cover

སྡེ་དགེའི་བསྟན་འགྱུར་པོད་བརྒྱ་གྱ་གཅིག་པ།

ཚད་མ། ནེ༽

རྒྱལ་བ་ཅན།

Nitartha Publication

མཁོ་རྒུའི་ལོངས་སྤྱོད་འཛོམས་ཀྱང་མ་བསགས་ཤིང་། །འདོད་ཡོན་འཁོར་མང་ཚོགས་ཀྱང་མ་ཞེན་པར། །བསླབ་གསུམ་སྡེ་སྣོད་རིག་པའི་བང་མཛོད་དེ། །སྤོང་དང་ཀློག་པའི་སྙིང་གི་དབུས་སུ་བསྐྱིལ། །
—རྫོགས་ཆེན་དཔོན་སློབ།

ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་རྒྱན་གྱི་འགྲེལ་བཤད།
རྒྱལ་བ་ཅན།


DTG181_Page_0002
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམ་འགྲེལ་དང་ནི་དེའི་རྒྱན་གྱི། །འགྲེལ་བཤད་བློའི་སྒྲིབ་སྦྱོང་བྱེད་འདི། །ཡོན་ཏན་མཆོག་ལྡན་མཁས་རྣམས་ཀྱིས། །མཐོང་བས་རྒྱལ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར། །སློབ་དཔོན་གྱི་གཞུང་འཆད་པའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པའི་ལེའུ་དང་པོས་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཆད། ལེའུ་གཉིས་པ་ཚད་མ་ཡང་དག་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་ཀྱིས་ནི་ཚད་མ་གྲུབ་པ། །གསུམ་པ་ནི་མངོན་སུམ་འཆད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ་སྦྱོང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་མངོན་པར་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོངས་པས། དེ་ལྟར་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡང་འདི་ནི་སློབ་དཔོན་གྱི་གཞུང་འཆད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལེའུ་དང་པོ་བཤད་པའི་ཞར་ལ་ཚད་མ་དག་གི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང༌། དེའི་རྗེས་སུ་གཞུང་གཞན་བཀོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སོ་ཞེས་སྟོན་པར་རིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང༌། ཚད་མ་མི་སླུ་ཅན་ཤེས་པ། །ཞེས་བྱ་བས་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི། མངོན་སུམ་


DTG181_Page_0003
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང་ནི་རྗེས་དཔག་དང༌། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་བརྗོད་པས་གསལ་བ་ཉིད་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ཀྱི་ངེས་པ་འདི་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནམ། གང་གི་ཕྱིར་གསལ་བའི་དབྱེ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་གསལ་བ་སོ་སོའི་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ན་གསལ་བའི་དབྱེ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གཙོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོའི་དབྱེ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་གྱི་ངོ་བོ་ལས་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་གཉིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། ཚད་མ་གཞན་ནི་དེ་དག་ཙམ་གྱི་གཞལ་བྱ་ཡིན་པས་བྱ་བ་རྫོགས་པའི་ལས་སུ་བསྒྲུབ་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རིགས་པ་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཚད་མ་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ལ་གཉིས་ནི་གཞལ་བྱ་སྟེ། རིགས་པར་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཏེ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་སོ་སོར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཉིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བའི་སོ་སོར་སྣང་བ་འདི་ཉིད་ནི་དོན་གྱིས་དངོས་སུ་བསྐྱེད་བྱ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་དོན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །མི་གསལ་བའི་ཡུལ་སོ་སོར་སྣང་བ་ནི་དོན་གྱིས་བརྒྱུད་ནས་སྐྱེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་


DTG181_Page_0004
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་ཕྱིར་མི་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་འདི་ལས་གཞན་པའི་རྣམ་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་ཚད་མ་གཞན་དུ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །གསལ་བ་སོ་སོར་སྣང་བ་ཉིད་དོན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ཡིན་ན་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་སྐྲ་ཤད་དུ་སོ་སོར་སྣང་བ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་དམིགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་གསལ་བར་སོ་སོར་སྣང་བ་ནུས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་ཆེས་པར་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་སོ་སོར་སྣང་བ་ཇི་ལྟར་དངོས་སུ་ཁྱད་པར་གྱི་བསྐྱེད་བྱ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྤྱིའི་སོ་སོར་སྣང་བ་ཡང་སྤྱིའི་དངོས་སུ་བསྐྱེད་བྱ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྲང་ན། ཅིའི་ཕྱིར་བརྒྱུད་པས་ཁྱད་པར་གྱི་བསྐྱེད་བྱ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱེད་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་།ཡུལ་གཅིག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་ཁྱད་པར་ལས་གཞན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ལས་ནུས་པ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ངོ་བོའོ། །དེའི་ཁྱད་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་དབྱེ་བ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །སོ་སོར་སྣང་བ་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་དག་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཐ་དད་ཀྱང་སོ་སོར་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་རྟོགས་པའི་བྱེ་བྲག་ཅེས་བྱ་བའོ། །དབྱེ་བ་ཡིན་ཡང་ཤེས་པའི་དབང་གིས་གནས་པའི་ཤེས་བྱ་ནི་ཤེས་པའི་བྱ་བའི་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟ་བས་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཤེས་པ་དང༌། ཤེས་བྱ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་བརྒྱུད་པས་ནུས་པ་ཉིད་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན་མི་ནུས་པ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཅེ་ན། བརྒྱུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དངོས་སུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ལས་གཞན་པའི་ནུས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དགག་པའོ། །དངོས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའོ། །བརྒྱུད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲའོ། །གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་


DTG181_Page_0005
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མ་ནི་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པའོ། །ཡང་ན་གཉི་ག་ཡང་དངོས་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་ནི་སྲེག་པ་དང་འཚོད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་ཅན་དུ་དངོས་སུ་སྣང་བ་ཡིན་ལ། གཞན་ལ་ནི་དངོས་ཁོ་ནའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། ནུས་པ་ཉིད་ཀྱང་མི་ནུས་པར་སོ་སོར་སྣང་བཞིན་པའི་ངོ་བོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་བྱ་བ་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་མེད་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཅུང་ཅད་ནི་དེ་པ་དང་ཐུན་མོང་བའི་ངོ་བོས་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ་གཞན་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འདྲ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཤེས་པའི་ངོ་བོའི་དོན་བྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་དང་མི་ནུས་པའི་སོ་སོར་སྣང་བའི་དབྱེ་བས་གཅིག་ཉིད་སོ་སོར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་དུ་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྣང་བ་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཡུལ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གང་ཡོད་ན་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཡོད་པ་ན་བློ་སྟེ་རྟོགས་པ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་གང་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་དེ་ཡོད་ཀྱང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མི་འབྱུང་ངོ༌། །དུ་བ་ལ་དབང་པོའི་བྱ་བ་ཡོད་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྒྱུ་མཚན་གཞན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་རྣམ་པ་ཅི་ཞིག་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་མངོན་དུ་བྱ་བ་མེད་ནའོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདྲ་བ་ཉིད་ཙམ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཐལ་ཆེས་སོ། །བ་མེན་དེ་ནི་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་ལང་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བི་མེན་ནོ་ཞེས་ལྷག་པར་སྟོན་པའི་དག་ལས་རྟོགས་པའི་བ་ལང་གི་འདྲ་བ་ཉིད་དང༌། བྱེ་བྲག་ཅན་གྱི་བ་མེན་ཉིད་བ་མེན་གྱི་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་བ་ནི་བ་མེན་མཐོང་བ་ལས་ནི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བ་ལང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ལ་བ་མེན་གྱི་འདྲ་བ་ཉིད་མཐོང་བ་ནི་བ་ལང་དང་འདྲ་བའི་བ་མེན་མཐོང་བའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་འཛིན་པས་དེ་མཐོང་བའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཡིན་ཏེ།


DTG181_Page_0006
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དེ་མི་འཛིན་པས་དེ་མཐོང་བ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདྲ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གསུམ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་འདྲ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འདྲ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་སྤྱི་ནི་འདྲ་བའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བར་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་མེད་པར་སོ་སོར་སྣང་བ་ནི་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་ནི་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་ཀུན་དུ་སྣང་བཞིན་པའི་ཁྱད་པར་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི་སྤྱི་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དུ་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིག་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་ནི་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་གཞན་དུ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེར་ཞེན་པ་ཡང་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཁོ་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བསྟན་པ་ནི། འདྲ་བའོ་སྙམ་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉེ་བས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པའི་ཉེ་བ་མ་ཡིན་ཡང་སྒྲ་ལས་རྟོགས་པའི་སྤྱི་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཁྱབ་ཆེས་པར་དོགས་པ་གསལ་བ་ནི་འདི་ལ་ལན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཉིད་སྒྲའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ཡང་ཚད་མར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་གལ་ཏེ་སྒྲའི་ཡུལ་ཞེས་བྱའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གཞན་དོན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མེ་ལ་སྦྱིན་སྲེག་ལས་མཐོ་རིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་སྒྲའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་གཉིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་སྐབས་སུ་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ལ། སྒྲའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་དག་གི་ནང་དུ་སྤྱིའི་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ནི་དགག་པ་བྱེད་པའོ། །


DTG181_Page_0007
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདི་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྒྲའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གནས་སྐབས་ཉིད་བསྟན་པ་ནི། སྤྱིའི་སྒྲ་ཁོ་ནའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡུལ་བཞིན་དུ་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་གནས་སྐབས་མཚུངས་པར་བསྟན་པ་ནི། ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གནས་སྐབས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ལ་ནི་སྒྲའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་དོན་དད་ཅིག་ཤོས་དག་གོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེས་ན་སྒྲའི་ཡུལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་འདོད་པས་བཤད་པ་ནི། རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་འདོད་པ་བསྟན་པ་ནི། ཡང་ན་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་རོ་བོ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་གསལ་བའི་སོ་སོར་སྣང་བའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་གྲུབ་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་སུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚད་མ་གཉིས་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། གཞལ་བྱ་གཉིས་ཉིད་ནི་རང་གི་སྒྲུབ་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འོན་ཏེ་ཚད་མ་གཉིས་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཚད་མ་དག་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བཞིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་དང་ལྷ་མོ་ཨ་ས་ར་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ནི་གསུམ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ་གཞལ་བྱ་གཞན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་པོ་ཚད་མའི་དབྱེ་བ་ལས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མའི་དབྱེ་བ་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ཚད་མའི་དབྱེ་བས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོའི་གཞལ་བྱ་ནི་ཚད་མ་དག་གིས་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཡང༌། འཇུག་ན་རྗེས་དཔག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། མངོན་སུམ་གྱིས་འབྲེལ་པ་མ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ཀུན་ལས་ངེས་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་དང་


DTG181_Page_0008
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གསུམ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མེད་པས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་རྣམས་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ནི། དེ་ལྟར་གཞལ་བྱ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བར་སྣང་བའི་གཞལ་བྱ་གཉིས་པོ་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་རང་རིག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། ཡུལ་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རང་རིག་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ན་ཕྱི་རོལ་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། ཤེས་པ་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་རྟོགས་པའི་དབྱེ་བས་ནི་ཚད་མའི་དབྱེ་བ་ལ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། རྟོགས་པ་ཐ་དད་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཚད་མ་མི་སླུ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཚད་མ་མ་ཡིན་གསལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་ན་ཚད་མའི་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཐ་དད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་འདི་ཡང་གཅིག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཁ་ཅིག་ཏུ་ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། རྣམ་རྟོག་བཅས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔོན་དང་འདྲ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ནའོ། །དོན་དེ་དགོས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དོ། །དོན་སྒྲུབ་ནི་དགོས་པ་སྒྲུབ་པ་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ་དོན་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྤྱིའི་རྣམ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདྲ་བའི་དོན་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་འཛིན་པའི་རྣམ་པའོ། །གལ་ཏེ་གང་ཞིག་ཡུལ་དེར་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དང་པོར་ཞུགས་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དབང་ཉིད་ཀྱིས་གོམས་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་མངོན་སུམ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་མངོན་སུམ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་གྱི་བློ་ནི་ཚད་མ་ཉིད། བླང་དང་དོར་བའི་དངོས་པོ་ཡི། །འཇུག་པ་དེ་གཙོ་ཉིད་ཕྱིར་དང༌། །ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དུ་བ་མཐོང་བ་ལས་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་


DTG181_Page_0009
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མངོན་སུམ་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གང་ཞིག་ཏུ་སོགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུའི་རྟགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོམས་པ་ལས་མེ་མེད་ན་མེ་འབྱུང་བའི་དུ་བ་མཐོང་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་མེ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འོན་ཏེ་ཡང་དེ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མེ་ཙམ་གྱིས་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་གོམས་པའི་དུ་བ་ནི་ཉེ་བ་ན་གནས་པའི་མེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པའོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྟགས་མཐོང་བ་ཉིད་རྟགས་ཅན་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་ན་ནི་ཕ་རོལ་པོ་མི་འདོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་བསྟན་པ་ནི། འདིར་ཡང་རྟགས་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི། །མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གཞན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐབས་ཁས་ལེན་པ་ནི་ཐབས་ལས་བྱུང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་གྱི། རང་དབང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་དཔག་ཚད་མ་ཉིད་མིན་ན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དངོས་སུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མངོན་སུམ་པ་བཞིན་དུ་ནམ་ཡང་ཐབས་ལས་བྱུང་བ་ལ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་རྟགས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་གོམས་པ་ཡིན་ན། ཅི་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མི་འཛིན་པ་ལ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའམ་འཛིན་པ་ལས་ཡིན། གལ་ཏེ་མི་འཛིན་པ་ལ་ཡིན་ན། འདིར་ཡང་རྟགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མར་བསྒྲུབས་པས་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འཛིན་པ་ལ་ཡིན་ན་ཡང༌། །འདི་ལ་གལ་ཏེ་ལྐོག་གྱུར་ཀྱང༌། །མངོན་སུམ་ལས་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདྲ་བའི་ངོ་བོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནི་དཔེ་ལ་མཐོང་བའི་ངོ་བོ་སྟེ། འདི་སྐད་དུ། འདྲ་བདག་ཉིད་ལས་ལྐོག་གྱུར་པ། །ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ཙམ་འབྱུང་བ་དེའི་ཡུལ་ཉིད་ནི་འདིའི་ཁྱབ་བྱེད་འདིས་རྟོགས་པར་བསྟན་པ་ནི། སྒྲ་ཡི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང༌། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ཉིད་རིགས་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཉེ་བར་འཇལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། ཉེ་བར་འཇལ་བས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བ་མེན་


DTG181_Page_0010
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གྱིས་འདི་བྱོས་ཞེས་འཛུད་པ་ནི་བ་མེན་གྱི་སྒྲ་མ་རྟོགས་པར་བ་མན་གྱི་སྒྲའི་མིང་ཅན་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་བ་མེན་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལ་དགོན་པ་པ་ན་རེ་བ་ལང་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་བ་མེན་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེས་བ་མེན་བ་ལང་དང་འདྲའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཐོས་པ་དང་ལྡན་བས་ཀྱང་རིལ་པོ་མཐོང་ནས་སྔར་བསྟན་པའི་ངག་དྲན་ནས་བ་ལང་དང་འདྲ་བར་ངེས་པར་བྱེད་པ་དེའི་དེས་པ་ནི་ཉེ་བར་འཇལ་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན་གྱི། མིང་དང་མིང་ཅན་འབྲེལ་པའི་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་འཛུད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་རང་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་དྲན་པའི་བདག་ཉིད་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ནི་མིང་ཅན་ཉིད་དམ་ཅིག་ཤོས་ཀྱང་རུང་མངོན་སུམ་པ་ཉིད་དྲན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་མངོན་སུམ་པ་ཁྱད་པར་ཡིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདྲ་བ་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉེ་ཞིང་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་དེ་ལ་སྣང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་རྟོགས་པ་དེས་ན་རང་གི་ངོ་བོས་འདྲ་བར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་འདྲ་བའི་ཡུལ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་གྱི་ཚད་མ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་དཔོག་པ་ནི་བ་ལང་རིལ་པོ་མཐོང་བས་བ་མེན་མཐོང་བ་ན་བ་ལང་ཉེ་བ་མ་ཡིན་ན་འདི་ནི་བ་ལང་དང་འདྲའོ་ཞེས་ཤེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ། འདི་དང་འདྲ་བ་ནི་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་འཇལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདི་ལ་ཡང་སྔར་དང་ཕྱིས་དངོས་པོ་མཐོང་བའི་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་འདོད་པ་ལ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་དང་འདྲ་བ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་ཤེས་པས་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་དེས་ན། འདིའི་འདྲ་བ་ཉིད་འདི་དེའི་འདྲ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་དེའི་འདྲ་བ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་འདིའི་འདྲ་བ་རྟོགས་པ་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དབྱེ་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། འདི་


DTG181_Page_0011
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལྟར་འདི་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་རྟོགས་པ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་ནི་བདག་གི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ནི་འདྲ་བ་ཡིན་ལ། དེའི་ཐ་སྙད་རྣམ་རྟོག་ཡིན་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདྲ་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དེའི་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེའི་སྣང་བ་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་དེའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་སྟེ། ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་བ་ལང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་དེར་སྣང་བ་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ། །རང་གི་རྟོགས་པ་གཞན་ལ་གོ་བར་བྱེད་པ་ན་འདི་ནི་འདི་དང་འདྲའོ་ཞེས་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཁོ་ན་བ་བ་ལང་འདི་ཡིན་ཏེ། ལྐོག་ཤལ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་གི་ཤེས་པའི་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པར་བརྗོད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་ནི་འདི་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདིར་ཡང་དེ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པ་དངོས་པོ་དེའི་ངོ་བོ་ནི། དེ་ནི་འདི་དང་འདྲའོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཡུལ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ་བ་ལང་གི་ཤེས་པའི་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ནི་འདྲ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ནི་རྟོག་པ་དེ་ཁོ་ནས་ཤེས་སོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །དངོས་པོ་གང་དག་གི་ངོ་བོ་བརྟག་བྱ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དེ་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་མངོན་སུམ་དག་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྣམ་པ་གཉིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེར་ནི་གཉིས་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གཅིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡུལ་ལས་གཞན་པ་དབང་པོ་དང་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་རྣམས་མེད་ན་བློ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྐྱེན་གཞན་ཚང་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་ནི་འབྱུང་དང་ཞེས་བྱ་བས་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གང་ལ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཡོད་པ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དམིགས་པའི་མི་དམིགས་པ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཡང་མི་རིགས་ན་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཤིན་ཏུ་མྱོས་པ་དང༌། བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་མི་མཐོང་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཚེ་ན་སྣང་བ་མི་


DTG181_Page_0012
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དམིགས་པ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་གཞན་མཐོང་བ་དང་སོ་སོར་འབྲེལ་པ་དྲན་པ་དག་ཀྱང་མེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་དགོངས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཚད་མ་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གཞན་མཐོང་བ་ཉིད་དེ་ལས་གཞན་པ་དམིགས་པས་དབེན་པ་ནི་དེ་མེད་པར་གོ་བར་བྱེད་པས་དངོས་པོའི་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་དེ་ལ་ཕན་པར་མཚོན་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལ་འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །རྟོགས་པ་ནི་ཤེས་པ་སྟེ་སྣང་བའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་བྱ་ནི་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་དབྱེ་བས་མ་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟོགས་པ་ནི་ཤེས་པའོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱང་ཡིན་ལ། ཤེས་པ་ཡང་ཡིན་པས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་དག་གང་གི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ནོ། །འདི་ཡང་ཕྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དང་དོན་མེད་ནུས་པ་གང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལའོ། །གཅིག་ལ་འཇུག་པའི་མངོན་སུམ་ལ་གཞན་མི་སྣང་བ་ལ་བདག་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་བདག་རིག་པ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་མི་འཇུག་པའི་རིག་པ་ཡང༌། མངོན་སུམ་གྱི་རིག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པའི་རིག་པ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གང་ལ་ང་ནི་མེད་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅི་ལས་ཤེས་ཤེ་ན་ངེས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་དུས་སུ་མངོན་སུམ་འཇུག་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་སེམས་པ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་ཀྱང་ཞེས་སྨོས་སོ། །ལྐོག་གྱུར་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པའི་དུས་སུའོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་ཆོས་ཅན་མངོན་སུམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱང་མངོན་སུམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་པ་ནི་དོན་ཤེས་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པར་རིག་པ་དང༌། རིག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟགས་འཛིན་པ་ལས་སོ། །རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་རིག་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོའོ། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་དུས་སུ་འབྱུང་བའོ། །འབྲེལ་པ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟགས་འཛིན་པའི་མངོན་སུམ་


DTG181_Page_0013
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གྱིས་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གྱིའོ། །ཇི་ལྟར་ཡང་མངོན་སུམ་འཇུག་པས་དོན་མངོན་སུམ་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་ལོག་པས་མངོན་སུམ་པར་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། མངོན་སུམ་དང་དེ་ལོག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱང་ཆོས་ཅན་ལ་མངོན་སུམ་པ་དང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཐ་དད་མེད་པར་གནས་པའི་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་པའི་ས་ཕྱོགས་ནི་ཆོས་ཅན་ལ་བུམ་པ་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཡིན་ཏེ་མེད་པའི་ས་ཕྱོགས་ནི་མངོན་སུམ་པ་མ་ཡིན་པའི་མེད་པའི་ཤེས་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཤེས་པ་ཅན་ནི་མངོན་སུམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡང་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་མི་འཛིན་ཀྱང་ཆོས་འཛིན་པ་ཡིན་ན། ཆོས་རིག་པ་ཡིན་ཡང་རིག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ལྡོག་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཆོས་ཅན་རིག་ན་ཐམས་ཅད་རིག་པར་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བར་བསྟན་པ་ནི། དངོས་པོ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཞན་གྱིས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ནི་མེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་བཞིན་དུ་ཆོས་ཅན་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ཡང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱིས་སྒྲོ་མ་བཏགས་པའི་དངོས་པོའི་ཆོས་ནི་སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་བཞིན་དུ་ཆོས་ཅན་དང་ལྷན་ཅིག་མངོན་སུམ་གཅིག་གི་ཡུལ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཆོས་གཙོ་བའི་རྒོལ་བ་ལ་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཆོས་ཅན་གཙོ་བོ་ལ་བསྟན་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་གྱི་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་དུས་སུའོ། །ཆོས་ཅན་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱང་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་དུས་སུ་མངོན་སུམ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མི་འདོད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟོས་པ་མེད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོའི་ངེས་པ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པའི་ངོ་བོ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་བར་བསྟན་པ་ནི་འདིས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་ཚད་མེད་པ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་


DTG181_Page_0014
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། དངོས་དང་འབྲེལ་པ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཞིག་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པའི་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ཡང་འབྲས་བུའི་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། གང་ཕྱིར་ཚོགས་པ་ཡོད་གྱུར་ལ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞལ་བྱ་གཉིས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ་འདིར་ཤེས་པ་ཡང་འཛིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་པོའི་དབང་དུ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པ་ལས་བསྟན་པའི་དབྱེ་བས་རང་གི་རྒྱུ་མཚན་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞལ་བྱ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གཞལ་བྱ་གཉིས་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །བདག་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་རྟག་པའི་ཕྱིར། གཞལ་བྱ་མེད་ཀྱང་ཡོད་ན་ཇི་ལྟར་ཁྱབ་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པས་བདག་ཡོད་དོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །བདག་ཙམ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དེའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གཞལ་བྱ་ཡོད་ན་ཡོད་ལ་དེ་མེད་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྟོགས་བཞིན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱི་ངོ་བོས་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་ལས་གཞན་པ་ཞེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གཞན་གྱི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་དམིགས་པ་ལའོ་གཞན་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་དམིགས་པ་མེད་ན་དམིགས་བཞིན་པ་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཡང་དག་པའི་རྟོགས་པས་རྟོགས་བཞིན་པའི་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དག་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་ཅིག་ཤོས་ཉིད་དུ་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བར་སྐབས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ལ་བསྟན་པ་ནི་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །འབྲས་བུ་དང༌། རྒྱུ་དང༌། དེའི་ནུས་པ་ཡང་ཚད་མས་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཡང་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱོགས་སྔ་མ་པའི་བསམ་པ་ནི་


DTG181_Page_0015
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་ན་མི་རིགས་སོ་སྙམ་པས་ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་དོན་ནུས་པ་འགལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱེད་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ཡང་དེ་ལ་གཞན་མེད་ན་འབྲས་བུ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་ཉུང་ཟད་ལ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཡུལ་ཁྱབ་མིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟག་པ་ཉིད་དེ་དུས་གཞན་དུ་གནས་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །རྟག་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་པ་ལས་ཏེ་བྱེད་པ་སྟེ་བྱ་བ་དེའི་དུས་ན་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་སྐད་ཅིག་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡོད་པ་ནི་སྐྱེས་པའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ལས་བྱེད་པ་གཞན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེའི་དེ་མ་ཐག་ཅེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་དེ་གཞན་ཡང་སྟེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་འདོད་པ་ཡང་སྔ་མའི་དེ་མ་ཐག་པ་ཞེས་འཁྲུལ་པའོ། །ཐམས་ཅད་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་དུ་བ་ཉིད་བོད་བུ་ལ་ལྟོས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་དང་འབྲེལ་པ་ནི་སྐང་ཅིག་དང་འབྲེལ་པ་སྟེ་རྒྱུན་དང་ངོ༌། །ཐ་དད་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་དང་རྒྱུན་ཅན་དག་གིའོ། །རྒྱུན་དེའི་ཡང་སྨྲས་པ་དང༌། མ་སྨྲས་པ་ཡང་སྡུད་པ་ནི། རྒྱུན་ཉིད་དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་དུའོ། །དེ་དང་འབྲེལ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་དང་ངོ༌། །རྒྱུན་གྱི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ཡོད་པ་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་དང་ཅིག་ཤོས་དག་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཁམས་གསུམ་གྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟག་དང་ཅིག་ཤོས་ཕྱོགས་དག་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པ་ནི་ལྡོག་པ་མེད་པ་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །སྐད་ཅིག་པ་ནི་རྒྱུན་གྱིས་བྱེད། །ཅེས་པ་ལ་རྒྱུན་གཞན་ལ་ལྟོས་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་རྒྱུན་གཞན་དག་ཏུ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་མེད་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །སྐད་ཅིག་པའི་རྒྱུན་ཡང་རྒྱུན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ལ་དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུན་གཞན་ལ་


DTG181_Page_0016
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལྟོས་པ་ནི་ཐུག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་འདིར་ཡང་རྒྱུན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་པོ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ཏེ། སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ཏེ་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་པའི་འབྲས་བུ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་ཤེས་པའི་ངོ་བོའི་འཚེད་པ་དང༌། འཚེད་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །རྩ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་མི་སྲིད་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ནས་ཁྱབ་ཆེས་པ་བསྟན་པ་ནི། ཤེས་པའི་འབྲས་བུས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྨི་ལམ་དུ་མཐོང་བ་ནི་མེད་ཀྱང་ཤེས་པ་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཤེས་པ་ཤེས་བྱའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཤེས་པ་ལ་མངོན་སུམ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལའང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་སམ་ནི་འབྲས་བུའི་ངོ་བོས་སོ། །མངོན་སུམ་དེ་ཉིད་ལས་མིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་སྟེ་འབྲས་བུའོ།། སྔར་ནི་ཤེས་བྱའི་ངོ་བོ་རྒྱུ་ཡིན་པའི་དུས་སུའོ། །འཇུག་པ་མིན་པ་ནི་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་དག་མ་སྐྱེས་པ་ན་དུས་མཚུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འཇུག་པའི་སྔ་རོལ་དུ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་སྟེ་ཁྱོད་ལ་འབྲས་ཉིད་མིན་ཏེ་དུས་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དེའི་དུས་ན་འབྲས་བུ་དམིགས་ནས་རྒྱུ་ནི་དུས་སྔ་མ་པར་ངེས་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་ཕྱོགས་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་སུན་འབྱིན་པ་ནི། དེ་ལྟར་མཐར་ཐུག་ཉིད་མེད་པར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འབྲས་བུ་དེ་ཤེས་པའི་དུས་ན་མེད་པས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ལ། ཡིན་ན་ཡང་དུས་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པར་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་ནི་བྱེད་པ་དང་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །ཀ་བ་གཅིག་ཉིད་བུམ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གམ། ལྷན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་སྔར་མཐོང་བ་ངོ་ཤེས་པས་གལ་ཏེ་དམིགས་ན་སྐད་ཅིག་པར་འདོད་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟར་བརྟག་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །སོ་སོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མའི་ངོ་བོ་ཕྱི་མ་ལ་མ་ཡིན་ཞིང་དེ་ལ་ཕྱི་མ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དྲན་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྟེ་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བསྐྱེད་བྱ་


DTG181_Page_0017
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡིན་ལ། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བསྐྱེད་བྱའི་དྲན་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་གི །གཅིག་ཉིད་ལ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་རྟོགས་པ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཉམས་སུ་མྱང་བ་འམ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་མེད་ན་ཕྱི་རོལ་རྣམས་ལ་བདག་རིག་པར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་ན། ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་བདག་གཅིག་ཉིད་ཡོད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྒྲུབ་པ་ལ་ཚད་མ་དགོས་པ་དེ་བཞིན་དུ། བདག་ཀྱང་ངོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་བདག་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚད་མ་ནི་བདག་མེད་ཀྱང་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། བདག་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པའི་ཐོབ་པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བདག་མེད་ཀྱང་འབྲས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། མཐོང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བདག་ཡོད་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་བཤད་པའོ། །གང་རུང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པའིའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་བདག་ཡོད་ཀྱང་གང་ཞིག་ཚད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་དང་ནི་རྗེས་དཔག་དག །ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དེ་དག་ཁོ་ནས་བདག་གམ་ཕྱི་རོལ་གྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཙམ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཤེས་པས་མི་མྱོང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་གྲུབ་ན་རྒྱུའི་དོན་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འབྲས་བུ་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི། མ་གྲུབ་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དངོས་ལ་ནི་འབྲས་བུར་གྱུར་པའམ། རྒྱུར་གྱུར་པ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་རིག་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ནས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་རིགས་པ་ཡིན་ཐུག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། སྔོན་རོལ་མངོན་སུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཞིང༌།


DTG181_Page_0018
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཟུང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འབྲས་སོགས་གཞལ་བྱ་རེ་ཞིག་ཞོག །ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དེ་དོན་མེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གཞི་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་འདི་ནི་སྔོན་པོའོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྔོན་པོ་ལ་རྟོག་པ་ན་ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པ་དམིགས་དང་བཅས་འགྱུར་ན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ལ་དབྱེ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོར་རིག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་འགྲོ་འདིར་རྒྱུ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཡང་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྔོན་པོ་དང་དེ་མཐོང་བ་དག་གི་རྒྱུ་དང༌། རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཁོ་ན་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱེད་པ་སྟེ། མཐོང་བ་ལ་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གནོད་པ་མེད་པའི་སོ་སོར་སྣང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དེར་སྣང་བའི་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེར་འགྱུར་རོ། །དོན་མེད་ཀྱང་འབྱུང་པའི་ཕྱིར་དེར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་ཡང༌། དོན་རྒྱུ་ཉིད་ཁོ་ནས་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཏེ་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱང་མ་ངེས་པའི་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན། གང་ཞིག་གང་གི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་རྒྱུ་ཉིད་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་ཉིད་རྗེས་སུ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ནི་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བར་སྣང་བཞིན་པ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ན། རྒྱུ་གང་གིས་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་ཤེས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རྒྱུ་ཉིད་ཙམ་གྱིས་མ་ཡིན་པའོ། །རྒྱུ་ཉིད་བཞིན་དུ་གཟུང་བྱ་ཉིད་ཀྱང་མི་འགྲུབ་པོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐལ་ཆེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མ་གཏོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་དང༌། ཅིག་ཤོས་དག་གིས་སོ་སོར་སྣང་བཞིན་པའི་ཁྱད་པར་ལས་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་དང༌། ཅིག་ཤོས་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་


DTG181_Page_0019
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དོན་བྱེད་ནུས་པའི་ཤེས་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་དོན་བྱ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སོ་སོར་སྣང་བཞིན་པ་དེ་ཉིད་མྱང་བྱ་མྱོང་བྱེད་གང་ཡིན་བ་དེ་ནི་དེ་མྱོང་བ་སྟེ། དེའི་འཛིན་བྱེད་ལས་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་དམ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་བརྟག་པ་གསུམ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་འོན་ཏེ་དེ་ཡང་མྱོང་ཞེས་བྱ་བའམ། གཞན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནམ་ཅི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་འོག་ཏུ་ཡང་མཐའ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དོན་བྱ་བ་སྟེ་དོན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ཐ་དད་བ་ཡིན་པའམ། དོན་གྱི་ངོ་བོ་འམ་དེའི་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པར་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྒྱུ་རྣམས་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་འཁྲུལ་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དོན་བྱེད་པ་མེད་པ་ཙམ་གྱིས། མི་བདེན་པ་ཁོ་ནར་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དེའི་བྱ་བ་དོན་གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱིའོ། །རང་མྱང་བ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་རིག་པ་ལ་ཡང་ངོ༌། །དེ་ནི་མྱོང་ཡང་ནི་རེག་བྱ་རིག་པ་ལ་ཡང་ངོ༌། །འཁྲུལ་པ་ལ་ཡང་སྟེ་རིག་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་འགྱུར་རོ། །དགུན་སྨད་ཀྱི་དུས་སུ་མཁྲིས་པའི་རིམས་ཀྱིས་གྲང་བའི་རེག་པ་ཡང་དྲོ་བ་ཡིན་པར་སྣང་བར་བསྟན་པ་ནི་གྲང་བའི་དུས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དགུན་སྨད་ལ་ནི་གྲང་བའི་རེག་པས་གཞན་ལ་གནོད་པར་མཐོང་གི་རིམས་ནད་ཅན་ལ་ཡང་དྲོ་བར་ཚོར་བར་ཡོད་པས་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་མྱོང་བ་ནི་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། རང་དབང་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མྱོང་བ་ཚད་མ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་ཡང་སྐྱོན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་བློ་ཡང་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡོངས་སུ་ཚིམ་པ་བཞིན་དུ་ལྷག་པར་སྨོས་པ་ཡང་དེ་ལ་མྱོང་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི་དོན་དུ་མི་སྨོས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཀུན་སྒྲུབ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་མྱོང་བ་ཡང་ངོ༌། །བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱོང་བ་ལ་གཞན་དབང་ཡིན་གྱི་རང་དབང་མ་ཡིན་པར་རོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་གཞན་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་


DTG181_Page_0020
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དག་གོ །ཅིའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོད་བ་མེད་ཅེ་ན། གང་ཕྱིར་མངོན་སུམ་རྗེས་དཔག་གིས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་མཐོང་བ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་གང་ལ་ཡིན་ཞེ་ན་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ནི་འདྲ་བའི་ཡུལ་ཅན་ནོ། །ཁྱད་པར་རིག་པ་མིན་པ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་མིན་པའོ། །རིག་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རིག་པ་སྟེ། ཚད་མ་དང་ལྷན་ཅིག་འཇུག་པ་ཚད་མ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གིས་རིག་ཅེ་ན་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་སོ། །རབ་རིབ་ཅན་མ་ཡིན་པས་རིག་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རིག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་པ་མི་རིགས་པར་བསྟན་པ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཀ་བ་འཛིན་པ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་དམིགས་བྱ་མ་ཡིན་པའི་མཚོན་པའོ། །ཅུང་ཟད་ཀྱང་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་འོག་ཏུ་གཞན་གྱི་དམིགས་བྱ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དམིགས་བྱ་ཉིད་དགག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཅེ་ན་གཞན་གྱིས་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ནི་གཞན་གྱི་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དམིགས་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་ངོ་བོའོ། །གལ་ཏེ་ངེས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མི་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཅི་ཞིག་དམིགས་པར་བྱེད་ཅེ་ན་དམིགས་བཞིན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དམིགས་བཞིན་པ་ཉིད་མ་དམིགས་ན་དངོས་པོ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་གལ་ཏེ་དམིགས་ན་དེ་ཁོ་ན་དམིགས་པ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །རང་རང་གི་དམིགས་བྱ་ཉིད་མ་གཏོགས་པ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེ་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཡིན་གྱི་གཞན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དམིགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མི་བྱེད་པ་ནི་བདེ་ན་མོད་ཀྱི་ཅུང་ཟད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཁོ་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣད་བ་དང༌། ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་པའི་ངོ་བོའི་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཅུང་ཟད་ནི་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་ནུས་པ་དང༌། ཅིག་ཤོས་དག་གིས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཅི་སྟེ་མྱོང་བ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱོགས་འདི་ལ་རང་རིག་པའི་ཤེས་པ་


DTG181_Page_0021
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མེད་པས་ཡུལ་དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཉིས་ཉིད་ཉམས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རང་རིག་ཙམ་གྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུད་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ཤེས་གཉིས་རྒྱུ་འབྲས་བོར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འབྲས་བུ་མཐོང་བ་ལས་རྒྱུད་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་ལ་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱང་འགའ་ཞིག་གིས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་གཟུང་བར་བྱ་བ་དེ་ཡང་རང་རིག་པ་ཙམ་གྱིས་འཛིན་པར་མི་བྱེད་ཅིང་གཞན་རིག་པའི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་རིག་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་སྔ་རོལ་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཤེས་པ་དྲན་པ་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ལས་འབྱུང་ངོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གལ་ཏེ་རྒྱུ་ཉིད་རྗེས་དཔག་གིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དྲན་པ་ལས་ཏེ། དྲན་པ་ཡང་དེའི་དུས་ཉིད་ལ། །ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་དྲན་པ་སྔ་རོལ་དུ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཞིང༌། ཤེས་པའི་རྒྱུ་འབྲས་བུའི་དུས་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེ་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་དུས་ཏེ་ད་ལྟ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་དྲན་པ་ད་ལྟར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་སྔར་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཡང་དེ་དེའི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཤེས་བྱ་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ཤེས་ད་ལྟར་ཡོད་མིན་ན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དེའི་ཤེས་པ་ནི་རྒྱུའི་ཤེས་པའོ། །གང་གི་ཚེ་ན་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་སྔ་མ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔ་རོལ་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་རིག་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དོན་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། མིན་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་རིག་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་རིག་པ་ལ་ཡང་སྔ་རོལ་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་མི་རིག་སྟེ། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་རིག་པ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོའི་དྲིན་པ་དེས་སྔར་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་མི་བྱེད་པར་བསྟན་པ་ནི་དེས་དེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ད་ནི་ད་ལྟར་བའི་རྟོག་གེ་བ་རྣམས་དགའ་བའི་


DTG181_Page_0022
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཆེད་དུ་གཞལ་བྱའི་རྣམ་རྟོག་བསྟན་པ་ནི། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་འདི། །ཞེས་བྱ་བའོ། །མེད་པའི་སྐྱེ་བ་རྟོགས་ན་རྟའི་རྭ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བའི་ཁོ་ནའི་ཁྱད་པར་ལ་ཁྱད་པར་མ་རྟོགས་ན། མེད་པ་ཅི་ལྟར་ཁྱད་པར་དུ་མ་བྱས་ཀྱང་སྔ་ན་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་མཐོང་བ་བློ་ལ་གནས་པའི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། སྔ་ན་མེད་པ་ཤེས་པར་མི་རིགས་ཏེ་སྐྱེ་བ་ལ་ཁྱད་པར་དུ། གཏན་མེད་པ་ལས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི། ཇི་སྲིད་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་བ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འཇིམ་པའི་གོང་བུ་དང༌། དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུར་མངོན་པར་འདོད་པར་ཁྱད་པར་དུ་མ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་མེད་པ་འབྲས་བུས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་རྒྱུ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་དེའི་ཕྱིར། ཕན་ཚུན་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་གལ་ཏེ་འབྲས་བུས་སྟོང་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་བཏབ་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་པ་དང༌། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཕྱོགས་དག་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མེད་པར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་འབྲས་བུ་སྟོང་པའི་ངོ་བོ་སྔ་ན་མེད་པ་ལ་འབྲས་བུ་ནི་ཐལ་ཆེས་པ་ཡིན་ཡང་གཏན་མེད་པ་ལ་ནི་ཐལ་ཆེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ནི་སྔ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་ཐམས་ཅད་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་རྟོགས་པ་ལ་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་དེའི་ཕྱིར་ཚད་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །མེད་པ་སྐྱེ་ན་ཐམས་ཅད་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཉེ་བ་དང་རིང་བ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་ན་ཡང་དེ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཇི་སྟེ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁ་ཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ཁོ་ན་ཉེ་བ་དང་རིང་བ་དག་ཡིན་གྱི། གཞན་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་བལྟས་མཉན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དབང་ཕྱུག་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ལྟོས་ནས་བྱེད་པ་ནི་མེད་པ་ལ་མི་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའོ། །དབང་པོ་ལས་འདས་བློ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་མེད་ཀྱང་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་མཐོང་བས་བཟུང་བ་ནི་རྒྱུ་ངེས་པའི་སྦྱོར་བས་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ་


DTG181_Page_0023
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ཡང་མེད་པ་ལ་ཡང་བྱེད་པ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་དབང་ཕྱུག་དང་བཅས་པ་དང༌། དབང་ཕྱུག་མེད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། །ཞེས་གསལ་བར་བསྟན་པ་ནི། འདིར་ཡང་འབྲས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བ་ཁོ་ནར་བཤད་པ་ནི་ཅི་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དབང་ཕྱུག་མེད་པ་དང༌། དབང་ཕྱུག་དང་བཅས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཅིག་མེད་པ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་ཡོད་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་ཕྱུག་དང་བཅས་པ་དང༌། ཅིག་ཤོས་དག་ལ་མཚུངས་སོ། །ལན་དུ་ཕྱོགས་གཉིས་ལ་མཚུངས་པར་བསྟན་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུའི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་བརྟག་པར་བྱས་ནས་རྒྱུའི་བརྟག་པ་བྱེད་པ་ནི་མེད་པའི་རྒྱུ་ལས་ཏེ་ཞིག་པ་ལས་སོ། །སྔ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་སྔ་རོལ་དུ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་སྔ་ན་མེད་པ་ནི་རྒྱུའིའོ། །འདི་རྣམས་ནི་སྔར་མ་བྱུང་པ་རྒྱུར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །ཡོད་པ་ནི་རང་གི་དུས་བཞིན་དུ་ཕྱིས་ཀྱང་རྒྱུ་མ་ཡིན་ལ། མེད་པ་ནི་སྔར་བྱུང་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་རྣམས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་བྱུང་འདི་རྣམས་དེ་བྱེད་པ། །ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པ་བསྟན་པ་ནི། དེ་སྟེ་རང་བཞིན་བྱེད་ཡིན་ན། །འབྲས་བུ་འབྱུང་བའི་དུས་སུ་ཡིན་གྱི། རྒྱུའི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིམ་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་དུས་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐྱོན་མེད་པ་སྟེ། འབྲས་བུའི་དུས་ནི་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མ་རིག་གིས་པ་ཡིན་ལ། དེའི་དུས་སུ་ཡོད་པ་ཡང་རྒྱུ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཡིན། རྒྱུ་བཞིན་དུ་རེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དགོངས་པའོ། །སྔོན་རོལ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་རེས་འགའ་བ་ནི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པའི་རྒྱུ་རང་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་ཇི་སྟེ་ཡང་ཤེས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་རོལ་ཏུ་བྱུང་བ་སྟེ། འབྲས་བུ་དེ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོགས་པའི་དོན་གྱིས་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་སྟེ། རྗེས་སུ་དཔག་པས་ནི་འདི་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་དེ་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྟོགས་བཞིན་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་འབྲས་བུ་འདི་ནི་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་ལྡོག་པ་ལས་དོན་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་


DTG181_Page_0024
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ན་ཞེས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དོན་ཏོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་པར་ཞེན་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོའི་ངོ་བོ་གཉིས་ལ་གསལ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ལ། མི་གསལ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་རྣམ་པ་མི་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་གྱི་ངོ་བོའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ཅིག་ཤོས་ཀྱང་ངོ་ཞེས་མངོན་སུམ་ལ་ངོ་བོ་གཉིས་སུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་མངོན་སུམ་དེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་གཉི་ག་ལན་ཅིག་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ཚུ་རོལ་དང་ཕ་རོལ་གྱི་ཆ་བཞིན་དུ་རིམ་གྱིས་རྟོགས་ཀྱང་མངོན་སུམ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་རང་བཞིན་གཉིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མི་གསལ་བའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ལ་རེག་པས་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱད་པར་གྱི་དབང་གིས་ནི་ཐག་རིང་བ་དང་ཉེ་བ་དག་གིའོ། །ངོ་བོ་གཉིས་ལས་ལྷག་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པར་འགྱུར་རོ། །དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ། རྗེས་སུ་དཔོག་བཞིན་པ་ན་དབང་པོ་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་འཇུག་པའི་ཡུལ་འདི་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཇི་སྟེ་དབང་པོ་དང་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་གཞན་ཡང་འཇུག་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར། འཇུག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལ་འཇུག་པ་དོན་མེད་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་མཁོ་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་ལ་དེ་མིན་ན་དེར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་པའི་ཡང་མངོན་སུམ་ནི་རང་གི་ཡུལ་


DTG181_Page_0025
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་རིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་དུས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འདི་ནི་ཁྱེད་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པའོ། །དེའི་ནི་སངས་རྒྱས་པའིའོ། །གཞན་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བག་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱང་ངོ༌། །མཐོང་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་བའི་རྟགས་ཏེ། དུས་གཞན་གྱི་རྟགས་ཅན་གྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་དེའི་དུས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ། །ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཤེས་ན་མེའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་ལའོ། །སྔ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་བཞིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་སོ། །དེ་ནི་མི་མཐོང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བྱ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོར་རོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོར་མ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་མོ། །དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེ་ཚོམ་འབྲེལ་པའང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ངེས་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་མི་རིགས་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ལ་ནི་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟའོ། །སྐད་ཅིག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཐལ་བ་ལས་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ན་ཞིག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེས་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པ་ཉིད་ཁོ་ནར་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བར་བྱེད་པའོ། །ནུས་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འབད་པས་དུ་བ་ལས་ལྡང་འདོད་པའི། །སྙན་དང་གས་མཁན་པོ་རྣམས་ཀྱི་གཙོ། །རྩོད་དང་སྐྱོན་དངོས་ལས་ནི་རྒྱལ་བའོ། །རྒྱལ་བ་ཅན་དག་གོ་བར་འགྱུར། །ནུས་མཐོང་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྔ་མའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཁོ་ན་ལ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་


DTG181_Page_0026
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་ངོ་བོའི་མཐོང་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ཁོ་ན་རིགས་པར་འོས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་འདི་ལྟར་ས་བོན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་རང་གི་ངོ་བོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ནུས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ལ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་མཐོང་པ་ནི་རྟོགས་པའི་ཚིག་ཡིན་པར་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་སྟེ། རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་རྟོགས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བར་མཐོང་བ་ཞེས་ཉེ་བར་བཏགས་པའོ། །ལྷག་པར་མོས་པ་ནི་བསྟན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ནི་ཕལ་ཆེར་འཇིག་རྟེན་པ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དངོས་འདི་བདག་གིས་དྲན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཁྱིམ་ནས་བྱུང་ནས་སླར་ཁྱིམ་དུ་འོང་བ་ནི། དྲན་པའི་ངོ་བོའི་ལྷག་པར་མོས་པའི་དབང་གིས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་དང་གཟུང་བྱ་དང་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། མངོན་སུམ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་རིག་པ་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མ་བརྟགས་ན་ཉམས་དགའ་བའི་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་འཆད་པ་ནི། གང་གིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིས། །གཞན་གྱི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་བྱེད་པ། །ཞེས་བསྟན་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཅན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། བསམ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་བརྟགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རྟོགས་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མེ་མ་དམིགས་ན་མི་དམིགས་པའི་དུ་བ་མི་དམིགས་པ་ནི་མེ་དམིགས་ན་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་མངོན་སུམ་དང༌། མི་དམིགས་པ་ལྔ་པོ་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་རྣམས་དང་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེད་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་འདི་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རྟགས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པ་རྣམས་མངོན་སུམ་གྱི་ངོ་བོ་སྟེ། རང་གི་ཡུལ་རྣམས་ལ་འབྲས་བུ་དང་ཅིག་ཤོས་ཉིད་ཀྱིས་སྦྱོར་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ངོ་བོ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་འབྲེལ་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དེ་བཞིན་རྗེས་དཔག་གི་


DTG181_Page_0027
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བའོ། །གཉི་ག་འཛིན་པ་ཙམ་གྱི་བྱ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བསམ་པ་རྒོལ་བའོ། །འདི་ལྟར་འདི་ཉིད་ལས་བྱུང་བའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། གཞན་དང་འབྲེལ་པ་དང་མ་འབྲེལ་པ་དང༌། ཤིན་ཏུ་མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ལ་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་ངོ༌། །མངོན་སུམ་གྱི་རྗེས་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བའི་ཆ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་ཁྱབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ད་ལྟར་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་ངེས་པར་བཟུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་བསྟན་ཅིང་ཤིན་ཏུ་མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པར་བསྟན་པ་ཡང། འདི་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །མི་དམིགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བསམ་པས་ཟེར་བ་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མི་དམིགས་པ་ནི་མངོན་སུམ་ལས་གཞན་པ་ཡང་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ལ་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་པ་མ་ཡིན་བ་སྟེ་མངོན་སུམ་ཉིས་ཡིན་ཏེ། གཞན་དམིགས་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་ལ་བརྗོད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བརྗོད་པའོ། །གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཙམ་ནི་རྒོལ་བ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པས་གཞན་ཚོལ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཐུག་པ་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡུལ་དང་དུས་ངེས་པའི་མངོན་སུམ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཡུལ་ངེས་པ་ལ་སོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པར་མི་བྱེད་ལ། མེད་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པས་ཟེར་བ་ནི། འོན་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡོད་པའི་དངོས་པོ་བཟུང་ནས་ནི། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་དག་དྲན་བྱས་ཀྱང༌། །ཡིད་ཀྱི་མེད་པའི་ཤེས་པ་ནི། །དབང་པོ་ལ་ལྟོས་མེད་པར་


DTG181_Page_0028
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འབྱུང༌། །ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས། ཡུལ་ལ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ངེས་པ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཚད་མས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་རྟགས་ཡིན་ལ་དེ་ལས་ཀྱང་རྟགས་གཞན་ལ་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་ནི། འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ་གནོད་པ་ཅན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ནི་ཡིན་ནོ། །དཔྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མ་ཡིན་པ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་ངེས་པ་ཅན་དུ་འཇོག་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་དཔྱོད་པའི་ཚད་མས་རྟོགས་པར་བྱ་བའོ། །ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་རྟགས་ལས་རྟགས་ཅན་གྱི་དབྱེ་བ་གསལ་བ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་རྟོགས་པ་ཞེས་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དུ་བ་ནི་མེ་ཉིད་ལས་བྱུང་བར་ལན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་དམིགས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞན་དུ་མི་འཐད་པ་འདིས་མེ་ལ་ངེས་སོ་ཞེས་ངེས་པའི་ཤེས་པ་ནི་དོན་གྱིས་གོ་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ན་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ངེས་པ་ཅན་ནི་རྟགས་ཡིན་ལ། དེ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་འགྲུབ་བ་ན་གཞན་རྟགས་ཅན་མ་ཡིན་ཞིང་ཚད་མ་གཞན་པོ་དཔྱོད་པའམ་དོན་གྱིས་གོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལས་ངེས་པ་ཅན་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའོ། །དེ་ལ་སྐྱོན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པས་ཁྱབ་པོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་མ་ཡིན་ཞིང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་དང་དུས་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། དེ་ཉིད་ནི་གཞན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེ་ཡང་ཡུལ་ངེས་པ་ལ་སོག་པའི་སྦྱོར་བ་མི་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི་ངེས་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཁྱབ་པས་སོ། །འོན་ཏེ་དེ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་ཙམ་ནི་རྟགས་ཡིན་ལ། དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ནི་རྟགས་ཅན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་གལ་གེ་ངེས་པ་ནི་དཔྱོད་པའམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཙམ་གྱི་ངེས་པ་ཅན་ཁྱབ་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་ད་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་ཁྱབ་པ་ལས་


DTG181_Page_0029
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྟོགས་པ་ནི་ངེས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་འོ་ན་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དམིགས་པ་རྣམས་ཀྱང་འཁྲུལ་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ལ་ཡང་ཡིད་ཆེས་པ་མེད་དོ། །མ་མཐོང་བ་ལ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་བསྐལ་པ་རྣམས་ཀྱི་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་འོ་ན་ནི་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡིད་བརྟན་དུ་མེད་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་ཡིད་ཆེས་པ་ནི་རིང་པོ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ནུས་པ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ནི་གནོད་པ་ཅན་མ་འོངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་ཡུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡིད་མི་ཆེས་པ་དང་ཡིད་ཆེས་པའི་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་སྔར་མཐོང་བ་ངོ་ཤེས་པའམ་དྲན་པ་འབྱུང་བ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་རྟོགས་པ་འཕེན་པ་ཡིན་པར་བསྟན་བ་ནི། ངོ་ཤེས་སྔར་གྱི་མཐོང་བ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་དགོས་པ་བསྟན་ནས་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་གང་ཡང་རུང་བའམ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་མ་གུས་པའི་ཚིག་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞག་གི་ཚད་མའི་འཇུག་པས་དཀྲུགས་པར་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཚིག་གོ །གང་གི་ཕྱིར་ཚད་མ་འཇུག་པར་བྱེད་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འཇིག་པར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པས་གྲུབ་པ། ཐ་སྙད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་སྙམ་སེམས་པ་ལ། གནོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་སྨོས་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མི་སྨོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མོས་པ་ཡིན་གྱི། སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་རྣམ་རྟོག་པ་བཞིན་དུ་མི་སྨོད་པ་མ་ཡིན་ན། སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མ་སྨད་པ་ཡིན་ཡང་ཚད་མས་མ་དཔྱད་པས་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་


DTG181_Page_0030
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང། འབྲས་བུ་དང་ཅིག་ཤོས་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་ན། སྒོམ་པ་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་དེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི་མ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཤེས་པ་མེད་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེའི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགའ་བ་མེད་དོ་ཞེས་དབུ་མ་པའི་འདོད་པ་བསྟན་པ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་བག་ཆགས་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ནི་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་ལས་བདེན་པའི་ཤེས་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་བདེན་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་མངོན་སུམ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པའི་ལྟ་བུ་བསྟན་པ་ནི་ཡང་ན་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་འདི་ལྟར་ཚད་མ་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ལ་ལྟོས་ནས། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ལ་འགལ་བ་མེད་པ་ལ། འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་པོའི་འགལ་བར་སྨྲ་བ་ནི། མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཇི་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པའོ། །དེ་མ་ཐག་པའི་རྒྱུ་ནི་འབྲས་བུ་ལས་སྔ་རོལ་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདས་ནས་ཡུན་རིང་སུ་དོན་པ་ཡིན་ལ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་གང་ཁོ་ན་དེ་མེད་པའི་དུས་ན་ཡོད་པ་དེ་ཁོ་ན་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ཐག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔ་མ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུན་རིང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་སྐད་ཅིག་གི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དྲི་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་པ་བཞིན་དུ་དེ་མ་ཐག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུར་འགྱུར་པ་ཞིག་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང༌། འདས་ནས་ཡུན་རིང་དུ་ལོན་པ་པར་དུ་ཆོད་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱིས་ནུས་པ་མེད་པ་རྣམས་ལ་དེ་མ་ཐག་པ་རྣམ་ལ་དོགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་


DTG181_Page_0031
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ན། དྲི་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྟོགས་པ་ལ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། དེས་གྲུབ་པ་ནི་མ་བརྟགས་པས་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཚད་མས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་བརྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རྟོགས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྟོགས་པ་གང་ལ་ཚད་མ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་མ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་རིག་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཚད་མ་དང༌། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཚད་མ་དང་ཆད་མ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་སྐྱེ་བཞིན་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཐོབ་པ་སྟེ། ཕྲད་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་ངོ་བོའོ། །གང་ལ་ལྟོས་ནས་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེ་ཤེས་པ་གཞན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་སྔ་མས་དོན་རིག་པ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་དག་ཙམ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ཅིའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་ཡིན། ལྷག་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་སྔ་མ་པ་ནི་ཡུལ་གཞན་པ་མི་སླུ་པ་དང༌། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཤེས་པ་གཞན་འཇུག་པ་ནི། རང་གི་དོན་ཤེས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་རང་གི་ཡུལ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡུལ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་རྟོགས་པ་གཞན་རང་གི་ཡུལ་རྣམ་པར་གཞག་པ་བྱེད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་རྟོགས་པ་གཞན་ཡང་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཡུལ་ལ་ཡིན་ཞིང༌། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དུ་ཡང་རང་གི་ཡུལ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་མ་ལུས་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཐོབ་པ་དོན་དུ་གཉེར་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་ཚད་མ་ནི་དོན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དགོས་པའོ། །བློ་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་ཡིན་པར་ནི་མི་རིགས་པ་


DTG181_Page_0032
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ཡིན་ནམ། གཞན་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡང༌། ཚད་མའི་སྐབས་དང་ཞེས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པ་དང༌། གནོད་པ་ཅན་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། གནོད་པ་ཅན་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་བཞིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐོབ་བྱ་ལ་ནི་གནོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་སྔ་མ་དེའི་གནོད་པས་གནོད་བྱར་ཅི་ལྟར་འགྱུར། ཕྲད་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཐོབ་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ནི། གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་ཡུལ་མཚུངས་པ་ཉིད་དེ་ཡང་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་དུས་ཙམ་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ནོ། །དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མའི་ཤེས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལན་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་གཞན་འགའ་ཞིག་ཐོབ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་པ་ཙམ་ནི་ཡུལ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཕྲད་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཐོབ་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་པ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དེ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཅི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་ཡིན་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེས་ན་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་ཞིག་ཇི་ལྟ་བ་ཡིན་པ་དེ་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཞེས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་དེ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཔྱིད་ཀྱི་དུས་སུ་བྲམ་ཟེ་མེ་རྣམས་བསྟེན་པ་དང༌། བྲམ་ཟེ་ལ་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་བྱེད་པ་ནི་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བསམ་པར་བྱའི། མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་བློ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ལ་བློའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་བློ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བློ་བཞིན་ནོ། །འབད་པ་ལ་སོགས་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་སྤྱིའི་བློ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །མིག་དང་གཟུགས་སོགས་བློ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་བློ་བཞིན་


DTG181_Page_0033
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང༌། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བློ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཉིད་དང་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་དང་བདག་པོའི་རྐྱེན་གྱི་ཡུལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དམིགས་པའི་ཡུལ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བློ་རྣམས་ཀྱིའོ། །བདག་པོའི་རྐྱེན་གྱི་ཡུལ་ནི་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །དེ་ལྟ་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་ནི་ནང་གི་ཞེས་སྟོན་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཐེ་ཚོམ་ལ་དེ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། རྟ་དེ་ནི་བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཞེས་བྱའོ། །རྟ་དེ་མི་བྱེད་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བའི་བརྡ་ནི་དེ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཡིན་གྱི། བ་ལང་ཉིད་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བ་ལང་གི་ཚོགས་པ་པ་ཡང་རྟ་ལ་སོགས་པ་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་རིལ་པོ་བཞིན་དུ། རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ངོ་བོ་ནི་མཐོང་བ་ལ་མི་སྣང་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གསལ་བ་ལས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་ཚོལ་བའི་བེའུ་ནི་རྟ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལོག་པ་བ་ལང་གི་ཚོགས་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ནི། མ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། འདྲ་བར་རྟོགས་པ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་དེ་དེ་དང་འདྲ་བའམ་དེ་དང་མི་འདྲ་བ་ཡང་རུང་བ་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པར་མི་བྱ་བའོ། །དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའོ། །བློ་ནི་རྟོགས་བྱ་ལས་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། བདེན་ཏེ་རྟོགས་བྱའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་གསལ་བ་མེད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་ནི་སྤྱི་ཡིན་ལ་དེ་མེད་ན་མེད་ཅིང་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཐམས་ཅད་དུ་བློ་ཡོད་ན་རྟོགས་བྱ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། སྤྱི་ནི་ཁྱབ་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཡོད་ན་ནི་འབད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ནའོ། །སུག་པར་བྱེད་པ་ནི་གལ་ཏེ་སྤྱི་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པ་ཉིད་དོ། །ཤེས་པ་ཙམ་ལ་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་


DTG181_Page_0034
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མཚན་ཉིད་སྤྱི་ལ་བརྗོད་པའི་རིགས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ན་གང་ལས་དེ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། བརྡ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བུམ་པ་ནི་ཡན་ལག་ཅན་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཁོ་ན་ཡན་ལག་དུ་མའི་ཐུན་མོང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདེགས་པ་ནི། ལས་ཡིན་ལ་དེ་ཉིད་རྫས་དུ་མའི་ཐུན་མོང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །བར་གྱི་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གྲངས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་སྤྱི་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་སྤྱི་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་སྤྱི་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །འདེགས་པ་ཉིད་ཀྱང་སྤྱི་ཡིན་ཏེ། དུས་མང་པོའི་གསལ་བ་དུས་གཅིག་ལས་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྐོར་བ་དང་འདེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དུས་གཅིག་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་བྱ་བའི་ཡན་ལག་རིམ་གྱིས་དུས་མང་པོར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་བ་གཅིག་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པ་འདི་ཡང་གཏམ་ཙམ་ཡིན་ཏེ་མཐའི་གསལ་བྱེད་ཙམ་གྱིས་གསལ་བར་བྱ་བ་ཉིད་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བསྐོར་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་དུས་ན་མེད་པ་གསལ་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། རང་གི་ཤེས་པས་གཞན་གྱི་བློའི་རྒྱུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་གསལ་བྱེད་ལྟ་བུའོ། །དབྱེ་བ་མེད་པ་བུམ་པ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཐག་རིང་བ་ལས་དུ་མ་གཅིག་བཞིན་དུ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པས། དེ་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ནི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྲ་བ་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཕྲ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ནི་ཐག་རིང་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མ་བཟུང་བར་སྣང་བར་འགྱུར་གྱི། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ནི་དུ་མ་ཡིན་ཡང་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ནི་དབང་པོའི་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སྐྲ་ཉག་གཅིག་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཡང༌། ཚོགས་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཕན་འདོགས་པས་མངོན་སུམ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱང་ཡིན་ན་གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་མངོན་


DTG181_Page_0035
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སུམ་རབ་རིབ་ཅན་ལ་དགོས་པར་འགྱུར། རྣལ་འབྱོར་གྱི་མངོན་སུམ་ཉིད་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ལ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་སོགས་པ་ལ་དགོས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གཟུགས་ལ་སོགས་ལས་ཐ་དད་པར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མིག་ལ་སྣང་བ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་རེ་རེས་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཡང་ཕན་ཚུན་ཕན་འདོགས་པས་འདུས་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ། རབ་རིབ་ཅན་གྱི་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་རོ་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱང་ངོ༌། །གལ་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཙམ་གྱིས་བུམ་པ་ནི་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དབྱིབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པས་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་ཞིང་བརྡའི་བྱེ་བྲག་གི་ཡུལ་དུ་མཐོང་བ་རྣམས་ནི་དེའི་བག་ཆགས་སད་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ལ་དེའི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོན་དུ་བསྟན་པ་ནི། དེས་ན་དེ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཙམ་གྱི་བུམ་པ་ལ་ནི། མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་གྱི། འཚོལ་བ་ནི་མ་ཡིན་པ་ལ། འཚོལ་བར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་རེག་གོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡུལ་གཞན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་གལ་ཏེ་རྫས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བ་ལ་བདག་གིས་རེག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་མཐོང་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི། རང་དབང་དུ་ན་མི་ཡིན་ལ་མཐོན་བ་ཡང་གཟུགས་ཐ་དད་པའམ། ཐ་མི་དད་པའི་རྫས་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ཀྱང་འབྱུང་བ་ནི་བག་ཆགས་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་རྫས་དེ་གཟུགས་ལས་གཞན་ཡིན་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐ་མི་དད་པས་སོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཐ་དད་པས་སོ། །འདི་ལ་གཟུགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་བསྟན་པ་ནི་གཞན་དུ་རིགས་པ་ཡིན་ན་བློ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བག་ཆགས་ཅམ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་ཕྱི་རོལ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་དབྱེ་བ་དང་དབྱེ་བ་མ་ཡིན་པར་རིག་པ་ཁོ་ན་སྣང་བའི་མེད་པ་རིག་པ་ལན་ཡིན་པར་


DTG181_Page_0036
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡང་རྟོགས་སོ། །སྣང་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་ཕྱི་རོལ་རྟོགས་ན་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། རང་དབང་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ། རྒྱུ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་མི་འཐད་པས་བག་ཆགས་ཀྱི་ངོ་བོའམ། གཞན་ཡང་རུང་བ་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཡང་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཅི་སྟེ་བུམ་པའི་བློ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གནོད་པ་མེད་པ་སྟེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པས་བུམ་པའོ། །བུམ་པ་དམར་པོའོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བརྡས་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་བྱས་པ་དག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་པའི་བརྡས་པ་བརྗོད་པ་དང་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་དེ་དག་ལས་དངོས་པོའི་དབྱེ་བས་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དམར་པོ་དང་ནི་མི་དམར་བ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཁོ་ནར་གཟུགས་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ནར་རེག་པ་མ་ཡིན་ནམ། བརྡ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ཅི་སྟེ་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཟུགས་དང་རེག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་གཅིག་ལས་བྱུང་བའི་འདུས་པ་ནི་བུམ་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུར་བཏགས་པའི་འདུས་པ་གང་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དམག་ལ་གླང་པོ་ཆེ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དམག་གམ་ནགས་ནི་གྲངས་མང་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་གྲངས་ཀྱི་ཤེས་པའི་རྟོགས་བྱ་ནི་མང་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི། བུམ་པའི་ཤེས་པའི་རྟོགས་བྱ་ནི་མ་ཡིན་ཞིང༌། དམག་དང་ནགས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་བྱའི་རྟོགས་བྱ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །མི་དམིགས་ན་ནགས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་མང་པོ་ཉིད་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བར་གནས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །བར་ན་གནས་པའི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བརྡས་བརྟགས་པའི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཡིན་གྱི། དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་ནི་ལྟོས་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་བཞིན་ཡིན་པར་ནི་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡན་ལག་ཅན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་གྲུབ་པ་


DTG181_Page_0037
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང་བདེ་བ་གཅིག་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་གཅིག་གི་ཡུལ་ཡིན་ལ་སྟེང་དང་འོག་གི་ཆས་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཡང་གཅིག་ཡིན་ཏེ། གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེའི་ཡན་ལག་རྣམས་སུ་བརྟགས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཡན་ལག་ཅན་ཡོད་དོ་སྙམ་སེམས་པ་ལ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཕན་ཚུན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ལུས་ནི་གྲུབ་བ་དང༌། བདེ་བ་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ། །ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གྲུབ་པ་དང་བདེ་པ་ཐ་དད་པ་དང༌། གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་མཚན་ཁོ་ན་མཐོང་བ་ལ་བདག་རེག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་སྨྲ་བ་ནི་འདི་ལྟར་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པ་ནི་གཅིག་རྟོགས་ན་རྟོགས་པའམ། གཞན་དུ་ཡང་རུང་བའི་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་གཟུགས་སོགས་བྱ་བ་སྟེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་མི་གཅིག་པ་ཉིད་ནི་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་སྣང་བ་ཐ་མི་དད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་བུམ་པའོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ལ་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་དང་རོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་རྟོགས་པ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་དབྱ་བས་བྱས་པའི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འོན་ཏེ་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པར་འཛིན་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཞིང༌། ཐ་མི་དད་པར་འཛིན་པའི་སྣང་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ན། སྟོབས་ཆུང་བ་ཇི་ལྟར་གནོད་པར་བྱེད་ཅེས་བསྟན་པ་ནི་འཛིན་པའི་དབྱེ་བས་གཅིག་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རེ་ཞིག་གཅིག་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །རྟོགས་པ་གཅིག་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ནི། དབྱེ་བསམ་མཐོང་བས་གནོད་པའི་ཕྱིར། འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གཅིག་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་དུ་འཛིན་པ་མེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་ལའོ། །མ་འཁྲུལ་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཅིག་གོ །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་


DTG181_Page_0038
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མཐོང་བའི་ངོ་བོས་སོ། །ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་སྣང་བ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་ལ་རོ་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཙམ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་ཐ་དད་པའོ། །དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ན་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ལས་སྐྱེས་པའི་བློ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། ཡན་ལག་ཅན་གྲུབ་ན་ཐམས་ཅད་མི་འཛིན་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་དབང་བོའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཛིན་ན་ཡང་ལག་ཅན་ཡང་མངོན་སུམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི་དོན་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ལག་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དེ་མ་གཏོགས་པའི་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་ཏུ་རྟོག་པ་ལ་ནི་ཚད་མ་མེད་དོ། །མ་ཡིན་ཏེ་གསལ་བས་གསལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་རིག་གསལ་བས་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡང་རུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རྟེན་བའོ། །འདས་པ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་རང་གི་ཤེས་པས་གཞན་གྱི་བློའི་རྒྱུད་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཚོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །ནོར་བུ་དང་དངུལ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་བཞིན་དུ་གོམས་པ་ལས་སྣང་བ་དང༌། འདེགས་པ་ལ་སོགས་པར་མི་རིགས་ཏེ། བརྟགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཤེས་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ནོར་བུ་དང་དངུལ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་བྱེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བ་མི་ནུས་པའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཁྱབ་ཆེས་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་གལ་ཏེ་དོན་བྱེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དོན་ནི་ནུས་པའི་པོས་སྣང་བའི་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི། མི་ནུས་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པས་སྐྱོན་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་སྒྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་ནི་སྤྱི་མིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རབ་རིབ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྟེ་འདི་ནི་དོན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་ལ་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་འདི་ཡིན་པས་མེད་ན་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ཤེས་བྱར་འཛིན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྟོགས་པར་བྱེད། གོ་བར་བྱེད། ཤེས་


DTG181_Page_0039
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཡིན་པས་མེད་པ་ཡང་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་དབྱེ་བས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དོན་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་མི་ནུས་བྱ་བའོ། །སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དན་སྣང་པ་ནི། གལ་ཏེ་འདི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ནུས་པ་མེད་པའི་སྣང་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་དངོས་སུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་ཉིས་བསྟན་པ་ནི་བརྒྱུད་ནས་བྱ་བའོ། །སྤྱི་ནུས་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བའི་སྒྲའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱང་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་འགལ་བ་ཟེར་བ་ནི་ཆུ་ཀླུང་གི་འགྲམ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་སྤྱི་ཡིན་མོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲའི་ཡུལ་ཙམ་མོ། །ཡོད་པའི་དོན་གྱིས་སྒྲའི་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཉིད་ཐལ་ཆེས་པར་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི་འདི་ལྟར་སྤྱི་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་ཅེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་སྤྱི་ཁོ་ན་སྒྲའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་སྒྲའི་ཡུལ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཡང་ཁྱབ་ཆེས་བ་གསལ་བའི་ཕྱིར། དོན་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་ལའོ། །འདི་ནི་དོན་གྱི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཚད་མ་ནི་སླུ་བ་མེད་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གང་དག་གི་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་དག་གི་བྱ་བ་དང་ཞེས་སྦྱར་རོ། །དེའི་ཚེ་དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཉིད་དེ། ཚད་མའི་ཡུལ་ཡིན་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དོན་ཡིན་ཞེས་སྒྲུབ་པས་སོ། །རྒོལ་བ་དེའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དེ་དག་ཀྱང་སྟེ། སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ངོ་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོར་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དགག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་ཇི་སྟེ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཡང་ཡོད་པའི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན། གང་གི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བཞིན་པ། མེད་པ་དང་སྤྱི་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་དུ་གསལ་སྣང་


DTG181_Page_0040
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ད་ནི་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྤྱི་གང་ཡིན་སྙམ་སེམས་པ་ལ། སྐྲ་སོགས་ཞེས་བྱའི་བློ་དག་ནི། །ཞེས་བྱ་བའི་འདི་ལ་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་ཡང་དེ་ལྟའི་དངོས་ཞེས་བྱ་བའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ནི་འགལ་བའི་ཕྱིར། གསལ་བར་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། གཞན་དུ་སྣང་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ལ། སྣང་བཞིན་པ་ནི་བརྗོད་བྱ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་སྐྲ་སྣང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱིས་དོན་མེད་པ་ཅན་གྱི་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་ངོ་བོའི་སྣང་བ་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་མེད་དོ་ཞེས་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་གི་ངོ་བོས་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་སྣང་བ་ནི། རང་གི་ངོ་བོས་དགག་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གིས་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། སྐྲ་ལས་སོགས་བདེན་མིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡོད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཡང་ན་ཚུལ་མཐུན་ཕྱིར་འདྲ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་པ་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན། མེད་པ་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འོ་ན་དོན་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་ལྟར་ཡང༌། དོན་ལ་དེ་ནི་དབང་ཤེས་ཡིན། །ཞེས་སྨོས་པའོ། །ཕྱི་རོལ་ལ་ལྟོས་ནས་མི་གསལ་བར་སྣང་བ་དང་ཅིག་ཤོས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རང་རིག་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་མི་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དབང་པོའི་ཤེས་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་མ་འཁྲུལ་བ་དང་འཁྲུལ་པ་ལ་སོགས་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེས་ན་དབང་པོ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ནུས་པ་མེད་པའམ་སྒྲའི་ཡུལ་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཁྱབ་ཆེས་པ་གསལ་བའི་དོན་དུ་དོན་ཡོད་དོ་ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་མི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲའི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་སྐྲ་ཤད་བཞིན་དུ་དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་གལ་ཏེ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཤེས་པའོ། །འགལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པ་ཅན་དང་ནུས་པ་ཅན་མ་ཡིན་


DTG181_Page_0041
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ནོ་ཞེས་རྣམ་པ་གཉི་ག་ཡིན་པར་རོ། །ཇི་ལྟར་འདོད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ནི་རང་རིག་པའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི་སྤྱི་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དོན་རྣམས་ཀྱིས་མཚུངས་པའི་ངོ་བོ་ནི་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན། ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བཞིན་དུ་དངོས་པོའི་དོན་དུ་ཅིས་མི་འདོད་ཅེས་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་ཤེས་པ་ལའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་ཤེས་པ་ལའོ། །ཤེས་པ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་ཉིད་དུ་ཞེན་བཞིན་པ་ཡང་ཇི་སྤྱི་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཀུན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་ཤིང་གི་སྒྲའི་ཤེས་པ་ཡང༌། རྣོ་བ་ནི་གསལ་བ་སྟེ་ཆེས་རྣོ་བ་དང༌། དམན་པ་དང༌། ཆེས་དམན་པ་དང༌། དྲག་པ་དང༌། ཆེས་དྲག་པ་ཡང་གང་གི་དང་པོ་ཙན་དན་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེང་སྡེང་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེར་མཚུངས་པ་དེའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ལ་གཅིག་ཏུ་བྱས་པ་ནི་རྟོགས་པའོ་ཞེས་སྦྱར་རོ། །གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པའི་སྤྱིའི་ཆོས་དེ་ཉིད་ལ་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ནི་འདི་ལྟར་མཚུངས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མའོ། །དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ལས་སོ། །དོན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་རྟོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། བག་ཆགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་སྣང་བ་དང༌། བརྟག་བྱ་དག་གཅིག་ཏུ་བྱས་པས་སྤྱི་བསྟན་ནས་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་སྤྱི་བསྟན་པ་ནི་དེ་ནི་ལྡོག་པ་ལ་བསྟན་ནས་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྟན་པ་ནི་ངོ་བོ་གཉིས་ཏེ་དེ་ལ་སྐྱེ་བ་དང༌། དེར་འཇུག་པའི་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་བསྟན་པ་ནི་དེའི་རྒྱུད་ནས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་ཞེན་པས་ཞེས་བྱར་བར་སྦྱར་རོ། །ལྡོག་པ་དང་འབྲེལ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པ་ནི་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་ཞེན་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་རང་བཞིན་ནི། གལ་ཏེ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་གསལ་བ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན། གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཞེན་པའམ། གསལ་བ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མི་མཚོན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་ཤེས་པའི་ངོ་བོའམ་སྤྱི་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་སྤྱི་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་ནི། དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དོན་དང་དབང་པོ་ལ་


DTG181_Page_0042
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པ་མེད་ཀྱང་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་མེད་ཀྱང་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སྣང་བཞིན་པ་ནི། དངོས་པོ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་སོགས་འབྲས་བཅས་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །ཚོགས་སྨོས་པ་ནི་གཅིག་ཀྱང་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ཐམས་ཅད་ན་སྒྲ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མེད་ན་ཇི་ལྟར་སྒྲ་ཐོས་པར་འགྱུར་ཞིང༌། །མ་བཟུང་བའི་དོན་ལ་བརྡར་ཡང་ཇི་ལྟར་བྱེད། དབང་པོ་མ་གཏོགས་པར་ཡང་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ལས་བློ་ལ་གནས་པའི་སྒྲ་ནི། བརྡ་འཛིན་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་སད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དབང་པོ་ཚོགས་པའི་རྟོགས་པ་ནི། །འདི་བས་ཡང་བའི་རྟོག་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་ཚོགས་པ་དོན་མེད་པ་ཡིན་གྱི། གཅིག་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཐོས་པའི་སྒྲ་ནི་རང་བཞིན་ཁོ་ནས་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་ཀྱི། བརྡ་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་བའི་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །ངག་ནི་མིང་ལ་འཇུག་ལ་མིང་ནི་དོན་ལ་འཇུག་ཅེས་བྱ་བའི་ཁ་ཅིག་གི་ལྟ་བ་དེ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ནི་མིང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པའི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་རིག་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ན་རང་རིག་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁས་བླངས་ནས་བསྟན་པ་ནི་མིང་སོགས་བརྗོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཟད་པར་སྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་བ་མེད་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་ཀ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཡིན་ཡང་བརྗོད་བྱའི་དོན་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྒྲ་ལས་མི་རྟོགས་ན་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས། དོན་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཟད་པར་ས་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། སར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། །གལ་ཏེ་དོན་ལས་ཚུལ་འདྲ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཟུགས་བརྙན་གྱི་འདྲ་བ་ཉིད་ལས་ནི། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་འཁྲུལ་པས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངག་མིང་ལ་འཇུག་པར་མཐོང་བ་པོའི་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མཐོང་བ་པོ་མ་ཡིན་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མཐོང་བ་པོ་ལོང་ཞིང་ལྐུགས་པར་


DTG181_Page_0043
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འགྱུར་བ་དང༌། སྒྲའི་ཐ་སྙད་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །མིང་ལ་ཡང་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བཤད་པ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ལས་དེར་ཞེན་པ་ཉིད་དེའི་ཤེས་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པ་ནི་ཡུལ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡུལ་འཛིན་པར་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཟུགས་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡང་གཟུང་སྟེ། མི་འདོད་ཀྱང་འཁྲུལ་པ་འཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡུལ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཡུལ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་མིང་ལ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཤེས་པའི་རྣམ་པར་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཤེས་པ་ལ་མཚུངས་མིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་འདྲ་བའི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་རྣམ་པ་ལ་དོན་ཉིད་དུ་ཞེན་པའི་བློ་ནི་བདག་ལ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མིང་ནི་བློ་ཉིད་དེ་ལྟར་དཔྱོད་པས་འཇུག་པར་བྱེད་པར་ནི་མི་རིགས་ཏེ་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གཞན་ལས་ཏེ། མིང་དང་མཚན་མ་མཐོང་བ་ལའོ། །ཤེས་པར་སྨྲ་པས་གང་བསྟན་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིར་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་རྣམ་ཤེས་འབྱུང་བར་ཁས་ལེན་པ་ལ་ཚད་མ་ཅན་མིན་པ་ནི་རྣམ་ཤེས་དང་ཕྱིར་རོལ་གྱི་དོན་ལས་གཞན་པའི་མིང་འདི་ལ་ཚད་མ་མེད་དེ། དེས་བསྐྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟེ། གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་ཅན་དང་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དབྱིབས་ཅན་དང་དབྱིབས་ཅན་མ་ཡིན་བ་དག་གོ །ཡུལ་དེ་རྡུལ་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེའིའོ། །ཡུལ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ན་མི་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །ཤེས་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་སྨྲས་པ་དྲན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མིང་དང་མཚན་མ་མ་རྟོགས་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་གྱི་རྟོགས་ན་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་རྟོགས་ནས་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ན་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་དང་མཚན་མར་སྣང་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ངོ༌། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་ནི་ཕྱི་རོལ་ལ་ཤེས་པའི་


DTG181_Page_0044
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམ་པ་བཞིན་དུ་ཁས་བླངས་པ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱར་བས་རྒོལ་བ་ཡིན་ནོ། །ལན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣང་བ་ལས་ཕྱི་རོལ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཡང་ཁ་ཅིག་ཏུ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་འཇུག་པ་ཡིན་གྱི། ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ཙམ་གྱིས་འཁྲུལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཕྱི་རོལ་སྣང་བ་ཡིན་པར་ཅི་ལས་ཤེས། །ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱི་རོལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་འགྲུབ་སྟེ་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཕྱི་རོལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྨི་ལམ་ན་ཡང་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་འདུ་བྱེད་ལས་ཀྱང་མིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དེའི་སྔོ་ལ་སོགས་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྨི་ལམ་གྱི་ནང་གི་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། དང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐོགས་པ་མེད་པའི་བར་མ་དོའི་སྲིད་པའི་གཟུགས་ལྟ་བུའོ་ཞེས་འདི་ལ་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །བར་མ་དོའི་སྲིད་པ་ཡང་གཞན་གྱི་སེམས་བཞིན་ཏེ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་བ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཐུན་མོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་མི་དམིགས་པ་ལས་ཀྱང་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་མིང་སོགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཡང༌། ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་དབྱེ་བས་འགྱུར་བ་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལྟ་ནའོ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའམ། དམིགས་པ་མེད་པའམ། ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཁོ་ན་སྟེ། གཟུང་བྱ་ཉིད་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ནི་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ངོ༌། །འོ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པ་ལའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་ལས་ཤེས་ཤེ་ན་དེ་ལྟ་ཡང་ས་ཕྱོགས་ཤིན་ཏུ་དོག་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིད་


DTG181_Page_0045
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ནང་གི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཡང་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདུ་བྱེད་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་རང་ལ་ཡོད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། ཉེ་བ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བའོ། །འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བར་བྱ་བའོ། །འདུ་བྱེད་པའི་དང་གིས་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མཐོང་བ་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྔོན་གྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་དུས་ཉིད་ནི་ད་ལྟར་གྱི་དུས་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་མིན།། ཞེས་བྱ་བ་ནི་སད་པ་ན་མཐོང་བ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་ཆོས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་མཐོང་བའི་སྐྱེས་བུས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་དང་ལས་དག་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་སྐྱེས་བུ་དག་ལའོ། །ཐམས་ཅད་ནི་སྐྱེས་བུ་སྟེ། གཉིད་ལོག་པ་བཞིན་དུ་སད་པ་ལ་ཡང་སྣང་བ་ནི། ཤེས་པ་ཡིན་པས་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པ་ལ་དབྱེ་བ་མེད་དོ། །སྣང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་དོན་རྣམ་པ་གཞན་ལྟར་འཛིན་པའོ། །གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པའི་དོན་ནོ། །མེད་པའི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་མཐོང་བ་ལས་དམིགས་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ཤེས་པ་ཉིད་དེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རེ་ཞིག་གནོད་པ་བྱེད་པ་མི་འབྱུང་བ་ཙམ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐལ་ཆེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་གནོད་པ་ཅན་ལས་གཞན་པའི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྲད་པའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ནི་དོན་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་ཚེ་མེད་པ་ཁོ་ནས་དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཁོ་ན་བསྟན་པ་ནི་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལའོ། །འདིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་ཆེས་པས་སོ། །དོན་ནི་དོན་ནོ་ཞེས་མཐོང་བ་ལས་རྟོགས་པ་ཡང་དོན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ནི་རེ་ཞིག་ཞོག །སད་པ་


DTG181_Page_0046
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམས་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བློ་འདི་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དོན་དན་ལྡན་པར་གང་གིས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་གང་གིས་འདོད་པ་ལས་གཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དང་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ནི་སླུ་བ་མེད་པ་སྟེ། མི་སླུ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ཐབ་པར་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནའོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་གལ་ཏེ་དོན་ནུས་མཐོང་ཕྱིར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་པ་སྟེ་རྨི་ལམ་དང་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་ནི་དོན་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐུག་པ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་མ་ཡིན་པའོ། །འཇིག་རྟེན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བས་ཏེ། དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་པར་རྟོགས་པའོ། །འདིར་དོན་གཞན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ནི་འདི་ནི་རྟོགས་པ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་མིང་བརྗོད་པས་ཀྱང་དོན་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ན། འབྲེལ་པ་མེད་པ་ལ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འབྲེལ་མེད་ན་ཡང་འཇུག་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་སྐྱོན་གཞན་བརྗོད་པ་ནི་འདས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དོན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་མིང་ནི་དོན་ཞིག་ན་འཇིག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་མིང་ནི། དོན་ཞིག་ན་འཇིག་པ་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལ་སྤྱི་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏ། རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་སྒྲ་ལས་སྤྱི་ནི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མིང་དང་མཚན་མ་ལ་བསྟན་པའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཚུངས་པ་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་འཛིན་པར་ནུས་པའི་འཛིན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འཛིན་པ་ལ་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི་དེ་མིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཚུངས་པ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཞས་བསྒྲུབ་པ་ཙམ་གྱི་དངོས་པོ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་བཞིན་པའི་སྤྱི་ནི་གསལ་བ་རྣམས་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་གྱི། དེའི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་འཛིན་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རང་དབང་གི་གཟུང་བྱ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་འཛིན་བཞིན་པ་ཡང་གསལ་བ་དེ་དག་གི་སྤྱི་མ་ཡིན་ཞིང༌། དེ་དག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཏེ། རྟག་ཏུ་ནི་གསལ་བ་ཡོད་དམ་མེད་ན་ཡང་


DTG181_Page_0047
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དམིགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེས་ན་རྟག་ཏུ་མི་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རེས་འགའ་བ་ནི་རྟག་ཏུ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་རྟག་ཉིད་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ནམ་མཁའ་རྟག་པ་ཡིན་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྤྱི་ཡང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་གསལ་བ་མངོན་པར་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཡང་གསལ་ལས་མངོན་སུམ་ལ་གསལ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་གི་ཞན་གསལ་བའི་སྟེ་ཁྱད་པར་གྱིའོ། །སྤྱིའི་མངོན་སུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །གསལ་བ་ལས་མངོན་པར་གསལ་བ་མངོན་སུམ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྲེལ་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་དང་མངོན་སུམ་པ་དག་པ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིའམ་ནམ་མཁའ་ཡང་རུང་མངོན་སུམ་གྱི་ངོ་བོ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡང་ལྟོས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་དུ་སྒྲོ་གདགས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། བདག་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བར་གནས་པའི་ངོ་བོའོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་གལ་ཏེ་སྤྱི་ཞེས་བྱ་བའོ།། དེའི་རང་བཞིན་ནི་གསལ་བའི་ངོ་བོའོ། །དེའི་རང་བཞིན་དུ་ནི་གསལ་བར་གནས་པ་ཉིད་དུའོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བའི་ངོ་བོའི་འོ། །གལ་ཏེ་གསལ་བ་རྟོགས་པ་མེད་པར་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལའོ། །གསལ་བ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་ན་གསལ་བ་ཁོ་ན་ལ་གཞན་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩོད་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །མ་གྲུབ་པའི་སྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་དང་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་དཔེའི་སྐྱོན་དེ་དག་རྣམས་ནི་སྐྱོན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། ཕྱོགས་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དཔེའི་སྐྱོན་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གོང་བུར་གསལ་བ་ཡིན་ཡང་སྤྱི་གསལ་བར་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། །དེས་ན་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པས་ཅི་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁས་བླངས་པ་སྟེ། མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྒྲ་ལས་རྟོགས་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་མ་གཏོགས་པར་མི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་དོན་གྱིས་གོ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི།


DTG181_Page_0048
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་ཉིད་སྒྲ་ལས་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་ལས་དགག་པར་བྱེད་པ་ནི། སྤྱིའི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །སྤྱི་ནི་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་དམིགས་བྱ་མ་ཡིན་པས། གཞན་གྱིས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེའི་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཞན་གྱིས་གཞན་དུ་བྱེད་ན་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་དམིགས་ན་བྱིས་པའི་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་མི་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་དུ་ཞེན་པའི་སྣང་བ་དེ་ལ་བརྡར་བྱས་པས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པར་སྣང་བ་ཡིན་ན། དེ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་སེམས་པ་ལ། སྤྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཞེས་བསྟན་བ་ལ། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ལས་ཏེ་རྗེས་འབྲེལ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའི་ཆ་ནི་མི་གསལ་བའོ། །གང་གིས་སྤྲུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོར་མཐོང་བ་དང་བག་ཆགས་དག་གིས་དྲངས་པ་ཡིན་གྱི། སྤྱི་ཙམ་མཐོང་བ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྤྱི་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་སྤྱི་ལ་མཚུངས་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ན་དོན་གྱིར་མི་འགྱུར་བ་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་ཡང་ནི་ནིའི་དོན་ཏོ། །གཉི་ག་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དང་སྤྱི་དག་གིའོ། །དབང་པོས་གཟུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ཁོ་ནས་ཁྱད་པར་ཡང་རྟོགས་པ་ཡིན་ན། དབང་པོ་ལ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོས་གཟུང་བར་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ནི་གཉི་གའི་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། དབང་པོ་ནི་ཁྱད་པར་ཙམ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་དབང་པོས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དབང་པོས་སྤྱི་མི་འཛིན་པས་བརྡ་མེད་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་ལས་བྱུང་བས་འདི་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་སྒྲ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་སྤྱི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྣང་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་གཞན་སྤྱིའི་མ་ཡིན་ན་དེ་དང་འདྲ་བར་དབང་པོ་ལ་དོན་མེད་པ་


DTG181_Page_0049
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་དོན་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་ནི་གསལ་བ་ཉིད་སྒྲས་ཞེས་བྱ་བའོ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྤྱི་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་པོ་ཉིད་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལས། དབང་པོ་དང་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དག་གི་ཡུལ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར། དབང་པོ་འབྲས་བུ་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་དབང་པོ་ཤེས་དོན་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ་གསལ་བར་ཤེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲ་སོགས་ནི་སྒྲ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་སོ། །གཅིག་གི་ངོ་བོ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་གཉིས་སུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་སྟེ། གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ག་ལས་ཏེ། མངོན་སུམ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ད་ལྟར་བ་དང་ཉེ་བ་ལ་ད་ལྟར་བ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་རིག་པས་སོ། །གསལ་བའི་ངོ་བོར་གཅིག་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ཡང་ད་ལྟར་བའི་ཉེ་བ་ཡིན་པ་ནི། མངོན་སུམ་ཁོ་ནའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི། སྒྲའི་སྦྱོར་བ་ནི་དེ་ལ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་ལ། གཞན་དུ་ནི་སྒྲ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཟེར་བ་ནི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། མི་སྣང་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཐག་རིང་བ་ལ་སྒྲ་ཐོས་པའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་གནས་ལ་ལྟོས་ནས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཡུལ་ཐག་རིང་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་རྣ་བས་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ནི་རྒྱང་རིང་ཡུལ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་ལ་བརྟེན་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཆ་དང་ལྡན་པའི་རིགས་ཉིད་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རིགས་ལྡན་རིགས་མིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བའི་ངོ་བོ་ནི་སོ་སོར་གཅིག་ལ་གཅིག་ལྡོག་པར་གྲུབ་པ་རང་རང་གི་རྒྱུ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེས་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཁས་བླངས་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་འདི་རིགས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་རིགས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཅི་ལས་ཤེས་ཤེ་ན། གང་གིས་གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ལ། ཁྲ་བོ་ལ་ཁུ་ཡུ་ཉིད་དུ་སྣང་


DTG181_Page_0050
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པའི་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ནི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ཁུ་ཡུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཕན་ཚུན་མེད་དོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི། ལྟོས་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བརྗོད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་གྲུབ་པ་ནི་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལ་རག་མ་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་གྲུབ་པ་ནི་གྲུབ་པ་འབའ་ཞིག་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་ཉིད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པར་གྲུབ་བུ་མ་ཡིན་པ་ནི་ལྟོས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྟོས་པ་མེད་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྫོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འབྲས་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་ཅི་ཞིག །ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སུའོ། །དེའི་འདི་ཞེས་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་རྟོག་པ་འབའ་ཞིག་གིས་འབྲེལ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལས་བཟློག་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བའི་ངོ་བོ་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་སྟེ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་རིགས་དང་འབྲེལ་པ་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པ་དང༌། ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རིགས་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་གྲུབ་ཅེས་བྱ། །ཞེ་ན་དང༌། འབྲས་མིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡང༌། སྤྱི་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞར་ལས་བྱུང་བའོ། །ལྡོག་པའི་ཕྱོགས་ལ་བརྟེན་ནས་བཤད་པ་ནི། གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་འབྲེལ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་འདིས་རྟོགས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་གྲུབ་ཅེ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་གསལ་བའི་ཡུལ་ཁོ་ན་ལ་འཆད་པར་བྱེད་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་ཅི་ཞིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི། གསལ་བའི་ཡུལ་ཁོ་ནར་བསྟན་པ་ནི། བཟློག་པ་ལ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ལའོ། །གཞན་ནམ་སྤྱི་ཡང་རུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །གསལ་


DTG181_Page_0051
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་ལས་གསལ་བ་གཞན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་སྔ་མ་ལས་ཟློས་པ་ཡིན་ལ། ཉེས་པ་བསུ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་བར་ཆད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་དྲན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁྲོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་བ་ལང་ཉིད་ནི་སྤྱི་མ་ཡིན་ཏེ། རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།། གལ་ཏེ་འགྱུར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། མེད་པ་རིགས་སུ་ཐལ་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མེད་པ་ནི་རི་བོང་གི་རྭའོ། །ཅི་ལས་ཤེས་ཤེ་ན། ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྟོགས་པས་འབྲེལ་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ལྟོས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་རྟོགས་པས་སྤྲུལ་པའི་རིགས་དང་རིགས་དང་ལྡན་པ་དག་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་དང་བ་ཁྲ་མོ་དག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སོ། །དེ་ལ་ཡང་ནི་བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་རྟོག་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེན་པའི་ཕྱིར། སྤྱི་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་གྱི་བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་འབྲེལ་པ་ཅན་ཐ་དད་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང༌། ཐ་མི་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་སུ་འབྲེལ་པ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བྱས་པའི་འབྲེལ་པ་ནི། ཕྱོགས་དང་མཐུན་ཕྱོགས་པ་བཞིན་དུ་རི་བོང་གི་རྭ་དང་བ་ཁྲ་མོ་དག་ལ་ཡང་ཅིས་མི་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་རི་བོང་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བྱིས་པ་དང་ཕྱུགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་བ་ཁྲ་མོ་མཐོང་ནས། ཐུ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་ན་དེ་ཉིད་ལ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་དཔྱོད་ཀྱི། རྟ་ངང་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ལས་བྱུང་བ་རྟོགས་པས་བྱས་པའི་རིགས་ནི། བརྡ་ཡོད་ན་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རི་བོང་གི་རྭ་དང་དོན་མཐོང་བ་ལས་བྱུང་བའི་རྟོགས་པས་གོ་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་ལ་སྒྲ་རྣམས་རྒྱུད་ནས། དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེའི་རིགས་ཀྱིའོ། །ཁྱད་པར་ནི་གསལ་བ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་ནི་རབ་ཏུ་འཇུག་པའོ། །དགོས་པ་གང་དག་གིས་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་ཅན་ནོ། །རྟོག་པ་དང་མཚུངས་པའི་ཡུལ་ཅན་རྣམས་


DTG181_Page_0052
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཇི་ལྟར་གསལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཞེ་ན། རྟོག་པ་ཡང་ཞེན་པ་ལས་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་དང་མཚུངས་པའི་ཡུལ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ངོ་བོ་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་རྣམས་ཏེ་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པའི་རྟོག་པས་སྤྲུལ་པ་ནི་རིགས་ཡིན་ནོ། །འདི་དེ་ཡང་ཡིན་ལ་ཁྱད་པར་ཡང་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་ནི་རྟོགས་པར་བྱེད་བ་སྟེ། གང་དག་གི་དགོས་པ་ཡིན་པ་དེ་དག་གིས་སོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་འཆད་དོ། །དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ལས་སོ། །དེར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་ཞེན་བའོ། །ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ལས་རིགས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བྱ་བ་ཉིད་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བྱ་བ་ཁོ་ན་རིགས་ཡིན་ན། མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་རྣམ་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཡིན་གང་གི་ཕྱིར་ངོ་བོ་མེད་པ་ལ་ནི་ངོ་བོར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེ་ལ་ངོ་བོར་སྣང་བའམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལ་ངོ་བོར་སྣང་བ་ནི་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ངོ་བོར་མཐོང་བར་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ནི། དེའི་བྱ་བའི་ངོ་བོའི་རིགས་ལ་ཡང་འཁྲུལ་པས་སྦྱར་བ་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ལ། ངེས་ཀྱང་རིགས་སུ་སྦྱར་བའི་ངོ་བོའི་རྣམ་པས་དོན་ལ་ཡང་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི། འཁྲུལ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དོན་ལ་དེ་ཉིད་དུ་འཛིན་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འཛིན་པ་ནི་སྦྱོར་བ་སྟེ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའོ། །ངོ་བོའི་རྣམ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་དང༌། རིགས་སྦྱོར་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་དག་ཤེས་པ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཉིད་དུ་ཞེན་པ་ཅི་ལས་ཡིན་ཞེས་དབྱེ་བ་ལས་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་ནི། ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གཟུང་བའི་རྣམ་པའོ། །མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་དོ། །མ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་གི་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབྱེ་བ་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དབྱེ་བའི་ངོ་བོའི་སྤྱི་བརྗོད་ནས། དོན་ལས་ལྡོག་


DTG181_Page_0053
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་ངོ་བོ་བསྟན་པ་ནི་དོན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྤྱི་གང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་དག་གི་ལྡོག་པ་ནི་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། ངོ་བོ་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་ཁོ་ན་སྤྱི་ཡིན་ལ། དེ་བརྗོད་པའི་སྒྲ་དག་ཡིན་གྱི་ཐ་དད་པའི་སྤྱི་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་བཞིན་དུ་ནི་འཐད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདིར་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ཤེས་པར་བྱེད་བ་སྟེ། དེ་ལས་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་བ་སྟེ། ལྡོག་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་འཇུག་པར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཡང་ངོ༌། །འགོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱེར་ནས་མི་འོང་བ་སྟེ་འགོག་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་འགོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགོག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །དགག་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགོག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ལའོ། །བ་ལང་ངམ་བ་ལང་མ་ཡིན་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ། བ་ལང་མ་ཡིན་པ་དང་འབྲེལ་པ་དེ་ལ་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་ལ་ནི་དང་པོ་ཉིད་བ་ལང་ངོ་ཞེས་སྦྱོར་བ་ནི། བ་ལང་ཉིད་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི། རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་རིག་པ་ཉིད་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་སྤྱི་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་དཀར་པོར་ཡང་འགྱུར་སྲིད་པས། ནག་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་ལྡོག་པར་བྱེད་པའོ། །ནག་པོ་ཡང་བ་ལང་མ་ཡིན་བ་སྲིད་པས་དེ་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ནི་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ཕྱི་ནས་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི་སྔར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་སྒྲ་དང་པོའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ངག་ལ་ནི་བྱེད་པའི་ཚིག་གཙོ་བོ་ཡིན་ཏེ། བྱ་བ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ལེན་པར་མི་བྱེད་པ་འདིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ཅི་ཡིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མི་ལེན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །མིང་ལ་གཞན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཁྱེར་ནས་འོངས་པ་ནི་ཁྱེར་ནས་མ་འོངས་པ་འགོག་པར་བྱེད་པ་དང་པོ་འཛིན་པ་ལའོ། །དེ་ནི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལས་ཀྱང་ནག་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། ནག་པོའི་ཞེས་བྱ་བའི་སེལ་བ་ནི་སྒྲའི་དོན་ཏེ། སེལ་བ་ཁོ་ན་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།


DTG181_Page_0054
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མ་ཡིན་པར་དགག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། མེད་པར་དགག་པའི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་དེ་ལས་གཞན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་བར་ཟིན་ཀྱང་སྤྱི་ལ་བསྟན་པའི་གཞི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་ལ་བསྟན་པའི་སྐྱོན་རྣམས་སུ་འགྱུར་རོ། །མ་ཡིན་པར་དགག་པ་བསྒྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་བཀག་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བདེན་ཏེ་མ་ཡིན་པར་དགག་པ་ལ་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་གཞན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོས་མེད་པར་དགག་པ་བརྗོད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལས་ཐ་དད་པས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་མ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་བསྟན་པ་ནི་བཀག་པ་ནི་འགོག་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེའི་རིགས་མི་མཐུན་པའོ། །གཞན་གྱི་རྟོག་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོའི་རྟོག་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཆ་དེ་ལས་སྒྲ་ལས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་སེལ་བར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་དེ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྒྲ་ཡི་བྱེད་པ་དེ་ལ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་དེ་ཞེས་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་རྟ་ལ་སོགས་པ་གཞན་མེད་ན། གཞན་བ་ལང་གི་ཇི་ལྟར་ཡིན་གང་གི་ཕྱིར། མེད་པ་སེལ་བར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཡང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་མེད་པ་ཙམ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གཞན་རྟོགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གཞན་རྟོགས་ནའོ། །དེ་ཡང་འདི་ཡིན་ལ་རྟོག་པ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་མཐོང་བ་ནི་གཞན་ལས་ལྡོག་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནམ། མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟོག་པ་གཞན་ལས་ལྡོག་པར་བྱེད་པར་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ལྡོག་པར་བྱེད་པར་ཡང་ངོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་དེ་གཞན་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་བློ་ཉིད་དེ་སྟེ། གཞན་གྱིས་དབེན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་གཞན་ནོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པས་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །


DTG181_Page_0055
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རིགས་ལྡན་རིགས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྤྱི་ནི་ཐ་དད་པའམ། ཐ་མི་དད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི། ངོ་བོ་མེད་ཅན་སྤྱི་བློ་ལ། །སྤྱི་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་རང་གི་ངོ་བོར་མཐོང་བ་ལས་སྤྱི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྤྱི་མེད་ཀྱང་སྤྱིར་སྣང་བའི་བློ་ནི་དངུལ་མེད་ཀྱང་དངུལ་དུ་སྣང་བའི་བློ་བཞིན་དུ། ད་མ་ཡིན་བ་ལ་དེར་འཛིན་པས་དོན་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་བཞིན་དུ་སྤྱི་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་ཡང་བསླད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཕྱིར། དེ་འབའ་ཞིག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ལ། ངོ་བོ་མེད་པའི་དོན་རྣམས་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྤྱི་ཡིན་ཏེ། བསླད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་ཡང་གི་སྒྲའོ། །དེ་འདི་ནི་སྤྱི་མེད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་མེད་པར་ཁས་བླངས་པ་ཉེ་བར་སྡུད་པ་ནི་དེ་ཉིད་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྤྱི་ཉིད་དུ་ནི་མཐོང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྤྱི་བློ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པའི་དོན་ཏེ། སྤྱིར་སྣང་བའི་བློ་ནི་སྤྱིའི་བློ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །འབྲེལ་པར་ནི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཅན་ལ་རྣམ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུའོ། །སྤྱི་བློ་ལ། སྤྱི་ཉིད་དུ་ནི་མཐོང་ཕྱིར་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲིད་པའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁོ་བོའི་བཤད་པ་ལ་ནི་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་རྣམ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པ་ཡིན་ལ། ལྷག་མ་ནི་མཚུངས་སོ། །རིགས་ལྡན་རིགས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་མེད་པའི་དོན་མེད་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་བློ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བྱ་བ་ཙམ་དང༌། ལྡོག་པ་དང་འཁྲུལ་པ་ཉིད་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་ངོ་བོ་མེད་པས་བརྗོད་བྱ་མིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་ལྡན་རིགས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི། རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་གལ་ཏེ་བརྗོད་པ་འགའ་ཞིག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཡང་བ་ལང་ཉིད་རང་གིས་གསལ་བ་རྣམས་ལས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཡང༌། རྟའི་གསལ་བ་རྣམས་ལས་ལྡོག་པ་ནི་བརྗོད་བྱ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་བྱ་


DTG181_Page_0056
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མ་ཡིན་པ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་ཁ་ཅིག་ཏུ་བརྗོད་བྱའི་དབྱེ་བ་མཐོང་བ་རང་གི་གསལ་བ་ལ་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་གི་གསལ་བ་ལ་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་པ་ནི། གསལ་བ་གཞན་ལ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་ཡིན་ལ། འབའ་ཞིག་ནི་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་གསལ་བདག་ཁོ་ན་དེ་ལྟར་ཐ་དད་པ་ཡིན་གྱི། རིགས་དག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རིགས་དག་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་ན་གསལ་བྱ་དག་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་ཡིན། རིགས་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་ཞེས་ཟེར་ཏེ་དེ་གསལ་བ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་དག་ཀྱང་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་དབྱེ་བ་མེད་པས་ཇི་ལྟར་དེ་ལས་ཀྱང་དབྱེ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དབྱེ་བས་དམིགས་པ་བ་ཁྲ་མོ་དང༌། རྟ་ངང་པ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་དག་ཁོ་ནའི་དབྱེ་བས་དེའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བ་ལ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་རིགས་ནི་འགའ་ཞིག་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། མིན་པ་ཉིད་ལ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འགྲེལ་པར་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང༌། ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང༌། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཞེས་ཁྱབ་པ་ལ་བརྟེན་པས། དག་གཅིག་གིས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱབ་བྱ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་བྱེད་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ནི་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་བ་ཉིད་ཅེས་ཟེར་བ་ནི་ཇི་སྟེ་སྤྱི་གཞན་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པར་སྣང་བ་མེད་པས་བརྗོད་བྱ་ཉིད་མ་ཡིན་ན། སྣང་བར་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བསྟན་པ་ནི་ཐ་དད་པར་མི་སྣང་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སོ་སོར་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི་དེ་ཉིད་ལ་ཐ་དད་པ་ནི་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་གི་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བྱ་བ་ཙམ་གྱི་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་འཁྲུལ་བ་ནི། མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་སྤྱི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་སྒྲ་སྦྱོར་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྤྱི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འདས་པ་དང་ནི་མ་འོངས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སྤྱི་མེད་ཅེ་ན་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་སྤྱི་མེད་པ་གསལ་བའི་ངོ་བོར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགལ་བས་ཁྱབ་


DTG181_Page_0057
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་མེད་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡོད་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ན་མེད་པ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་འགལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཡོད་པ་མིན་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ད་ལྟར་ཡོད་པ་ལ་ནི་བུམ་པའི་སྒྲ་གཙོ་བོ་ཡིན་ལ། མེད་པ་འདས་པ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མའི་ཡུལ་ཉིད་ཐུན་མོང་བའམ། གཞན་ལས་ཉེ་བར་བཏགས་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཉེ་བར་བཏགས་ལས་དེ་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། འདས་པ་ལ་སོགས་པ་སྤྱི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཡོད་པ་ཉིད་ལ་འགལ་བ་ཁྱབ་པ་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་གྲུབ་པའོ། །ཡོད་པ་ཡང་མེད་པའི་ཆོས་ཡིན་ན། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གང་ཞིག་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཞལ་བྱ་ཉིད་དུ་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་བའི་བུམ་པ་འདས་པ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ནི། སྣམ་བུ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འདས་པའི་བུམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བས་འདས་པའི་སྣམ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བསྟན་པ་ནི་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞལ་བྱ་ཉིད་དུ་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ནི། འདས་པའི་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཉེ་བར་བཏགས་བས་ཀྱང་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྒྲ་ནི། མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། འཇུག་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་བརྗོད་བྱའོ། །གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་བ་དང་ངོ༌། །འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ཀྱི་འཕོ་བ་འཇུག་པ་ཙམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལྟ་བ་ལ་ནི་འདས་པ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་རིགས་སོ། །དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་བ་ཉིད་དོ། །སྤྱི་ལྟ་བུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཡང་དོན་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་ལྟ་བུའོ། །དོན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་ད་ལྟར་བ་བཞིན་དུ་དོན་བྱེད་པ་མེད་ཀྱང་སྤྱི་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་དེ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འདས་པ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ན། དེ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་


DTG181_Page_0058
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བསྟན་པ་ལ། ཀུན་རྫོབ་འདི་ཅི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །ཅི་ལས་ཤེས་ཤེ་ན་དོན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པ་ལ་དོན་གོ་བས་གནོད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་བཏགས་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཙོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་བྱར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བ་ལང་ལ་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པ་ཐ་དད་པ་ཅན་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་མེད་པ་ལས་ནི་བཏགས་པ་ཡིན་བ་ནི་ཁུར་བུ་བ་ལ་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འོན་ཏེ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་གང་ཞིག་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ངོ་བོ་གང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྣང་བའི་དབྱེ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་དེ་དངོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདས་པ་ལ་དེའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཉིད་ད་ལྟར་བར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ། དེའི་དུས་ཅན་དུ་ཡང་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལྟ་ན་ནི། འོ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའོ། །སྤྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་མ་མ་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ། །འོ་ན་ནི་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པའི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཡང༌། མི་གསལ་བ་ནི་དེ་ཉིད་འདི་ཞེས་བྱ་བ་འམ་ཐག་རིང་བ་ཡང་རུང་བ་ཡུལ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོན་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐག་རིང་བ་ལ་ཡང་རྒྱུའི་སྐྱོན་གྱིས་རབ་རིབ་ཅན་བཞིན་དུ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྤྱི་དེ་ལ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གཉི་གའི་ཐུན་མོང་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བའི་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་བ་གཉི་ག་དེ་དང་ཐུན་མོང་པའོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་ད་ལྟར་བ་འདས་པའི་སྣང་བ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཐ་མི་དད་པར་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ད་ལྟར་བར་སྣང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཡང་དེའི་བྱ་བ་ལས་


DTG181_Page_0059
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཐ་དད་པ་ཐུན་མོང་བའི་ངོ་བོ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དུ་མ་ཉིད་དུ་སྣང་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་སྒྲུབ་པ་རིགས་དང་འདྲ་བ་ཉིད་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་བྱས་པ་ཁོ་ན་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་གྱི། རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། བློ་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་འཇུག་པ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་མཚན་དང་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐལ་ཆེས་པས་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར། རྒྱུ་མཚན་དང་དེ་དང་འདྲ་བའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་གཙོ་བོ་དང་བཏགས་པར་ཡང་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་འདོད་པ་གཞན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གཙོ་བོ་དང་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ལ་བློ་འཇུག་གི །མེད་ན་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པར་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་བློའི་ཡུལ་གཙོ་བོ་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་བཏགས་པ་ཡིན་ཞེས་ཁོང་ནས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བསྟན་པ་ནི་ཅིག་ཤོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁྲུལ་པའོ། བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཙམ་ཡུལ་དུ་བཏགས་པ་ལའོ། །ཡུལ་མེད་པ་ནི་བཏགས་པ་པ་ཡིན་ཏེ། འདྲ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །འཁྲུལ་པ་མེད་པས་འཇུག་པ་བསྟན་པ་ནི། དོན་མེད་ན་ཡང་འགྲོ་བ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དོན་མེད་པ་ཉིད་ནི་བཏགས་པ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ་ཡང་ན་དངོས་དང་བཏགས་པ་བདག་གི་རྒྱུ་མཚན་ནི། དངོས་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཉིད་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྔ་མའི་དོན་ལ་ཡང་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཅིག་ལ་འཁྲུལ་པས་འཇུག་པ་ཉིད། གཞན་ལ་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འགྲེལ་པའི་བཤད་པ་ནི་གསལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགོས་པ་དང་བཅས་པ་ལས་སོ། །མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་བ་ལང་གི་སྒྲ་བཞིན་དུ་གཙོ་བོ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གཉི་ག་ལ་


DTG181_Page_0060
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྟོགས་བྱ་གཅིག་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བུམ་པའོ་ཞེས་འདས་པའམ། ད་ལྟར་བ་ལ་ཐ་དད་པར་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། རྣམ་པ་མཚུངས་པ་ཅན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་བ་དང་ངེ༌། །རྟོགས་པ་ཉིད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་བཞིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞིག་པར་མ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་པའི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བ་ལའོ། །འདི་ཞིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ལའོ། །ཐེ་ཚོམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞིག་པ་ལ་ཞིག་པ་འམ་འོན་ཏེ་མ་ཞིག་པ་ཞེས་སོ། །དངོས་པོ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ལ་འདས་པའི་ཤེས་པ་གནོད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལས་དེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཐ་དད་པ་ལ་ཡང་ལྷ་སྦྱིན་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིས་འདོད་པའོ། །ཡོད་པའི་རྟགས་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་བཞིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་འོ་ན་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་འཆད་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་བའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་བཟུང་བ་ལ་ཡང་ཆ་ཁ་ཅིག་ལ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་མ་བཟུང་བར་མངོན་པར་སེམས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། རྣམ་པ་གཞན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་རིགས་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལ་རྣམ་པ་གཞན་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་གཏོགས་པ་ཉིད་ལའོ། །འོན་ཏེ་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བཞིན་པ་ལའོ། །གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ཐལ་ཆེས་པར་འགྱུར། འོན་ཀྱང་ཆོས་ཅན་སྤྱིར་མཐོང་ལ་དེའི་ཁྱད་པར་རྣམས་མ་མཐོང་བ་མཐོང་པར་འདོད་པས་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་འོན་ཏེ་སྤྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་ལས་གཞན་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་ནི་དྲན་པ་སྟེ། མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཀག་པས་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོ་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ཐེ་ཚོམ་ཡིན་མེད་པར་དགག་པ་ཡིན་ན་ནི། །མ་མཐོང་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། མེད་དང་མ་ཡིན་པ་དག་ལས།


DTG181_Page_0061
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་སླར་ཡང་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྣང་བ་ཉིད་དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་གྱི། དོན་འབའ་ཞིག་ལ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་འོ་ན་ནི་སྣང་བ་ཙམ་ཁོ་ན་ལའོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་ཡིན་པར་དགག་པ་དྲན་པ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ལ་སྤྱི་མངོན་སུམ་མོ་ཞེས་མངོན་སུམ་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་མི་རིགས་པར་བསྟན་པ་ནི་སྤྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་སོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱི་འདོད་པ་ལ་ཡང་མཐོང་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་ན། །མ་མཐོང་པ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་སྐྱོན་མ་ཡིན་ཞེ་ན། བག་ཆགས་ལས་རྟོགས་པ་ཁ་ཅིག་དམིགས་པ་མེད་པར་སྐྱེ་བཞིན་པ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མ་མཐོང་བ་འགའ་ཞིག་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ཡིན་ན་གཞན་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་ཡིན་ཡང་གཡོ་བར་མི་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། གཡོ་བ་ཡིན་ཏེ་སྔར་རྟོགས་པའི་རྒྱུན་ལྡོག་ཅིང་རྒྱུན་གཞན་ཡང་འདོད་པ་ལས་སྐྱེ་བར་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་དེར་ནི་དངོས་པོ་དང་རེག་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཡོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་རྒྱུ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྒྱུན་ཡང་ཕྱིར་ཅི་ལོག་པ་ཡིན་ན། རྣམ་པར་གཅོད་པར་འགྱུར་གྱི་མངོན་སུམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྒྱུ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རྒྱུན་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཁོ་ན་རྟགས་ཀྱི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་འོན་ཏེ་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་མཐོང་བ་ན། མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཁོ་ནར་བསྟན་པ་ནི་དེ་མཐོང་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དངོས་པོའི་མཐོང་ནའོ། །བསྟན་པ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་སོ། །དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ལས་མངོན་སུམ་པའི་གཟུགས་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་མཐོང་བ་ནི། རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཏེ་དེ་ནི་དཔེ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོར་མ་མཐོང་བ་ཉིད་གཡོ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་རེག་བྱ་རེག་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་


DTG181_Page_0062
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱ་བ་ནི་སྣང་བཞིན་བ་ལ་མངོན་སུམ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་མ་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ཞེས་འདིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་རོ། །རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་དམ་མ་གོམས་པའམ་ཐག་རིང་བའི་ཁྱད་པར་ལའོ། །དཔག་བྱ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་ངེས་ལ། རྗེས་སུ་དཔག་པས་ངེས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་ལ་ཡང་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་མཐོང་བའམ། མ་མཐོང་བས་ཁ་ཅིག་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་འོག་གི་ཆ་ལ་དབུས་ཀྱི་ཆ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་བཞིན་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་སླུ་བས་གཡོ་བ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་སྣང་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱི་རོལ་ལ་ལྟོས་པའི་དབྱེ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་གིས་ཏེ། མངོན་སུམ་དང་དེའི་སྣང་བ་དག་གིས་ཡིན་གྱི། རང་རིག་པ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་དུ་བསྟན་པ་ནི་ཐ་དད་ཅེས་བྱ་བའོ། །འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །ད་ལྟར་བའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་རབ་རིབ་ལས་བྱུང་བ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཡང་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ཏེ། ད་ལྟར་བ་ནི་རབ་རིབ་ལས་བྱུང་བ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དང་པོའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་ལྡན་པ་མཚུངས་པར་དངོས་པོ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཡང༌། དངོས་པོ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོའི་ཡུལ་ལ་དངོས་པོར་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བཏགས་པར་འགྱུར་པར་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཡོད་པ་ཡང་མེད་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་དངོས་དང་བཏགས་པའི་མཚན་ཉིད་མ་འཁྲུལ་པ་དང༌། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་ཅི་ལས་ཤེས་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པ་ལས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་


DTG181_Page_0063
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ནི། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ནུས་མེད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ལའོ། །མེད་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་མེད་ཅེའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་མཉན་པ་ཡིན་ནོ། །གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་མེད་པའི་དངོས་པོ་ལ་གྲངས་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུའི་སྒྲ་དེ་འབྲས་བུ་དུ་མའི་ནུས་པ་ཅན་ལ་ཡང་གཙོ་བོའི་སྒྲར་བྱེད་དོ། །དེ་ཡང་གཙོ་བོའི་སྒྲར་བྱེད་ལ། དེ་ཡང་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། །ཡོད་པའི་ཡུལ་ཡིན་ཡང་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་གཙོ་བོར་བསྟན་པ་ནི་རྟོག་པ་ཅི་བཞིན་དུ་ཞེས་པ་སྟེ། གྲངས་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་དངོས་པོ་མེད་ཀྱང༌། གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་གཙོ་བོར་བྱས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱི་འདོད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མེད་པ་ལ་ཡང་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡིན་ཏེ་སྒྲོ་གདགས་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་བཏགས་པར་འགྱུར་བས་ཟེར་བ་ནི་ཇི་སྟེ་གཞན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདས་པའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་འཁྲུལ་པ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཉིད་བཏགས་པ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྒྲ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཞིག་པ་སྟེ་འདས་པ་ལའོ། །མ་ཞིག་པ་ནི་ད་ལྟར་བ་ལའོ། །དེ་འདྲ་ཉིད་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པས་ཡང་མཚུངས་པར་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་དེས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་མ་ལ་ནི་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཞེས་ཁྱད་པར་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དོན་ཡོད་ཅན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདས་པ་དང༌། ད་ལྟར་བ་ལ་ཡང་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་བློ་འཛིན་པ་ཉིད་སྤྱི་ཙམ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་བློ་ཡང་རྟོག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་སྤྱི་ཙམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བའི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་མེད་ན་དེ་སྤྱི་མ་ཡིན་ཞིང༌། འདས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བ་མ་གཏོགས་པའི་འབའ་ཞིག་འཛིན་པ་ནི་སྤྱི་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཡང་ཐ་མི་དད་པ་ལ་ནི་སྐྱོན་འདི་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་འོན་ཏེ་གསལ་པ་དེ་ཉིད་


DTG181_Page_0064
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པར་འདོད་པ་ཡིན་ལ། ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རེག་པའི་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྣང་བ་ནི་ལོག་པ་ཡིན་ལ་མ་ལོག་པ་ནི་བརྟག་བྱ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། ངོ་བོ་གཉིས་ནི་ཡོད་ན་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྟེ་སྤྱིའིའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངོ་བའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཤེས་པའི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། གལ་ཏེ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་མ་ལོག་ཅིང་གཅིག་ཡིན་ན། གསལ་བའི་ངོ་བོར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གསལ་བ་ཐ་དད་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བའི་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་སོ། །རྗེས་སུ་སོང་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱིས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །འདི་ལྟར་སྔོན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བ་ཞིན་དུ་འདི་སྤྱིའོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་སོར་མོས་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་ཤེས་པ་ནི། དོན་ཤུགས་ཀྱིས་འཕངས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཐ་སྙད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གནས་སྐབས་ཀྱི་བསུ་བ་ནི་སྤྱི་གཞན་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་གཞན་ནོ། །སྣང་བ་གཞན་ཏེ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིམ་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཅི་འགྱུར་ཞེ་ན། གཞན་དུའོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅི་ལས་ཤེན་མངོན་སུམ་ལས་སོ། །བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི་རྟོག་པ་ནི་དོན་གྱིས་འཕེན་བ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་སྟེ། རྗེས་འགྲོའི་རྟོག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བ་ལས་ལོག་པ་ཡང་སྤྱིའི་འབྲེལ་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་དེ་དག་ལས་ཏེ། གསལ་བ་དག་ལས་སོ། །མཚུངས་པའི་དངོས་ནི་གཞན་ཉིད་དུ་གལ་ཏེ་འགྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །རྟ་ཉིད་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་དང་འཕྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་ནི་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བའོ། །ལན་ནི་དེ་དག་གི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ལས་ལོག་པ་ནི་སྤྱི་ཡིན་པས་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། ལོག་པ་དང་མ་ལོག་པའི་


DTG181_Page_0065
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཞི་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ལྡོག་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལོག་པ་ནི་དེ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པས་དངོས་པོ་མཚུངས་པ་བཞིན་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་ཉིད་མཚུངས་པའི་ངོ་བོར་འདོད་ན་དེ་དག་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་དུ་ཡང་རུང་ངོ༌། །གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ནི། དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དག་གིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །དངོས་པོ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཕྱིར་མཚུངས་ཉིད་སྤྱི་འདི་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྟོག་པ་གཅིག་གི་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་དམ་གཞན་ཉིད་དག་ཏུ་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དངོས་པོས་ཡོད་པའི་སྤྱི་ནི་འབྲས་བུའམ་ཅིག་ཤོས་ཀྱང་རུང་བ་དེ་ནི་ཅིག་ཤོས་མ་ཡིན་ཏེ། སྤྱི་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེ་འབྲས་ཡིན་ཞེ་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གསལ་བ་བཞིན་དུ་འཇིག་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། འཇིག་འགྱུར་དེ་ཡང་འདོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་ཡང་ཡིན་ལ་རྟག་པ་ཡང་ཡིན་ན་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། དངོས་པོ་ཙམ་དང་ནི་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་ཉི་དམ་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱང་རུང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་པ་ཡིན་ལ། མི་རྟག་པ་དང་འགལ་བས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཡང༌། །ཡོད་ན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟོས་མིན། ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་གསལ་བ་རྣམས་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སྤྱི་ནི། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་འགྱུར་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་མ་འབྲེལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གསལ་བ་རྣམས་དང་ངོ༌། །དངོས་མེད་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དེ་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་རྣམ་པ་ལ་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བས། རྣམ་རྟོག་སྐྱེ་བའི་ས་བོན་ནོ། །ཞེས་ཟེར་བའོ། །བ་ལང་ངོ་བ་ལང་ངོ་ཞེས་སྔར་མཐོང་བ་ངོ་ཤེས་པ་ནི་གསལ་བ་ལ་སྤྱི་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་སེམས་པ་ལ་ངོ་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་མེད་པའོ། །སྤྱི་རྣམས་ལ་གཅིག་པའི་སྒྲའི་རྒྱུ་མཚན་སྔར་མཐོང་བ་ངོ་ཤེས་པ་ནི་གསལ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་


DTG181_Page_0066
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཞན་མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་མེད་ན་ནི་བློ་རྣམས་ཀྱི། །སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་ཟེར་བ་ནི་སྤྱི་ནི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་བརྟགས་པའི་སྤྱི་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བརྡ་དང་མཚུངས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ནི་བཟློག་པ་དང་འགལ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་འགལ་བས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏེ། འདི་བརྡ་ལ་མ་ལྟོས་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་ཡུལ་གང་ལ་བརྡ་ཡིན་པའི་ཡུལ་དེ་ལ་དེའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ནི་བརྡ་མེད་པ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ནི། བརྡ་དང་མཚུངས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་འགལ་བ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲོ་འདོགས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་ལའོ། །གལ་ཏེ་སྤྱིའི་ཤེས་པ་བརྡ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཞེས་ཅི་ལས་ཤེས་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་བརྡ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དང་པོ་བསྲིང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་གཽ་ཞེས་བྱ་བའི་བརྡ་ཡིན་ན། འདི་ནི་གོའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྡ་མེད་ན་གར་ཡང་སྒྲ་རྗོད་བྱེད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གསལ་བ་གཞན་མཐོང་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཐོང་བའི་གསལ་བ་གཞན་ལ་དེ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསལ་བ་གཞན་མཐོང་བའོ། །ཇི་ལྟར་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རིགས་ནི་རྟགས་དང་བརྡ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་གཉིས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བྱེད་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་པོའི་ཉེ་བར་བསྟན་པ་དོན་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་གཟུང་ཞེ་ན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་ཡང་ཉེ་བར་བསྟན་པ་འཐད་པ་མ་ཡིན་པས་དོན་མེད་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རང་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་མ་བཟུང་བའང༌། །ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྡ་མ་བཟུང་བ་ཡང་བེའུ་མ་ཚོལ་བ་དང་མ་ཧེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་མང་པོ་ཡོངས་སུ་འདོར་ནས། རང་


DTG181_Page_0067
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གི་སྤྱིས་བ་ལང་གི་ཚོགས་དང་ཉེ་བར་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་དབང་པོས་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཇི་སྟེ་ཡང་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་དེ་ལྟར་མ་རྟོགས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྡ་མེད་ནའོ། །བ་ལང་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྡ་མེད་པའོ།། གཞན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེ་རིགས་ལ་སོགས་པས་སོ། །གསལ་བ་ནི་མངོན་པར་གསལ་བ་སྟེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བའོ། །བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་རྣམས་མཐའ་ཡས་པ་མ་ཡིན་ནམ། རིགས་གཅིག་མེད་ན་གཅིག་གི་སྒྲ་ངེས་པར་སྦྱོར་རོ། །དབྱེ་བ་རྣམས་ནི། མཐའ་ཡས་ཕྱིར་ན་འཁྲུལ་པ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་ཟེར་བ་ནི་མཐའ་ཡས་གསལ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཏེ་བརྡ་མ་བཟུང་ཡང་གསལ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བས་བརྡར་བྱེད་པ་ནི། བ་ལང་ཉིད་ལ་ཡང་མཚུངས་པར་བསྟན་པ་ནི། ངོ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ང་རོ་རྩུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྒྲ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ། གལ་ཏེ་རྟ་ངག་པ་ལ་སོགས་པ་ལས། བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ངོ་བོ་གཅིག་མེད་ན། དབྱེ་བ་མེད་པར་འདི་ཁོ་ན་དེའི་ཞེས་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པ་སྒྲ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་སྐྱེད་པར་བྱེད་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། ཇི་ལྟར་རིགས་མེད་ཤེས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་རྒྱུ་མཚན་མེད་ཀྱང་བ་ལང་ཉིད་ཡིན་གྱི་རྟ་ངག་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ལས་དེ་ལ་དེ་ལྟར་འཛིན་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་ཤེས་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཁོ་ན་ལ་ཡིན་གྱི། རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་གཞན་མེད་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་གཅིག་བྱ་བ་ཡིན་བློ་ཡང་ཡིན་པའོ། །མཚུངས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཞལ་བྱའི་ངོ་བོའོ། །བློ་སྐྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་རྣམ་པའི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །ཐ་དད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བློ་སྐྱེད་པ་འགོག་པར་མི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། འོན་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་སྨྲའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རྣམ་པ་འགས་ཀྱང་ནི་མངོན་སུམ་ལ་སྔོན་པོ་བཞིན་དུ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པའོ། །མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པས་གཞན་དུ་མི་འཐད་


DTG181_Page_0068
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པས་བརྟགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ། དེ་བཞིན་དུ་བ་ལང་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་བློ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བློ་ནི་བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་ཙམ་ལས་འབྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་གཟུགས་བཞིན་དུ་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་མཐོང་བ་པོ་ལ་དེའི་ངོ་བོར་སྣང་བར་འགྱུར་བར་སྲིད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གལ་ཏེ་ལྟ་བ་པོའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིགས་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁས་ལེན་ན་ནི་དོན་གྱིས་གོ་བ་ཉམས་པར་བསྟན་པ་ནི། རིགས་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པའོ། །ཡན་འགར་པ་རྣམས་ནི་གསལ་བྱ་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་འཛིན་ན་དེ་རྣམས་ཁོ་ན་དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱིས་གོ་བ་ཉམས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གསལ་བ་འཛིན་ཚེ་ན་འང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལུགས་ཀྱི་ནི་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་མོ། །བག་ཆགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་མིག་ཏུ་སྨྲ་བའི་འདོད་པ་བསྟན་པ་ནི། གང་ཞིག་འབྲས་བུ་ལྡོག་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལྡོག་པ་ལས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས། གང་གི་ཕྱིར་གསལ་བ་རྣམས་ཉིད་ལ་རྣམ་པ་འགས་གཅིག་གི་བློར་འགྱུར་བ་དང༌། རང་གི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཡང་རིགས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱིའི་དོན་བྱེད་པ་ཡིན་པར་ལྟ་ཞོག་གི །རྟོག་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ངོ་བོའི་ཤེས་པ་ཙམ་གྱི་བྱེད་པ་ཡང་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་མེད་པར་འཐོབ་པོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་བཞིན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་ཙམ་གྱི་དོན་བྱེད་པར་ཡང་མི་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གང་དང་གང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་བྱ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དག་ཏུ་བརྗོད་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་ཙམ་གྱི་དོན་བྱེད་པར་ཡང་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིན་ཡིན་ལ། དེ་ལས་བཟློག་པ་རང་གི་ངོ་བོར་སྣང་བའི་བརྗོད་བྱ་ཉིད་ནི་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་


DTG181_Page_0069
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཇི་སྐད་བཤད་ལས་བཟློག་གང་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་ནི་མི་རིགས་ཏེ། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་མེད་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གང་ཞིག་རང་གི་གསལ་བ་རྣམས་ལ་ཁྱབ་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་པའོ། །ཡང་ན་གསལ་བ་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་ནི་ཁྱད་པར་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། མཚུངས་པ་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་སྤྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པའི་ཚིག་ལས་སོ། །དངོས་པོ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་ནི་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ངེས་པའི་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་གྲུབ་པ་དང་འགལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་བ་རྟེན་པ་ཡིན་ཏེ་འབྲེལ་བ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ངེས་པ་ཡིན་པས་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཏུ་ཡང་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་སྤྱི་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འགྲེལ་པར་བཤད་པ་ནི་གསལ་བ་ཁོ་ནའོ། །དངོས་པོ་དང༌། དངོས་པོ་མེད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་ཐ་དད་པའི་མིང་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་མི་དམིགས་པ་དག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གཉི་ག་ལ་བརྟེན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྣང་བ་དམིགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གཉི་གའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་ལ་སྣང་བཞིན་པ་ལ་ནི་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་སྤྱིའི་དངོས་པོར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ན་མ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། གལ་ཏེ་དངོས་རྟེན་དངོས་འབྲེལ་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དངོས་པོ་ལ་འགྱུར་གྱི་མེད་པ་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་སྤྱི་ལ་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དངོས་པོ་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་འབྲས་བུ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་དངོས་འབྲེལ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་ནི། རྣམ་པ་འགས་ཀྱང་


DTG181_Page_0070
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམ་ཤེས་ལ། །དེ་དངོས་སྣང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་དང༌། དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཤེས་ཙམ་གྱིས། །དོན་བྱེད་པར་ཡང་མི་རུང་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བས་ལན་རྒྱས་པར་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །བྱུང་བར་གྱུར་པ་དང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཤེས་པ་སྤྱི་ལ་མ་དམིགས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ནི་སྤྱི་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་མཐོང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་མེད་ཀྱང་ངོ༌། །ཤེས་པ་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འགྲེལ་པ་ནི། གལ་ཏེ་དངོས་རྟེན་དངོས་འབྲེལ་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཁས་བླངས་ནས་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པ་དེ་སྤྱི་ལ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྤྱི་ཡོད་པར་རོ། །བཟློག་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་མེད་པ་ལའོ། །རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་འཛིན་པའི་སྤྱིའི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཅེས་ཟེར་བ་ནི། གལ་ཏེ་དངོས་ཆོས་ཉིད་ཉམས་ན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྒྱུད་པས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དངོས་པོར་འཛིན་པ་སྡོན་འགྲོ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཚད་མའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ཚད་མའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་གཞལ་བྱ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྣང་བའི་མངོན་སུམ་དང༌། སྤྱི་སྣང་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟེ་ཤེས་པ་གཉིས་མ་ཡིན་ནམ། གཞལ་བྱ་གཉིས་ཕྱིར་ཚད་མ་གཉིས། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་གཅིག་ཉིད་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་རྣམ་པར་དཔྱོད་ཀྱི་སྤྱི་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ལས་ཤེ་ན་དོན་བྱ་དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་ཏེ་སྤྱིས་མཚོན་བཞིན་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་ལས། གཞལ་བྱ་གཉིས་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ཡོད་པའམ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་དཔྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །འཛིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་དང་མེད་


DTG181_Page_0071
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་དོན་དུ་ཚད་མས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་འགྲེལ་པ་ནི་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུ་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེས་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་གཉིས་ཀྱང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་གྱི་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ཀྱང་རང་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་སྐྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་དང་ཉེ་བར་འཇལ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་གཞན་པའི་ཚོགས་པའི་བསྐྱེད་བྱ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་དོན་དང་འབྲེལ་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲུབ་ན་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་རྣམ་པ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྣང་བཞིན་པའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཁོ་ནས་སོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མ་ཁྱབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཡང་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་གཞལ་བྱ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་མི་འགྱུར་བ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྟེ། མངོན་སུམ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཚད་མའི་བྱ་བའི་དབྱེ་བས་གཅིག་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་གཞལ་བྱ་ནི་ཚད་མའི་བྱ་བས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ན། གཉི་ག་ལ་ཡང་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འོན་ཏེ་དེའི་བྱ་བ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ལ། གཞན་དང་གཞན་དུ་ཉེ་བར་བཞག་པས་གཞན་དང་གཞན་ཡིན་པས་མཐའ་ཡས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། གལ་ཏེ་རྟོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་དེའི་རང་དང་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་རུང་ངོ༌། །ཅི་ལས་ཤེན་དོན་དམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་དག་གིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ནི་གཅིག་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཐའ་མེད་པ་ཉིད་ནི་དེ་ཉེ་བར་གནས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་དབྱེ་བ་ལས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ལྟོས་པས་བྱས་པས་ཞེས་བྱ་བ་


DTG181_Page_0072
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྟེ། ཉེ་བར་དམིགས་པས་སོ། །དོན་དམ་པ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་དོན་བྱེད་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་འདིས་ནི་དེའི་བྱ་བ་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བརྗོད་དོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་དེ་ལྟར་མཚོན་པ་མ་ཡིན་ལ། མངོན་སུམ་བྱ་བ་བཅས་པར་ཡང་དོན་དམ་དང་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་དམིགས་པས་འདི་བཤད་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དམིགས་པས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འཕེན་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་མི་དམིགས་པའི་མེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་བཟློག་པས་དམིགས་པ་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་མ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དམིགས་པར་བྱ་བ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་ཡང་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་སྟེ། དམིགས་པར་བྱ་བ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནའོ། །བློའི་མི་དམིགས་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དོན་གྱིས་གོ་བར་ཉེ་བར་འཇོག་པ་ཡིན་ན། ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ལ་གང་གི་ཕྱིར་གང་ཁོ་ན་ལ་ཉེ་བར་གཞག་པ་མ་བྱས་པ་དེ་ཁོ་ན་ལ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི། ཐུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བློ་མ་དམིགས་པས་མེད་པ་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་བརྗོད་དོ། །དངོས་པོ་དང་དམིགས་པ་དག་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ན། མི་དམིགས་པ་དང་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་མི་འགལ་བས་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་དམིགས་པ་ན་དེ་ལས་གཞན་པ་དམིགས་པ་མེད་པ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པ་དང༌། མེད་པ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐྱོན་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འོན་ཏེ་གཞན་དམིགས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལ་ལན་བཏབ་ཟིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པར་ནི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་སོ། །གཞན་དམིགས་པ་ཉིད་ནི་དེ་ལས་གཞན་བ་དམིགས་པ་མེད་པར་ངེས་པ་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པར་བྱེད་པ་འདི་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དེ།


DTG181_Page_0073
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གང་གི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ངེས་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལས་གཞན་པ་མི་རྟོགས་པའི་ངོ་བོར་རང་རིག་པ་ཡིན་པས། ཐུག་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གཞན་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །རང་རིག་པ་གཞན་ལས་དབེན་པ་དེ་ལས་མི་དམིགས་པ་གཞན་དམིགས་པ་མེད་པའི་ངོ་བོར་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཅིག་རིག་པ་ཁོ་ན་གཞན་རིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་གཞན་དུ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་གྱི་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དེ་དམིགས་པ་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པ་དམིགས་པ་དག་ཁོ་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གོ །དེ་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སོ་སོར་ངེས་པའི་ངོ་བོ་གཞལ་བྱ་སྔ་མ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལ་དེའི་དམིགས་པ་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །འགའ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དམིགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མངོན་སུམ་ལ་མི་སྣང་བར་ཅི་ལས་ཤེས་ཤེ་ན་གལ་ཏེ་འགས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དམིགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ཏེ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གིས་སམ་གཞན་གྱིས་མ་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་སྟེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་མ་རྟོགས་བཞིན་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་མི་རིགས་པར་ཟེར་བ་ནི། དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ངོ༌། །དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་གི་ངོ་བོ་དམིགས་པ་མེད་ཀྱང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་སྣང་བ་དམིགས་པའོ། །ཕྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོབ་པའི་དུས་སུའོ། །སྔར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པའི་དུས་སུའོ། །ཡོད་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དུས་ནའོ། །ཕྱིས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐོབ་པའི་དུས་སུའོ། །དམིགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །


DTG181_Page_0074
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དུས་སུ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི་མི་སྣང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་ཚེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དུས་སུ་ཡང་ངོ༌། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་བྱ་མ་ཡིན་པའོ། །གཞན་དུ་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་བཞིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཡོད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོབ་པའི་ཤེས་པས་ཡུལ་ལ་ཡིན་གྱི། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དུས་སུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་དམིགས་བྱ་མ་ཡིན་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པར་བྱ་བ་དེ་ཉིད་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་མཐོང་བའི་ངོ་བོས་སམ་ཞེས་པའི་རྣམ་པའི་ངོ་བོས་སོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་དོན་དམ་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པར་ཟེར་བ་ནི། ལྟོས་པ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་གཉི་གའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་འདྲེས་པར་བསྟན་པ་ནི། ཚད་མ་གཅིག་གིས་གཉི་གའི་རང་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྤྱི་ནི་ལྟོས་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དོན་དམ་པ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པས་བསྟན་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་གོ །ཐོབ་བྱ་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉི་ག་ཡང་ངོ༌། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་དེ་རྟོགས་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན། གང་གི་ཕྱིར་དཀར་པོ་ནི་སེར་པོ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མངོན་ཞེན་མིན་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འཁྲུལ་པས་ནི་དཀར་པོ་ཡང་སེར་པོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཡང་དཀར་པོ་ཉིད་སེར་པོ་ཞེས་ཅི་ལས་ཤེས་ཤེ་ན། དེ་ལྟར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཁོ་ནས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་མེད་པའི་ཡུལ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་མ་དཔྱད་པ་ཁོ་ནའོ། །རྟོགས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་འཁྲུལ་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་ཚད་མ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་རང་གི་རྣམ་པ་མཐོང་བ་ཐོབ་བྱ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་ལ། ཐོབ་བྱ་ནི་མངོན་པར་


DTG181_Page_0075
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདོད་པའི་བསམ་བས་འཛིན་པ་སྟེ་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཐོབ་པར་བྱེད་ཅིང་མི་སླུ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། བསམ་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་བསམ་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ན། གཞན་ནི་གཞན་གྱི་རྣམ་པས་རྟོགས་བའམ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རང་གི་རྣམ་པ་མཐོང་ནས་སེམས་ལ་ཕྱི་རོལ་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་བསམ་པ་ཐོབ་ན་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་སྣང་ངོ་ཞེས་ཅིའི་ཕྱིར་མ་རྟོགས་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། ཕྱོགས་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་བཞིན་མངོན་ཞེ་ན་མིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དངོས་པོར་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བསམ་པ་ནི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཇི་ལྟར་བསམ་པ་ཐོབ་པ་ནི་མི་སླུ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡོད་ན་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་དོན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གཞན་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རིགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །ལན་ནི་འདི་ནི་འཆད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སེམས་པ་པོ་ནི་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་ལས་ཤེས་པའི་སྣང་བ་དང་ཕྱི་རོལ་དག་གི་དབྱེ་བ་མཐོང་ནས་དེ་ངག་ལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཞེན་པ་ནི་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་དོན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རིག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཕྱི་རོལ་ལས་གཞན་པ་རང་གི་རྣམ་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་བསམ་པ་དེ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་དེ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཐ་སྙད་བྱེད་པ་པོའི་སྐྱེ་བོ་ལ་ལྟོས་ནས་བསམ་པ་ལ་མི་སླུ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རིག་པ་པོ་ལ་ལྟོས་ནས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་གྱི་ཅིག་ཤོས་ལ་ནི་བསམས་པ་ལ་མི་སླུ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཉིས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་འོངས་པའི་ཐོབ་བྱ་ལ་རེག་པ་ཅན་ཡིན་གྱི་མངོན་སུམ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ནུས་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་གསལ་བར་ནི། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡུལ་རུང་ཅན་གྱིས་མི་ཤེས་པའི་སྟེ། མི་གསལ་


DTG181_Page_0076
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བའི་རྣམ་པ། རང་གིས་ཤེས་ཕྱིར་དེ་ཤེས་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། ཉེ་བར་གནས་པ་དང་ཉེ་བར་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པའི་རྟོག་པ་མེད་པའོ། །རྣམ་པར་བརྟག་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔ་མ་དང་ཕྱི་མར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱི་བརྟག་བྱ་བའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ལའོ། །རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུན་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་ལའོ། །དེ་འདི་མངོན་སུམ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་རྒྱུན་དང་དེའི་རིགས་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འགལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྐད་ཅིག་གང་གཟུང་བ་དེའི་རྒྱུན་ལ་མངོན་སུམ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ལྷག་པར་ཞེན་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇུག་པའི་ཡུལ་ལ་ལྟོས་ནས་ཀྱང་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནམ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་རྒྱུ་གཞན་དང་ཐུན་མོང་བས་དེ་སྟོན་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་ལས་ལྟོས་ནས་ཀྱང་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་བྱ་བ་མི་དཔྱད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་ལ་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གཉི་ག་ཡང་སྤྱིའི་ཡུལ་དུ་མཚུངས་སོ། །སྐད་ཅིག་མའི་མངོན་སུམ་ལྟོས་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྟགས་ཀྱི་མངོན་སུམ་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྱད་པར་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་གང་གཟུང་བ་དེའི་རྒྱུན་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་གང་གཟུང་བ་དེའི་རྒྱུན་ལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་དང་འབྲེལ་པ་གཟུང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་རྟགས་ཀྱི་རྟོགས་པ་མངོན་སུམ་གྱི་རྗེས་ལ་འབྱུང་བ་ལ་རྒྱུ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལའོ། །དེའི་རིགས་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་ཞེས་སྦྱར་རོ། །དེར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལའོ། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ལས་བྱུང་བའི་རྟོགས་པ་ལའོ། །འདིར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ལའོ། །འདི་ཉིད་ལ་ནི་གསལ་བ་གཅིག་ལའོ་ཞེས་བྱ་བ་མི་རིགས་པར་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བྱུང་བ་དང་


DTG181_Page_0077
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱུན་གཞན་ལས་ལོག་པ་ཡང་སྤྱི་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐོབ་པར་བྱ་བ་ནི་འཇུག་པར་བྱ་བ་སྟེ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཉིད་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་བ་སྟེ་འཁྲུལ་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནི་ནོར་བུར་ཤེས་པའོ། །ཕྱི་མ་རྣམས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ཁོ་ནས་བཟུང་ཞིང་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ངེས་པ་བས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེར་མ་ངེས་ན་དེའི་ཡུལ་དུ་དཔྱོད་པ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ངེས་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་བྱ་བ་ལ་ཚད་མ་རྫོགས་ན་ཐེ་ཚོམ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་ལྟར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་གནོད་པའི་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇུག་པའི་སྔ་རོལ་དུ་འཇུག་པ་པོ་དེ་མེད་པའོ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཉིད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ལས་འཇུག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རེ་ཞིག་མཐོང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ངེས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ལས་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གསལ་བའི་མངོན་སུམ་ལ་ནི་མི་གསལ་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞིང་མི་གསལ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་འཇུག་པའི་ཡུལ་གསལ་བ་སྟེ། བརྟགས་པ་ནི་མི་གསལ་བ་ཡིན་ལ་ཅིག་ཤོས་ནི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བ་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཞན་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཡང་ན་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་ནི་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་གོམས་པས་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་དུ་འཇུག་པར་བརྗོད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེས་སྦྱོར་བ་ཅན་གྱིས་ཀྱང་ནི་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱིས་ཀྱང་ངོ༌། །དེ་མེད་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པ་མེད་ན་ཡང་ངོ༌། །འཇུག་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་ཆ་གང་ལ་ངེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། གང་གི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆ་ལ་གསལ་བའི་བྱ་བ་ཅན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི།


DTG181_Page_0078
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྗེས་འགྲོ་ལྡོག་པ་དག་ལས་ནི། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འཇུག་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་འཇུག་པ་ལ་ནུས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་བསྒྱུར་ནས་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ཕན་མ་ཐོགས་པ་ལ་དྲན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་དང༌། ངེས་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དྲན་པ་ནི་མ་མཚོན་པའི་ཡུལ་ལ་མི་འབྱུང་བ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དྲན་པ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྟོག་པའི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ག་ཕྱིར་རང་ཉིད་མཚོན་པ་ལ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་དོན་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་མཚོན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སམ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་རུང་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཕྱིར་ངེས་པར་བྱེད་ལ། དེར་ངེས་ཀྱང་དེའི་དོན་བྱེད་པ་ལ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ངེས་པ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱང་རྟགས་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པས་སྐྱོན་མེད་དོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་ལ་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་དབྱེ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བྱའི་རྣམ་པའི་དབྱེ་བས་སོ། །དེའི་ཕྱིར། བསམ་པ་ལ་ནི་སླུ་མེད་ཕྱིར། །འཁྲུལ་པ་ལ་ཡང་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལེགས་པར་གསུངས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེས་ན་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དང་འགལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་བསྟན་པ་སྟེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རིག་པར་བྱེད་པ་པོ་རྣམས་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། ཐ་སྙད་པ་རྣམས་ལ་ནི་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་ཤེས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་དང་མི་སླུ་བ་ཅན་ཡང་ཡིན་པ་ཐ་སྙད་པ་རྣམས་ཁོ་ན་ལའོ་ཞེས་པ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་མེད་མོད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསེབ་ཀྱི་བུ་གའི་ཕྱོགས་ལ་གཉི་ག་ལ་ཡང་ནོར་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་ཇི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པ་འབྱུང་བ་མེད་ན་འཇུག་པར་བྱེད་པ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མ་མཐོང་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་འཁྲུལ་པ་ལས་ཅིག་ཤོས་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། འབྲེལ་པའི་དོན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཚད་མ་སྐྱེ་བའི་སྟེ་མངོན་སུམ་གྱི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་པ་


DTG181_Page_0079
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ཡིན་པ་ནི་འབྲུ་མང་པོ་པའི་བསྡུ་བ་དང༌། བསྒྲུབ་བྱ་ལ་དྲུག་པའི་བསྡུ་བ་སྟེ། མངོན་སུམ་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བསྒྲུབ་བྱའི་བཤད་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དཔེ་ནི་མངོན་སུམ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་སྔོན་པོར་མཐོང་བ་ལ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཇི་ལྟར་དཔེ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རྗེས་དཔག་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལས་ཀྱི་ཚིག་སྟེ། སྔོན་པོ་མཐོང་བ་ནི་དེས་པ་ཡོད་ན་མ་གོམས་པའི་ཆེད་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། ངེས་པ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཚད་མར་བྱེད་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པར་ཐོབ་པར་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་མི་སླུ་བའི་ངོ་བོའི་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་བཞིན་རྗེས་སུ་དཔག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བྱེད་པ་པོའི་ཚིག་གོ །ལ་ལར་དང་པོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་མ་མ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་ཡང་ངོ༌། །མངོན་སུམ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མངོན་སུམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རྗེས་དཔག་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདས་མ་ཐག་པའི་ཚིག་རྐད་བཤད་པ་ནི། འོན་ཏེ་འགྱུར་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལས་ཀྱི་ཚིག་གོ །གལ་ཏེ་ན་མངོན་སུམ་སྐྱེ་བ་ལ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་བ་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཐ་སྙད་དུ་ནི་ལྟོས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་དཔག་མེད་པར་མངོན་སུམ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །བདེན་ཏེ་ཐ་སྙད་དུ་ནི་མངོན་སུམ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ལྟོས་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་ཉིད་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོན་ཏེ་ཡང་འགྱུར་ན། མངོན་སུམ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དྲན་པ་ཡིན་ལ་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཁོ་ན་


DTG181_Page_0080
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དངོས་པོའི་དེ་ལྟར་བ་ཉིད་རྣམ་པར་གཞག་པ་མི་བྱེད་དོ། །མངོན་སུམ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་གང་དྲན་པའི་ཡུལ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་ཅན་གཞན་གྱིས་དེའི་ཡུལ་ཅན་ལ་ཁྱབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མངོན་སུམ་མིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དྲན་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དྲན་པ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པས་ཐག་རིང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱ་བའི་མངོན་སུམ་གྱི་བྱ་བ་ལས་འབྱེད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དྲན་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་པའི་ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་དོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་བྲལ་བའི་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་ཤེས་པ་ལ་ཡུལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་ཕྱིར། ངེས་པའི་ཡུལ་ཡོངས་སུ་མི་འཛིན་པ་ནི་གཉི་ག་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ནོར་བུའི་འོད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡུལ་ངེས་པ་ཅན་ཡིན་ན། དྲན་པ་ཡུལ་ངེས་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ངེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱབ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རིམ་གྱིས་ངེས་པར་མཐོང་བ་ཅན་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཡིན་ལ་གཅིག་མེད་པ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིམ་གྱིས་སམ་རིམ་གྱིས་མ་ཡིན་པར་ཡང་རུང་སྟེ། ཐེ་ཚོམ་ནི་ངེས་པར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ངེས་པར་གཟུང་བ་མི་བྱེད་པར་བསྟན་པ་ནི། གཉི་གའི་ཆ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེའི་ཆ་གཉི་ག་ངེས་པར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆ་ཕྱེད་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཡང་གཞན་ལས་ལོག་པར་ངེས་པ་ཡིན་ཡང༌། དེ་གཉི་ག་ལས་གཅིག་ངེས་པར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ཡང་མངོན་སུམ་གཞན་ཁོ་ན་ཡུལ་ངེས་པར་བྱེད་པས་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ཉེ་བར་མ་བསྟན་པས་ཞིག་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེས་ན་ཆ་ཕྱེད་པ་མེད་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་དག་གི་དབྱེ་བ་ཡིན་ན་བདེན་མོད་ཀྱི་ཚད་མ་གཅིག་གི་བྱ་བ་ལ་ཕྲལ་བའི་དབྱེ་བ་ཡིན་པས་དབྱེ་བ་ལས་བྱུང་


DTG181_Page_0081
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བའི་སྐྱོན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་ཤེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱ་བ་གཅིག་པ་ཡིན་གྱི། བྱ་བ་ཐ་དད་པའི་སྐྱོན་གྱིས་གོས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། སེལ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་ཏེ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྔ་རོལ་ཉིད་ནི་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་ཤེས་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སེལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཞན་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ་ཞེས་ལོག་པར་རྟོགས་པས་ཟེར་བ་ནི། དེ་ཚང་མ་གང་ཡིན་ཞེས་པའོ། །རང་གི་འདོད་པ་བསྟན་པ་ནི། །དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ནི་བསམས་པའི་ཆ་ལ་འཁྲུལ་པ་བསལ་བའི་ཆེད་དུ་ཡིན་གྱི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་ཐམས་ཅད་ཁོ་ན་ངེས་པར་མཚུངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་འཁྲུལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མི་སླུ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བསམས་པའི་ཆ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པས་ཆ་གཞན་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་འཁྲུལ་དང་མི་འཁྲུལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་ཤེས་པ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལས་རེ་ཞིག་ཚད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཚད་མ་ནི་མི་སླུ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་མི་སླུ་བ་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། གལ་ཏེ་མི་སླུ་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་དང་མ་འཁྲུལ་པ་དང་མི་སླུ་བ་རྣམས་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཡུལ་དང་དུས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་སྐད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནོད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་རང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྩོད་པ་སྟེ། འཁྲུལ་པ་དད་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་ཁོ་ནས་དེ་དག་གི་དབྱེ་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མ་འཁྲུལ་པའི་དོན་ནི་མི་སླུ་བའི་དོན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟོག་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཉིད་དུ་དེ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། སྣང་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་འཁྲུལ་


DTG181_Page_0082
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ཉིད་ནི་འདོད་པ་ལ་མི་སླུ་བ་ཅན་ཉིད་དུ་གཉི་ག་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཚད་མའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རིག་པ་པོའི་རྣམ་པར་འཁྲུལ་པ་ཡང་གཉི་ག་ལ་ཡང་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། འཁྲུལ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མི་སླུ་བ་ཅན་གྱི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་མི་སླུ་བའི་དོན་ཅན་གྱི་མ་འཁྲུལ་པ་སྨོས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་གང་སྨྲས་པ། དེ་ཡང་བསྡུས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྡུད་པར་བྱེད་པའི་དག་གི་སྐྱོན་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན་རྟོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱང་དེ་ལ་ཤེས་པའི་སྣང་བ་གང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་གནས་སྐབས་རྟོག་པ་མེད་པ་ཅན་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བཤད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་པའི་དོན་ཏོ། །གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་མངོན་སུམ་ལའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལའོ། །ཡུལ་གང་ལ་མཐོང་བའི་ཡུལ་དེ་ཁོ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཐ་མི་དད་པར་རློམ་པའི་མངོན་སུམ་པ་ཡིན་གྱི་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་ཤེས་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་བཞིན་དུ་ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བས་ཚད་མ་གཞན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་རློམ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ནོར་བུར་ཤེས་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་ངེས་པ་འདྲེན་པའི་བྱ་བ་ཅན་རང་གི་ཡུལ་ལས་འདས་ནས་དེའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དོན་དམ་དུ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་འཇུག་པའི་ཡུལ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་པོ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་འདུས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། རེ་རེ་ནི་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ནི་གཉི་ག་ཚད་མ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་མ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་འདོད་པའོ། །ཡང་ན་རྗེས་དཔག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཤཱཀྱ་བློའིའོ། །འོད་ལ་ནོར་བུའི་ཤེས་པ་ནི། གཞན་སྣང་བ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་སྣང་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ནོར་བུ་སྣང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྣང་བ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་ཡུལ་གཞན་ལ་ཡུལ་དེ་ཁོ་ན་ཞེས་གཞན་དུ་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེ་ལ་ལ་ལར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་


DTG181_Page_0083
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡང་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །སྤྱིའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པར་བྱས་པ་ལའོ། །ཇི་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རིག་པ་པོའི་བསམ་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི། བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་ཕྱི་རོལ་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། མངོན་སུམ་རྣམ་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པར་མི་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གང་ལ་དོན་གྱི་ནུས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་བློ་ནི་དོན་གྱིས་ནུས་པས་དོན་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི་ངོ་བོ་གཞན་མདུན་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ལ་དོན་ཡང་བདག་ཉིད་འཛིན་པའི་དོན་དུ་བློ་ལ་བདག་ཉིད་གཞན་གྱིས་བར་དུ་ཆོད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་དབང་ཅན་ནི་བར་དུ་མཆོད་པ་ཅན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་པའོ། །རྟོགས་པར་བྱ་བ་གང་ལ་བློའམ་མ་དོན་ནི་ངོ་བོ་གཞན་ཉེ་བར་བྱེད་པ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལས་གཞན་དངོས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ལས་ཐ་དད་པའི་བློའི་བྱ་བའམ། ངོ་བོ་གཞན་མདུན་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དག་གཉི་ག་གཞན་ལ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གང་ལ་མངོན་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དབང་པོའི་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་བ་ཐོབ་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་མི་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་དེ་ལྟར་ནི་དབང་པོའི་བྱ་བ་མེད་པས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མཐོང་བ་དང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱང་འགལ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྣད་བ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཤེས་པ་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་སྟེ། དངོས་པོ་མཐོང་བ་ནི་དངོས་པོ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པའོ། །དངོས་པོ་མཐོང་བར་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བར་ཟེར་བ་ནི། རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་རྟོགས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱེད་སྔ་མ་བཤད་པ་ནི། །དངོས་པོ་ལ་རེག་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་ནི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྤྱི་སྣང་ཞིང་ཁྱད་པར་མི་སྣང་བ་ཡིན་ན་ཡུལ་ལྐོག་ཏུ་


DTG181_Page_0084
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོན་ཏེ་སྤྱི་འབའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེ་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་པ་ནི་དོན་ཡུལ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་འདྲི་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་གྱིས་རྟོགས་བཞིན་པ་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་ཅི་ལས་ཡིན། དེ་ལྟར་རྟོགས་ཀྱང་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མ་མཐོང་བདག་ཉིད་ངོ་བོ་དེ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མ་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོའོ། །གཞན་ལས་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ་ཐལ་ཆེས་པར་འགྱུར་བ་སེལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྟོགས་པའི་རྟེན་ཏེ། དམིགས་པས་འབྲེལ་པ་ཅན་གལ་ཏེ་ངེས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར་བར་བསྟན་ཏེ། གོ་བྱེད་ཉིད་ནི་རྟོགས་པའི་རྟེན་ཏེ། དེ་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་པའི་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་དེ་རྟེན་ནི་བསྒྲུབ་བྱའི་རྟེན་ཆོས་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ། ཆོས་ཅན་དེ་དག་གང་གི་རྟེན་ཡིན་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་མི་འབྱུང་བར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་སེམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་རྟེན་དེ་དད་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའི་དྲི་བ་བཤད་པ་ནི། འབྲེལ་པ་ཅན་ལས་དྲན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འབད་རྩོལ་ལ་སོགས་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་འཐོབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་འདྲ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དུ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་འདྲ་བ་རྟོགས་བཞིན་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་ཀྱང་ངེས་པ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཐོང་བ་དེ་དད་དེ་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ་དོན་དེ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སམ། གཞན་དུ་ཡང་རུང་བ་མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ནི། དེ་དང་འདྲ་བ་དེས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ད་ལྟར་བས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དང་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བས་སོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་དོན་


DTG181_Page_0085
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱེད་པ་ཅན་གྱི་ད་ལྟར་བ་ལའོ། །འདིས་ཀྱང་མངོན་སུམ་དད་དེ་དང་འདྲ་བ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མཚུངས་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བ་རང་གི་ངོ་བོས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འབྲེལ་པ་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲེལ་པ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི། འབྲས་སོགས་རྟགས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདིས་ནི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་བཤད་པ་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་ལའོ། །རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པའིའོ། །ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་འདྲ་བ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའོ། །འབྲས་བུ་ལས་འདྲ་བ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་རང་བཞིན་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་བ་ལ། དེ་སེལ་བ་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྟོག་པ་མཐའ་དག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མི་བསླུ་བ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་དྲན་པ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེ་མེད་པའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ་དོན་ཡིན་ན་ཇི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བར་ཟེར་བ་ནི། གལ་ཏེ་མཐོང་བ་འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བ་ནི་རང་རིག་པར་མཐར་ཐུག་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་གཞན་དུ་དྲན་པ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་པ་ནི་མཐོང་བ་ལས་འཁྲུལ་པ་དེ་ཡང་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བ་ཡལ་བར་བོར་བ་ཡང་དྲན་པ་ཁོ་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ལ། ཇི་ལྟར་གཞག་པ་དྲན་པ་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དྲན་པ་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཉེར་མཚོན་དག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་དག་ལས་སོ། །རང་གི་ངོ་བོས་རྟོགས་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་རང་གི་ངོ་བོ་དང་མ་འབྲེལ་བ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་རང་གི་ངོ་བོ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། དེ་ཚེ་གོ་བྱེད་རྗེས་སུ་འགྲོ། །ཞེས་བྱ་བས་སོ། །འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་དུས་སུ་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་བར་བྱ་བ་ལ་གོ་བྱེད་ཡིན་ཞིང་གོ་བྱ་ཡང་ངོ༌། །དེས་


DTG181_Page_0086
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ན་དེའི་དུས་ཅན་གྱིས་འདི་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གོ་བར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དེ་དང་འདྲ་བ་ནི་དེའི་སྤྱི་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གོ་བྱེད་ཡོད་ན་ངེས་པ་ཡིན་ལ། གོ་བྱ་ནི་གོ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་སྤྱིའོ་ཞེས་བཤད་པ་ལ་ཁྱད་པར་ཉིད་ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་ནི་རིགས་པར་བསྟན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ལུང་དང་དོན་གྱི་གོ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་སམ། གཞན་དུ་ཡང་རང་གི་གོ་བྱེད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེས་ན་ལྐོག་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའོ། །གོ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ། སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཡང་དེ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེས་ན། རྟོགས་པ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྱིའོ། །གོ་བྱེད་སྤྱི་ནི་གོ་བྱ་ཁྱད་པར་ལ་མ་ངེས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གོ་བར་བྱེད་པ་དེའི་གཞན་གྱི་དབང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྟགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་མཚོན་ན་གོ་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པའི་ལམ་ནི་ལུང་མེད་ན། མི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ལུད་དང་རིགས་པས་རྣམ་དཔྱོད་པས་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །བདེན་ཏེ་དེའི་དོན་ཡང་རིགས་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ལུད་ལས་ཐོག་མར་དེ་རྟོགས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཚད་མ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་གཞན་པ་ལས་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་ལས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆགས་པ་ནི་ཡུལ་གཞན་ལ་གཉེན་པོ་བརྟེན་ཀྱང་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ལ་དང་པོ་ནས་དེའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྔར་རམ་ཕྱིས་ཀྱང་རུང༌། འབྲེལ་པ་ཅན་མཐོང་བ་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གནས་གསུམ་བར་འཕོ་བ་ན་ལུང་ཚད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། མངོན་སུམ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་གཙོ་བོའི་དོན་ལ་མི་བསླུ་བ་བསྒྲུབ་པའི་བསྒོམ་པ་དང༌། ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །


DTG181_Page_0087
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྗེས་སུ་དཔག་པའམ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་དེ་ལྟར་ཚད་མ་རྣམ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བཞིན་པ་ལས། ཐ་དད་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཅིག་མ་ཡིན་ཞིང་གཞན་དུ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི། གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་གཅིག་ནི་ནམ་ཡང་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་དེའི་ཡུལ་ལ་གསུམ་པར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་གཅིག་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་གཅིག་ཁོ་ན་ཚད་མར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་པ་འདིས་གསུམ་ཉིད་དམ་གཅིག་ཀྱང་གཞལ་བྱ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བཀག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གཞལ་བྱ་གཉིས་ནི་མཐོང་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཞལ་བྱ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་སྔར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། འདིར་ནི་གཞན་མེད་ཀྱང་གཉིས་པོ་དེས་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་གསུམ་པ་འཕངས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །འགྲེལ་པར་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དུ་བཤད་པར་བྱའོ། །གསུམ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་སོགས་པའི་སྒྲ་ནི་བག་མེད་པས་བརྗོད་པའམ་ཡང་ན་གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་སྡུད་པའི་དོན་དུའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་པོ་ཁོ་ན་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞལ་བྱ་གཉིས་པོ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་འོན་ཏེ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱའོ། །སྤྱི་མེད་པས་གཞན་བྱ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་པོ་ཁོ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། མེད་པས་གཞལ་བྱ་མ་ཡིན་ཕྱིར། གཅིག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །མཚན་ཉིད་ནི་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དོ་བོའོ། །གཞལ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་གཞལ་བྱ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མེད་པ་ནི་མེད་པའི་ངོ་བོ་སྟེ་གཞན་གྱི་གཞལ་བྱ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་མེད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྤྱིའི་ཡུལ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། མེད་པར་ངེས་པའི་ངོ་བོ་ནི་གཉིས་པ་ཐོབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་རྗེས་སུ་


DTG181_Page_0088
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དཔག་པའམ་གཉིས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ངེས་ཚད་མ་གཉིས་བ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཡོད་པ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་ནི་དེའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་མེད་པ་ཡང་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་བྱ་བ་དང་ལྡན་པའི་དབང་པོ་ལ་དེ་རྟོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། མེད་པ་དབང་སྐྱེས་བློ་མིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེས་དབེན་པ་མཐོང་བ་ལས་དེ་དྲན་ན་དེ་མེད་པའི་ངེས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་བདག་ཉིད་རང་ལ་ཁྱད་པར་གཞན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པས་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དྲན་པས་ཕན་བཏགས་པའི་དབང་པོ་ཉིད་མེད་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། དོན་གྱི་སྟོབས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དོན་གྱི་ཉེ་བ་དང་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་དེའི་བསྐྱེད་བྱ་ཡིན་གྱི། མེད་པའི་ཉེ་བ་དང་ཅིག་ཤོས་དག་ལས་དེའི་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་ནི་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཁོ་ན་སྐྱེད་བྱེད་ཉིད་ཡིན་པ་མེད་པ་ལ་ཡང་འདི་ལ་ཁྱད་པར་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པལ། དོན་གྱི་ནུས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉེ་བ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་བསྐྱེད་བྱ་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་མེད་པས་དེ་ལ་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་དོན་གྱི་བསྐྱེད་བྱ་ཉིད་ཀྱི་དུ་བ་ལས་མེ་རྟོགས་ན་མཐོང་བ་དང་ཐལ་བ་ནི་དུས་ཀྱིས་བར་དུ་ཆོད་ཀྱང་རགས་པས་ཕྲ་མོའི་ཤེས་པ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་བསྐལ་བ་ཡིན་ཡང་དབང་པོ་བསྐྱེད་བྱ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་དབང་པོའི་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ད་ལ་གཞན་དུ་འཇུག་པའི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་ལ་ཡང་ཅིས་མི་འདོད། ཉ་བ་དང་ཅིག་ཤོས་དག་ལས་སྣང་བ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ནི་དེའི་བསྐྱེད་བྱ་ཉིད་ལ་རྒྱུ་ནི་འདི་ལ་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་གང་གི་མེད་པ་འདི་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཁྱད་པར་ཅན་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ལ་འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཡུལ་ཉེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེས་དབེན་པའི་ཕྱིར་བར་དུ་ཆོད་པ་རྟོགས་པའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འོན་ཏེ་ས་ཕྱོགས་དབེན་པ་དམིགས་པ་ཉིད་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཅིག་གི་རིགས་པ་ཁོ་ནའི་མི་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་ནས་མི་རིགས་པ་


DTG181_Page_0089
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། དེ་ཉིད་ལས་གཞན་རིག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །སྣང་བཞིན་པ་གཞན་མ་ཡིན་ན་གང་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་གཞན་ཡིན། དེ་མི་སྣང་ན་གཞན་ཉིད་མི་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་མེད་པར་ངེས་པ་ལ་མངོན་སུམ་ཉིད་ལྡོག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པ་ནི་མེད་པར་ངེས་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་འགལ་བ་སྟེ་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །ལོག་པ་སྟེ་མེད་པར་གྱུར་པས་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་མེད་པར་ཡང་ངེས་པར་བྱེད་པ་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མངོན་སུམ་ལོག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེའི་ལྡོག་པས་སྟེར་བ་ཏུ་ལྡོག་པར་ནི་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྨྲས་པ། མངོན་སུམ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གཞན་སེམས་པ་ཅན་དུ་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ལས་ཤེས་པར་བྱེད་ཅེས་ཟེར་བ་ལ། སྨྲས་སོགས་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེའི་ངོ་བོ་ངེས་པ་ཅན་ནི་གཞན་སེམས་པ་ཅན་དུ་རྟོགས་པའི་ངེས་པའོ། །རྣམ་པ་ཅི་ཞིག་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཅན་མ་ཡིན་པའོ། །ཐབས་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་ན་གཞན་སེམས་པ་ཅན་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱའོ། །འོན་ཏེ་འདི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལ་ཐབས་མེད་པར་བསྟན་པའོ། །གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པས་སོ། །མེད་པ་དང་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་བྱེད་ལ་སོགས་པའི་ངེས་པ་ཡོད་པ་ནི་བདེན་ཡང༌། དེ་ལྟ་བུ་ཚད་མ་ཡིན་ན་ཐལ་ཆེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། སླུ་མེད་ཕྱིར་ན་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་སྨྲ་བ་པོ་ཉིད་དམ་ཉིད་མཚམས་མི་སྤྱིར་བ་ལ་ཤི་བའི་སེམས་ཉིད་ཁྱབ་བ་ཡིན་ཡང་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ན། དེས་ན་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། ལ་ལ་དག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྨྲ་བ་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཞིང༌། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་འབྲས་བུ་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་དེས་ཁྱབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་


DTG181_Page_0090
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ལ་འབྲས་བུའམ་ཁྱབ་བྱའམ་འགལ་བའི་འབྲས་བུའམ་ཁྱབ་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པར་བསྟན་པ་ནི། རྟགས་ལ་ལོག་པར་མཐོང་བ་གང་གི་ཡིན་པ་དེའི་འདི་ལྟ་བུའི་རྟགས་དང་རྟགས་མ་ཡིན་པ་མཚུངས་པར་བྱེད་པས་རྟགས་ལས་ངེས་པ་མེད་པ་ཡིན་གྱི། དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་པོ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རེ་ཞིག་ཚོགས་པ་གཅིག་པར་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འགལ་བའི་འབྲས་བུའམ་ཁྱབ་བྱ་ཞེས་ཅི་ལས་ཡིན་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་རེས་འགའ་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དམ་ཁྱབ་བྱ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཐལ་ཆེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། གང་ལས་ནི་དངོས་པོ་ལས་ཏེ་དངོས་འགལ་ལའོ། །འདིའི་ནི་རྒོལ་བ་པོའིའོ། །རྟོགས་པ་གྲུབ་པ་ནི་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །ངེས་པའི་ངོ་བོ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་ངེས་པ་ལས་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་དེ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་འབྲས་བུའམ་ཁྱབ་བྱ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་ངེས་པ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའམ་ཁྱབ་བྱ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པའི་ཡུལ་རྟོགས་པའོ། །དེའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་རང་གི་ངོ་བོའོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དམ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་འདི་གྲུབ་ན་དེ་ངེས་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་མེད་ན་དེ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་རྒྱུའམ་ངོ་བོ་དག་ཅེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་སྨྲ་བ་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལས་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་གཞན་ཉིད་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་བསྒྲུབ་བྱའི་འབྲས་བུ་དང་ཁྱབ་བྱ་ཉིད་ཀྱི་དེ་ལས་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་འདི་དག་གི་འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་གཞན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །འགྲེལ་པར་བཤད་པ་ནི་གསལ་བ་ཁོ་ནའོ། །གལ་ཏེ་རེས་འགའ་རྒྱུའམ་རང་བཞིན་ཡིན་ཡང༌། གཞན་གྱི་ཚེ་ཡང་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ཅི་ལས་ཤེ་ན། དེ་ལྟར་དོགས་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་དང་ཁྱབ་བྱ་ཡོད་ན་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་བྱེད་ཡོད་པར་བརྗོད་དེ། དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །


DTG181_Page_0091
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དག་མེད་པར་ངེས་ན་འབྲས་བུ་དང་ཁྱབ་བྱ་དག་མེད་པར་ངེས་པར་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་ངོ་བོའམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བལྟར་རུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་རོ། །མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྐྱེན་གཞན་ཚང་བའོ། །བལྟར་རུང་མིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པའོ། །འདི་ལ་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་དག་གིས་རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་མི་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་མེད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་ཡང་ཡིན་ལ་དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་ན་འགལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་འདི་འབྲེལ་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་མེད་ན་མེད་པ་དང་ཡོད་པར་ཡང་འགལ་ལ་མེད་པ་ནི་འབྲེལ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བ་ཙམ་ཁས་བླངས་ནས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་གསལ་བར་བྱེད་ན་ཁས་བླངས་པའི་ཁྱིམ་དང་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡུལ་གཞན་དུ་སོང་བ་མི་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། སྤྱི་ཡི་བློ་ནི་ཚད་མིན་ན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་སྤྱིའི་བློ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་བློའོ། །དེ་མེད་པ་ནི་རང་གིས་ཁས་བླངས་པའི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཕ་རོལ་གྱི་དངོས་བཞིན་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་པའི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་བཞིན་ནོ། །མ་མཐོང་བའི་ཁྱིམ་དང་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡང་མཐོང་བ་དེའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་མ་མཐོང་བ་ནི་མེད་པར་གོ་བར་བྱེད་ལ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་ཡད་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མ་མཐོང་བ་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེ་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་འདོད་པའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མ་མཐོང་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་མིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གནས་སྐབས་གནས་སྐབས་སུ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། རྒྱུ་མེད་ན་མཐོང་བ་ཁས་བླངས་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མེད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ནི། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱིམ་དང་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་མ་མཐོང་བ་ནི་དེའི་ཚེ་མེད་བསམ་རིག་ན་མི་ལྟར་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་ཅེས་ཟེར་བ་ལ། འོ་ན་གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རུང་བ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ལ་ལའོ། །ནུས་པ་


DTG181_Page_0092
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡང་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་རྟོགས་ཀྱི། གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །བློ་ཡང་ཡིན་ལ་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཉིས་གཉིས་པ་ལ་གཅིག་བཞིན་པའི་ངོ་བོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་བློའོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་མཐོང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་སོ། །མིག་གམ་ནུས་པ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ། དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཁོ་ནར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སྟེ་གཟུང་བྱ་བ་རྣམ་རྟོག་མེད་པའོ། །རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་མངོན་སུམ་ནི་རང་གི་རྣམ་པ་ལ་དོན་དུ་ཞེ་ན་སྤྱིས་ཞེན་པར་བྱེད་ལ། མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་བྱ་ངེས་པ་བས་ནི་མི་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཞེན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་ངོ་བོ་གཞན་གྱི་སྤྱི་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྣམ་རྟོག་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྤྱིས་འཛིན་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །དེ་འདི་ལྟར་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་པོ་གཞལ་བྱ་ལ། རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་སྤྱིའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། ཤེས་པའི་དབྱེ་བ་ཁོ་ན་ཚད་མའི་དབྱེ་བ་ཡིན་པས་གཅིག་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་ནས་ད་ལྟར་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་སྤྱིའི་ངོ་བོ་གཅིག་པའི་གཞལ་བྱ་གསུམ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གསུམ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསལ་བའི་དོན་དུ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ནི་གཞལ་བྱ་ངེས་ན་ཁ་དོག་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་ཁོ་ནའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི། སྤྱིའི་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ནའི་ཡིན་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ནི་ཁ་དོག་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྤྱིའི་ཞེས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བློ་སྟེ་གཉིས་གའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བློ་མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ་སྤྱིའི་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་སྣང་བའི་ཕྱིར་དང་རྟགས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་ངོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ལ་ནི་རྟགས་ཡོད་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་ཏེ་སྤྱིའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི། ཁྱད་པར་མཐོང་བ་རྟགས་དད་ནི། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སྤྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་


DTG181_Page_0093
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེ་ན། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་རྟགས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རྟགས་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚད་མ་གཞན་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་སྟེ། མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྤྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་འདིའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཚད་མ་གཞན་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། མང་པོ་ཉིད་དམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་དང་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ཡང་གཅིག་ལའམ་ཁྱད་པར་ལ་ཞེས་བྱ་བ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་དགག་པ་དང་སྦྱར་བས་གནས་སྐབས་ཀྱི་མང་པོ་ཉིད་ཀྱི་རྟོག་པ་དགག་པ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཅད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྨྲ་བ་ནི་དཔེར་ན་ཁྱད་པར་མཐོང་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞལ་བྱ་ལའོ། །དེ་ལྟར་གཅིག་ཉིད་དང་གསུམ་ཉིད་གསལ་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་གཅིག་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱད་པར་མཐོང་བའི་ཚད་མས་ཁྱད་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཤད་པ་གསུམ་པ་འཇུག་པ་ནི་གཅིག་ཉིད་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའམ་གྱི་སྒྲ་ནི་འཇུག་པའམ་ཞེས་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྟོག་པས་མང་པོ་ཉིད་ཁོ་ནར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ནི་གཅིག་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏི་མང་པོ་ཉིད་དངོས་སུ་འགོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དྲང་བའི་དོན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ནུས་དང་ནུས་མིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དྲང་བའི་དོན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཡང་མངོན་པར་ཞེན་པས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ཟློས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། བདེན་མོད་ཀྱི་འདི་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟློས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁ་དོག་ཀྱང་མི་རྟག་པ་བཞིན་དུ་རྟོག་པའི་ཡུལ་སྤྱི་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། སྐྱོན་འདིར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁ་དོག་ཀྱང་སྤྱི་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དད་སྦྱོར་བ་ལ་ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའམ། འཇུག་པ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། དངོས་མེད་ངོ་བོ་མིན་ནི་དངོས་པོ་ལས་གཞན་པའི་སྤྱི་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་མི་རྟག་པའམ་ཁ་དོག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་


DTG181_Page_0094
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདིས་དེ་ཉིད་དེ་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱིའོ། །དེ་བཞིན་ནི་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པས་སོ། །གྲུབ་ཕྱིར་ནི་ངེས་པའོ། །རབ་བསྒྲུབ་ཕྱིར་ནི་ངེས་པར་མཐོང་བས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ན་མདོན་དུ་བྱེད་པའི་ཡུལ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དངོས་སུ་མི་སྣང་བའི་ཡུལ་ལ་གཞན་ལ་དེ་སྣང་བའི་ཡུལ་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེ་ན། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་གཞན་འགྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཉིད་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །གྲུབ་ཕྱིར་ནི་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་མ་ཡིན་ན་ཞེན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ་ཞེན་པ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་མི་སྣང་བ་ཡིན་ན་ཞེན་པ་ཡིན་ཏེ། མི་མཐུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་སྣང་བ་ནི་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པ་ཞེན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་བརྟགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ནས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱི་ཁ་དོག་ཉིད་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དག་གིས་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ་ངེས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་དེར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་ནི་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་སུ་མ་འབྲེལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་སུ་མི་སྣང་བ་ལ་ཡང་ངོ༌། །གལ་ཏེ་དངོས་སུ་མི་སྣང་བ་ཡིན་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ཞེས་པས་ཡུལ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ན། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྟགས་ལས་སྐྱེས་པའི་རྟོག་པ་ནི་རྟགས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་བྱེད་དག་ལས་འབྲེལ་པས་འབྲེལ་པ་ཅན་དེ་མངོན་དུ་བྱེད་ཀྱང་དེར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་གྱི་ཅིག་ཤོས་ན་མི་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པས་དེའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་རྣབ་པར་གཞག་པར་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་མ་ཡིན་པ་དང་ཤིང་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་གྱི་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུ་བ་མ་ཡིན་པ་


DTG181_Page_0095
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང་ཤིང་ཤ་པ་ནི་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པའི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་དང༌། རྩྭ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྟགས་ཀྱང་འབྲས་བུའམ་ཁྱབ་བྱ་ཡིན་ལ་དེའི་ནི་རྒྱུ་ནི་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་སམ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །སེམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་ཤེས་པ་རྟགས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྒྱུད་པ་བརྟན་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རྒྱུ་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྟགས་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ལ་ནི་གཉི་ག་ཡང་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། གལ་ཏེ་ན་ཅུང་ཟད་འགས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི་འདི་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེས་བསྐྱེད་པ་ནི་རྟགས་ཀྱིས་བསྐྱེང་པའི་རྟགས་ཅན་གྱི་བློ་ཉིད་དོ། །རྒྱུ་ཇི་ལྟར་བུར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ལ་ནི་ཡུལ་ལ་འམ་རྒྱུ་མཚན་ལ་སྟེ་རྟགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་གཞན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པའོ། །རྟག་ཏུ་སྣང་བ་ལས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པ་ནི་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་འབྲེལ་བའི་ཡུལ་དུ་ངེས་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ལ། འབྲེལ་པ་ཅན་མི་བསླུ་བ་ཡང་མི་བསླུ་བ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་བཤད་ནས། བཤད་པ་བྱེད་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ལོག་པར་རྟོག་པའི་ཆེད་དུ་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྗོད་པ་ནི། དེ་ལྟར་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་བློ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟགས་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་དེར་ཞེན་པའི་རྟགས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་བསླུ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྟགས་ཀྱི་ཤེས་པས་ཡང་དེ་ལ་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེར་ཞེན་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་མངོན་སུམ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱང་དེ་མ་ཡིན་ཏེ་མ་བཟུང་བའི་རྒྱུན་ལ་ཞེན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ཞེན་པ་དང་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། དེའི་ངོ་བོར་དེའི་རྟགས་ཅན་ལ་ཞེན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དག་ལ་སྔར་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡི་ངོ་བོས་སྟོང་དེ་དབ། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་མངོན་


DTG181_Page_0096
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སུམ་དུ་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བ་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚིག་གོ །རང་གི་ངོ་བོ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ནི་མ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་བྱེད་པས་ནི་རྟགས་དང་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་དབྱེ་བ་མེད་པའི་རྟགས་ཀྱི་ཤེས་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ལ་རྟགས་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་འབྲས་བུའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ནས་གཙོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་རྟགས་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་རྟགས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་རྟགས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ལ་རྟགས་ཅན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པའི་ངོ་བོའི་རྟགས་ཀྱི་བྱ་བ་ལ་རྟགས་ཅན་ཡང་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་གཞན་དག་གི་རང་གི་འདོད་བ་བཀོད་བ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་ཕ་རོལ་པོ་གཞན་གྱི་རྩོད་པ་སེལ་བར་སྟོན་པ་ནི། དེས་ན་ཇི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་བསལ་ནས། ཡུལ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟགས་ཅན་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་རྟགས་རྟོགས་པའི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འདི་ནི་གཞན་གྱི་འདོད་པ་བཀོད་པ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི། འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟགས་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཐུན་མོང་གི་ཆོས་དག་གི་ནི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་དག་གི་འབྲེལ་པ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཏེ་གོམས་པ་ལས་མངོན་སུམ་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རྟགས་ལ་དེ་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེའི་ཚེ་མངོན་སུམ་དེ་རྟགས་ཅན་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན། དེ་མི་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཁོ་ན་མི་འཛིན་ཏོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་འོན་ཏེ་རྟགས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་སྟེ་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ། །རྟགས་ཅན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་འཛིན་པ་ཉིད་ནི་རྟགས་ཀྱི་བྱ་བ་ཡིན་ལ། འདི་ལ་རྟགས་ཅན་འཛིན་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་བ་ཡང་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དུ་བའི་ངོ་བོ་ནི་སྤྲད་བུའི་ཚོགས་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་གོམས་པ་ཡིན་ན། མེ་མ་རྟོགས་ཀྱང་ཆེས་


DTG181_Page_0097
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གསལ་བར་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་པ་ནི་རྟགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གོམས་པ་མེད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་རྟགས་འཛིན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དུ་བ་དེ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་དེའི་ཚེ་ཡང་མེ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྟགས་འཛིན་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་རྟགས་འཛིན་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྟགས་ཅན་འཛིན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་ཅན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེའི་མེ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །མི་དམིགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྗེས་སུ་དབག་པ་ནི་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དག་ལ་བརྒྱུད་པས་ཀྱང་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དངོས་པོ་གཞན་ནི་མེད་པར་བསམས་ནས་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པས་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་གཞན་དག་གི་འབྲེལ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྟོགས་བྱ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཁྱབ་བྱེད་ནི་ཁྱབ་བྱའི་རྒྱུ་མཚན་ནམ་དེའི་ངོ་བོ་ཡང་རུང་དངོས་པོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡིན་གྱི་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་དངོས་པོ་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་སྟེ། དངོས་པོ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་འབྲས་བུ་འགལ་བ་དང༌། འགལ་བས་ཁྱབ་པར་དམིགས་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། །དེ་དག་ཁོ་ན་དེ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་ཉིད་སྔར་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་ཉིད་གྲུབ་ན། དེ་ཡང་སྟེ་ཁྱབ་བྱ་ནི་དེའི་བློ་སྟེ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་ལ། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་བྱེད་ཡིན་ལ་ཁྱབ་བྱ་ཡང་དེ་ཡིན་པའོ། །དགག་པ་སྟེ་ཕ་རོལ་པོ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པའི་མེད་པ་དང༌། ཁོ་བོ་ཅག་གི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་འགའ་ཡང་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། འགག་པ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་འགྲེལ་པ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཆེད་དུའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་


DTG181_Page_0098
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བ་ལ་ཡང་ངོ༌། །འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཅི་ལས་ཤེ་ན། དམིགས་པ་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཡིན་ལ་གང་ཞིག་གང་གི་ཡིན་པ་དེའི་མེད་པ་ནི། མི་དམིགས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་གཟུང་བར་བྱ་བ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་དེ་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་ཉེ་བ་དང་ཅིག་ཤོས་དག་གིས་ནང་བ་ཐ་དད་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པས་མེད་པ་ལ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་ན་མི་འགྱུར་ལ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ནི་ཡོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་དུ་མི་རིགས་པར་བསྟན་པ་ནི། གྲུབ་པ་ནི་ངེས་པའོ། །དོན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཞན་མེད་པ་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་སོ། །བཟློག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཛིན་པར་བྱེད་པ་བཟློག་པ་སྟེ་འཛིན་བྱེད་གཞན་བཀག་ན་དེ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་འབའ་ཞིག་མ་ཡིན་གྱི། འགལ་པའི་འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་ངོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ཅིག་གི་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཞི་མ་ཐུན་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་བྱས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་འམ་མི་སྣང་བ་ལ་ཡང་ངོ༌། །དེ་དགག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་འོ། །རྣམ་པ་གཅིག་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དམིགས་པར་རིགས་པ་ནི་སྣང་བའོ། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་མེད་པར་རྟོགས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱི་ཇི་ལྟར་ཡིན། ཚད་མ་ལས་བྱུང་བའི་རྟོགས་པ་ནི་དངོས་སུ་འབྲེལ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །མི་དམིགས་པ་ལས་གཞན་དུ་དགག་པ་ཡིན་ན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་གྱི། ཁོ་བོ་ཅག་གི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་བར་དག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དེའི་དོན་ལ་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་ཡིན་ནོ། །གྲུབ་པ་ནི་བསྒྲུབས་པས་སོ། ཚད་མས་ནི་དམིགས་པའི་ཚད་མ་ལ་བརྟན་ནས་སོ། །སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་ཀྱི་


DTG181_Page_0099
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཐ་སྙད་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །དོན་གྱིས་བཟློག་པ་ཉིད་ནི་མ་གྲུབ་པ་དང་དགག་པ་པ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དང་མི་དམིགས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བསྒྲུབ་པ་སྟེ་དམིགས་པ་ལ་དམིགས་པ་སྟེ། དགག་པ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ལ་ཡོད་པ་ནི་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ལ་རིགས་པ་འདི་མ་ཡིན་ནམ། འགལ་བ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་དུ་མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་མི་དམིགས་པས་དགག་པ་ལ་དབྱེ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འགལ་བ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དངོས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །བརྒྱུད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་འགལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་འགལ་བའོ། །སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ལ་མེད་པ་ནི་རྨོངས་པ་ལ་ཐ་སྙད་ཙམ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ཙམ་ནི་ཡོད་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། སྦྱོར་བའི་དབྱེ་བ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེ་ལ་ཡང་འགལ་བ་མ་དམིགས་པའི་དུས་ན་ཡོད་པའི་སྣང་བ་དམིགས་པ་ཉིད་དེ་དང་འདྲ་བ་མ་ཐོང་བས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དགག་པ་དེ་ཡང་དེ་རྒྱུ་འམ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་གི་ཞེ་ན་དེའི་སྟེ་དགག་བྱ་གྲང་བའིའོ། །དགག་བྱ་དེའི་ཤུགས་ཀྱིས་འབྲས་བུའིའོ། །རྒྱུ་འམ་ནི་གྲང་བ་ཉིད་ཀྱིའོ། །དེ་ཉིད་ནི་གྲང་བའོ། །དེའི་འབྲས་བུ་སྤུ་ལོང་ཞེས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་དགག་པ་ལ་ཡང་མཐོང་བ་སྟེ། ཚད་མ་ཉིད་མེད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྟེ་འབར་བའི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་པ་ནི་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་དྲོ་བའི་རེག་པ་གྲང་བ་མི་དམིགས་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་མི་དམིགས་པ་གྲུབ་པོ། །དེས་ན་མི་དམིགས་པ་ལ་ཡང་འགལ་བའི་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པའི་མེའི་གཟུགས་ཀྱི་དྲོ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རེག་པ་དཔོག་པ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པའོ། །འགལ་བ་ནི་


DTG181_Page_0100
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གྲང་བའོ། །མེད་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲང་བའིའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པ་ལའོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པས་མི་དམིགས་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་ནའོ། །དངོས་པོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲང་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་གང་གིས་སོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའོ། །ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མི་དམིགས་པའོ། །འབྲེལ་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནས་གཞལ་བྱ་གྲུབ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འབྲེལ་པར་གྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་སྟེ་གྲང་བ་མ་དམིགས་པའོ། །དུ་བ་མེ་ལ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་ན་དུ་བ་མཐོང་བ་ལས་མེ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་གྱི། འགལ་བ་མེ་དམིགས་འདི་ལ་ནི་མེད་པར་ངེས་པ་ཉིད་དེ་ལྟ་བྱོར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་དམིགས་པ་དང་མེད་པ་དག་ལ་དབྱེ་བ་མེ་དཔའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཅན་གྱི་མེད་པར་རྟོགས་སོ་ཞེས་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གྱི་ཐ་མི་དད་པ་མེད་ན་རྗེས་སུ་དཔག་བ་མེད་པས་རྩོད་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མེ་ལས་གྲང་བ་མེད་པར་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གྲང་བ་ལས་གཞན་ཕ་ནི་གྲང་བ་མེད་པ་སྟེ། དེའི་འབྲས་བུ་ལས་ཀྱང་གཞན་པ་ནི་མེད་པ་ཡོད་པར་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དྲོ་བའི་རེག་པ་ལ་གཟུགས་ནི་གྲང་བ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ལ་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གྲང་བ་མེད་པ་ཡང་དེ་ལས་གཞན་པའི་ངོ་བོ་དེའི་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ངོ་བོའོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་མངོན་སུམ་ཁོ་ནའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་གྲུབ་པ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པའི་རྩོད་པའི་གནས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་བ་ཐ་དད་པ་མེད་ན་དེ་གྲུབ་པས་དེ་ཉིད་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་མི་རིགས་སོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཚད་མར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་


DTG181_Page_0101
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱ་བའི་བར་དུའོ། །དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་མེས་མེད་པར་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མི་དམིགས་པས་མེད་པའི་དབྱེ་བ་མེད་ལ་གཞན་དམིགས་པ་མི་དམིགས་པ་སྟེ། མེད་པ་ན་ཅི་ཞིག་གང་གྲིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཅེས་བསྟན་པ་ནི་མེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །མི་དམིགས་པ་ལས་མེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དམིགས་པའི་མི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ལས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ལས་གཞན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་རིམ་པས་གང་གི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་ཉིད་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རང་གི་སྒྲས་བརྗོད་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པ་སྟེ། ཡང་གི་སྒྲས་ནི་རང་གི་སྒྲ་མ་ཡིན་པས་བརྗོད་པ་སྟེ་འགལ་བ་སྒྲུབ་པ་ལ་མེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་སོ། །མ་བརྗོད་པར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ནོ། །འགལ་བའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགྲེལ་པར་ནི་དེའི་སྒྲ་ནི་རང་གི་སྒྲ་ཞེས་བཤད་དོ། །རྒོལ་བ་པོ་གང་གི་མི་དམིགས་པ་དེ་གཞན་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་ལས་སམ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་འགྲུབ་པ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་མི་འདོད་ཅིང་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་མེད་པ་ཉིད་ཅི་ལས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེ་དག་གི་དེ་ནི་ཡིད་སྨོན་གྱི་ལ་ཐུ་ཙམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། །གལ་ཏེ་དེ་ནི་ཚད་མིན་དེས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བ་ཉེ་བར་བསྟན་པས་སམ། ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ལ་ཚད་མ་གཞན་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ལུང་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་དེ་ལ་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་ལ། དེ་ཉིད་རྣམ་པ་འགས་མི་དམིགས་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཡིན་ན། འདིས་མ་མཚོན་པའི་སྦྱོར་བའི་དབྱེ་བས་འཕངས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནེ། དེ་དང་དགག་བྱ་དང་ངོ༌། །འགལ་བ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་མི་དམིགས་པ་དང་བྲལ་བའི་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་


DTG181_Page_0102
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་བསྟན་པ་ནི། །འགལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འགལ་བ་བསྒྲུབ་པ་མ་གྲུབ་པར། ཐབས་དང་བཅས་པ་ནི་དགག་པ་ལ་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དག་མི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའོ། །ཅི་ཞེ་ན་འགལ་བ་བསྒྲུབ་པ་མ་བྱས་པ་སྟེ་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་བཞིའི་མི་དམིགས་པ་མ་བསྟན་པར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་མི་དམིགས་པ་དང་བྲལ་བའི་སྦྱོར་བ་བསྟན་པ་ནི། སྨྲ་བ་ནི་ཚིག་སྟེ་ཤི་བའི་སེམས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གང་གི་དང་པོ་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་གཞན་ཏེ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་བཀག་པ་ནི་འགལ་བ་བསྒྲུབ་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨྲ་བ་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡོད་ན་མེད་པའམ་དེ་བསལ་ན་གནས་པར་རྟོགས་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་བདག་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་སྣང་དུ་རུང་བ་ཡིན་ན་སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ་དེ་བསྟན་པ་ནི། དབང་པོ་ལས་འདས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ལན་དག་གཏན་མེད་པ་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཡོད་ན་དེ་ཆེས་ཤིན་ཏུ་འགྲིབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་ཚིག་དག་ལ་ཡང་བརྟག་པར་བྱའོ་ཞེ་ན་འདི་ནི་མི་རིགས་ཏེ། ཤེས་པ་འཕེལ་པ་ཡང་ཚིག་ལ་འགྲིབ་པས་ལོག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕེལ་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཚིག་ཡིན་ཏེ་དེ་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དང༌། ཚིག་དག་ལྷན་ཅིག་པར་མ་མཐོང་ཡང་འགལ་བ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་སྨྲ་པོ་རིག་མིན་ན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་འཕེལ་བ་ལ་འགྲིབ་པ་ནི་འགལ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུའི་མི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་སྨྲ་བ་པོ་ཉིད་ནི་གྲང་བ་མི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་དྲོ་བའི་རིག་པ་བཞིན་དུ་འགལ་


DTG181_Page_0103
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་ཅན་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་དེ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་མི་དམིགས་པ་ཉིད་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ཏེ་འདིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། བསྒྲུབ་བྱ་ངེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་ཉིད་མི་དམིགས་པ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱད་པར་མི་ལྡན་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ངེས་བྱེད་མིན་པར་ཏེ་སྒྲུབ་བྱེད་མ་ཡིན་པའོ། །གལ་ཏེ་མི་དམིགས་པ་ཙམ་ལས་མེད་པར་མ་ངེས་ན་དངོས་པོ་ཡོད་པར་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་ན་ཡང་དེ་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རེས་འགའ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཚད་མ་དག་གིས་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དབང་པོ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱིས་གོ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཕ་རོལ་པོ་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་མཐོང་བ་ཡིན་ཞིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནམ་དེའི་འབྲས་བུ་ཚིག་དང་ཡང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་སྨྲ་བ་པོ་ཉིད་འབྲས་བུ་འགལ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོན་ཏེ་གྱུར་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་གསལ་བ་ཡིན་ཡང་ད་ལྟར་བ་ཉིད་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པར་ཚིག་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུང་རིགས་རྣམས་ཀྱི་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་ཉིད་རང་གི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་དེ་ཉིད་དུ་ཞེ་ན་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་གི་རྒྱུ་མཚན་རྟོགས་པས་དེ་ཡོད་ཀྱང་དེ་རིག་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། བརྡ་བྱེད་པ་པོའི་རྟོག་པ་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཅན་ཡོད་ན་དེའི་ཕྱིར་ཚིག་མེད་པ་ཅི་ལས་ཡིན་ཞེས་བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པ་མི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་དག་གིའོ། །དེ་གཉི་ག་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་བརྗོད་པས་བསྟན་པ་ནི། དོན་ཀུན་གསལ་བ་ཉིད་དུ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གོམས་པ་ལས་བརྗོད་པར་འདོད་པ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ནི་སྔར་ཡིན་ལ་བརྡ་བྱེད་པ་པོའི་གོམས་པ་ལས་ནི་ཕྱིས་ཚིག་འཇུག་པར་འགྱུར་པ་ཡིན་ཏེ།


DTG181_Page_0104
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དཔག་ཏུ་ཡོད་པ་ལས་གཞན་པ་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ། །ཚིག་ཅེས་བྱ་བ་དང་མི་འབྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །ཚིག་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་མ་ཐག་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་བསླངས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་ཀྱི་ལས་སོ། །ཉེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆེས་དང་པོར་ཉེ་བ་སྟེ། སྔར་མ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །མངོན་སུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་སྔ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཡང་དཔེར་ན་མེ་དང་གྲང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་ནི་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིས་ཐ་མི་དད་པར་སྒྲོ་བཏགས་ན་ཡང་འགལ་བ་ཅན་ནི་འགལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཐ་དད་ཐ་དད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཁ་བ་མེད་པ་ནི་གྲང་བ་མེད་པ་ནའོ། །མེད་པ་སྐྱེ་བ་ནི་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡིན་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ནི་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐ་དད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁས་ལེན་པའི་ཡུལ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི། སྐྱེ་བ་ནི་ཡོད་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འགལ་བ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པར་ཁས་ལན་ན་འགལ་བ་མེད་པའོ། །དངོས་པོ་མེད་པར་བསྟན་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཅིག་མ་ཡིན་ནོ། །མ་ཚང་བ་མེད་པར་རྒྱུ་ཅན་ཡོད་པ་གཞན་ཡོད་ན་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འགལ་བའི་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ནི། མ་ཚང་བ་མེད་རྒྱུ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་གྱིས་གནས་པའོ། །གང་དུ་འདི་མཐོང་ཞེ་ན་མེད་དང་གྲང་བ་ལའོ། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་འགལ་བ་ཉིད་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་ཡོད་གྱུར་ན་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མའི་རྒྱུན་ལའོ། །རྒྱུ་མེད་ན་དེས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེ་བ་ནི་འགལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འོན་ཏེ་རྒྱུ་ཡོད་མིན་ན་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་མེད་པའི་ངོ་བོའི་མ་ཚང་བ་ཉིད་འགལ་བ་ཅན་གྱིས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་


DTG181_Page_0105
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྟེ་ནུས་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོས་སོ། །ཡོད་པ་ཡང་འགལ་བ་ཅན་གྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བྱེད་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཡོད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་རྒྱུ་ནི་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་རྒྱུའོ། །རང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཚང་བ་མེད་པར་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཚང་བའོ། །མེ་གང་གི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་གྲང་བ་དེ་ལས་མེ་མེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་གྲང་བ་ནི་གྲང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། ཞན་པ་དང་ཆེས་ཞན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གྲང་བར་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ལ་མི་གསལ་བའི་མེ་ནི་ཅི་ཙམ་མ་ཚང་བར་བྱེད་ཀྱང༌། གསལ་བར་འགྱུར་བ་གྲང་བ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་ཏེ། ཆེས་ཤིན་ཏུ་བའི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ལས་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ། །སྐད་ཅིག་ཕྱི་མ་ལྡོག་པ་ཉིད་དེས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་རྒྱུའི་བྱེད་པ་ནི་སྐྱེ་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་རང་བཞིན་དེ་འདི་ནི་རང་གི་རྒྱུས་ངེས་པར་བསྟན་པར་བྱས་པ་ནི། ཡང་ན་གྲང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཆེས་གསལ་བར་འབར་བའི་མེའི་འབར་བ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་དང་ཉེ་བར་ལྡན་པ་མུན་པ་དང༌། གྲང་བ་དག་གི་རྒྱུ་ཉིད་དེ་དག་གི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་གྱིས་སྐྱེས་ཟིན་པ་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་སྐྱེས་པའོ། །སྣང་བ་འབྱུང་བ་ལས་སྔ་རོལ་ན་ཡོད་པའིའོ། །སྣང་བ་དང་དུས་མཚུངས་པར་ནི་ཞིག་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རང་བཞིན་གང་གིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ས་ཕྱོགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགའ་ཞིག་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གཞན་ན་ཡོད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་དུས་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གཞན་དུ་མ་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ཡུལ་གཞན་ན་ཡོད་པ་ནི་དུས་གཞན་ན་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་གྱི་དེ་ཉིད་དུ་གཞན་དུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། དུས་གཞན་མ་མཐོང་འཇིག་ཡིན་ན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡུལ་གཞན་ན་མེད་ཀྱང་ཡུལ་གཞན་ན་ཡོད་པ་བཞིན་དུ། དུས་གཞན་ན་མེད་པ་དུས་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་ཆོས་ཅན་ཐ་


DTG181_Page_0106
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དད་པར་རྟོག་པས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྒྱ་ཉམས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་གྲང་བ་ནི་གྲང་བ་གཞན་སྐྱེད་ན་མེ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེད་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་དང་བྲལ་བ་གྲང་བའི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་སྔོན་པོ་འབའ་ཞིག་གི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པར་བྱེད་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །མེ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ལས་དེ་དང་བྲལ་བའི་གྲང་བ་ནི་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་འགལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དེས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུའི་དབང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་བསྟན་པས་སོ། །མེད་པའི་སྒྲུབ་པའི་འགལ་བ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །བཟློག་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཡང་ཡོད་པ་ལས་སོ། །ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་ལས་ཡོད་པ་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་མི་དམིགས་པ་ལས་ཀྱང་མེད་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ། མི་དམིགས་པ་ངེས་པར་མི་བྱེད་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཉིད་བསྒྲུབ་པ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲུབ་པ་ནི་དམིགས་པ་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ངེས་པ་ལའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཉིད་ལྡོག་པ་ནི་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་གྲུབ་པར་བྱེད་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ་འབྲེལ་པ་ཅན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དཔེར་ན་འབྲས་བུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་པའི་ཚིག་གོ །འདོད་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་དང་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཞར་ལ་བསྟན་པ་ནི། འདིས་ནི་རྟོགས་པས་སྦྱར་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲུབ་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ཅི་ལས་ཤེ་ན། གང་ལས་གང་ནའང་སྲིད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དངོས་སུ་བའི་ཆོས་སྤྱི་བསྟན་པ་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་གྱི་


DTG181_Page_0107
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཉིད་རང་ལོག་པས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཉིད་ལྡོག་པར་བྱེད་དམ་འོན་ཏེ་ཅུང་ཟང་ཁོ་ན་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། དེ་ལ་ཡང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཁྱབ་བྱེད་ནི་རང་ལོག་པས་ཁྱབ་བྱ་ལྡོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་གྱི་འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེ་ལོག་པས་གང་ཡིན་པ་གང་འཇུག་པས་འཇུག་པར་འགྱུར་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ན། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་ཡང་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་སྟོན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྔ་མའི་དོན་མདོར་བསྡུ་བས་སྡུད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བསྡུ་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་དོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་པ་ནི་རང་ལོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནམ་གཞན་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཇི་སྐད་རྣམ་པ་འགར་ཞེས་བརྗོད་ཅེས་ཟེར་བ་ལ། མེད་པ་ལ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཚད་མ་མེད་པ་ནི་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིའོ། །མེད་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། ཤིན་ཏུ་རྨོངས་པའི་དོན་དུ་རྟགས་བརྗོད་པ་གང་གི་ཕྱིར་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྨོངས་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་ཡང་རྟགས་ཉིད་ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། གནག་རྫི་མོའི་བར་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་བསྒྲིབས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བསྒྲིབས་པ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མི་རིགས་པ་མ་གྲངས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་མ་བསྒྲིབས་པ་སྟེ་རྟགས་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དམིགས་སུ་རུང་བ་མ་དམིགས་པ་ནི་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཐ་དད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བྱས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ངེས་པ་ཡིན་ལ། དེས་ན་དེའི་ངེས་པ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། རྣམ་འགྲེལ་གྱི་རིགས་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་པའི་དོན་དུ་ཞེས་ངག་གི་དོན་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའོ། །ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེལ་བ་ལ་གང་


DTG181_Page_0108
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གི་ཚད་མ་མེད་པ་ཉིད་དེ་ཁོ་ནའི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་གྱི་མི་སྣང་བའི་མེད་པའམ། མེད་པའི་ཐ་སྙད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་བར་དུ་རྨོངས་པའི་དོན་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་པ་གཞན་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་ལོག་པ་ཡང་རང་བཞིན་མི་དམིགས་ངོ་བོ་ནི་དངོས་པོའི་ལྡོག་བྱེད་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དངོས་པོ་ཉིད་ལོག་བཞིན་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ལྡོག་བྱེད་ཡིན་པར་བརྗོད་སྙམ་དུ་སེམས་ལ་འགྲེལ་པ་བཤད་པ་ནི། རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཡང་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གནག་རྫི་མོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང༌། མ་བྲལ་བ་ན་འདི་ལ་མི་རྨོངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་རྨོངས་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། གྲངས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གང་དུ་ཚད་མ་ལྔ་པོ་དག །དངོས་པོའི་ངོ་བོར་མ་སྐྱེས་པ། །དངོས་པོའི་མེད་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། །དེ་ལ་མེད་པ་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་ཚད་མ་ལྔ་པོ་ལོག་པ་ཡང་རང་བཞིན་ནམ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ཙམ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། མི་དམིགས་པ་དེ་ཡང་དངོས་སུ་མེད་པར་ངེས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ནོ། །འདི་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་བའོ། །རྒྱུ་འམ་རང་བཞིན་ཏེ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་སྣང་བར་འདོད་པ་ཡིན་ལ། སྣང་བ་མེད་པ་ནི་མ་དམིགས་པ་སྟེ། རུང་བ་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་སུམ་ལོག་པ་ནི་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལུང་ལ་སོགས་པའི་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ནི་དངོས་པོ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཞིང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་འམ་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་དུ་རུང་བ་ཙམ་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ལ། བྱེད་པ་པོ་དང་ཁྱད་བྱེད་དང་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་རྣམས་ནི་མེད། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འདི་ཙམ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་སྒྲ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ལ་ཡང་འཇུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགྲེལ་པར་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་མ་ཡིན་པ་ནི་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་པའོ། །རྣམ་


DTG181_Page_0109
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རུང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པའོ། །འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་དང༌། མི་དམིགས་པ་དེ་དག་གིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེས་ན་ཞེས་བྱ། བ་ནི་རྟགས་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་དངོས་མེད་ངོ་བོ་མིན། དེ་ཉིད་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་གྲུབ་པར་བསྒྲུབས་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནམ། དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ཡིན་ན། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་དང་སྦྱོར་བའི་ཁ་དོག་གི་སྤྱིའི་སྣང་བ་ད་ལྟ་ཅི་ཞིག་ཡིན། གང་དུ་ཁ་དོག་སྤྱི་ལ་སྦྱོར་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཁ་དོག་འདི་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཡིད་ལས་སོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་ཁ་དོག་ཉིད་ཀྱང་ཐ་སྙིད་འདོག་པར་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་འདི་དག་ཏུ་མངོན་སུམ་གྱིས་སམ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཁོ་དོག་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་བཟུང་ནས་རྣམ་པ་གཞན་བསྟན་པ་ནི། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ཙམ་གྱིས་ནི་སྔོན་དུ་བྱུང་བའི་ཚད་མའི་བྱ་བ་བསྟན་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཡིད་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་སྟེ། །སྦྱོར་བ་བསྟན་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་ངེས་པའམ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་རིམ་པ་འདི་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བ་ལ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་ཚད་མ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་སོ་སོ་བའམ་སོ་སོ་བ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་སེམས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མས་མི་རྟག་པའི་ཁ་དོག་སྤྱི་ལ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ན། མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཚད་མ་གཞན་ཐོབ་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་རིམ་པ་ནི་ཁ་དོག་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ངེས་པ་སྟེ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཞར་ལ་བྱུང་བའི་ཚད་མ་ཉིད་ནི་དགག་པར་འོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞར་ལ་བྱུང་བ་


DTG181_Page_0110
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བསྟན་པ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཆོས་ཅན་ཏེ་སྤྱི་མངོན་སུམ་གྱིས་སམ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་འཛིན་ན་ཚད་མ་གཞན་ཡུལ་དེ་ལའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཉི་ག་ལ་སྐབས་ཀྱིས་བྱུང་བའི་རྒོལ་བ་གཉིས་ལ་རེ་ཞིག་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་ནི་གཟུགས་དང་རོལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་འགྲུབ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ལས་མི་རྟག་པ་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། མཐའི་སྐད་ཅིག་མ་མཐོང་བ་ལ་ཐ་དད་པར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར། སྔར་ཡང་དངོས་པོ་དམིགས་པ་ཐ་མི་དད་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གཞན་དུ་མེད་ཅེས་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་སོ། །གལ་ཏེ་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཁ་ལོག་ལ་སོགས་པ་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བརྗོད་བྱ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞི་མཐུན་པར་མི་འགྱུར་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་དུ་མའི་དངོས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལྡོག་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་བརྗོད་བྱའི་ཁྱད་པར་ལས་ནི་སྐྱོན་འདི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཚུངས་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བས་དོན་དམ་པ་པའི་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དུ་དོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་གྱི་དོན་ཏོ། །རེ་ཞིག་རང་གི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དུ་མའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་བརྟགས་པ་དོན་དམ་པ་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཐ་དད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྟགས་པའི་སྤྱི་ལ་གཞི་མཐུན་པ་གསུམ་གྱིས་ཡིན་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཟུང་བ་ལ་འཛིན་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། བསྟན་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྱིའི་ཆོས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་དེ་དང་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་རྟེན་ཡིན་ཏེ། བརྟགས་པ་ནི་དེ་མཐོང་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཐ་དད་པ་མཐོང་བ་ཡང་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འགའ་ཞིག་ལ་དེས་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འདོད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་མ་གྲུབ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ངེས་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞི་མི་མཐུན་


DTG181_Page_0111
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་སྟེ་བ་ལང་ངམ་རྟའམ་སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུའོ། །དངོས་པོ་སྣང་བཞིན་བ་ལ་དེའི་རྟོག་པ་ནི་ཐ་སྙད་ལ་མཐར་ཐུག་པ་མ་ཡིན་ནམ། ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་བ་ལང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་འདི་མེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ་དུ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་མེ་ཡོད་པར་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་དངོས་པོ་མ་མཐོང་བ་ཁོ་ནས་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་དེར་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚད་མ་གཞན་འཇུག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འཛིན་ན་ནི་མེད་དེས་ནའོ། །དེ་དང་ཐ་མི་དད་པ་མེ་འཛིན་པ་ནི་དེ་ཐ་མི་དད་པ་ཁྱད་པར་འཛིན་པ་སྟེ། མེའི་ཁྱད་པར་ལས་ཐ་དད་པ་ཙམ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མི་འཛིན་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་མི་འཛིན་པ་དེའི་ཕྱིར། ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པའི་བ་ལང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ལས་འདི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་དམིགས་པ་རྣམས་ལ་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་ལ་མཐོང་བ་ན་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་མེ་ལ་ནི་མ་མཐོང་ན་ཇི་ལྟར་ཐ་སྙད་བྱེད་ཅེ་ན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་མཐོང་བའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་རྟགས་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཡང་སྤྱིའམ་ཁྱད་པར་མ་མཐོང་ན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ལ་དེ་དང་ཐ་སྙད་ཡིན་པས་དེའི་ཐ་སྙད་ནི་དེ་ལའམ། དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ལ་ཞེས་བྱ་བར་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །གང་གིས་ཀྱང་མ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །སྤྱི་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ཡང་མ་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། མ་རྟོགས་པ་ལ་ནི་འདི་སྤྱིའམ་ཁྱད་པར་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། མ་རྟོགས་པ་བློ་ལ་མི་གནས་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐེ་ཚོམ་ནི་དེར་མངོན་པར་ཞེན་


DTG181_Page_0112
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ལས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དངོས་པོ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ལ་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལ་མཐའི་སྐད་ཅིག་མཐོང་བའི་ལམ་མེད་པར་ངེས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལ་ལར་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུའོ། །ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པ་ནི་མ་དེས་པའོ།། འདྲ་བ་ཉིད་གཞན་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། མི་འདྲ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་ཡང་ཐ་དད་པར་ངེས་པ་གསལ་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་མིག་འཕྲུལ་གྱི་རི་ལུ་དག་གི་ཐ་དད་པ་བཞིན་ནོ། །རི་ལུ་གཅིག་བསྟན་ནས་དེ་ལས་གཞན་བསྟན་ན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་བློ་ལ་ནི་མཐོང་བ་ཡང་མ་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཕྱི་མའི་རི་ལུ་གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་བོར་ནས་རྟོག་པ་བསྐྱེད་ནས། བསྒྲིབས་པ་ཡིན་གྱི། མཐོང་བ་ཡང་དེ་བྲོ་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མཚུངས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་སྣང་བ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་ལ། དེ་ལ་སྔར་མཐོང་བ་དང༌། མཐོང་བར་བྱ་བ་ཡང་འདས་པ་ཡིན་ལ་འདས་པ་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟར་བ་ཡང་གེགས་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་གོ་བར་མི་ནུས་སོ། །འདི་ལས་དེ་ཐ་དད་པར་མ་མཐོང་བ་འདི་ངེ་ལས་ཐ་དད་པར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཐ་དད་དངོས་པོ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མཐོང་དུ་རུང་བ་དང་མཐོང་བ་ཡང་ངོ༌། །དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མས་སོ། །མི་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་མི་སྐྱེ་བ་ཡང་ལ་ལར་སྐྱེ་ན་ཡང༌། ལ་ལར་དོན་གྱི་རྒྱུ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ནམ། རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདྲ་བ་གཞན་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་མི་མཚོན་པར་རིགས་ལ། གཞན་དུ་


DTG181_Page_0113
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མི་འདྲ་བ་བྱུང་བ་ན་གཅིག་ཀྱང་གཞན་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། མི་འདྲ་བ་མ་བྱུང་ཡང་དེ་མཐོང་བར་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་རྟགས་མེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཕྱིས་འབྱུང་བ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་སྔ་མ་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ལས་ཤེ་ན་མར་དང་སྡོད་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ལ་ཡང་དང་པོ་བཞིན་དུ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ནི་སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཕྱིས་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཐའི་སྐད་ཅིག་མའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ཅིག་གིའོ། །དེ་ནི་ལ་ལར་དེ་ཡོངས་མི་ཤེས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཚིག་གིས་རྟོགས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །སྒྲོན་མ་དུས་གཞན་གནས་པ་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ཉིད་ལ་སྐྱེད་པར་ཀོང་བུ་དང་སྡོང་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དོན་མེད་པར་བསྟན་ནས། མི་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ཉིད་ལ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དོན་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དུས་གཞན་དུ་གནས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་འཛིན་པ་ཡང་ཡིན་པའོ། །འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དང་གཞན་མཐོང་བར་ལྟོས་པའི་རྟོག་པའོ། །རྟོག་པ་གཉིས་པ་ལ་བསྟན་པ་ནི་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཅིག་ཅར་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དུས་རིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་གཞན་དང་གཞན་དུ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ། །དངོས་པོ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དངོས་པོ་བཞིན་དུ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་རྩོད་པ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དངོས་པོ་ལས་ཐ་མི་དད་པར་ཡང་ནུས་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སུ་གྱུར་པ་ནི་དེ་འཛིན་པས་གཟུང་བ་ལ་ཡང་རྨོངས་པ་མེད་དོ། །འབྲས་བུ་ནི་མཐའི་སྐད་ཅིག་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མ་མཐོང་བ་ཅི་ལས་ཡིན་ཞེན་དེ་མ་ཐག་མེད་པའི་སྟེ་བར་དུ་ཆོད་པས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་མི་འདྲ་བའི་རྒྱུ་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུ་འདི་ལས་ཉེ་བར་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མཐའི་སྐད་ཅིག་མཐོང་བ་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་ཁོ་ནར་སྣང་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ངེས་པ་མེད་ཅེས་ཟེར་བ་ལ་ངེས་གསལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྟེ་མ་གོམས་པས་ཉེ་བར་མ་མཚོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲེལ་པར་ནི་དཔེ་ཉིད་ཀྱི་


DTG181_Page_0114
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྒོ་ནས་འབྲས་བུའི་ནུས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ནི་རྨོངས་པའོ། །བཟློག་པའི་ཆེད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྔེས་སུ་དཔག་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་དེའི་ངོ་བོ་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནས་དེ་ཉིད་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གོམས་པ་ལས་དེ་དེའི་མཚོན་པ་པོ་རྣམས་ནི་མཐའི་སྐད་ཅིག་མ་མཐོང་བ་མེད་ཀྱང་མཐོང་བ་ཉིད་ལས་ངེས་པར་བྱེད་པར་བསྟན་པ་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡིན་ལ་རྣམ་པ་ཡང་ཡིན་པས་རྣམ་པ་དེ་དག་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་བདག་མེད་པ་དང་སྟོང་པའི་ངོ་བོའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཞེས་འདོན་པ་ལ་ཡང་ནུས་པ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་དང་ལྡན་བ་ལ་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །བློའི་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱང་གོམས་པ་ལས་གསལ་བ་ཉིད་དོ། །ཡོད་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་དང་བྲལ་བའི་དོན་ལ་ནི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བརྟགས་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ནམ། མྱུར་བར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འདོད་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྟོག་པ་ནི་ཐམས་ཅད་རྙེད་པར་སླ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ཐམས་ཅད་ལས་ནི་ལྡོག་པའི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་དང་དེ་ལས་ལྡོག་པའི་དངོས་པོའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་བློ་དུ་མ་དེ་དང་དེའི་ཆོས་ཅན་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་ཅིང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དེ་བཞིན་དུ་འདོད་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་རྟེན་ཅན་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་ཐ་དད་པ་ཅན་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་དབྱེ་བ་བསྟན་ཏོ། །སྒྲ་རྣམས་ཀྱང་བརྡ་ཡོད་ན་ཁྱད་པར་འདི་ཁོ་ན་རྗོད་པར་བྱེད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཅི་ལྟར་བརྡར་བཏགས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་བསྐུལ་བའོ། །རྟགས་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཡུལ་ལ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་ཀྱང་དེ་ལས་བཟློག་པར་སྣད་བ་མེད་པ་ནི། ཉེ་བར་མཚན་པ་མེད་པ་ཡང་ཚད་མའི་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མི་སྲིད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་འཁྲུལ་རྒྱུ་མེད་ན་དེ་ཡིས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གོམས་པས་གསལ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་ཅན་རྣམས་ལ་འཁྲུལ་པའི་ས་བོན་མེད་ན། མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་ཡོད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའོ། །


DTG181_Page_0115
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དེའམ་གཞན་ལ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་སོ། །འགྲེལ་པར་ཡང་འདི་བཞིན་དུ་གོ་བར་བྱའོ། །སྐྱེ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་ལེན་པའོ། །སྔར་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་པའི་ཤེས་པས་མཐོང་བའོ། །ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗེད་པ་ལས་སོ།། འདི་ལ་འཁྲུལ་པའི་ས་བོན་མེད་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་དེ་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་གཞན་གྱིས་རབ་ཏུ་སྦྱར་པ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་ཡང་གཞན་ལས་སོ་ཞེས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །ཚད་མའི་བྱ་བ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་ཚིག་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།། ཡང་ན་སྔ་མ་སྔ་མ་རྗེས་སུ་ཚོལ་བ་མེད་ཀྱང་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་དམིགས་པས་མི་རྟག་པ་ཉིད་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་ནི། ཡང་ན་འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཁོ་བོ་ཅག་གི་གནས་སྐབས་ལ་ཡང་ངོ༌། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་སྔར་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མཐའ་གཉི་གའི་མི་འབྱུང་བ་བར་དུ་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དངོས་པོ་སྔར་དང་ཕྱིས་ཀྱང་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་པ་འདི་ནི་གཞན་གྱི་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁ་ཅིག་གི་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གཞན་དག་སྨྲ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བྱུང་བ་ཙམ་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ། གང་ཕྱིར་འདི་ཡང་སྔར་དང་ཕྱིས་ཀྱང་ནུབ་པ་ཁོ་ནས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ་ཟེར་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཇི་ལྟར་ཡིན། མེད་པའི་དུས་ན་དངོས་པོ་མེད་ཅིང༌། ཡོད་པའི་དུས་ན་ཡང་དེ་དག་མ་ཡིན་ན་དེ་དག་གི་ཇི་ལྟར་ཡིན། མི་རྟག་པ་ཉིད་དམ་ཡོད་པ་ཉིད་དམ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ནི་གཉིས་པོ་དེའི་བར་དུ་གཅོད་པར་བྱེད་པ་དག །དངོས་པོའི་དུས་སུ་འབྱུང་བ་ཡང་དངོས་པོ་ལ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གང་གི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐའ་གཉིས་ནི་སྔ་ན་མེད་པ་དང་ཞིག་ནས་མེད་པ་དག་གིའོ། །ཆོས་པ་ནི་བར་དུ་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པའམ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཡང་རུང་བ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ནི་སྨྲ་བ་བོས་བརྗོད་པ་སྟེ་སེམས་པའོ། །ཡོད་པ་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་དུས་སུམ་བྱུང་ན་མེད་པ་དག་ཇི་ལྟར་དེ་དག་གི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཡང་བློས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་ཡོད་པ་ན་


DTG181_Page_0116
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡང་ཅིས་མི་འགྱུར་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཉིད་མི་རྟག་ཅིས་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །མེད་པ་དག་དང་དུས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོ་འབྲེལ་པ་མེད་པས་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པར་མི་རིགས་ན། མཐའ་མངོན་པར་འདོད་པ་དག་ལ་ཡང་ཡོད་པ་བར་དུ་གཅོད་པར་བྱེད་པའམ། འབྲེལ་པ་ལ་ཡང་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པས་སྦྱོར་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་བསྟན་པ་ནི་མཐའ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐའ་གང་དག་ལ་ཡོད་པ་དང་འབྲེལ་པ་དག་གི་བར་དུ་གཅོད་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གང་གི་ཡིན། ཡོད་པ་དང་འབྲེལ་པ་དག་གི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་དུས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པ་མེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་འབྲས་བུས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཞིག་ནས་མེད་པ་ཡང་འབྲས་བུ་རྒྱུས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གལ་ཏེ་རྒྱུ་འབྲས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མེད་པ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་དག་ཀྱང་ཡོད་པའི་དུས་ཀྱི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔ་ན་མེད་པ་ནི་དངོས་པོའི་མ་ཡིན་ཞེས་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ཕྱིར་ཞིག་ནས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །མ་ཡིན་པར་དགག་པ་ཡང་དགག་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་མིང་ཅན་ནི་འབྲས་བུའམ་རྒྱུ་ཡིན་གྱི། དགག་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྔ་ན་མེད་པ་དང་ཞིག་ནས་མེད་པའི་ཕྱོགས་ལས་འབྲས་བུ་དང་རྒྱུ་ནི་མཐའ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཏེ་ཕྱོགས་གཞན་ནོ་དེའི་ཉམས་པ་ནི་དེ་ཉམས་པ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་ཁས་བླངས་པའི་ལོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཕྱོགས་གཞན་ལ་བརྟེན་པར་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁ་ཅིག་གི་བཤད་པ་བསྟན་པ་ནི། འདིས་ནི་སྔ་ན་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔ་ན་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཡོད་པ་དང་འབྲེལ་བའི་འདུ་བ་ནི་འབྲས་བུའམ། རང་གི་རྒྱུའམ་འདུ་བའི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་ལ་དེར་བྱེད་ན་རྒྱུན་བརྗོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཡོད་པ་ཉིད་དང་རང་རྒྱུད་དང༌། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རེ་ཞིག་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་དང་འདུ་བ་དག་ཀྱང་རྟག་


DTG181_Page_0117
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེ་བཞིན་བའམ་སྐྱེས་པའི་འབྲས་བུ་རང་གི་རྒྱུ་ལ་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གཞུང་གཉིས་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཕལ་ཆེར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །གང་ཞིག་མེད་པ་དེ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་ཡིན་ལ། འདི་ཁྱེད་ཀྱི་འདོད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གང་ཞིག་མེད་པ་དེས་བྱེད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལོག་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་སྔར་མེད་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་དངོས་པོའི་དུས་ན་མེད་པ་སྔ་ན་མེད་པ་དང་ཞིག་ནས་མེད་པ་དག་དངོས་པོ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་དོན་ལ་རེག་པ་དང་བྲལ་བའི་བློ་དག་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་དོན་རྣམས་ལ་ཡང་སྒྲ་རྣམས་སུ་བརྗོད་བྱ་ཐ་དད་པར་བྱེད། སྦྱོར་བར་བྱེད། འབྲེལ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡ་ང་གི་སྒྲས་དོན་ཐ་དད་པར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་རྟོགས་པས་སྦྱར་བ་འབྲེལ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་ཡོད་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། དོན་དམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །དེ་འདི་ལྟར་ཡིན་གྱི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཁ་དོག་གི་སྤྱི་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྦྱར་བ་དེའི་ཕྱིར་།གཞལ་བྱ་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་ཉེ་བར་སྡུད་པ་ནི། དེས་ན་ཁ་དོག་གི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚད་མའི་རྗེས་སུ་བྱུང་བ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ནི་ཚང་མ་གཞན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཚད་མས་མཐོང་བ་ལ་སླར་ཡང་ངོ་ཤེས་པ་ནི་ཚད་མ་སྔ་མ་དང་ཡུལ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བགྲོད་བྱ་མ་ཡིན་པ་སྒྱུག་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བགྲོད་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་ལ་ལྟོས་ནས་ཡིན་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གི་ཡུལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རྒྱུན་ལ་གཅིག་ཏུ་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་བགྲོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་བགྲོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱི་རྗེས་སུ་བྱུང་བའི་ཞེན་པ་དད་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། ཐ་སྙད་ཙམ་ཡིན་ཏེ་ཡིད་ལས་བྱུང་བའི་


DTG181_Page_0118
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྤྱི་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་གཞན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་ནས་སླར་ལོག་པ་ཤིང་ལ་སོགས་པས་བར་དུ་ཆོད་པ་ན་ཅི་ད་དུང་ཡང་ཡོད་དམ་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་དེ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་ཀྱི་དེ་དང་འདྲ་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྱིའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། སྐད་ཅིག་སོ་སོར་ཐ་དད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་མམ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཉེ་བའི་འཇུག་པའི་ཡུལ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། སྔར་མཐོང་བ་ཉེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཡང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ་དེ་ལ་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཚད་མ་གཞན་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། ཁྱད་པར་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱང་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འབྲེལ་བ་འཛིན་པའི་དུས་སུ་མཐོང་བའི་ཐུན་མོང་ལ་ཉེ་བ་ཡིན་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ལ། དེ་ཡང་སྤྱིའི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ནི་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའི་དུས་སུ་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ཁྱད་པར་ཡུལ་ཉིད་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་དང་འདྲ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཉིད་དེ། མངོན་སུམ་འཇུག་པའི་ཡུལ་དུ་འབྱུང་བ་གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བ་ལ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དུས་སུ་འབྱུང་བ་ལ་ནི་འདྲ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཇི་སྟེ་མཐོང་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་བརྗེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་བརྗེད་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྟོགས་པའི་དོན་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །བརྗེད་པ་ཉིད་ལ་དཔེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཉིད་ཕྱིར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་སོ་སོར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནའོ། །འདུ་བྱེད་པ་མ་ཉམས་པའི་མངོན་སུམ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ལ། འདུ་བྱེད་པ་ཉམས་པ་ལ་ནི་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། དྲན་པ་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བར་དུའོ། །མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །


DTG181_Page_0119
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདིར་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ལའོ། །དེ་ལྟ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་ནམ་གློ་བུར་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་དུའོ། །སྔོན་དེ་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་པ་འཛིན་པའིའོ། །བརྗེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་ལ། གློ་བུར་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གོམས་པས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གོམས་པས་བསྐྱེད་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གློ་བུར་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་གོམས་པ་མེད་དོ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་པ་སྲིད་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗེད་པའི་ཕྱིར་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་རྟོག་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་པར་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་བརྗེད་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བཞིན་པ་ལའོ། །སྐྱེས་དངོས་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་མཐོང་བའི་དངོས་པོ་གྲུབ་པའོ། །གཞན་ལ་དེ་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་མཐོང་ན་དེ་དངོས་ནི། །ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་སུམ་གྱི་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའམ་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ལས་གྲུབ་པ་ལ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་སྟེ། གཟུང་བ་ལ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེས་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བའོ། །འདི་ཉིད་བཤད་པ་ནི་མ་མཐོང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་མ་བཟུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་སོ། །ཇི་སྟེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟུང་བ་ཉིད་ཁྱད་པར་མཐོང་བས་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་དང་ཅིག་ཤོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་དག་གོ །གཅིག་གྲུབ་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་གཅིག་ཁོ་ན་ལས་གྲུབ་པར་འགྱུར་བས་ཆོག་མོད། །གཉིས་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ་བ་དེ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་།མིག་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པའི་བྱེད་པ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་སྣང་བ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་འོ་ན་སྣང་བ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་དེ་དག་ཚད་མ་དང་ཅིག་ཤོས་གང་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་དང་མཚམས་ནི་སྦྱོར་བའི་ཞེས་


DTG181_Page_0120
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱ་བ་སྟེ། སྔར་མཐོང་བ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཞེན་པ་སྟེ། ངེས་པ་ནི་དྲན་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དྲན་པ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་དེ་རྟགས་ལ་ལྟོས་པ་སྟེ། འདྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་ལ་ལྟོས་པའོ། །དྲན་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་འཁྲུལ་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །འགྲེལ་པ་ནི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་རྟོག་དང་བྲལ་བར་ནི། །མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་བཤད་པ་མཐོང་ནས། བཤད་པར་བྱ་བའི་མདོ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལ་མངོན་སུམ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་དུ་སྣང་བ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པའོ། །རྟོག་པ་ལས་བྲལ་བ་དེའི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་དགག་པ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་མི་དམིགས་པར་འདོད་ལ། ཐ་དད་པ་དགག་པ་ལ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ནི། སོ་སོ་རང་གི་རིག་བྱ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །མིང་ནི་སྒྲ་ཡིན་ལ་རྟེན་ཅན་ནི་སྒྲར་རུང་བའི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །རྐྱེན་གཞན་ཚང་བ་བསྟན་པ་ནི། །ཐམས་ཅད་ལ་ནི་སེམས་བསྡུས་ནས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་ལས་ནི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལས་སོ། །སེམས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །གཡོ་བ་མེད་པ་ནི་བློ་འདར་བ་མེད་པས་ཏེ། རྟོག་པའི་རླུང་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོག་པ་མེད་ནའང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །རྟོག་པ་མེད་པ་གཞན་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་འདིས་ཡིན་དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ་སྟེ། དེའི་གནས་སྐབས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ནི་མངོན་སུམ་ཁོ་ནས་རྟོག་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། མངོན་སུམ་ཁོ་ནས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གནས་སྐབས་དེ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་མེད་ན་དེའི་མེད་མེད་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་ཡིན། ངེས་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་མེད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་།གལ་ཏེ་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་རང་གི་ཡུལ་ལ་རང་གི་བྱ་བ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་རྟོག་པའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་ལས་སྔ་རོལ་དུ་འབྱུང་གི་དེ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་ཡང་ཅུང་ཟད་རྣམ་པར་རྟོག་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟོག་


DTG181_Page_0121
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ཅན་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོར་གྲུབ་ན་རྟོག་པ་ཅན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་བཞིན་དུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཅན་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་མི་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་དུས་སུའོ། །མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཚོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྐྱེད་པ་ལ་དྲན་པས་ཕན་བཏགས་པའི་དབང་པོ་ཡིན་ལ་གཞན་ལ་ནི་འབའ་ཞིག་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཡུལ་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་ཀྱང་རྟོག་པ་མེད་པའི་མངོན་སུམ་བསྟན་པ་ནི། གཅིག་ཏུ་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདིས་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཁྱད་པར་ནི་རྣམ་པར་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རུང་བ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱང་རུང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལས་མིན་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ལས་སོ། །གཞན་ནི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའོ། །གཞན་སྔ་མ་ཡིན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྔ་མ་ཁོ་ན་སྟེ། གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་ཤེས་ལས་སོ། །ཐ་དད་བློ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི། རྣམ་པ་གཞན་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་བར་རྟོག་པ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཁོ་ན་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དང་མཚུངས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅི་ལས་ཤེ་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་མེད་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲ་དང་མཚུངས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པ་ཅི་ལས་ཤེ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། སྒྲ་རྣམས་ཡུལ་ནི་གང་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བརྡ་ནི་ཡུལ་དུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ཕྱིར་དེས་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་ཡང་བྱེད་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཡིན། དོན་ཇི་སྙེད་པའི་མིང་གི་སྒྲ་རྣམས་སོ་ཞེས་ཇི་སྐད་སྨྲས་པས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་དེས་འདི་ཞེས་ནི་འབྲེལ་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་བརྡས་སྒྲ་དང་དོན་དག་གི་ཁྱད་པར་རྣམས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བར་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། དེ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མདུན་ན་གནས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་ཚོགས་


DTG181_Page_0122
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ཁོ་ན་ལས་མངོན་སུམ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ནི་དབྱེ་བས་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དོན་བྱེད་པ་ཐ་དད་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་དུ་མ་ལ་ཐག་རིང་པོ་ན་འགའ་ཞིག་སྣང་བ་ཉེ་བ་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་ཡུལ་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད། གང་དག་ཐག་རིང་པོ་ན་སྣང་བ་དེ་དག་ཁོ་ན་ཉེ་བ་ཉིད་ལ་ནི་གཞན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཐག་རིང་བ་དང་ཉེ་བ་དག་ཡུལ་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསལ་བར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལེགས་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའིའོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲའི་ངོ་བོ་འདི་ཡིན་ནོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡང་དྲན་པའི་བློ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཡང་མངོན་སུམ་པའི་དངོས་པོ་ལ་མིང་གི་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་འདིའི་འདིའོ་ཞེས་བློའི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་གྱི་བརྡའི་ཡུལ་དག་གི་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་མིག་ལ་ཞེས་བྱའོ། །ཕན་གང་གས་བྱ་འདོགས་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་བྱ་སྟེ་ལས་སོ། །ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་རྗོད་བྱེད་དེ་བྱེད་པ་པོའམ་བྱེད་པའོ། །བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱང་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ནི། ངེས་ན་རེས་འགའ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བློའི་ངོ་བོ་དང་བློའི་སྣང་བའི་རིག་བྱེད་དག་ནི་ངག་གི་རིག་བྱེད་ཡིན་ལ། གལ་ཏེ་ཡང་དེ་དག་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་དུ་བརྗོད་བྱ་ཉིད་ཀྱིས་སམ། རྗོད་བྱེད་ཉིད་ཀྱིས་ལས་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་དེ་ཉིད་བརྗོད་བྱ་དང་ཅིག་ཤོས་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། བརྡ་བྱས་པའི་སྒྲ་ལས་དེའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་མེད་པས་བརྡ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དབང་པོའི་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲ་ལས་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། འབྲེལ་པ་མ་བྱས་པ་སྟེ་མ་བརྗོད་པའོ། །གང་ལ་བརྡ་ཡིན་པ་དེའི་བརྗོད་པའི་རིམ་གྱིས་དབང་པོའི་


DTG181_Page_0123
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱ་བ་ཡོད་ཀྱང་སྒྲ་ལས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རང་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་ན་དབང་པོའི་བྱ་བ་མེད་ཀྱང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འགྲེལ་པར་བཤད་པ་ནི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དང་མཚུངས་པའི་ཡུལ་ཉིད་རྟོག་པ་ཡིན་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་འོ་ན་ཇི་ལྟར་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བླང་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་མིན་ནོ། །སྤྲུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོར་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །འཛིན་པ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་བསྟན་པ་ནི་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཟུང་བ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟོག་པ་མེད་པ་ལས་གཟུང་བྱ་ལྡོག་པའི་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ནི། གཟུང་བ་ལ་འཛིན་པ་ཡིན་པར་གསལ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ནི་ངེས་པའི་དང་ནི་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲན་པ་ལའོ། །སྔོན་པོའི་མཐོང་བ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་ལ་རྒྱུན་གྱིས་འཇུག་ལ་ཅིག་ཅར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རྟོག་བཅས་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཡིད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །འཇུག་པ་མྱུར་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གིའོ། །རིམ་གྱིས་ཐ་དད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཡང་རྨོངས་པས་གཅིག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་སེམས་པ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པའི་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་བ་ལང་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡི་གེའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་འདོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་གསལ་བའི་འཛིན་པ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡི་གེ་མི་གསལ་བར་སྣང་བ་ལ་བ་ཁྲ་མོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་བསྟན་ནས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་ཀྱང་ཐ་དད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཡི་གེར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་མི་གསལ་བའི་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་པ་བསྟན་ནས། བརྗོད་བྱ་གཟུང་བའི་རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་ནི། སྔོན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་ལང་གི་ཤེས་པ་གཅིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡི་གེ་ག་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་ལྟ་


DTG181_Page_0124
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བུའོ་།རིམ་གྱིས་འཛིན་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མི་འཛིན་པ་བྱ་བ་ཡང་རིམ་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །སྣང་བར་མ་གྱུར་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་པ་ལའོ། །དེར་ཞུགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་མེད་པ་ལས་ཏེ་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་ཞུགས་བཞིན་པ་དེ་འཕངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དུས་ཉམས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གྱིས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་དུས་སུ་ཁོ་ན་ལ་བག་ཆགས་སང་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་གྱི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒོལ་བ་པོའིའོ།། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་ཐ་དད་པའི་རྟོག་པ་ལའོ། །མགལ་མེ་ལ་རིམ་གྱིས་མཐོང་བ་ནི་བར་བར་གྱིས་གཞན་དང་གཞན་མ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ངོ་བོས་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་དེ་ལྟ་བུའི་མཐོང་བ་དེ་བར་དུ་ཆོད་པ་དང༌། རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་རིམ་གྱིས་འཇུག་པ་ནི། པར་དུ་མཐོང་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གལ་ཏེ་མགལ་མེ་མཐོང་བ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ལས་དངོས་པོ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པ་ཡིན་ལ། རིགས་པ་དེ་འདི་རྟོག་པ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གཞན་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་རིགས་པ་འདི་ཡིན་ན་ས་ར་དང་གྲངས་ཞེས་བྱ་བའི་ཡི་གེའི་རིམ་པ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཡིད་དག་ཅིག་ཅར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡིད་དག་དུས་གཅིག་ཏུ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་མི་སྐྱེ་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྟགས་སོ་ཞེས་བྱའི་རིགས་པས་སོ། །གཞན་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་གཞན་ཏེ་མཆོག་ནི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའོ། །འོན་ཏེ་ཡི་གེ་སྔ་མའི་ཤེས་པས་ཡི་གེ་ཕྱི་མ་བར་དུ་གཅོད་པ་དེའི་ཕྱིར། ཅིག་ཅར་ཐོས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ཅིག་ཅར་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡོད་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱ་བ་བྱེད་པ་རྣམས་ཡིན་ཡང་ངོ༌། །ལྔ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲིའི་ཤེས་པ་ལ་གཟུགས་དང༌། རོ་དང་རེག་པ་དང༌། སྒྲའི་ཤེས་པ་རྣམས་དང་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པས་བར་དུ་ཆོད་ཀྱང་དུས་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་ན། དེ་ལ་སྔ་མའི་ཡི་གེའི་ཤེས་པ་


DTG181_Page_0125
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཅིག་གིས་ཡི་གེ་ཕྱི་མ་ལ་བར་དུ་ཆོད་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཤེས་པ་ལྔ་པོས་བར་དུ་ཆོད་པ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བའོ། །མིང་གི་ནི་ཡི་གེའིའོ། །མཐར་ཐུག་པ་ནི་མུར་ཐུག་པ་སྟེ་འདིས་ནི་ཡི་གེའི་སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་བསྟན་ཏོ།། དེའི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྐད་ཅིག་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྔ་མ་ལ་ཆེས་ཉུང་བས་བར་དུ་ཆོད་པ་ཡིན་ན་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཅིག་ཅར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རིམ་གྱིས་ཡིན་ཡང་བར་དུ་ཆོད་པ་ཉུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ནི་ཅིག་ཅར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཅིག་ཅར་ཉིད་ཁོ་ནས་ཡིན་ནོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁའི་རོ་མྱང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཙུམ་པ་ན་བྱེད་པ་ནའོ། །འདིས་ཀྱང་རེག་པ་དང་རོའི་རྣམ་ཤེས་དག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅིག་ཅར་སྣང་བའི་རྒྱུ་མཚན་མྱུར་བ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རིགས་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཅིག་ཅར་སྣང་བའི་ནང་གི་རྒྱུ་མཚན་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཁོ་ན་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བར་དུ་གཅོད་པའི་སྣང་བའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། སྣང་བ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་གཞན་ལ་ཆགས་པའི་སེམས་ཉིད་གཞན་ལ་ཅིས་མི་སྐྱེ་བར་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གཉི་ག་ལ་ཡང་རྩོད་འདི་ཡོད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །མགལ་མེ་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྟེ། རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེས་གནོད་པ་དེ་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནོད་པ་ཅན་ནོ། །མཐོང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་གིས་སོ། །མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་གི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །བརྡ་ལ་རྨོངས་པ་ཉིད་ནི་ནུས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་དག་གི་ནི་རྒོལ་བ་པོ་དག་གིའོ། །བརྡའི་རྒྱུ་ནི་སྒྲ་རུང་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པས་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་མི་འགྱུར་རོ། །ཡིད་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲར་རུང་བའི་སྣང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡང་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཅན་གྱི་དབང་པོ་


DTG181_Page_0126
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ལྷག་ལྡན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །བྱིས་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་ནི་དཔེ་ལའོ། །དེ་ཉིད་འདིར་ཡང་ནི་དཔེ་ཅན་ཏེ་བརྡ་ལ་བྱང་བ་ལའོ། །བཤད་པ་བྱོས་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཚད་བང་དུ་མེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་པ་ཁོ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བསྟན་པ་ནི་བསྒྲུབ་བྱའི་རང་གི་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་པ་ལ་ནི་རིགས་པ་འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ངོ་བོ་མེད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་གསལ་བར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པའི་གསལ་བར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་པ་དངོས་པོ་མི་སྣང་ཕྱིར་ནི་མི་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་དེས་ན་འདི་ཉིད་འགལ་བའི་རང་གི་ངོ་བོས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལྡོག་པའི་དབྱེ་བ་མེད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བས་རྟོགས་པ་སྟེ། མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཁོ་ན་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་ལྟོས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་བ་མ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་འདོད་དེ་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་ནི་ཚད་མ་མིན། །ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་གཞུང་ལུགས་ལ་ལྟོས་ནས་བསྟན་པ་ནི། ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བའི་སྒོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་དག་གོ །གལ་ཏེ་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཕྱི་རོལ་ལ་རྣམ་པ་རྟོག་པ་ཡིན་ན་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་མངོན་སུམ་བསྡུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་ཉིད་ཀྱི་རིག་པ་གཞན་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟ་ཇི་ལར་དོན་བསམས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་


DTG181_Page_0127
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་ནི་གང་དང་ཅུང་ཟད་འབྲེལ་པ་ཅན་དམིགས་ནས་འདི་ནི་འདིས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་གཞུང་ལུགས་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གཏོགས་པ་ཡིན་གྱི་མཐོང་བའི་དངོས་པོ་གཉི་ག་བསྡོམས་པ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བསྡོམས་པ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པའི་གཞུང་ལུགས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡིན་ལ། ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ནི་ཡན་ལག་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་གཞན་ནི་ཡན་ལག་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངེས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་འབྲེལ་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་བཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་ལ་ཡན་ལག་ལ་སོགས་པའི་ངེས་པ་ནི་ཡན་ལག་ལས་སོ། །འདི་དག་ཙམ་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་བསྡོམས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཤེས་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་ཀྱང་བྱ་བ་དང་དེ་དང་ལྡན་པའི་དབྱེ་བས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ནི་བསྡོམས་ནས་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །འདི་ཐམས་ཅད་བསྡོམས་པ་ལ་ཡང་ཡོང་པའི་ཅུང་ཟང་ནི་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྦྱར་ཞིང་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་མི་འཛིན་ན་སྦྱོར་བར་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབྱིག་བ་ཅན་གྱི་རིགས་པ་ནི་རིགས་དང༌། ཡོན་ཏན་དང་དེ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཉི་ག་མཐོང་བ་དག་ལ་ནི་གཅིག་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་དང་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཐོབ་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་ངེས་པ་ཡིན་གྱི། རིགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དབྱེ་བ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རིགས་སོགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་ལའོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིའི་རྒྱུ་མཚན་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཡིན་གྱི། གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལས་ནི་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་འཇིན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་ནི་རིགས་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་མེད་པས་མི་འགྱུར་བ་བསྟན་པ་ནི་རིགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་དེ་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་མངོན་སུམ་ལ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ཡུལ་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ནི་ཐ་དད་མེད་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་


DTG181_Page_0128
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་ཅན་དུ་སྣང་བ་ལ་ཡང་དབྱིག་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ཉེ་བའི་སྐྱེས་བུ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་འདི་ལྟར་དབྱུང་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོགས་པ་མེད་ན་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔར་མཐོང་བ་བསྡོམས་པ་ནི་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ནམ། བསྲེས་པ་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འོ་མ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་ནི་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བདེན་ཏེ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཡང་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ན། །སྦྱོར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དུ་བཀོད་པ་ཡིན་ནམ། ཐ་མི་དད་པར་མཐོང་བ་རྟོག་པ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། གལ་ཏེ་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་རྟོགས་པ་ལས་སོ། །དེ་ལས་གཞན་དུ་མི་འཐད་པས་ཁྱད་པར་རིགས་ལ་སོགས་པ་ནི་དུས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་ཤེས་པ་ལ་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཉི་ག་རྟོགས་པ་ལ་རང་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དབྱུག་པ་ཉིད་ལ་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་ཡིན་ན། ཤེས་པ་ལ་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་གལ་ཏེ་དབྱུག་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དབྱུག་པར་སྣང་བའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྐྱེས་བུར་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་དབྱུག་པ་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རིགས་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པའི་དེ་མ་ཐག་པ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཉིད་པ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་མ་གཏོགས་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་འབའ་ཞིག་སྣང་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་གཏོགས་པ་མེད་པ་ན་ཁྱད་པར་ཏེ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བའོ། །རིམ་གྱིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་གཉི་ག་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་ཁྱོད་ཉིད་ཀྱིས་སྨྲས་པའི་སྐྱོན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་སྟེ་སྣང་བ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་གཞན་རྣམ་པ་བཅད་ནས་


DTG181_Page_0129
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྐྱེས་བུའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ནི་རང་ལ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལས་སྐྱེས་བུའོ་ཞེས་རྣམ་པར་བཅད་པར་བྱེད་པའམ། སྐྱེས་བུ་ལ་ཡོད་པ་ལས་ཀྱང་རུང་བའི་བརྟགས་པ་གཉིས་བསྟན་པ་ནི། རང་ལ་བརྟེན་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་སྙད་ཙམ་ནི་ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་ཉིད་དུ་ཞེན་པ་ཙམ་མོ། །མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ན་གཉིས་ཀྱིས་ཚིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། གཉི་ག་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་དབང་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བ་ལང་དང་ཡུན་རིང་པོ་དང་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་དང་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། གང་གི་ཕྱིར་བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་བ་ལང་མ་ཡིན་པར་བྱ་བའི་རྫས་ལ་རིང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཇི་སྟེ་འགྱུར་ན་ཡང་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པའོ། །འབའ་ཞིག་སྣང་བ་ནི་སྡིག་བའི་སྣང་བའོ། །རྟ་ལ་སོགས་པ་ལས་བ་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པས་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡུན་རིང་བ་ཡང་ཡུན་རིང་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་བྱེད་པའི་རྫས་ཉིད་ཁྱད་པར་འགས་སྣང་བཞིན་པ་ཡུན་རིང་བ་ཡིན་ནོ། །རང་ལ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་ལ་ཡང་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དོན་ལ་སྐྱེ་བོ་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའམ་རྣམ་པར་དབྱེའོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དོན་གཞན་དང་ནི་འབྲེལ་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབྱུག་པ་ཅན་ལ་སོགས་པའོ། །རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་ལང་དང་ཡུན་རིང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དེ་མཐོང་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པས་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་སྟེ་དེ་དང་བསྡོམས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ནི་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བ་ལང་དང་ཡུན་རིང་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་ལས་འོངས་པ་བརྡ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི། མཐོང་བའི་དངོས་པོ་སྡོམ་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནམ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངོ་བོ་ནི་བ་ལང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རྗེས་འགྲོ་ཅན་གྱི་རྣམ་ཤེས་གང༌།


DTG181_Page_0130
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲ་ནི་རྗོད་བྱེད་དོ། །གསལ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་སྣང་བར་བྱེད་པ་ལ་སྟེ་ཞེན་པ་ལ་འདིའི་ཚུལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་དང་གསལ་བར་སྣང་བ་སྟེ། སྤྱིའི་སྣང་བ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བར་འཇུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་གསལ་བ་ཉིད་མཚུངས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ནི་ཤེས་པ་དེས་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་དེ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་མིག་གི་ཡུལ་ལ་སྟེ་དེའི་ཤེས་པ་ལས་སོ། །མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །མིག་ཤེས་པ་ནི་ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པ་རྟོག་པ་ནི་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མི་རིགས་ཏེ། གཉི་ག་གཅིག་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། གཉི་ག་ལ་ངོ་བོ་གཉིས་སྣང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ལ། བློ་ཐ་དད་པ་ནི་ཁྱད་པར་དང་སྤྱིའི་ངོ་བོའི་ངེས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་དངོས་པོ་གཅིག་གིས་སྐྱེ་བ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་མི་འགྱུར་ཞིང་ནང་གི་ཚོགས་པ་ལས་འབྱུང་བ་དེ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་དེ་དག་གིས་ཁྲ་བོར་སྣང་བའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྣང་བ་གཉིས་ནི་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་རྟོགས་པའི་དོན་ཏོ། །ནང་དང་ཕྱིར་རོལ་གྱི་རྒྱུའི་དབྱེ་བས་བློ་ཐ་དད་པར་ཁས་མི་ལེན་ན་ནི། དེ་འགར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་པོའིའོ། །སོ་སོར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པའི་ཚད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མེད་པ་དག་ལ་ནི་ཚད་མེད་བའི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་གཅིག་ཏུ་མངོན་པར་མཚོན་པར་བྱེད་པ་མེད་ན་བློ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་བརྡར་བྱེད་པ་འམ་འཛིན་པ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་པ་ནི། སོ་སོར་ངེས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟུང་བའི་གསལ་བ་ལས་སྤྱི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པར་རུང་བ་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གསལ་བ་ལ་འདུ་བ་ནི་སྤྱིའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དབང་པོས་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེས་མཚོན་པའི་གསལ་བ་འཛིན་པ་མེད་པས་འབྲེལ་བ་ནི་བརྡའི་སྟེ། མཐོང་བ་མེད་པ་སྟེ་མི་འཛིན་པ་དང་མི་བྱེད་པར་གནས་པ་ཉིད་ནི་གཙོ་བོའི་ཕྱོགས་ལ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ལས་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །སྔར་ནི་རིགས་ལ་སོགས་པ་རང་གི་


DTG181_Page_0131
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ངོ་བོས་ངེས་པར་མི་རྟོག་པས་དེ་དང་ལྡན་པ་དང་སྦྱོར་བ་མེད་པར་བསྟན་ནས། ད་ནི་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་མི་རྟག་པ་ལས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ཅིག་གིའོ། །ཟངས་གཞོང་འདི་ལ་རྒྱ་ཤུག་གི་འབྲས་བུ་བཞིན་དུ་སྣལ་མ་རྣམས་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་བློའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཕྲད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྷག་མས་ནི་འདུ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། སྣལ་མ་འདི་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་བློ་སྟེ་སྣམ་བུའི་བློ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་པའི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པའམ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྭ་ལ་སོགས་པ་རྩོམ་པར་བྱེད་པ་འབྲེལ་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་བ་ལང་དུ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནམ་དེ་ལ་ཡང་བ་ལང་ལ་རྭ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི། རྭ་ལ་བ་ལང་ཞེས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བསྟན་བ་ནི་བ་ལང་ལ་རྭ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ཡང་འབྲེལ་པ་ནི་འདུ་བ་མ་ཡིན་ནམ། བ་ལང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་དེ་མེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། གལ་ཏེ་ཡོད་པ་ན་རྭ་ལ་ཡང་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདུ་བ་ཁྱད་པར་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་རྭ་ལས་ལྷག་པའི་ཡན་ལག་ཅན་ཡང་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་མེད་པར་དམིགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བློ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་འདུ་བ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་མི་གཅོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་བ་ལང་ངོ༌། །རྭའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་བ་ལང་ལ་རྭ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་རྟེན་དང་རྟེན་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་རྭ་ལ་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །བ་ལང་ལ་རྭ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་ཡན་ལག་ཅན་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྭ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྭ་དང་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་དང་སྣལ་མ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འདི་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྣམ་བུའི་དུས་ན་སྣལ་མ་རྣམས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣམ་བུའི་སྔ་ན་མེད་པ་དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་སྣམ་བུའི་བློའི་ཡུལ་ཇི་སྲིད་དུ་མི་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་དག་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོག་པར་རྟོག་པས་ན་རྒྱུ་རུ་སྒྲོ་


DTG181_Page_0132
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་ལ་སྔ་རོལ་དུ་བྱུང་བའི་རྒྱུར་ཉེ་བར་འདོགས་པར་བྱེད་པའོ། །སྣལ་མ་གཅིག་ན་བཀར་བྱས་པས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣམ་བུའི་གནས་སྐབས་ཉིད་ན་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་གི་ཁྱད་པར་ལས་སྣལ་མའི་སྒྲ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྣལ་མའི་སྒྲའི་ཡུལ་སྟོན་པ་ན་ཡིན་ཏེ་བསྟན་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུ་འདས་པ་ལ་རྒྱུར་སྒྲོ་འདོགས་པས་འབྲས་བུ་ལ་སྣལ་མའི་མིང་འཇུག་པར་བྱེད་པའམ་རེ་རེ་ནས་བཀར་བས་ཀྱང་ངོ༌། །སྟོན་པ་ན་རྟེན་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་སྣལ་མའི་མིང་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །རེ་རེ་ནས་བཀར་བ་ནི་སྣལ་མའི་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཡིན་ན་ད་ལྟར་སྣམ་བུར་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཡུལ་གང་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། ཕན་གདགས་ཕན་འདོགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཆུ་དང་ཞིང་གི་ངོ་བོའོ། །རྣམ་པར་ཆད་པར་མ་མཐོང་བས་གྱོན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་མཚོན་ནམ་དེ་ཡུལ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཡིན་ཏེ། དང་པོ་བརྡའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་མ་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འཁྲུལ་མེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གང་ཞིག་གང་ལ་བརྡར་བྱས་པ་དེ་དེ་ལ་དངོས་པོ་ཡིན་ཞིང་ཅིག་ཤོས་ནི་དངོས་སུ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །བརྟེན་པ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པས་སོ། །དེ་འདི་ལྟར་ཕན་གདགས་བྱ་དང་ཕན་འདོགས་བྱེད་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་བརྡའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་རིགས་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་འབའ་ཞིག་གིས་མི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་དཔག་ཀྱང་མེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆུ་དང་ཞེང་ལ་སོགས་པའི་དབྱི་བས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་སོ། །ཐ་དད་ཅན་ནི་སོ་སོ་བ་ལའོ། །ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་བ་ལང་ཉིད་དང་ཙན་དན་གྱི་དྲི་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་གང་ཞིག་གང་ལ་ཐ་སྙད་བཏགས་པ་དོ་ད་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དབྱུག་བ་ཅན་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དཔུང་གི་གླང་པོ་ཆེ་དང་ནགས་ཀྱི་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་ཐ་དད་


DTG181_Page_0133
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཡིན་ལ། དབྱུག་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་འབྲེལ་བ་ཅན་དུ་དམིགས་པ་ལ་བརྟགས་པ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་པ་ཡན་ལག་དང༌། ཡན་ལག་ཅན་ལ་བརྟེན་ནས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཡིན་གྱི་མངོན་སུམ་གྱི་རྟོགས་བྱ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྲ་བོའི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བ་ལང་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་ན། གཞན་གྱི་འདོད་པའི་རྟག་པའི་སྤྱི་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་བཞོ་བ་དང་དགལ་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་བྱ་བ་དེ་མི་བྱེད་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོར་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དོན་དམ་པ་པའི་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་དགལ་བ་ལ་སོགས་བ་ཉིད་བ་ལང་ཉིད་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དགལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་སྙད་འདོགས་པའོ། །ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྫས་ལ་སོགས་པ་དྲུག་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་དང་ཁང་བཟངས་ལ་སོགས་པའི་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་དང་ཡོན་ཏན་ཡང་ཐ་དད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཙན་དན་གྱི་དྲི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཐ་དད་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཁྱེད་ཀྱི་ཉེ་བར་དགོད་པ་འདི་ནི་ཉེ་བར་དགོད་པ་དང་མཚུངས་པར་བྱས་བ་མ་ཡིན་བས་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཕྲེང་ནི་དེའི་ཕྲེང་བའོ། །ཡོན་ཏན་ལ་ནི་ཁྱིམ་གྱི་ངོ་བོའི་ཕྲེང་པ་ལའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་ཁྱིམ་ལ་ཡོན་ཏན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་ཅིག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བ་རེ་རེ་ཞིང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་བཞིན་དུ་རིགས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱབ་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྲེང་མང་པོ་ལའོ། །རིགས་ལ་སྟེ་འབྲེད་བའི་ངོ་བོ་ལ་ཕྲེང་བ་གཞན་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་ལ་སྤྱིའོ་ཞེས་དེ་མ་ཐག་པའི་དམིགས་པ་རྐྱེན་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ཡོད་པས་མཐའ་མེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར། འཐད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་དམིགས་པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་མཐའ་མེད་པར་བརྗོད་པ་དང་པོའི་མཐའ་


DTG181_Page_0134
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅན་ཡིན་ཏེ་མཐའ་མེད་པ་ནི་རྟོགས་པ་མཐའ་མེད་པ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་བའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕྲེང་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཛཱ་ཏིའི་མེ་ཏོག་ཆེན་པོ་བཞིན་དུ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པ་ནི་དངོས་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་རྫས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་ནི་རྫས་མེད་ཀྱང་འགལ་བ་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོ་འདོད་པའི་རྫས་ཡན་ལག་ལས་ལྷག་པ་ནི་གཞན་དུ་ཡང་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྫས་མེད་པ་ཉིད་ལ་རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་འདི་ནི་ལེགས་པར་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བཏགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་སུ་བ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་སུ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པའི་ཐ་དད་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གཙོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་དུ་མཐོང་བའི་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཀྱི་ལྟ་བས་ཀྱང་རྒྱུ་མཚན་ནི་མེ་ཏོག་སྐྱེས་པའི་ནགས་བཞིན་དུ་དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་ནི་ཕྲེང་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དཔེར་ན་མེ་ཏོག་རྒྱས་པའི་ནགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྲེང་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཤེས་པའི་གཟུང་བ་ཡིན་ཡང་རྒྱུ་མཚན་ཐ་དད་པ་མེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བཏགས་པ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པ་ནི་དངོས་སུ་བ་འདོད་པ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དངོས་སུ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡང་ཞེས་བྱའོ། །དངོས་སུ་བ་གང་ལ་རྒྱུ་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཚིག་དོན་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བསིལ་བའི་འོད་ཟེར་ཅན་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་གཞན་པ་ནི་ཆེན་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྒྱུ་མཚན་གཞན་མེད་ཀྱང་གཙོ་བོ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི་གྲགས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་གྲགས་ལས་གྲུབ་གང་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་དུ་ན་དངོས་པོ་ལ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དངོས་


DTG181_Page_0135
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སུ་བར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། དངོས་ལའང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་ཡོད་པ་ཉིད་དམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་པོའི་འདོད་པ་ལའོ། །གཞན་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་པ་འདི་ལའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲགས་པ་ལས་བཟློག་པ་ལ་སྟེ། ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ལ་ནི་དངོས་ཡིན་ལ། མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ནི་དངོས་སུ་པ་མ་ཡིན་བའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ལའོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཚིག་གི་དོན་གྱི་སྒྲ་ནི་བཏགས་པ་པ་ཡིན་ལ་དངོས་པོ་ལ་ཡང་མེད་པའི་སྒྲ་དངོས་སུ་བར་འགྱུར་བའོ། །མེད་པ་ལ་ཡང་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་པར་བསྟན་པ་ནི། རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་ནི་མེད་པ་ལ་སྟེ་མེད་པའི་སྒྲ་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་གྲགས་པ་ལས་བཟློག་པ་ལ་སྟེ་གྲགས་པ་མེད་པ་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་ནའོ། །གྲགས་པ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་གཞན་མེད་ཀྱང་བརྡ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གྲགས་པ་བརྡའི་རྗེས་འགྲོ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྡ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་གཞན་མེད་ཀྱང་རིག་བྱེད་ལ་སོགས་པའི་སྡེ་བ་སྦྱོར་གྱི་མིང་བཞིན་དུ་དང༌། རང་བཞིན་དང་རྐྱེན་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་ཆའི་མིང་བཞིན་དུ་འདོད་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཡང་བརྗོད་འདོད་ཅེས་བྱ་བའོ། །མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒོལ་བ་ལ་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་སྡེབ་སྦྱོར་གྱི་ཡང་ཡིན་ལ་སྒྲའི་ཡིན་པས་སྡེབ་སྦྱོར་དང་སྒྲའིའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྡའི་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་མ་རྟོགས་པ་ལ་བརྡ་མེད་དོ། །རང་བཞིན་དང་རྐྱེན་ཉིད་ཀྱང་སྒྲའི་ཆས་སྤྱི་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གསལ་བྱེད་རྣམ་པར་བྱེད་པ་མེད་ན་གསལ་བྱ་ཡང་རྣམ་པར་གཞག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་རྣམ་པར་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཁྲུལ་པ་མཐོང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ཧེ་ལ་སོགས་པ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ཁྲ་མོ་མཐོང་བ་དང་ལྡན་པའི་ཐུ་ཡུ་མཐོང་ན། དེའོ་ཞེས་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཤེས་པ་ནི་བརྡ་མེད་ཀྱང་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནམ། རིལ་པོ་མང་པོ་རྣམས་ཐག་རིང་པོར་མི་གསལ་བར་སྣང་བ་རྣམས་ལ་དེ་ལས་ལྷག་པ་རྣམས་ལ་གཞན་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་


DTG181_Page_0136
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྐྲ་ཤད་མང་པོ་ལ་ལྟ་བུའི་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ཐ་དད་ཀྱང་གང་དངོས་ཆོས་ཀྱི། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕན་ཚུན་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་མང་པོའི་ཚིག་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་ངོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐ་དད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ངོ་བོ་མི་སྣང་བས་མེད་ཀྱང་ངོ༌། །དེ་དག་ལ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དག་ལའོ། །དེ་ལྟར་ནི་ཐ་མི་དད་པས་སོ། །རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་ངེས་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་བཞིན་ནི་ཁྲ་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་ཤེས་པ་གཞན་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་རྣམས་ནི་ཕན་ཚུན་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལྟར་ངེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྣམས་ནི་ངེས་དེ་ལྟར་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཞན་ལས་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ངོ་བོའི་དོན་གྱིས་སྐྱེ་བཞིན་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་གཞན་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་རྣམས་བྲལ་བ་སྟེ། ལྡོག་པའམ་ལྡོག་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་དེའི་མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་མ་ཡིན་པ་ནི་སྤྱི་མ་ཡིན་པ་སྟེ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་དངོས་གཅིག་ཡོད་མ་ཡིན་ཏེ་མངོན་སུམ་པའི་དངོས་པོ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒོམ་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས། བདེ་སོགས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་མིན། །ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཀྱང་ངོ༌། །རང་བཞིན་གཉི་ག་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་མ་མཐོང་བར་ངེས་པར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། ངེས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟོག་པ་དུ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མ་མཐོང་བ་དང་དེས་བྱས་པའི་ངེས་པ་ཡང་ངོ༌། །དེ་བསྟན་པ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བྱེད་པ་པོའི་ཕྱོགས་ལ་རྟོགས་པ་ཡང་བསྟན་པ་ནི། སྒྲུབ་པ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ལས་སོ། །སྤྱིའི་དོན་ནི་དགོས་པའོ། །དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ངེས་པའོ། །


DTG181_Page_0137
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྤྱིའི་དངོས་པོ་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ན་འཛིན་པར་ངེས་པར་བྱེད་པ་པོའི་བག་ཆགས་ཁས་བླང་དགོས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གང་གི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བདེན་ཏེ། གཅིག་སྣང་ཅིག་ཤོས་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདུ་བ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་འདུ་བས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདུ་བས་འདྲེས་པའི་མ་ཡིན་ཏེ། མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མ་ཡིན་ཏེ་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟོགས་པར་གྱུར་པར་མི་ནུས་པ་ནི་གཉི་གའིའོ། །གཅིག་པོ་ངེས་ལ་སོགས་པ་གང་དག་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་སྟེ། རྟོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཙམ་ནི་ལན་ཡིན་ནོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་སྤྱིའི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། སྤྱིའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསལ་བྱ་རེ་རེ་ལ་ངེས་པ་ཅན་ནི་བ་ལང་ཉིད་བཞིན་དུ་སྤྱི་ཡིན་གྱི་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རེ་རེ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་བ་ལང་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པ་མི་འཕྲིགས་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཛིན་པ་དེས་ཁྱད་པར་མ་ངེས་པ་སྟེ། ཁྱད་པར་རྣམས་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་མི་དམིགས་པའོ། །རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་བྱ་བ་ལ་ངེས་པར་རྟོགས་པས་སོ། །ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། དེས་ན་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལ་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྣང་བའི་ཤེས་པས་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མངོན་སུམ་གྱིས་སོ། །དངོས་པོའི་རྣམ་པ་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་དེ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྒོལ་བ་ཡིན་གྱི་ཚུ་རོལ་གྱི་ཕྱོགས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ནི་ནུས་པའམ་དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡང་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མི་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟུང་བ་བཞིན་དུ་སྒྲའི་ཡུལ་ལ་མ་ཡིན་པ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེའི་གཟུང་བར་ཞེན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཕྱི་རོལ་ནུས་པ་རྣམ་གཅོད་ལ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་མཐར་ཐུག་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཕྱི་


DTG181_Page_0138
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རོལ་དུ་ལྟག་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ལའོ། །ལྷག་པར་ཞེན་པས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ལ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ནི་གཞན་སེལ་བར་བྱེད་ཅིང་རང་གི་དོན་ལ་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་ཡུལ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཅན་ནི་ཕྱི་རོལ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་མེད་པས་སོ། །རྟོགས་པའི་བྱ་བར་ལྷག་པར་ཞེན་པར་བྱ་བའི་ཕྱི་རོལ་མི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནམ། བློའི་ངོ་བོ་ནི་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ཡང་ཞེན་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་དང་ཤེས་པ་ལས་གཞན་པའི་བརྗོད་བྱ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུང་བ་བློ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལ་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཙམ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དང་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་པར་ཞེན་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྣང་བཞིན་པ་ཡིན་ཡང་ཕྱི་རོལ་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་སྐྲ་ཤད་བཞིན་དུ་ནང་གི་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་རུང་ཅན་གྱིས་མི་ཤེས་པ། །རང་གིས་ཤེས་ཕྱིར་དེ་ཤེས་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་འདི་ཁོ་ན་བསྟན་པ་ནི། ལྡོག་པ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་གྱི་བདག་ཉིད་མིན་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དུ་གཉེར་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་ཏེ་ཤེས་པ་ལས་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཐུན་མོང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པ་ཅི་ལས་ཤེ་ན་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དང་དངོས་པོ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་བྱའོ། །དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཤེས་བྱ་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞེན་པར་བྱ་བའི་ཤེས་བྱའམ་ཤེས་པའི་རྣམ་པའོ། །ཤིན་ཏུ་དོན་བྱེད་བའི་ནུས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་འཇུག་པའི་ཡུལ་ལ་སྟེ་དོན་བྱེད་པའོ། །དེ་དོན་ཅན་ནི་དོན་བྱེད་པར་རྟོགས་པའི་དོན་ཅན་ནོ། །གཞན་སེལ་བ་ཞེན་བཞིན་པ་ནི་དོན་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ལ་ཤེས་བྱར་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། སྒྲས་དོན་ཆ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།


DTG181_Page_0139
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལྷག་པར་ཞེན་པར་བྱ་བའི་གཞན་སེལ་བ་ནི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་གྱི། ཤེས་པའི་རྣམ་པའམ་ཤེས་བྱ་དོན་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རྗེས་འགྲོ་ཅན་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བློ་ལས་ཐ་དད་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་བཞིན་དུ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་ཐ་མི་དད་དུ་ཅིས་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། མཐོང་བ་གོམས་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་བྱ་སྟེ་ནང་མ་ཡིན་ཞིང་ཕྱི་རོལ་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་གྱི། དོན་གྱི་ནི་མ་ཡིན་ན་དེའི་དོན་ལ་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལ་མཐར་ཐུག་པར་བརྗོད་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། དེ་དངོས་ཏེ་ཤེས་པའི་རྣམ་པའི་དོན་ཏོ། །སྒྲོ་བཏགས་པ་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ལ་དེ་རྟོགས་པས་ཏེ། རྣམ་པ་གཞན་ལས་བཟློག་པ་ནི་དོན་བྱེད་པའོ། །རྟོགས་བྱེད་ནི་དོན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་དུ་བརྗོད་དོ། །འགྲེལ་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་དུ་བཤད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སྤྱིའི་དངོས་པོ་ངེས་པར་བྱ་བར་ཅིས་མི་འགྱུར་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་ཤེས་པ་སྒྲ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་འབྲེལ་པ་མེད་པར་གནས་པའི་སྤྱིའི་འཛིན་པ་ཡིན་ན། ཀ་བ་འཛིན་པ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང༌། བརྫུན་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་སྒྲ་ལས་བྱུང་བར་འགྱུར་བ་དང༌། དོན་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་སྤྱི་འཛིན་པ་ཡིན་ན་བརྫུན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་དེའི་ཕྱིར་འདིས་རྣམ་པ་བཞིན་དུ་སྤྱི་ཁས་བླངས་ཀྱང་དོན་བྱེད་པར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ནར་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་སྔ་མའི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཟེར་རོ། །འདི་ལ་ལོག་པར་སྣང་བ་ཉིད་ཁོ་ན་ལས་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དོན་ནི་མེད་དོ། །དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ནི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པའོ། །དངོས་པོའི་རྣམ་པ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་དེའི་རྣམ་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་


DTG181_Page_0140
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྣང་བ་མེད་པ་ཁོ་ན་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིག་ཤོས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་ཙམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ཀྱི་དེའོ། །དེ་དངོས་སྒྲོ་བཏགས་རྟོགས་པ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་དོན་བྱེད་པ་གཞན་ལས་ལོག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ངོ་བོའི་གཞན་སེལ་བ་ནི་དོན་བྱེད་པ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གནས་སྐབས་ཁོ་ན་ལ་ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པར་བྱེད་དོ། །རང་གི་འདོད་པས་ཞེན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པའོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་མིང་གཞན་དུ་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ནི་རིགས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉ་ཕྱིས་ལའོ། །རང་བཞིན་གཞན་དུ་དངུལ་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའོ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཕ་རོལ་པོའི་འདོད་པའོ། །ཤེས་པ་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་སོ། །དེའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་པར་སྒྲོ་བཏགས་བཞིན་པའི་དངུལ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟའོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཡོད་དོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉ་ཕྱིས་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉ་ཕྱིས་ལའོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངུལ་ལོ། །གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་པ་གཞན་གྱིས་སོ། །ཉ་ཕྱིས་རིག་པ་ནི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་གྱི་ཤེས་པ་ཡང་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པར་ཁས་ལེན་པ་ལ་གཞན་སྨྲ་བ་ནི། དབང་པོ་ཉམས་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ནི་དངུལ་གྱིས་ཏེ་དེའི་ཚེ་ཉིད་ཡོད་པའོ། །ཐོབ་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འོན་ཏེ་ཐོབ་པར་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ནང་འདི་ལྟར་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་སྒྲ་ལས་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་གཞན་སེལ་བ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བརྡ་ཡང་དེའི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་ཡང་སྒྲའི་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་གཞན་སེལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པའི་དོན་ཏོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་ཀྱིས་དུས་རང་ཉིད་དེ། བདག་


DTG181_Page_0141
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚིག་གི་དོན་དང་གཞན་རང་གི་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལྟ་བུའི་འཇུག་པའི་ཡུལ་དང་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་གཞན་སེལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ནི་བརྗོད་བྱ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་འབྲེལ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་སྤྱི་མ་ཡིན། སྤྱི་མ་ཡིན་ཞིང་ཤེས་བའི་དོན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འབྲེལ་པ་བྱེད་པ་པོའི་རང་གི་འདོད་པ་ནི། བརྡ་ནི་དོན་རྟོགས་དོན་ཡིན་པར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཉི་ག་ཡིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྨྲ་བ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ་དག་གིས་སོ། །གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་སྟེ། མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ཅན་གྱི་བརྡ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཤིན་ཏུ་མཐོང་བ་གོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྟགས་པ་ནང་ཁྱད་པར་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་པའོ། །གོམས་པ་ལ་ཡིན་པ་ལ་ནི་ཉེ་བ་ཙམ་མདུན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རྟོག་པ་མངོན་དུ་གཏོང་བ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཟློག་པས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་ནའོ། །གཟུགས་བརྙན་དུ་རྟོགས་པ་ནི་བསྟན་པའི་དོན་གང་ཡིན་པའི་བརྡའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱབ་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་སྙད་ལས་བརྡ་རྟོགས་པའི་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ནི། འདི་ཁྱེར་ལ་ཤོག་ཤིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཡང་ན་བསྟན་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲེལ་པ་བྱེད་པའི་འདོད་པ་བསྟན་པ་ནི་བརྗོད་པའོ། །དེའི་སྟེ་གཟུགས་བརྙན་གྱིའོ། །རང་གི་ནི་གཞན་སེལ་བའི་སྟེ། རྟོགས་པ་ནི་རང་གི་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ་དེ་གང་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་སྟེ་གཟུགས་ཀྱིས་སོ། །འདི་ལས་ཀྱང་བརྡ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་མ་ཡིན་ཞིང༌། གཟུགས་ལ་ཡང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གཞན་དུ་མ་མཐོང་ལ་ལྟོས་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལ་སྦྱོར་བ་མང་བ་སྟེ། ཁྲ་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་སྦྱོར་བ་མང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ལ་སྦྱོར་བ་མེད་པར་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལ་ལར་དེ་མཐོང་ལ་ལྟོས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ནི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་མཐོང་བ་བརྡར་བྱེད་ཀྱི་ཁ་ཅིག་ཁོ་ནར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ལ་མཐོང་


DTG181_Page_0142
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ནའོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཡང་ཁྱད་པར་རྗོད་བྱེད་ལ་ལ་ཁོ་ན་ལ་འགྱུར་ཏེ། །ལ་ལར་དེ་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ཉིད་ཁོ་ན་ཡང་ན། ལ་ལར་དེ་མཐོང་ལ་ལྟོས་ཕྱིར། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བའོ། །འདི་ནི་སྤྱིའི་དངོས་པོ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པའི་མངོན་སུམ་ལ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཁོ་ནས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་དངོས་ལ་མི་རུང་ངོ༌། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་ལ་ནི་གསལ་བའོ། །མཐོང་བ་ནི་བརྡའི་ཡུལ་ཤེས་པ་སྟེ། དེར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། མཐོང་བ་ཙམ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་དུ་མ་མཐོང་བ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་མ་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ན་སྤྱི་ཉིད་བརྗོད་བྱའོ་ཞེས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། སྤྱི་ལྡོག་པ་དང་བཅས་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་གཞན་སེལ་བའི་རྟེན་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། གསལ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྤྱི་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དེ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གསལ་བ་མད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྲ་བོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་ཉིད་དེའི་རྟེན་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་གང་ཡང་རུང་བ་ནི་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱིའོ། །མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིས་མཚོན་པར་བྱེད་པས་བྱེད་པ་དང་བཅས་པས་སོ། །དངོས་པོ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་དང་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་སྤྱིའམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ལ་ལྡོག་པ་ཡང་དོན་བྱེད་པ་ཁོ་ན་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ཕྱིར་སླུ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། རྟོགས་པ་ལ་ནི་སླུ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་མཐོང་ནས་དེ་ལས་གཞན་པ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དངོས་པོ་ལེན་པའི་ཕྱིར་སླུ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལས་ལོག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སླུ་བ་ལས་མ་ཡིན་པའོ། །ཡང་ན་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་ལས་ལོག་པ་ལ་སྒྲ་ནི་


DTG181_Page_0143
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སླུ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། རེ་ཞིག་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ལའོ། །དེ་འདི་ལྟར་གཞན་ལས་ལོག་པས་ཚིག་རྣམས་སླུ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་ནས་ངག་གི་བསྟན་པ་ནི་དངོས་པོ་འདི་འོན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། བྱེད་པ་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེའི་ཡན་ལག་ཉིད་ཀྱིས་ཚིག་གི་དོན་རྣམས་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་རང་དབང་བ་དག་གི་དོན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་གྱིས་གོ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལས་གཞན་དུ་མི་འཐད་པས་སོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ན་རྟོགས་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིའི་མིང་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་གྱིའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྡའི་ཡུལ་ཁྲ་བོ་ནི་ཐུ་ཡུའི་སྦྱོར་བ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྲ་བོ་ལའོ། །གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུ་ཡུལ་སྟེ་རྟ་ངང་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །བརྡ་མེད་པས་ཐ་སྙད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་ཐ་སྙད་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་བསྟན་པ་ནི་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་སླུ་བས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་སླུ་བ་ཡིན་ལ་རྟགས་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དངོས་པོ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། ཇི་སྟེ་གང་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སླུ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། མ་ཡིན་ཏེ་དེར་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །མེ་ངེས་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་པ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་དེ་ལ་ཡང་ངེས་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། མ་ཡིན་ཏེ་མེ་ནི་རེག་པའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་གྱི་རིམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱིའོ། །མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མ་དགག་པའོ། །དེར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཡང་ངོ༌། །རིགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་པའོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །གཞན་


DTG181_Page_0144
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མཐོང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་ཕྲད་པའོ། །དེ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པའི་རྟགས་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་གའི་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་སྟོབས་འགྱེད་པ་གཉིས་ལའོ། །གང་ཡང་རུང་བའི་ལས་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་མཐོ་ཡོར་དང་ཁྲ་དག་ལའོ། །ཕྲད་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་རྒྱུ་ནམ་མཁའི་ཕྲད་པ་ལས་སྐྱེས་པ་སྟེ་འབྲས་བུའི་ནམ་མཁའི་ཕྲད་པའོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་མཚམས་མེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བར་མཚམས་དང་བཅས་པའི་སྔ་མའོ། །ཕྲད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་མཚམས་མེད་པར་མཐོང་བར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་མཚམས་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ལས་སོ། །འདི་ལ་བསྟན་པ་ནི། སྔ་མ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་བར་མཚམས་དང་བཅས་པ་ཉིད་བར་མཚམས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཅིག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་དག་ལས་གཅིག་གིས་སོ། །བྱ་བ་འདིའི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། །བར་མཚམས་མེད་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་གཞན་དུ་མི་ལྟོས་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར། གཞན་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ལ་ཁྱད་པར་ཉིད་ལ་བརྡ་ཡིན་ནོ། །གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། བརྡའི་སྔ་རོལ་ན་སྒྲ་མེད་ཀྱང་དོན་མཐོང་བ་ཡིན་ཡང་དེ་དྲན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། བརྡ་ཕྲད་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དེ་མེད་ན་སྔར་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འགྲེལ་པར་ནི་དྲན་པ་ཡོད་ན་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་མཐོང་བ་ལས་ཕྱི་མ་ཡང་རྟོག་པ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་ཤེས་པ་སྔ་མའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །མངོན་སུམ་པའི་དང་པོ་ལ་གང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མའིའོ། །འདི་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བཞིན་པ་དང་ངོ༌། །འདི་དེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་དང་ངོ༌། །འདི་ཞེས་བྱ་


DTG181_Page_0145
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་ནི་སྣང་བཞིན་བའོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་དང་ལྡན་པའོ། །རང་བརྒྱུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་པའོ། །གཞན་དུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དང་ལྡན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ་ཡིན་ནའོ། །བརྡའི་སྔ་རོལ་གྱི་དེ་དྲན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དེ་མེད་པ་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་གྱི་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ནི་དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེའི་ཚེ་ན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་ཡོད་ཀྱང་བྱུང་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་དོན་མཐོང་བ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ཉིད་དང་འགལ་བས་ཅིག་ཅར་མི་རིགས་པར་བསྟན་པ་ནི། གཞན་བ་ནི་སྣང་བཞིན་པ་ནི་སྣང་བཞིན་པ་ལ་འཇུག་པའི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་རྟོག་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འགལ་བའི་རྣམ་རྟོག་མངོན་དུ་བྱེད་ན། རྟ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ན་ཡང་བ་ལང་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འདི་ཡིན་ལ་བརྡའི་དུས་སུ་འབྱུང་བའི་སྒྲ་ནི་དེའི་བརྡ་ཡིན་ལ། དེ་མི་འཛིན་པ་ནི་དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཡོད་པ་ན་གསལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་འཛིན་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི། དེས་བསྐྱེད་པའི་རྟོག་པ་ཡིན་ལ་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་རྟོག་བཞིན་པ་ཉིད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཡོད་ནའོ། །དེར་ཡང་དབང་པོ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དྲན་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། གང་ཞིག་གང་གི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོའི་བསྐྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཙམ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། དེ་དྲན་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡོད་ན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔར་མཐོང་བ་ངོ་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་སོ་སོར་དམིགས་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་དམིགས་པ་ནི་གཅིག་ཉིད་དུ་གྱུར་པར་བཤད་ཟིན་པར་བསྟན་པ་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁས་ལེན་ན་མི་དམིགས་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། ཇི་སྟེ་དམིགས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཁྱབ་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བསྟན་པ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་ནི་ཞེས་


DTG181_Page_0146
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱ་བའོ། །དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུ་བ་ལས་མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་ཚེ་ནའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བར་དུ་ཆོད་པའི་མེ་དུ་བ་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་བཞིན་པའོ། །ལག་པས་རེག་པས་གྲང་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་པའི་མེ་ལ་བརྟེན་ན་ཐ་སྙད་རུང་བ་གཞན་དེས་རྟོགས་པ་དེའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དང་པོའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་དུ་རེག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་རིགས་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་དུ་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། རེག་ཤེས་ཞེས་བྱ་བའོ། །བློ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའོ། །མིའི་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་སྣང་དུ་རུང་བར་རང་བཞིན་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་རང་རིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་མིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལ་གོམས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གོམས་པ་མེད་པ་སྟེ་སྐྱེས་བུའི་ནི་འགྱུར་མིན་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་གོམས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །མེད་པར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱོད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །མཐོང་བ་དེ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་མི་འཛིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །རྟོག་པ་མེད་པ་ཡོད་པ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི་དེ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པས་ངེས་པར་གཟུང་བའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བཏགས་པའི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་མཐོང་བའི་དོན་ལ་ཡང་ངེས་པ་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། གཞལ་བྱ་ངེས་པར་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ངེས་པས་ཀྱང་འདི་ནི་ཡུལ་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཡུལ་བརྗོད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གཟུགས་ཞེས་མཐོང་བ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྟོགས་པ་ནི་བདག་ཉིད་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གང་གིས་ཏེ་རྟོག་པས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་ན་རང་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་སྲིད་དེ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་རང་ཉིད་ལ་ཕྱི་རོལ་དུ་རྣམ་པར་


DTG181_Page_0147
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྟོག་པར་བྱེད་ཀྱང་ངེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། འདིའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པ་གཟུང་བ་ནི་ངེས་པ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ནི་བསྒྲུབ་པར་དཀའ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རིགས་པའི་ངོ་བོའི་རྟོག་པ་ལ་བདག་ཉིད་དང་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་རུང་བ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ཉིད་དུ་འགལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཉིད་ཀྱིས་མྱོང་བ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཅིག་ཉིད་ནི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པ་དང་རིམ་པ་དང་འགལ་བའི་ཁྱབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་བློ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཡང་ནི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ངོ༌། །ཐུག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་ཉིད་དང་རིམ་པ་འགལ་བ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་སླར་འཁོར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཅིག་ཉིད་ལ་རིམ་པ་ཡང་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྱབ་བྱེད་དང་འགལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གཟུགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མངོན་པར་ཞེན་པ་ཉིད་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པ་པོ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་གཞན་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་ན་དེ་ལ་ཡང་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལ་ཡང་གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཟུགས་ཀྱི་རྟོག་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་རྟོག་པ་མ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་མཐོང་བ་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེས་ནི་དུས་མཚུངས་རྣམ་པར་ཤེས། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཟུགས་བཞིན་དུ་དེའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཟུགས་ལས་གཞན་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ལྟར་བུར་གྱུར་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་དེ་ལས་གཞན་པ་དང་རྟོགས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་དེས་ན་ཞེས་པ་སྟེ་གཟུགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་དུ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ལས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ཡང་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པས་གཟུགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་ཅིང་དེའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་ཉིད་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཙལ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །


DTG181_Page_0148
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཐ་སྙད་པ་རྣམས་དོན་འཛིན་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན། དུས་གཞན་དུ་དོན་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་དུ་མི་འཐད་པས་དོན་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གོ་བར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། འདས་པ་ལ་ནི་དྲན་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ཤེས་སོ་ཞེས་དྲན་པ་ཡིན་གྱི་བློ་གཞན་གྱིས་འཛིན་པ་འདས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་མེད་པ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པར་ཐ་སྙད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྐྱེས་པའི་དོན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་རང་གི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་དུས་ཁོ་ན་ན་གནས་པ་མ་ཡིན་ནམ། གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དགག་པ་ཡིན་གྱི་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་ཀྱང་མྱུར་དུ་འཇིག་པའི་བསམ་པས་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གཞན་གྱི་བློ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བློ་ནི་བློ་གཞན་གྱི་དུས་སུ་གནས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་པའི་དུས་བཞིན་དུ་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་སྔོན་པོའི་ཤེས་པ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་རྣམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་དང་གཞན་གྱི་ཤེས་པའི་རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་བདག་དང་ཡིད་ཕྲད་པ་སྐྱེས་བཞིན་པའི་ཤེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་མ་མ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མིང་ཐ་དད་པ་ཙམ་གྱིས་བྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བའམ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་རང་ལ་ཡོང་པའི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་གཞན་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་བློ་དེའི་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དེ་དང་གཅིག་པའི་རང་གི་བློ་ཡིན་ལ། དེའི་བློ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་རང་རིག་པའི་རྣམ་པ་དག་བས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །སྔར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་ད་ལྟར་གྱུར་པའོ། །འདས་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ད་ལྟར་བ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། ཀུན་ཚེ་འདས་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འགལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་ཉིད་ལ་རིམ་པ་ལ་འགལ་བ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ལ།


DTG181_Page_0149
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རིམ་པ་ཡང་དེ་ལ་འདིའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཅན་རྟོགས་པ་ནི་དེའི་མེད་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །འདས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རིག་བཞིན་པ་ནི་གཞན་གྱི་བློའི་རྟོགས་པ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་ད་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །གལ་ཏེ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཤེས་པའོ། །ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་བཞིན་དུ་རང་གི་ཤེས་པ་ཡང་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་དུས་སུ་འདས་པ་ཡིན་པས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་འདས་པ་ལྐོག་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་བློ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་གཞན་གྱི་བློ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་པ་ཡིན་པས་གཟུགས་བཞིན་དུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཅི་སྟེ་རང་གི་བློ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་བྱ་ཉིད་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་རྟོགས་བྱ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་བྱའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་དུ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་རིག་པ་ལའོ། །འཛིན་བྱེད་འབྱུང་བའི་དུས་སུ་གཟུགས་འཛིན་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་གཟུང་བྱ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དོན་རིག་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་ནི་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན་འདས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དཔེ་དག་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །རྟག་ནི་ཡོད་མིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པ་སྟེ། ཤེས་པ་ཉིད་ནི་བློ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ནང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འགྱུར་བའི་རང་བཞིན་གྱི་བློས་ཅི་ཞིག་བྱ། དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་ནི་བློ་མ་ཡིན་ཏེ་སེམས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ། སེམས་པ་ཅན་ནི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་པོས་ནི་དཔེ་དང་བྲལ་བ་དང༌། རྟགས་མེད་པ་ཉིད་ལ། རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་བཤད་པ་ནི། །ཤེས་པ་འདས་པ་ལ་དཔེ་ནི་མེད་དེ་ཞེས་


DTG181_Page_0150
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱ་བའོ། །རིག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་རིག་པ་ཉིད་ལ་སྟེ། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་རང་དང་གཞན་དག་གི་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ། །སྔ་མའི་བློ་དེ་ད་ལྟར་བློ་གང་གིས་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་སྔ་མ་ཡང་ལ་བློ་ཡང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རང་རིག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བློ་གཞན་གྱིས་འཛིན་པ་ཁས་ལེན་ན་དེའི་འཛིན་པ་བཙལ་དོགས་སོ། །གཞན་དུ་ན་སྔ་མ་འཛིན་པ་མི་སྲོད་པར་འགྱུར་ལ། དེ་བཞིན་དུ་དེའི་ཡང་ཞེས་ཐུག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལས་གཞན་པའི་བློ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུར་གྱུར་པ་དེའི་སྔ་མའི་བློ་དེ་འཛིན་པར་འདོད་པར་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ་བར་དུ་ཆོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་དོན་བཤད་པ་ནི། བློའི་བློས་དེ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྣང་བ་ཅན་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བར་མཚམས་མེད་པའི་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ནི་གཟུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། བློའི་བློས་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ཞིང་བར་དུ་ཆོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྡར་བྱ་མི་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚིག་གོ །སྦྱོར་བར་མི་རུང་བའི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བརྟགས་པ་ལ་ནི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་ཅི་སྟེ་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྡའི་དུས་སུ་འབྱུང་བའི་བ་ལང་ངི་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཉིད་ནི་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་གྱི། མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འདི་ནི་བ་ལང་གི་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་འདི་ལྟར་མ་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་ནི་ངེས་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པ་བཙལ་དགོས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་མེད་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་དང་དོན་གཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་ཡུལ་མཚུངས་པའོ། །དེ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་དང་ལྷན་གཅིག་པོ་དེ་ལ་རག་ལས་པའང་འདི་ལ། ཤེས་པ་ཡིན་པ་ངེས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །རྒྱུ་མཚན་གང་གིས་ཀྱང་རྟོགས་པ་པའི་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། དོན་གཅིག་བྱེད་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཤེས་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་ངོ༌། །རིག་པར་བྱ་བ་ནི་རིག་པའི་ཡུལ་ལོ། །འོ་ན་


DTG181_Page_0151
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་ཉིད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཙམ་སྣང་བའི་དུས་སུའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའིའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་གྱིས་སོ། །དེའི་ནི་སྤྱིའིའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་ཁྱད་པར་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་དེར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་མཐོང་བའི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་སྟེ། གཅིག་ཉིད་དུ་མི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །རྒྱུ་མེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མིག་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་སྟེ། རང་རིག་པ་བཞིན་དུ་དོན་གྱི་ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་དེ་བཞིན་བརྡར་བྱར་མི་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ལ། གལ་ཏེ་རྟོག་མེད་འགའ་ཞིག་ཀྱང༌། །ཡོང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་བཞིན་དུ་སྒྲ་དང་མཚུངས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡིད་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཟློས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དང་མཚུངས་རྒྱུ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་ནོ། །རྟོག་པ་དང་རྟོག་པ་མེད་པ་དག་ནི་མ་ངེས་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་ལྟོས་མེད་པར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་སྦྱོར་བའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་ལ། མི་དཔྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྟོག་པ་ཡང་ཡིན་པས། དབང་པོའི་ཤེས་པ་དང་དེ་ཡང་ངོ་ཞེས་གཉིས་གཉིས་པའི་བསྡུ་བའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་སྟེ་སྐྱེ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོའོ། །དེ་ལ་ཚོགས་པ་དེའི་དངོས་པོ་ནི་སྐྱེ་བ་སྟེ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྟེན་ཅན་ཡིན་གྱི། དེ་ལ་བརྟེན་པས་ནི། འགལ་བའི་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་ལ་བརྟེན་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དང་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ཇི་སྙེད་པ་ཁོ་ན་མིང་གི་སྒྲ་རྣམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པས་སྒྲ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་འབྲེལ་པ་ཁས་བླངས་ནས་བསྟན་པ་ནི། གང་ཞིག་གང་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྒྲ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་དོན་ལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་མི་འཛིན་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྡ་འཛིན་པ་ལས་སྔ་རོལ་དུ་བརྗོད་བྱ་ཉིད་དུ་མི་དྲན་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་མེད་པར་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི་དུས་ཕྱིས་དྲན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ཇི་སྟེ་འགྱུར་ན་


DTG181_Page_0152
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡང་འདི་བ་ལང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་ལྟོས་མེད་པར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ངེས་པ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་ནི་འབད་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་མི་འབྱུང་བས་དོན་མཐོང་བ་ལས་འབྱུང་བ་དེའི་ཕྱིར་དོན་མཐོང་བ་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བརྡས་མཐོང་བའི་དྲན་པ་ཉིད་ལ་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། མངོན་སུམ་སྐྱེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་གཟུགས་ནི་བརྡ་དྲན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མེ་དང་འབྲེལ་པའི་དུ་བ་ནི་མེ་དྲན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། གཟུགས་ཀྱང་སྒྲ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བརྡ་ནི་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཁོ་ན་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དང་བྲལ་བ་སྒྲ་དང་དོན་དག་གི་འབྲེལ་པ་དངོས་སུ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྐྱེས་བུའི་བློས་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན་བློའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པ་ཁོ་ནར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྒྲ་དང་དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་མཐོང་བ་དྲན་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འོན་ཏེ་སྤྱི་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པ་མཐོང་ནས་དེ་དང་འདྲ་བའི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པ་མཐོང་བ་དྲན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཆ་ཤས་མཚུངས་པ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདྲ་བ་ཉིད་ནི་གཞན་མཐོང་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བག་ཆགས་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། གཙོ་བོ་དང་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞིན་དུའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ནི་མེ་དང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །དབང་པོའི་ཤེས་པ་ནི་མེ་མ་བཟུང་བས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དབྱེ་བ་མེད་པ་ལ་ཡང་ཐ་དད་པར་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་རྟགས་ཀྱི་ཤེས་པ་སྦྱོར་བའི་ངོ་བོ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་སྐྱོན་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་དགག་པ་བྱེད་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཟུགས་ལས་དྲན་པ་ཡིད་


DTG181_Page_0153
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལ་དེ་ལས་ཀྱང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་དྲན་པ་དེ་ལས་དེའི་ངོ་བོ་དང་འབྲེལ་པ་སྟེ་ཉེ་བ་ཡིན་ན་ནི་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་སྐྱེས་པ་དྲན་པ་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ལས་དབང་པོའི་བློར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ནི་དྲི་བ་ཡིན་ནོ། །ལེན་ནི་དྲན་པ་ཁོ་ན་ལས་འགྱུར་འོ་ཞེས་གནས་སྐབས་ལས་སོ། །འོན་ཏེ་དྲན་པའི་དུས་སུ་ཡང་དོན་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་བ་ནི་དེ་ལ་མིན་པ་སྟེ། དབང་པོའི་བློར་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པས་དྲན་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་བསྐྱེད་བྱར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི། མིན་པའམ་དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དྲན་པ་ལས་སོ། །དེ་ལྟར་དོན་ལས་གཞན་ལ་དྲན་པ་བྱུང་ན་ཡང་བག་ཆགས་སད་པ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེའི་སད་པ་ཡང་དོན་ཉེ་བའི་དུས་ན་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཞིག་གིས་རྣམ་པར་གཡེངས་པས་དུས་གཞན་དུ་སྟེ། དོན་ཞིག་པའི་དུས་སུ་འབད་རྩོལ་ལ་སོགས་པས་འབྱུང་ཞིང་དྲན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ལ། དེ་ཡང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་ཞིག་པ་ན་ཡང་དབང་པོའི་བློར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དུས་གཞན་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འགྲེལ་པར་ནི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ནི་སྔ་རོལ་དུ་དྲན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནས་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་རིམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དྲན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དུས་ཉིད་དུ་མངོན་སུམ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ནུས་པ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཐ་དད་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་མེད་ཕྱིར་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་དུས་དག་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དངོས་མིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་གཟུང་བ་ལས་ཐ་དད་པ་སྒྲ་དང་དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་སོ། །སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གཟུགས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ནི་དྲན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། གཉིས་པ་མངོན་སུམ་གྱི་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། དབང་པོའི་བློ་རྒྱུ་གཞན་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱོགས་དེ་ལ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་འཛིན་བར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་ལ་དོན་མེད་པ་


DTG181_Page_0154
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྟེ། དགོས་པ་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་ནི། བརྡ་དྲན་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བརྡའི་ཡུལ་ནི་དྲན་པའི་ཡུལ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་གཞན་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འདི་གཉིས་ལ་འབྲེལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འགྲེལ་པར་བཤད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་གསལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱོད་པས་སོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བརྡ་དྲན་པས་སོ། །བརྡ་ནི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་གྱི་དྲན་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་སྤྱིའི་ཙམ་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མངོན་སུམ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་ནི་འཛིན་པ་དང་ཞེན་པ་དག་གིས་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པ་ནི་ཁྱད་པར་ལ་ཞེན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་མིག་དང་ཞེས་བྱ་བའི་དང་གི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བ་ལ་ཡིན་ཏེ་དེས་ནི་དྲན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། གལ་ཏེ་དངོས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གནད་ཀྱི་དོན་ཟེར་བ་ལ། དབང་པོའི་སྒོ་ནས་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བས་དབང་པོའི་ཁྱབ་ཆེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའོ།། ཡུལ་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །ཡུལ་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དཔྱོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། དྲན་པས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་མ་མཐོང་བ་ལས་མངོན་སུམ་དོན་གྱི་བསྐྱེད་བྱ་ཡིན་ཡང༌། དེའི་བསྐྱེད་བྱར་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། དེར་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་གལ་ཏེ་དངོས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བརྒྱུད་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བས་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་དུ་ཐ་སྙད་གདགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདྲི་བ་འདི་དང་ལན་ཡང་བཏབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དོན་གྱི་ནུས་པས་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྟོགས་པ་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་འདིས་དབང་པོའི་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ཕྱིར་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུས་པ་དེ་ལྟ་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་


DTG181_Page_0155
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡང་འགྱུར་རོ། །རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དུ་ཐ་སྙད་པའི་མེད་པ་དང༌། ཡོད་པ་དག་ཡིན་གྱི། རྒྱུ་ཉིད་ཙམ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་བསྟན་པ་ནི། གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མཐོང་ནས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་གཞན་གྱི་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཉིད་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་གདགས་པའི་ངེས་པར་སྦྱོར་བའི་ཡུལ་ཡིན་ལ། དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་ལ་བ་ལང་གི་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་བཞིན་དུའོ། །དེ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་དེས་ཀྱང་ཡུལ་ཅན་དེའི་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། གོ་བྱེད་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་དབང་པོའི་ཐ་སྙད་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་ཡུལ་གྱི་ཐ་སྙད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཡུལ་གྱི་ཆོས་ཏེ་ཡུལ་ཅན་སྦྱར་བ་ཉིད་ནི་ངེས་པར་སྦྱར་བ་སྟེ། མཚོན་པའི་རྒྱུ་ལ་ནི་ཡུལ་གོ་བྱེད་ཡིན་ལ། ཡུལ་ཅན་གོ་བྱ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་གོ་བྱའིའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཟླ་བ་གཉིས་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་ཡིན་ཡང་ཡུལ་མ་ཡིན་ན་གཞན་གྱི་སྟེ། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །དབང་པོ་ཉིད་དེ་བཞིན་དུ་མ་ཡིན་ཏེ་ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་ལ་ལྟོས་ན་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡིན་ཞེས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དབང་པོ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིས་ནི་ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་ལ་ཡུལ་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །ཡུལ་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ལ་དངོས་སུ་འམ། བརྒྱུད་པས་ཀྱང་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འོན་ཏེ་ཡུལ་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་ཐ་སྙད་ཉིད་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་སོ། །གང་གི་ཚེ་ཡང་དོན་གྱི་མཐུ་ལས་ནི། ཡང་དག་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བས་ཉེ་བ་དང་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཚེ། ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པར་


DTG181_Page_0156
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་གྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིའི་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་དེའི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྣམ་པར་འགས་ཀྱང་གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་དུ་འདྲི་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་གྱིས་ཀྱང་མཚོན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་གྱི་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཡུལ་གྱི་གོ་བྱེད་ཉིད་མེད་ན་ཡུལ་ཅན་གྱི་ངེས་པར་སྦྱར་བ་ཡང་ལྡོག་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། རྟགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ངེས་པར་སྦྱར་བའོ། །ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གྱི་གོ་བྱེད་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །འགྲེལ་པ་བྱེད་པས་ནི་གོ་བྱེད་ཉིད་དུ་མ་མཐོང་བའི་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་ནི་དེས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པ་དེའི་རྟགས་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཚན་ཉིད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཀྱང་སྟོན་པ་ནི། དོན་དམ་པར་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་བསྟན་ནས་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་འགལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འགལ་བ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། བསགས་པ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་སྟེ། གསུམ་ཆར་ཡང་དོན་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཚོགས་པ་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ལ། དོན་དམ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་དེར་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། མང་པོའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་པ་ཉིད་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་རྣམས་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དོན་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་རྣམས་ཡིན་ལ། མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་མ་འབྲེལ་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་སྐྱེས་པ་ནི་བསགས་པ་ཡིན་པར་བཤད་པ་བསྟན་པན་I། དོན་གཞན་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ་སྤྱིའི་སྒྲའི་དོན་བསྟན་པ་ནི། རྡུལ་ཕྲ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་སྣང་བའི་དུ་མ་རྣམས་ནི་སྤྱིའི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཉེ་བ་ལ་སྐྲ་ཤད་རྣམས་སྣང་བ་ཇི་སྐད་དེ་བཞིན་དུ་ཐག་རིང་བ་ལ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ལ་ཡང་དགག་བྱ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འདིའི་གནོད་བྱེད་ཐ་དད་པ་སྣང་བ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ལ་མི་སྲིད་དེ།


DTG181_Page_0157
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྟེང་དང་འོག་གི་ཆའི་དབྱེ་བས་སྣང་བཞིན་པ་ནི་གཅིག་ལ་ཡང་འགལ་བ་མེད་དེ། ཐག་རིང་པོ་ནས་སྐྲ་ཤད་སྣང་བ་ལྟ་བུའོ། །ཐག་རིང་པོ་ན་སྐྲ་ཤད་སྣང་བ་ནི་ཉེ་བ་ཉིད་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རྨོངས་པས་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བའི་དབྱེ་བ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འོག་མ་མངོན་སུམ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐག་རིང་པོ་ན་སྐྲ་ཤད་སྣང་བ་ལྟ་བུའོ། །འཁྲུལ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཡང་རབ་རིབ་ལས་སྐྱེས་པ་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། མི་སྦྱོར་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་དེ་སྐད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་བཅས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ནི། འཛིན་པ་ལ་ནི་མངོན་ཕྱོགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ལ་ནི་ཞེན་པ་ལས་བཟློག་པ་ལའོ། །དེ་ལྟ་ན་དེ་ཉིད་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ཐ་མི་དད་པའི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྟོག་པ་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་དབྱེ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་ཏུ་སྟུག་པའི་རགས་པར་སྣང་བའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་བསམ་པས་ནི་དེ་དག་ཁོ་ན་ཕྲ་མོ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་སྣང་བས་སྣང་བཞིན་པ་རྣམས་ལ་སྤྱི་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ནི་འདོད་པ་ཉིད་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་རིག་པ་ལ་ཐ་དང་པ་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དུ་མ་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་སྣང་བ་ནི་སྤྱི་ཡིན་ན། ཕྲ་མོའི་ཡིད་ཀྱིས་ཡུལ་དུ་མ་ལ་ཤེས་པ་གཅིག་གམ་དུ་མ་ཡང་ཅིག་ཅར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མི་ནུས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་སྐྱེ་མཆེད་གཅིག་ཡིན་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འགྲེལ་བའོ། །དེ་གཅིག་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུ་མ་འཛིན་པ་འགལ་བ་ཅན་གཅིག་ཉིད་ཅི་ལས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཏིལ་སོགས་ཐ་དད་ལ་ཇི་ལྟར། །ཞེས་བྱ་བ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་འགྲེལ་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་ཉེ་བ་ལའོ། །བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྔ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཆོད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་


DTG181_Page_0158
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བས་སོ། །མགྱོགས་པ་ཡིན་ཡང་ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་དེ་རྣམས་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བློ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མྱུར་བར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིམ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་འཐད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དུས་མཚུངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན་རིམ་པ་མིན་པ་ཡིན་ལ། གཞན་དུ་ན་གཞན་ལ་ལར་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེར་ནི་བཟློག་པ་ནི་རིམ་པའོ། །རིམ་གྱིས་འཛིན་པར་ཁས་ལེན་ན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཉམས་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་རིམ་གྱིས་འཛིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་གྱི་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲི་བའོ། །ཤིན་ཏུ་གོམས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལན་ནོ། །ཕྱེ་མ་ལེབ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་དུ་མ་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ལ་དུ་མ་ནི་གཅིག་མ་ཡིན་པའོ། །ཁྲ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་གཅིག་གི་ཚིག་ཏུ་གོ་བའི་ཕྱིར་དེའི་ངོ་བོ་ཡང་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་སྣང་བ་དང་འགལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་སྣ་ཚོགས་དེ་གཅིག་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་མི་མཐུན་པ་སྣལ་མ་རྣམས་མ་བཏགས་པ་མ་ཡིན་པའི་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དུ་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་སྡོ་སྩོགས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱེ་མ་ལེབ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པ་ལ་ལྷག་པ་གཅིག་ནི་ཚིག་ཙམ་ཡིན་གྱི། གཞན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྣང་བ་ཐ་དད་པས་ནི་དུ་མ་ཡིན་ལ་གཅིག་ཚིག་གིས་ནི་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཞེས་དེ་གཉི་གའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ནགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་གཅིག་གི་ཚིག་དང་ཚིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་སྣང་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་བསྟན་པ་ནི། སྣ་ཚོགས་ངོ་བོའི་ཕྱིར་བློ་དང་སྦྱར་རོ། །ཚིག་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་དངོས་པོའི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བཙུན་མོ་རྣམས་གྲོང་དྲུག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་འཇོག་པ་ལ་གེགས་མེད་པ་ནི་རབ་ཏུ་འཕེལ་བ་


DTG181_Page_0159
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྩོམ་པ་གང་དག་གི་ཡིན་པ་དེ་དག་གོ །ཆོས་མཐུན་པ་ནི་རིགས་མཐུན་པ་རྣམས་ཏེ་རྩོམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་མི་མཐུན་པ་ནི་རྩོམ་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །དེ་ལྟ་ན་གང་གི་ཚེ་དེ་དག་ཐ་མི་དད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྣང་བའི་གཞན་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་གནོད་བྱེད་ལས་སོ། །འབྲེལ་པ་གྲུབ་པ་ནི་ཡུལ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་དག་གི་ཡིན་པ་དེ་དག་གོ །སྣང་བ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །འོན་ཏེ་སྣང་བ་ནི་ཅི་ཞིག་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འོག་བཞིན་ནམ་མཁའ་སྣང་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་སོ། །གཅིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་དང་ལྡན་པའིའོ། །དུ་མ་ནི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །གཅིག་ནི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པའོ། །ཅིག་ཤོས་ནི་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལྟར་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པ་སྣང་ནའོ། །རང་དངོས་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་ཉིད་སྣང་བས་སོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པའོ། །བརྗོད་པ་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ནི་རིམ་པ་ལས་སོ། །བློ་དེ་ནི་རིམ་པའི་བློའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློའིའོ། །རིམ་གྱིས་འཛིན་པའི་ངོ་བོ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་གྱིས་འཛིན་པའི་ངོ་བོའིའོ། །རིམ་མིན་སྣང་བ་ནི་གཞལ་བྱ་ལ་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའི་བྱ་བའོ། །ནོར་བུ་དང་མུ་ཏིག་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞལ་བྱ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །བློ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །རིམ་པ་མ་ཡིན་པར་སྣང་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞལ་བྱ་བའི་བློ་ལ་གནས་པའོ། །འཁྲུལ་པ་སྟེ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞལ་བྱའི་བློའི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པར་སྣང་བའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བློ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བློའི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །བློ་འཛིན་པ་བཞིན་དུ་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའི་གཞལ་བྱ་འཛིན་པར་འགྱུར་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། གཞལ་བྱ་འཛིན་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཛིན་པའི་དུས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱ་བའི་དུས་སོ། །སྣམ་བུ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གཅིག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པའི་སྔར་ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། རིགས་མི་མཐུན་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའོ། །


DTG181_Page_0160
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡན་ལག་གི་ངོ་བོ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་གྱི་སྣ་ཚོགས་པ་གཅིག་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བཏགས་ནས། དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བས་ཕྲད་པ་ནི་བཏགས་པ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བདེན་མིན་རང་བཞིན་འཛིན་ན་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞལ་བྱ་ལ་གནས་པའི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །བདེན་དངོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ལ་གནས་པའི་རིམ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །རང་བཞིན་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདུན་ན་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བཞིན་པའོ། །དེའི་ངོ་བོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བས་སོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློའི་བདག་ཉིད་ཀྱིའོ། །མིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བའོ། །དེ་ལ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅིག་ཅར་བའོ། །དུས་མཚུངས་པར་འཛིན་པ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། མིག་གི་འོད་ཟེར་ཕྱི་རོལ་གྱི་འོད་ཟེར་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་དབང་པོ་ཡིན་ན་ཅིག་ཅར་ཁོ་ན་འཛིན་པར་བྱེད་དེ། །དེ་ལྟར་ན་མཐའ་མེད་པ་མ་ལུས་པའི་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ཅིག་ཅར་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་འོད་ཟེར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པས་སྐྱོན་མེད་དོ། །མ་བསྒྲིབས་པ་ལ་ཡང་ཕྲད་ནས་འཛིན་ན། གཟུགས་བཞིན་རེག་བྱ་ལ་སོགས་པ་མིག་གིས་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཕྲད་ནས་ཀྱང་རུང་བ་ཉིད་དུ་རུང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་འཛིན་པ་ཡིན་ན། དེ་འདི་ནི་མ་ཕྲད་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་པར་བསྟན་པ་ནི། མ་ཕྲད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྟ་རེ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་ཕྲད་ནས་བྱེད་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། ཁབ་ལོང་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོན་ཏེ་ཕྲད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མགྱོགས་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡལ་ག་དང་ཟླ་བ་དག་དུས་གཅིག་ཏུ་ཤེས་པས་མངོན་པར་རློམ་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམ་པའི་ཤེས་པ་ལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤོས། ཅིག་ཅར་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་མེད་ཕྱིར་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ནི། ཕྲད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྣ་ཚོགས་པའི་བློས་རིམ་གྱིས་གཟུང་བ་རྣམས་ལ་ཅིག་ཅར་བར་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པས་བསྲེས་པ་སྟེ། ཅིག་ཅར་སྣང་བ་ནི་སྣ་ཚོགས་བློ་ཡིས་


DTG181_Page_0161
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བསྲེས་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །གཅིག་གིས་དུ་མ་འཛིན་པ་གྲུབ་མཐའ་དང་འགལ་བར་བསྟན་པ་ནི། དུ་མ་མི་འཛིན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདྲ་བ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཉེ་བས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདྲ་བ་ཉིད་དོ། །ཅིག་ཅར་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལའོ། །རིམ་གྱིས་འཛིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལའོ། །ཉེ་བར་འཛིན་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདྲ་བ་ཉིད་དུའོ། །ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། ཡུལ་དེར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡུལ་གཞན་དུ་གཟུང་བའི་མེ་ཉིད་ནི། ཡུལ་གཞན་དུ་བར་སྒྲོ་འདོགས་ན་འདྲ་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྟོག་པ་མེད་པ་ཅི་ལས་ཡིན། །ཞེས་ཟེར་བ་ལ་རྟོག་པ་ནའང་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་འགལ་བ་རྟོག་པ་ཡོད་པ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་གང་གིས་རྣམ་འབྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དབྱེ་བ་སྟེ་དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་ལའོ། །གང་གིས་བྱེད་པ་ནི་ཚད་མ་གང་གིས་བྱེད་ཅེས་པའོ། །དོན་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་རྣམས་སོ། །ཕྱི་རོལ་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་དབྱེ་བས་ནི་བློའི་རྣམ་པ་ལ་མཚུངས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྣ་ཚོགས་སྣང་ཅན་དོན་རྣམས་ལ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །བློའི་རྣམ་པ་ལ་ཡང་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་ཡོད་པས་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ནི་དངོས་སྟོབས་ལས་འོངས་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དཔྲལ་བའི་དོན་ཅི་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། ཅིག་འགྱུར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་ནི་སྣ་ཚོགས་དེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་བློའི་རྣམ་པ་མེད་ན་བློ་ཡང་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པས་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མེད་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་དོན་བདག་འདི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་སོ་སོ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་རྣམ་པ་ནི་ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཉིད་ཀྱི་སྟེ། གང་ལས་ཆུང་བ་མེད་པ་དེ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།། གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉི་གའི་ཐུན་མོང་བའིའོ། །མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མི་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྐྱང་བ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཡང་


DTG181_Page_0162
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དམིགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས། ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ཇི་སྟེ་གཅིག་དང་དུ་མའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་ཁ་བསྒྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། །སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ན་དེ་དག་ཙམ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་པ་མགུ་པ་མ་ཡིན་པས། གང་ལ་མགུ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དེ་དོན་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་བཞིན་དུ་བཙོས་པ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་སྣང་བ་ཇི་ལྟ་བུའི་དོན་གྱིས་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྔོན་པོ་ལ་ཡང་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །མགུ་བ་དང་མི་མགུ་བ་དག་ནི་ལ་ལར་གོམས་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་ལ་རག་ལས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཉིད་གནས་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ཡང་གོམས་པ་ཁོ་ན་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གོམས་པ་མེད་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔ་མ་སྔ་མའི་མི་བདེན་པའི་ཤེས་པ་དག་ཉིད་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་ཡང་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་མི་བདེན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སྣང་བ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རགས་པའི་ངོ་བོའོ། །གཅིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡན་ལག་ཅན་ལའོ། །མང་པོ་རྣམས་ཉིད་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་སྣང་བ་རགས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ལིངས་པོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། ཉེ་བ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་སྣང་བའི་དབྱེ་བ་བཞིན་དུ། འདི་ལ་ཡང་དབྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡན་ལག་དེ་རགས་པའི་སྣང་བ་ཅན་རིལ་པོ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཇི་སྟེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེངས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚུ་རོལ་དང་ཕ་རོལ་གྱི་ཆ་བཞིན་དུ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡང་ཕ་རོལ་གྱི་ཆ་འཛིན་པས་གནས་པའི་གཞལ་བྱ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཕ་རོལ་གྱི་ཆ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡོངས་གཅོད་ན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོའིའོ། །ཕྱི་རོལ་ལྟར་


DTG181_Page_0163
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེར་པོའི་བདག་ཉིད་དོ། །ཐ་དད་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོའི་བདག་ཉིད་དང༌། སྟེང་དང་འོག་གི་ཆའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་བརྐྱང་བའི་སྣང་བ་ལའོ། །སོ་སོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕན་ཚུན་དུའོ། །རང་དང་གཞན་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་རིག་པ་དང་གཞན་རིག་པ་ཡང་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་མི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དག་ལས་གཅིག་དོན་ནས་གཅིག་ཉིད་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ན། དེ་ལ་ཡང་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་པོར་བས་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལ་གཅིག་ནི་མེད་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཐ་དད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པའོ། །དེ་ནི་བསླད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་བསླད་པ་ཉིད་ཡིན་ནའོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ཤེས་བྱ་དང་ཤེས་པ་དག་གི་ངོ་བོ་ལ་དེ་ལས་ཕྱི་རོལ་ནི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་སུ་རུང་བ་དང་ཐོགས་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་དང་ཚོར་བར་བྱེད་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་པས་ཚོར་བ་དང༌། མཚན་མ་ཀུན་ཏུ་ཤེས་པས་འདུ་ཤེས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་བྱེ་བྲག་གི །ཞེས་པ་སྟེ། མཚན་ཉིད་བྲལ་ནི་མཚན་ཉིད་སྤངས་པའོ། །འདིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་ཚུལ་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། བར་མས་རྣམ་པར་རིག་པར་སྨྲ་བའི་ཚུལ་གྱིས་དང༌། དང་པོས་ནི་དབུ་མའི་ཚུལ་གྱིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཕྱི་དང་ནང་ལ་སོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བསྐྱེད་ལ། མ་རིག་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟའི་རང་རྐྱེན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་ལམ་ནང་གི་རྐྱེན་སད་པར་བྱེད་པའོ། །ལྟོས་ནས་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་སོ། །དེ་ལས་ནི་མ་རིག་པ་སྟེ་དེའི་བག་ཆགས་སད་པ་ཡིན་ལ་དེས་ཉེ་བར་བསླད་པའི་བདག་ཉིད་གང་དག་གི་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་མ་རིག་པ་དེ་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལོ་ན་ཉིད་མ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །དེ་དག་གི །དེ་ཉིད་དེ་ནི་རིགས་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ལས་ཤེ་ན། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། ཚུ་


DTG181_Page_0164
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ལ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་བསླད་པ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །འདིས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྟན་པ་ལ་སྣོད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣོད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བཞག་ནས། གླང་ཆེན་གཟིགས་སྟངས་ཉིད་མཛད་ནས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མཁྱེན་ཀྱང་མི་མཁྱེན་པར་བསྟན་ནས་སོ། །ཕྱི་རོལ་དཔྱོད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་དཔྱོད་པ་སྟེ། བདག་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་མཛད་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །སྣ་ཚོགས་པར་ཁས་བླངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་པར་དབྱེ་བར་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ལ་དུ་མ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བས་ཤེས་པ་གཅིག་གི་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་གཅིག་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གཞན་བརྟེན་མེད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་བཞིན་དུ་ཅིས་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། མཐོང་ནུས་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཞན་གྱིས་མཐོང་བར་མི་ནུས་པ་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་རང་གི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་འདྲ་བ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་མཐོང་བ་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིས་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་གཞན་བདག་གིར་འཛིན་པའི་གནས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཞེན་ནས་བློ་ལ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ལ། དེ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པས་འབྱེད་པ་ནི་བློ་ལས་གཞན་པ་ཡིན་ལ་གཞན་ཐ་དད་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་ཡིན་གྱི་རང་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡན་འགར་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་བྲལ་བའོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ནི་ཞེས་བྱ་དང་སྦྱར་རོ། །གཅིག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བློའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་སོ། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ལས་སོ། །ཡན་འགར་དུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་བྲལ་བའི་འཛིན་པས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་བྲལ་བའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྣང་


DTG181_Page_0165
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བའི་དུས་སུའོ། །སྔར་གྱི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་སྣང་བའོ། །ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་པ་ནི་སྒྲ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་སྣང་བ་དག་གོ །སྒྲ་འདི་དེའི་ཚེ་ཡོད་ཀྱང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དོན་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་ཉིད་ལ་སྟེ་སྒྲའི་བདག་ཉིད་ལའོ། །ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུའོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་དེའི་ཤེས་པ་ཡང་ངོ༌། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་དེའི་ཤེས་པ་དག་ཐ་མི་དད་པ་ལྷན་ཅིག་དམིགས་པའི་ངེས་པས་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཕན་ཚུན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐ་མི་དད་པ་ནི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་ལ་དབྱེ་བ་མེད་དོ། །དེ་མེད་པས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་ཡང་ངོ༌། །ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་གཉིས་སུ་མེད་པ་ངོ༌། །ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན་ཐ་དད་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དབྱེ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའིའོ། །གཞན་གྱིས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དབྱེ་བ་ནི་མཐོང་བ་ལ་མ་དམིགས་པས་ཐ་སྙད་ཀྱིས་དགག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་ན་དགག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཐ་དད་ཅེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣལ་འབྱོར་བས་ཀྱང་འདས་པ་ལ་སོགས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ན་ད་ལྟར་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། སྐྱེ་བ་འདི་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྣང་བཞིན་པར་འདོད་པ་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་མངོན་པར་འདོད་པའིའོ། །སད་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བས་རྨི་ལམ་བདེན་པ་མཐོང་བའི་དུས་སུ་སྣང་བའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །བརྟན་པ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚེ་རིང་བ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་རི་མོ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་མཐོང་བའི་ཕྱིར། མ་འོངས་པའི་ཚེ་རིང་བ་ཉིད་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ངོ་བོ་ལས་སམ་འབྲས་བུ་ལས་རི་མོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལས་ནི་ཐ་དད་པར་རོ། །བརྟན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རི་མོ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་སུ་བརྗོད་པའོ། །བརྟན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་


DTG181_Page_0166
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བའི་ངོ་བོ་ལས་འཁྲུལ་པ་མེད་པའོ། །མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐལ་ཆེས་པའོ། །ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཉིད་ལ་རྨོངས་པའིའོ། །ཐ་དད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པར་བྱ་བ་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་ངེས་པའི་དམིགས་པ་གཞན་དགག་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འགལ་བ་དམིགས་པར་བཤད་དོ། །སྣང་བས་ཐ་མི་དད་པ་བསྒྲུབས་ནས་འཇིགས་པའི་གྲུབ་པ་དང༌། བདེ་བ་གཅིག་པར་བསྟན་པ་ནི་ལོགས་སུ་བཅད་པར་མི་ནུས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡང་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཅེས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན་གཞི་མཐུན་པར་རྟོགས་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་འོ་ན་ཇི་ལྟར་བྱ་བའོ། །ཐ་སྙད་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོབ་པར་བྱ་བའོ། །འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ནས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཏོར་མ་ཡང་ཡིན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྲད་བྱར་བརྟགས་པ་ཞེས་དགོངས་པའོ། །གནོད་སྦྱིན་ཇི་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇུག་པར་ཡང་བཏགས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་དང་གཞན་གྱི་དབྱེ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ཡང་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་རང་རིག་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འདི་རང་དང་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བདག་མ་ཡིན་པ་དང༌། བདག་གིས་མ་མཐོང་བ་དང༌། ནམ་མཁའ་དང་སེན་མོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ། བསམ་པ་གཞན་ཡང་གཞན་དུ་སྟོན་པ་གཉིས་སུ་མེད་པར་ཤེས་པ་པོའི་སྔར་གོམས་པ་ལས་མཉམས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་གཉིས་སུ་མེད་པར་གཟུང་བྱ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་དང་དམ་བཅའ་བ་ཉིད་འགལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི་འོ་ན་ནི་སྨྱོན་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་མ་རྟོགས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལ་


DTG181_Page_0167
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིར་རྒོལ་བའི་རྒྱུད་ལས་བྱུང་བའི་གཉིས་སུ་མེད་པ་འཛིན་པའི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྣ་ཚོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་གཅིག་གོ་ཞེས་ཁས་ལེན་ན་ཡན་ལག་ཅན་ཡང་ཤེས་པ་ཉིད་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་མར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡན་ལག་ཅན་དུ་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་ཀྱི་རུས་ཀྱི་ངེས་པའམ་གྲུབ་མཐའི་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་ཡན་ལག་ཅན་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། ཇི་སྟེ་བཀབ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།། ཡུལ་རུང་ཅན་གྱིས་མི་ཤེས་པ། །རང་གིས་ཤེས་ཕྱིར་དེ་ཤེས་ཡིན། །ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་གཞན་ནི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་པའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དེའི་བསྐྱེད་བྱ་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཙམ་ནི་རང་རིག་པ་ལ་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ཡང་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དམིགས་པ་ཉིད་དུ་དཔྱད་བྱའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་དམིགས་བྱ་ཉིད་ནི་གཞན་དམིགས་པ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་དམིགས་བྱ་བ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཏེ་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་དམིགས་བྱ་ཉིད་དམིགས་བཞིན་པ་ལ་གཞན་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། གཞན་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་འདི་ལ། རང་ཉིད་དམིགས་པ་ཉིད་ལ་ནི་གཞན་དུ་ཡང་འཐད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་དམིགས་བྱ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་ན་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དམིགས་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པས་གཏན་ཚིགས་ཉིད་མི་འགྲུབ་པར་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་ཡང་གཞན་འདོད་ན། ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་རང་རིག་པར་བརྗོད་པ་ནི། བདག་བཞིན་དུ་བདག་ལ་ཡང་འགལ་བའི་བྱ་བ་ཡིན་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་པའི་གཞི་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། བདག་བཞིན་བཟུང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལའོ། །གལ་ཏེ་གཞི་མཐུན་དབང་གིས་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པའི་མངོན་སུམ་ལས་མི་འགྲུབ་ན། བག་


DTG181_Page_0168
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཆགས་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་མིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་མེད་ན་དུ་མ་ཉིད་མེད་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་གཅིག་ཉིད་མེད་ཅིང་དེ་ལས་བཟློག་པ་སྟེ་དུ་མ་ཉིད་མེད་པ་སྟེ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ལས་སྐྱེད་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་བསྟན་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི། དེ་མེད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འབྲེལ་པ་ལས་ནི་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ལས་སོ། །འདི་ནི་ངས་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་བྱས་པ་ལ་ཡང་ངོ༌། །དམན་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་འགྲོ་བ་ན་རྩལ་རེག་པ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་པ་ཉིད་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཞིང༌། སྐྱེས་པ་ཉམས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། འདུ་བྱེད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ལ་སྐྱེད་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཡང་རང་གི་དུས་ན་དངོས་པོ་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་དུས་གཞན་ན་ཡང་དངོས་པོ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྔན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། འདུ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང༌། དེའི་སྣང་བ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་ཅིག་ཤོས་རྟོགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟ་བུའི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་ནི་རང་རིག་པ་ཙམ་གྱིས་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགལ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། མངོན་པར་རློམ་པ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་དང་སེར་པོའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ད་ལྟ་བར་ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་སྔོན་པོ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་སྔར་མཐོང་བ་དང་གཅིག་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། སེར་པོ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཐོང་བ་དང་སྣང་བཞིན་པ་གཅིག་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་ན། ཕྱི་རོལ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་དད་པས་སྣ་ཚོགས་པ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། ཐ་དད་ཅན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པ་ཅན་མེད་པ་ལའོ། །ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཅིག་ཅར་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་སྐད་ཅིག་པར་ཁས་བླངས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱེད་ཅག་ལ་ཡན་ལག་གཅིག་པོ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་མང་པོ་རྣམས་ཀྱང་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་


DTG181_Page_0169
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅིག་ཅར་སྣང་བ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་ལྟར་སྣང་བས་ཀྱང་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་དུ་མ་གཅིག་གིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་པ་ཡང་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དུ་མས་ཀྱང་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། འགལ་བ་དག་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །རེ་རེ་ཞིང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཕན་ཚུན་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཁྱད་པར་སྐྱེས་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའོ། །དབང་པོ་ལ་སོགས་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་དང་སྣང་བ་དང༌། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཏེ། དུ་མ་གཅིག་གི་སྐྱེད་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ཡང་རེ་རེ་ཞིང་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་ནི་སྐྱེད་བྱེད་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཉེ་བའི་ཡུལ་ན་གནས་པ་ཤེས་པ་གསལ་བའི་སྐྱེད་བྱེད་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་ཡུལ་རིང་བ་ལ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ཐག་རིང་བ་ནི་མི་གསལ་བའི་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་གྱི་ཡུལ་ཉེ་བར་ནི་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཚོགས་གཞན་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཁྱད་པར་སྐྱེས་པ་ཡང་ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་བ་ཡིན་གྱི། དོན་མེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ཞིང༌། གཟུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་གི་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་བ་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྒྱུའི་དངོས་པོ་མ་གཏོགས་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔོན་པོ་ཉིད་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེ་ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཞིང༌། རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ཕྱིར་སྤྱིར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འདི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་མ་གྲུབ་ན་དེའི་སྤྱི་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གཞན་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལུ་གུ་རྒྱུད་དང་བོང་བ་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་སུ་དེ་དག་ད་ལྟར་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་ཅན་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཡན་ལག་མི་འཛིན་ན་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་ཅན་ཉིད་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འཛིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་རང་གི་ཡན་ལག་བཅས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡན་ལག་གི་


DTG181_Page_0170
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་ཡན་ལག་ཅན་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་ཡན་ལག་ཅན་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། ལྐོག་ཤལ་སོགས་མཐོང་མེད་པར་ནི། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་ཡན་ལག་ཅན་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་ཅན་རྟོགས་པ་གཞན་དུ་མི་འཐད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་གཙོ་བོ་དག །ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡན་ལག་གཟུང་བ་ཡིན་གྱི། ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཙམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཅན་འཛིན་པར་འགྱུར་གྱི། ཡན་ལག་གཞན་ལ་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་དང་མ་རྟོགས་པ་དག་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི་ཅིག་ཅར་ཡན་ལག་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཡོན་ཏན་དང་ཡོན་ཏན་ཅན་དག་རིམ་གྱིས་འཛིན་པ་ལ་རང་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་ཞིང་ཡོན་ཏན་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་ལྡན་པའང་མིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གཟུང་བའི་ཡུལ་ཙམ་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་ཞིང༌། ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་ཡང་ངོ༌། །འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་མི་ནུས་ཀྱི། ཆ་ཙམ་ལ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། བརྗོད་པར་འདོད་པ་གཞན་དབང་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཕྱེ་མ་ལེབ་ཁྲ་ལ་སོགས་གཟུགས། །དུ་མའང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང༌། དེ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལ་རེག་པ་ཡིན་གྱི། བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཏགས་པ་ཡིན་པའོ། །ཅི་ལས་ཤེ་ན་ཁྱད་པར་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དབང་གིས་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དངོས་སུ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གྲུ་བཞི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ངེས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ནི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །ལྐོག་ཤལ་ལ་


DTG181_Page_0171
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པ་དང་ཉེ་བར་ལྡན་པའི་རྫས་ནི་བ་ལང་གི་ཤེས་པ་ཡུལ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བ་ལང་ཤེས་པ་མཐོང་བ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཉེ་བར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་རྫས་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་བ་ལང་དང་རྟ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་མ་རྙེད་པའི་རྫས་ཙམ་ནི་དོར་བྱ་མ་ཡིན་ཞིང་བླང་བྱ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རང་གི་དངོས་པོ་གཞན་དག་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡིན་ན། བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དབྱེ་བ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི་བ་ལང་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་ཉིད་དམ་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་ཉིད་དངོས་སུ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། རིམ་གྱིས་འཛིན་པ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་ཙམ་གང་གི་ཡིན་པ་ལ་མཚོན་པའི་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་ཁྱད་པར་ནི། གཟུང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་གང་གི་ཡིན་པ་མི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་རེ་ཞིག་ཅིག་རྐྱང་པ་བཟུང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ནི་གཞན་ལས་ཐ་དད་དམ་ཐ་མི་དད་ཅེས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་མེད་དོ། །དུ་མའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་ཡིད་ནི་གཅིག་ལ་བྱ་བ་བྱེད་པས་གཞན་ལ་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་རྫོགས་འཛིན་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐལ་འགྱུར་གྱི་ལན་དཀའ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་སྒྲ་སོགས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དུ་མ་ཅིག་ཅར་འཛིན་པ་ལ་ནི་འདི་སྐྱོན་མ་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་རྫོགས་པ་འཛིན་པ་ནི་གཞན་དུ་མི་འཐད་པའི་ཡིད་ཀྱིས་དེ་རྙེད་པ་འཛིན་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་འདི་ལྟ་བུའི་ནུས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་ནི་ཡན་ལག་རྫོགས་པ་འཛིན་པ་ལས་གཞན་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་བཀོད་པ་སྟེ་ཡན་ལག་ཅན་གྱིའོ། །འཛིན་པར་མི་རུང་བ་ནི་བཀོད་པ་ཅན་ཏེ། ཡན་ལག་ཅན་རྣམས་རིག་པར་མི་རུང་བའོ། །འགྲེལ་པར་ནི་དགོད་པར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བཀོད་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ན། གྲངས་ཅན་གྱི་ཅིག་ཅར་དུ་མི་འཛིན་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཙམ་ལྔའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ཉིད་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི། དེ་ལ་སྒྲའི་


DTG181_Page_0172
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་ལྷག་མ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མགྱོགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཅིག་ཅིག་ཅར་འཛིན་པ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པ་དང༌། བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་དུ་མའི་ཆོས་ཅན་འཛིན་པ་ཡང་ཅིག་ཅར་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ། དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཕྱེ་བ་ཁོ་ནས་ཡོད་པ་དང་བུམ་པ་དང༌། རྫས་དང་མི་རྟག་པ་དང་བྱས་པ་དང་ཟླུམ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བ་ཡིན་ཏེ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་ཡིན་ལ་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐལ་ཆེས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། རྫས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ནི། གཞན་ལས་དངོས་པོའི་དབྱེ་བ་འཛིན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཐ་དད་པ་ནི་དེ་ཐ་དད་པ་སྟེ། འཛིན་པ་དེས་བརྟགས་པའི་ཐ་དད་པ་ཅན་ཏེ། ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་བརྟགས་པ་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དུ་མའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཐ་དད་པར་འཛིན་པའི་བརྟགས་པའི་ཐ་དད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པའོ། །འདི་ལྟར་མ་ཧེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་བོར་ནས། བ་ལང་གི་ཚོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་དེ་བོར་ནས་འདི་རྣམ་ཤེས་སོ་ཞེས་རྟོགས་པའོ། །འདི་རྣམས་ཀྱི་མཚུངས་པའི་ངོ་བོ་ཤེས་སོ་ཞེ་ན། ཉེ་བ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རིང་བ་ན་གནས་པ་ཡང་དངོས་པོ་དེ་རྣམས་ཉིད་ཉེ་བ་མ་ཡིན་པ་སྐྲ་ཤད་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། ཐ་དད་པའི་སྣང་བ་དེ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དག་ཙམ་ནི་རིག་པའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི་སྤྱི་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་དེ་འཛིན་པ་ལས་མངོན་སུམ་རྟོགས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན། དོན་འདི་ཉིད་ནི་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོགས་པས་ཆོས་ཅན་དུ་མའི་ངོ་བོ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པའི་དངོས་པོ་མངོན་སུམ་གྱིས་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་ལ་


DTG181_Page_0173
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་བརྡའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དུ་མའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། རང་ཉིད་རིག་བྱ་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོས་རིག་པར་བྱ་བའོ། །ལྡོག་པར་བརྟགས་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། བསྟན་མིན་པའི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བསྟན་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་མཚོན་པའོ། །དབང་པོ་ལྔའི་ཡུལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེའི་ཆོས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་དེ་འཛིན་པའི་ཤེས་བརྟོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་ཕན་ཚུན་དཔེན་པར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཟུགས་དང་རོ་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་མི་ལྡན་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་གཞི་གཅིག་མ་ཡིན་པ་སྟེ། གཅིག་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཐོང་བ་ལ་བདག་གིས་རེག་གོ་ཞེས་ངེས་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་མཐོང་བ་དང༌། རེག་པའི་མངོན་སུམ་ནི་གཟུགས་དང་རེག་པ་དག་གི་གཅིག་ཉིད་དམ། དེའི་གཞི་གཅིག་ཉིད་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གལ་ཏེ་བདག་གིས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐལ་ཆེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མ་ཡིན་ཏེ་ངོ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་བག་ཆགས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འབྱུང་ཞིང་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གདུགས་དང་རེག་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིའི་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་མིག་གི་རིགས་པ་ནི་གཟུགས་ཙམ་རིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །རེག་པ་ཡང་ཡིན་ལ་འཇུག་པ་ཡང་ཡིན་པས་རེག་པ་འཇུག་པ་སྟེ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཞེས་བྱ་བའིའོ། །རེག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རེག་པ་སྟེ། རེག་པ་ཡང་ཡིན་པ་ཡུལ་ཡང་དེ་ཡིན་པའོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་རེག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་བར་དུ་གསལ་བར་བྱེད་པས་གང་གི་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འབྲེལ་བཞིན་པའི་ཤུགས་ཀྱི་གང་གི་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། མཐོང་བ་དང་རེག་པའི་


DTG181_Page_0174
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཤེས་པ་ཕན་ཚུན་ཡུལ་ཐ་དད་པས་ནང་གི་ཡུལ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་རྟོགས་པར་བྱེད་ཅིང༌། ཐ་དད་པ་ཉམས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་བ་དང་རེག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་བྱེད་པ་རྟོགས་བར་བྱེད་པ་ནི། མཐོང་བ་མ་ཡིན་གྱིའོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ། ཡིད་ནི་དབང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་གཅིག་ཉིད་དམ་རྟེན་གྱི་གཅིག་ཉིད་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོན་ཏེ་དེ་ཉིད་ཙས་བྱ་བའོ། །མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དེ་མི་སླུ་བ་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མཐོང་བ་དང་རེག་པའི་མངོན་སུམ་ནི་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། གང་ཉིད་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བ་ལ་སོགས་བས་མ་ཕྱེ་བའི་གཟུགས་ཀྱི་གཟུགས་ཉིད་གསེར་གྱི་བུམ་པ་བཞིན་དུ་ཡན་ལག་ཅན་གཅིག་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱང་ཐ་དད་པར་མཐོང་བར་ནུས་པ་ནི་དུ་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དབྱེ་བར་མི་ནུས་པའི་གཟུགས་ནི་ཤེས་པ་གཅིག་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཡིན་གྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནི་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དབང་པོའི་ཡུལ་ལ་ཞེན་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། ངོ་ཤེས་པ་ནི་ཚང་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལའོ། །མངོན་སུམ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མངོན་སུམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་གི་ངོ་བོ་སྟེ་མངོན་སུམ་གྱི་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཡིན་པ་ནི་དེའི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སྣང་བ་ནི་ཚིག་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་གནོད་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་གང་དང་གང་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངག་ལས་བྱུང་བ་དེ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱེར་ལ་ཤོག་ཅེས་བྱ་བས་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི། ཕྱོགས་ཅན་ནི་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་


DTG181_Page_0175
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ་གཟུགས་གཞན་བཀག་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཁྱེར་ནས་འོངས་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚིག་གི་ཤེས་པ་ནི་རང་བཞིན་པའི་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་ལ་ངེས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ན། དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་ངག་གི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུའོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་མི་འཁྲུལ་པ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བྱ་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྐུལ་པ་ལའོ། །དེ་ནི་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་འདི་མངོན་སུམ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། ཇི་ལྟར་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ནི་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བསྟན་པ་ནི། ཆོས་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལྡོག་པ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བརྟགས་པ་དེས་སྐྱེད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྤྲུལ་པ་ཡིན་ལ་དེའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་འདི་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལྡོག་པའི་ཚིག་གིས་དོན་འཛིན་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལ་ད་ལྟར་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བའི་རྟོག་པ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཁ་དོག་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྔོན་པོ་ཞེས་དབྱིབས་ཀྱིས་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྔོན་པོ་མ་ཡིན་བ་ལས་ཐ་དད་པའི་དབྱིབས་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་ཡིན་ན། དེས་ན་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཚེ་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྔོན་པོ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་ཡང་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་ན། དེས་ན་དེ་སྔོན་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཡང་སྔོན་པོའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང༌། གང་གི་ཕྱིར་ཡང་སྔོན་པོའི་དབྱིབས་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་ཉེ་བར་སྡུད་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་ལ་ཐ་མི་དད་པ་སྣང་བ་ནི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཅན་གྱི་འཁྲུལ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་ཤེལ་ལ་དམར་པོ་ཉིད་བཞིན་དུ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི། དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་ན་


DTG181_Page_0176
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་པར་དགའ་བ་ཉིད་ནི་དོར་བྱ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་འདུ་བས་སོ་སོར་སྣང་དུ་རུང་བ་ལ་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཡིན་ན། གང་ལ་ཤེས་པ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་ཞིང༌། ཇི་ལྟར་དབང་པོ་ཐ་དད་པའི་གཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། འཛིན་པའི་འབྲས་བུ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བུམ་པ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྣམ་བུ་རྟོགས་པ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་ཙམ་ནི། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཙམ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཉམས་པའོ། །མངོན་སུམ་གྱི་གོ་བྱ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚོགས་པ་ཅན་འདི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འདི་ནི་མེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མིག་འབྲས་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་གཞན་པ་མི་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཅན་ཉིད་ལ་ཐ་དད་པས་ཁྱབ་པ་ནི་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་ལ་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གང་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་ཡིན་ཏེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པའི་སྟེ་སྣམ་བུ་དང་ཤིང་རྟ་དག་ནི་ཐ་དད་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཉིད་དགོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱིས་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐ་དད་པར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣམ་བུ་དང་ཤིང་རྟ་དག་ལའོ། །མ་འདྲེས་པར་ཞེས་བྱ་བ་གྱི་སོ་སོར་བྱས་ནས་སོ། །ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ནི་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་སོ། །དེ་ལ་ནི་མ་ཡིན་བ་ལས་ལོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནི་རྟོགས་པ་གཅིག་གི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། གཅིག་ཏུ་རྟོགས་བ་དང་ལྡན་པས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ་ཞེས་གཅིག་ཏུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དེ་དང་གཅིག་པར་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་རྣམས་ཁོ་ན་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་


DTG181_Page_0177
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ལ་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ཡིན་པའི་རྟོགས་པ་ནི་དེ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ངེས་སྤྱིའི་རྟོགས་བ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། མ་མཐོང་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་རྣམས་གཅིག་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ཀྱི། དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། དེ་ནི་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐ་དད་པ་རྣམས་རྟོགས་པས་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ཏེ། འདི་ཐ་མི་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བསྟན་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐ་དད་པ་རྣམས་རྟོག་པ་ནི་མངོན་སུམ་པ་བཞིན་དུ་དེ་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཀྱི་སྤྱི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་སྤྱིར་ངེས་པ་ཅན་འཇུག་པར་འོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ནི་གཅིག་ཉིད་མ་རྟོགས་པར་མི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། འདི་ནི་གང་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ནི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་དང་མཐོང་བ་མེད་པ་ལ་ཁྱབ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་གྱིས་གོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མཐོང་བ་ཙམ་ཡོད་པས་གཞན་དུ་ཡང་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དམིགས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཅིག་ཉིད་དེ་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་འདི་ཉིད་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་མཐོང་བའི་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ཞིག་གཞན་ཡིན་པས་འཛིན་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རེ་རེ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སོ་སོ་སོ་སོར་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་འཛིན་པའི་བྱ་བ་སྟེ། ངེས་པའི་ཡུལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པའི་ངོ་བོ་འཛིན་བྱེད་དུ་མཐོང་བ་ནི་རང་གི་སྣང་བའི་རྟོག་པས་བླངས་པའི་ངོ་བོའི་དབྱེ་བ་ནི་སྣང་བཞིན་པའི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པར་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་བརྟགས་པ་ལ་རུང་བ་ཉིད་དོ། །རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་རྣམས་སུ་མཐོང་དུ་རུང་བ་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་ནི་


DTG181_Page_0178
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་འདྲེས་པའི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ནི་དཔྱོད་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མནའ་བསྐྱལ་བས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཁྲ་བོ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་སྣང་བས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ལ། ཁྲ་བོ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་སྣ་ཚོགས་མིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བ་ནི་དོན་ཉེ་བ་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་ན་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ལ། རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་བརྟགས་པ་ནི་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་བ་མ་ཡིན་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་འགལ་བ་ཅན་ངེས་ཡུལ་ཅན་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞིང༌། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ཡང་འབྱུང་བ་སྟེ། དེ་ལས་གཞན་བ་ལས་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །དེ་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དོན་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རེས་འགའ་བའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྔ་མས་ནི་རྟོག་པ་དང་རྟོག་པ་མེད་པ་དག་གི་ངོ་བོའི་དབྱེ་བ་དང༌། བར་མས་ནི་ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བ་དང༌། ཐ་མས་ནི་རྒྱུའི་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་ཐ་དད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་རྣམ་པའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པས་སོ། །བརྐྱང་པའི་སྔོན་པོ་དམིགས་ན་ཆ་བཞིན་དུ་ཆ་མེད་པ་ཡང་མཐོང་བའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནམ། གང་གི་ཕྱིར་སྐྲ་ཤད་རྣམས་ཉེ་བ་བཞིན་དུ། ཐག་རིང་བ་ལ་ཡང་སྣང་བའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། གལ་ཏེ་དཀར་སོགས་ཡོང་གྱུར་ཀྱང༌། །ཞེས་བྱ་བའོ། །གཅིག་པོ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་ཏེ་དབྱེ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཤེས་པ་གཅིག་ནི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་ནི་དབྱེ་བར་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་དེ་གཅིག་ཏུ་ཁས་བླངས་ཀྱང་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ངོ་བོ་ལ་རེག་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བློ་རྣམས་དོན་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པ་དང་རྟོག་པ་མེད་པ་དག་གི་ཡུལ་གཅིག་ཡིན་པ་ལའོ། །འདིས་ནི་སྒྲ་དང་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་རང་གི་ནུས་པ་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་གང་དག་གིས་རེས་འགའ་འགའ་ཞིག་ཁོ་ནར་དངོས་པོའི་ཆ་གཅིག་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་


DTG181_Page_0179
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །སྐྲ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་དངོས་པོའི་ཆ་ཉིད་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་མི་དད་ན་ཡང་སྒྲ་ལས་བཞིན་དུ་དབང་པོས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་དངོས་པོ་ཉིད་བཞིན་དུ་རུང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོན་ཏེ་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་ཚོགས་པའི་དབྱེ་བ་དེ་དང་དེས་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཐག་རིང་བ་དང་ཅིག་ཤོས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མའི་དབྱེ་བ་ཚོགས་པའི་དབྱེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་གྱི་ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། བློ་རྣམས་དོན་གཅིག་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟེན་སྣ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོགས་པའི་དབྱེ་བའོ། །དེར་འགྱུར་བ་ན་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོའི་དབྱེ་བའོ། །གཟུང་བྱའི་ངོ་བོ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ན། རྟེན་ཐ་དད་པ་ནི་མིག་དང་རྣ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོར་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྣ་བ་ལ་སོགས་སེམས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཐ་དད་དོན་ཅན་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་དོན་གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ་ཐ་མི་དད་པའི་ངོ་བོ་རྣམས་སོ་སོར་སྣང་བའི་རང་བཞིན་གཅིག་པར་གྲགས་པ་ཡོད་པ་རྣམས་འཐོབ་པར་མི་འགྱུར་གྱི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཐ་མི་དད་པའི་ངོ་བོ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྟེན་ཐ་དད་པ་ལས་འབྲས་བུ་རྣམས་ཉིད་སྣ་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་ཅན་དོན་སྣ་ཚོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་རྟེན་ཐ་དད་པས་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟེན་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལྔའི་དབྱེ་བས་ངོ་བོའི་དབྱེ་བ་ལྔ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། སེར་པོ་ལ་སོགས་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཏེ་སྒྲ་རྣམས་ཉིད་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དག་ནི་དེའི་དབྱེ་བ་ཡིན་པ་དེས་ན་སྐྱོན་འདི་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ཐ་དད་པར་རམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གསལ་བ་ཐ་དད་པར་རོ། །གཞན་ཡང་རུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་མི་དད་པར་ཡང་ངོ༌། །སྤྱིའི་སྒོ་ནས་ལན་བཏབ་པ་ནི། རྣམ་པ་གཞན་དུ་རྟོགས་པ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དབང་པོར་རྟོགས་པ་ལས་སོ། །འདིའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲའི་


DTG181_Page_0180
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྟོགས་བྱའིའོ། །དོན་དམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ཆུ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ཆུས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལའོ། །དོན་གཅིག་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནའོ། །ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡིན་ན། རྒྱུ་ཤེས་པའི་རྟེན་ཡིན་གྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། །སེམས་ཀྱི་རྟེན་ནི་གཞན་དང་གཞན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཞན་དང་གཞན་ནི་རྟེན་ཏེ་མིག་གཅིག་ཡིན་ཡང་རྣམ་ཤེས་ནི་སྔོན་པོ་དང་ལྗང་གུ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཅན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་གྱི། རྟེན་གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པ་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པའིའོ། །སྒྲ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྟེན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་དོན་ཐ་དད་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། དོན་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཤེས་པ་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་བསྐྱེད་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེའི་སྣང་བ་ཡང་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། རང་བཞིན་གཅིག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དབང་པོའི་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སྣང་བར་མི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། སྒྲ་དང་དབང་པོ་དག་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི་མེད་པ་ནི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཐད་པའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོའི་ཡུལ་གྱིའོ། །དེའི་ནི་སྒྲའི་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའིའོ། །སྒྲ་ཡང་མིག་ལས་བྱུང་བའིའོ། །མིག་ཀྱང་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ལ་དེ་དང་གཅིག་ཉིད་དུ་འགལ་བར་བསྟན་པ་ནི། གཅིག་ཉིད་འགལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཤུགས་ཀྱི་ཡུལ་གྱིའོ། །ཉམས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་དང་ཡུལ་དག་ཐ་དད་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྒྲ་ལས་འབྱུང་བ་ལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོན་ཏེ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ལ་ཡང་དོན་གཅིག་རང་གི་ཁོ་ནས་སྒྲའི་རྟེན་གྱི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཡིན་གྱི་དབང་པོའི་རྟེན་གྱི་ངོ་བོར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི། འོན་ཏེ་སྒྲས་རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་


DTG181_Page_0181
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རོ། །རྣ་བས་རྟོགས་པའི་སྒྲ་ནི་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན། རང་ཉིད་ནི་དེ་ལས་སྡང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ནི། རྟོགས་བའི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རང་གི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་གཞན་འདིས་བླངས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་སྟེ། རྣ་བས་རྟོགས་པའོ། །ལན་ནི་དེ་ལྟན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བའི་སྒྲ་ལས་སོ། །དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་གསལ་བའི་རྣམ་པ་ལས་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱི་དབང་པོའི་ཡུལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་རྟོགས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟེན་སྣ་ཚོགས་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་དབང་པོ་དང་རྟགས་ལ་སོགས་བའི་རྟེན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ངོ༌། །འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མི་གསལ་བའོ། །གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའོ། །རྗེས་སུ་ཞུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་མི་དད་པའོ། །དེ་འདི་ལྟར་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ནི་སྣང་དུ་རུང་བའི་དབང་པོའི་ཡུལ་ལ་རྟོག་པ་མེད་པར་ནི་སྟེ། འཛིན་པའི་བྱེད་པ་མེད་པས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་འདས་མ་ཐག་ཏུ་བསྟན་པའི་གཏན་ཚིགས་མཐོང་བ་ལས་ཏེ། འཛིན་པའི་བྱེད་པ་པོ་ལས་བ་ལང་བ་ལང་ངོ་ཤེས་པ་ནི་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཉིད་ཀྱིས་ཁྲ་མོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་ཤེས་པ་བཟློག་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དོན་ཏོ། །ཞེན་པས་ནི་བཟློག་པ་མ་བྱས་པ་ཁོ་ནའོ། །མཐོང་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བ་འཛིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནའོ། །རྟོགས་པ་མེད་པའི་ངོ་ཤེས་པ་ནི་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནམ། གང་གི་ཕྱིར་སྣང་བཞིན་བ་ལས་སྔ་མ་ཉིད་ནི་མི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྔ་ཇི་ལྟ་བར་འདིའི་སྒྲ་དྲན་པར་བྱེད་པ་འམ། མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། གང་ཞིག་ཡོད་པ་གང་མཐོང་བ། །དེ་མཐོང་བ་དེའི་སྒྲ་དྲན་པར། །ཞེས་གསུངས་པ་རིག་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། བ་ལང་ལ་སོགས་མཐོང་བ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྔར་


DTG181_Page_0182
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མཐོང་བ་ངོ་ཤེས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་ནི་སྣང་དུ་རུང་པའི་སྔ་མ་ཉིད་མཐོང་བ