Nitartha Digital Library
Tibetan
 
previousདེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ། ཀ་མ་ལ་ཤཱི་ལ།no next

དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ།
ཀ་མ་ལ་ཤཱི་ལ།


DTG191_Page_0266
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཏཏྭ་སཾ་གྲ་ཧ་པཉྫི་ཀ །བོད་སྐད་དུ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ། འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་ཞིག་ཤེས་བྱའི་རྒྱ་མཚོ་བསྲུབས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཞན་དོན་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་ཀྱི། །སྡུག་བསྔལ་ཞི་བྱེད་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་བདུད་རྩི་ཐུགས་རྗེས་འགྲོ་བ་ཚིམ་མཛད་པ། །དེ་ཉིད་རིག་མཆོག་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ་དེ་ལ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ནས། །དེ་ཉིད་བསྡུས་པ་འདི་ཡི་དཀའ་འགྲེལ་ཆེས་རབ་གསལ་བ་རབ་ཏུ་བརྩམ་པར་བྱ། །བདག་འདྲའི་བློ་གྲོས་བླུན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སྔོན་མེད་དངོས་པོ་ནམ་ཡང་བརྗོད་མི་ནུས། །མཁས་པས་ཉིན་རེ་ལམ་འདི་མང་དུ་མ་དཔྱད་པ་ཡང་འགའ་ཙམ་གང་ན་ཡོད། །འོན་ཀྱང་བསོད་ནམས་འཕེལ་བར་འདོད་པས་རང་དོན་མཆོག་གི་བདག་གི་བློ་གྲོས་འདི། །དགེ་བ་འཕེལ་བའི་འབྲས་བུ་ཅན་གྱི་དེ་ཉིད་གོམས་པས་འདི་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན། །བསྟན་བཅོས་འདི་ལ་ནི་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དང་པོར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང༌། དགོས་པ་དེས་པར་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་དང༌། ཆེན་པོ་དག་ལ་རབ་ཏུ་དང་བ་ནི་ལེགས་པ་ཐམས་ཅད་འཐོབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དང་བ་བསྐྱེད་པའི་དོན་དང༌། ཉན་པ་པོ་བསྟན་བཅོས་འདི་ལ་གུས་པས་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རང་གི་སྟོན་པ་ལ་མཆོད་པའི་ཆོ་ག་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས། གང་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་ཉིད་བསྡུ་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བར་དག་གིས་བསྟན་བཅོས་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་དགོས་པ་བསྟན་ཏོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་བསྟན་ན་དེའི་ཚེ་སྨྱོན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་དང་འདྲ་བར་དོན་མེད་པ་ཉིད་སྲིད་པས་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ། ཉན་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གདོན་མི་ཟ་བར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡོད་ན་ཡང་མངོན་པར་འདོད་པའི་དགོས་པ་དང་བྲལ་བའི་བསྟན་བཅོས་ནི་བྱ་རོག་གི་སོ་བརྟག་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་བ་ཉན་པ་ལ་ཡང་གུས་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་བས་ན་དང་བོར་དེ་ལ་འཇུག་པའི་དོན་དུ་དགོས་པ་བརྗོད་བར་བྱའོ། །འཇུག་པའི་ཡན་


DTG191_Page_0267
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལག་ལ་གཙོ་བོ་ཉིད་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དོན་དུ་གཉེར་བས་ཉན་པ་པོའི་སྐྱེ་བོ་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་བརྗོད་བྱས་སྟོང་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་བའི་ཐབས་བསྟན་པའི་དོན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །དགོས་པ་དེ་ཡང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཐབས་ཅན་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བསྒྲུབ་པ་ཉམས་སུ་ལེན་པར་མི་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དགོས་པ་ཡོད་ན་ཡང་འཇོག་པོའི་གཙུག་གི་རིམས་ནད་སེལ་བའི་རིན་པོ་ཆེ། རྒྱན་གྱི་མན་ངག་གི་བསྟན་བཅོས་བཞིན་དུ་དེ་བསྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པར་རིག་ནས་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། འབྲེལ་པ་དང་ནི་རྗེས་མཐུན་ཐབས། །སྐྱེས་བུའི་དོན་ནི་རྗོད་བྱེད་དག །ཡོངས་བརྟགས་དབང་དུ་བྱས་ཡིན་གྱི། །དེ་ལས་གཞན་པའི་དབང་བྱས་མིན། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཏོ། །འོན་ཏེ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་ནི་ངེས་པ་ཉིད་ལས་ཡིན་ཞིང༌། ངེས་པ་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་ལས་ཡིན་ལ། འདིར་དགོས་པའི་ཚིག་འདི་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་དེ་ལ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ནི་མེད་དེ། ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡང་མེད་དེ། ཚིག་ནི་འདོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚིག་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་འདོད་པའི་དོན་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་བཞིན་པ་ན་ཚད་མར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཚིག་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པའི་དུས་སུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དམ་བཅས་ན་ཡང་སླུ་བའི་བསམ་པས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་པ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དགོས་པའི་ངག་ཉེ་བར་བཀོད་པ་དོན་


DTG191_Page_0268
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཚད་མ་གཞན་ཁོ་ན་ལས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་པ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་དེ་ལ་ཡང་དོན་མེད་པ་གསལ་རབ་པ་ཉིད་དེ། དེ་ནི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཇུག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་གཉི་ག་ཡང་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་ཀྱི། གང་གིས་འདི་དག་ཡོད་པའམ་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་འཇུག་པ་ལས་སྔར་དགོས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའམ། གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། དེ་ནི་འཇུག་པ་ལས་རྟོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་མ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ངག་འདི་བརྩམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཡང་ངག་འདི་ལས་ཐེ་ཚོམ་ཉིད་སྐྱེའི། ངེས་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེ་ཚོམ་དེ་ཡང་དག་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ལས་སྔར་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ངག་ཉེ་བར་བཀོད་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། རེ་ཞིག་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་ནི་ངེས་པ་ཉིད་ལས་ཡིན་ཞིང་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་བདེན་ཏེ། ཞིང་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཐེ་ཚོམ་ལས་ཀྱང་འཇུག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཞིང་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་འབྲས་བུ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་འདིའི་འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པའི་ངེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་དག་ངེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་འཇུག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་གང་ཞིག་གང་གི་དོན་དུ་འཇུག་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ཡང་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ཞིག་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡུལ་ལ་ངེས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་འཇུག་པར་བརྗོད་པ་ཞིང་པ་ལ་སོགས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་དེ་དག་ལ་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཅི་ཞེ་ན། འབྲས་བུའི་དོན་དུ་དེ་དག་དེ་ལ་འཇུག་ལ། འབྲས་བུ་དེ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་དག་ཐེ་ཚོམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དང་པོའི་འཇུག་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ངེས་པའི་དོན་དུ་འཇུག་པ་གང་


DTG191_Page_0269
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ངེས་པ་མེད་དེ། དེའི་དོན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དེ་དག་གི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ངེས་པ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས་ནས་འདི་འབྲས་བུ་མ་འོངས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་གདོན་མི་ཟ་བར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའམ། ཡང་ན་གེགས་བྱེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡིན་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་འདི་མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཡིན་གྲང༌། དེ་ལ་རེ་ཞིག་དང་པོ་ནི་རིགས་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མཚང་བ་དང་གེགས་བྱེད་པ་ཉེ་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་དམིགས་ཀྱང་སཱ་ལུ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་འབྲས་བུ་མ་འོངས་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མི་བྱེད་པར་མཐོང་བས། ཐམས་ཅད་དུ་དོགས་པ་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཚོགས་པའི་འབྲས་བུ་ནུས་པ་རྣམས། །འགྱུར་བ་དང་འབྲེལ་འབྲས་བུ་ལ། །མ་ངེས་པ་ནི་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །གེགས་བྱེད་པ་དག་སྲིད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་གཉིས་པའོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་འདི་ནི་ཆེས་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱིས། འདིའི་རུང་བ་ཉིད་ནི་གེགས་བྱེད་པ་མེད་ནའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཁྱད་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཡང་ཚུལ་འདིས་ངེས་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འཇུག་པ་ལ་དོན་དམ་པའི་འབྲས་བུ་ངེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་འགྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་གེགས་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ངེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་དོན་དམ་པར་གེགས་བྱེད་པ་མེད་པར་ངེས་པར་མི་ནུས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གལ་ཏེ་གེགས་བྱེད་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ངེས་པ་ཁོ་ནར་འདི་ལས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ངེས་པ་ཚད་མ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ལ་ནི་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་དག་གི་འཇུག་པ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ངེས་པ་དེ་ཡང་ཚིག་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་སྟེ།


DTG191_Page_0270
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དེ་དང་དེ་ལ་འབྲེལ་པ་མེད་པས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འདི་ནི་བདེན་ཏེ། འོན་ཀྱང་གལ་ཏེ་ཚིག་ལས་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཞིག་འཇུག་པ་མེད་པ་དེ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཐམས་ཅད་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ཙམ་དུ་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་པའི་འབྲས་བུ་ལ་འགའ་ཞིག་གི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་དང་ངན་སོང་དག་ཐོས་པའི་ཕྱིར་ལུང་གི་ཚད་མ་ལམ་བརྟེན་པར་གནས་པར་མི་ནུས་པ་འགའ་ཞིག་དག་ཚིག་གི་འཇུག་པ་མཐོང་ངོ༌། །དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་དག་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་ཉམས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐབས་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་ལུང་ལས་མ་རྟོགས་པའི་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་ཐབས་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལུང་ལས་གདོན་མི་ཟ་བར་འཇུག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགལ་བའི་ལུང་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ན་རྟོག་པ་དང་མི་ལྡན་པར་འགྱུར་གྱི། གནོད་པ་མེད་པའི་ལུང་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་པ་ནི་ཇི་ལྟར་རྟོག་པ་དང་མི་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ངེས་པར་བཟུང་ནས་དེ་ལ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་རིགས་ཏེ། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ཡང་ལུང་ལས་མི་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་གནོད་པ་མེད་པའི་དགོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་ཐོས་པ་ལས་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པ་རྣམས་ནི་རྟོག་པ་དང་མི་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐབས་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་འཇུག་པའི་ཐབས་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཇུག་པ་ལས་སྔར་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚིག་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྙིང་པོ་མེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་ལ་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་མཐར་ཕྱིན་པར་དམིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་རེས་འགའ་ཇི་ལྟ་བ་ཞིག་དུ་དམ་བཅས་པའི་དོན་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་རིག་ནས་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་འཇུག་པ་གང་གིས་བཟློག་མེད་པར་དོགས་པས་


DTG191_Page_0271
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བཟློག་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟབ་ལས་ཀྱང་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་ན་ཚད་མ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་འཇུག་པ་ལ་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་པར་དོགས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་སུ་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གནོད་པ་ཐོབ་པའི་དོགས་པས་ཀྱང་མི་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ལས་མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་མི་འཐོབ་པའི་སྲིད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གནོད་པ་ཐོབ་པར་དོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ནི་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་མ་གཏོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ངག་འདི་བརྩམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་དེ་སྐད་དུ་སྨྲའོ། །འོན་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་དེའི་ཐེ་ཚོམ་ནི་དགོས་བའི་ངག་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ལས་གང་ཡང་ཡོད་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་ཅི་འདི་དགོས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་དེ་ནི་དགོས་པའི་སྤྱི་ལ་ཡིན་ནོ། །དགོས་པ་ཙམ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལས་འཇུག་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང༌། དགོས་པ་ཙམ་ཡང་དོན་དུ་གཉེར་བར་བྱས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་སོ་སོར་ངེས་པའི་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་ལས་འཇུག་པ་མཐོང་སྟེ། སྒྲུབ་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པ་ནི་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་བསྟན་བཅོས་གཞན་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་སོ་སོར་ངེས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དགོས་པའི་ཚིག་ལས་སྔར་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་སྔར་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལྟར་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་དོན་དུ་གཉེར་བའི་ཡིད་དང་ལྡན་པ་ཆེས་དང་པོར་ཅི་འདི་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་དགོས་པས་དགོས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནམ། ཅི་སྟེ་གཞན་གྱིས་དགོས་པ་དང་བཅས་སམ། འོན་ཏེ་དགོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་གནོད་པར་


DTG191_Page_0272
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་ན་དེ་རིགས་པས་ཐོབ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། དགོས་པའི་ཁྱད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་གཞན་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་ན་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཡུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྔར་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དགོས་པའི་ཚིག་ཉེ་བར་བཀོད་པ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དགོས་པའི་ཁྱད་པར་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་བུའི་དོན་ལ་མི་མཁས་པ་རྨོངས་བའི་བློ་ཅན་ཁ་ཅིག་ལ་མངོན་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཐར་པ་ནི་སྐྱེས་བུའི་དོན་མཆོག་ཉིད་དུ་གྲུབ་མོད་ཀྱི། ཅི་སྟེ་ཡང༌། གང་དག་མི་མཁས་པ་ཁ་ཅིག་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྱི་མཆོག་དེ་ལ་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཉིད་དུ་མི་ཤེས་པ་ཡོད་དེ། དེ་ལ་སྔར་དང་པོ་ཉིད་དུ་དོན་དུ་གཉེར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དགོས་པའི་ཁྱད་པར་འདོད་པ་མངོན་དུ་མ་གྱུར་པ་རྣམས་ནི་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགའ་ཞིག་གི་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་སྤངས་ནས་སོ་སོར་ངེས་པའི་སྒྲུབ་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ། །ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པས་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རིགས་པས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་འཇུག་པར་རིགས་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པར་མི་ནུས་པ་དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སོ་སོར་ངེས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པས་ཡལ་བར་འདོར་བར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་སོ་སོར་ངེས་པའི་སྒྲུབ་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་རྒྱུད་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ལ་ལུང་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་སོ་སོར་ངེས་པའི་སྒྲུབ་པ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་དགོས་པའི་ངག་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེས་ནི་བསྟན་བཅོས་འདིའི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་གྱི་གཞན་གྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདིས་སོ་སོར་ངེས་པའི་སྒྲུབ་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་


DTG191_Page_0273
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ཉན་པ་པོ་དེ་ཡང་རེས་འགའ་བདག་གི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་འདི་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ལ་ལུང་གིས་བསྐྱེད་པ་བཞིན་དུ་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཅན་དགོས་པའི་ཚིག་གིས་བསྐྱེད་པའི་ཐེ་ཚོམ་ལས་འཇུག་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་ན་དགོས་པའི་ངག་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ལ་ལུང་བྱེད་པ་ཡང་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པར་སྤྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་དང་པོར་ཡང་ཐེ་ཚོམ་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་ནི་མཐོ་རིས་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་མི་མཁས་པ་རྣམས་ལ་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དེ། དེའི་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་དོན་དུ་གཉེར་བ་མངོན་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་ལ་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་རྡོ་ལ་སོགས་པ་ཟ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་འཇུག་པ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཐམས་ཅད་དུ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་སྤྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ངེས་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས་དེའི་དོན་དུ་ལུང་བྱེད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་དགོས་པའི་ངག་ཀྱང་བཀོད་པའི་ཕྱིར་གླན་ཀ་འདི་མེད་དོ། །གང་གིས་དེ་དམིགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་ཤེས་པར་འདོད་པའི་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་གཞན་དམིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་འདོད་པའི་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པའི་བསྟན་བཅོས་གཞན་སྲིད་པ་ཡིན་ན་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཞིག་བསྟན་བཅོས་གཞན་རྩོམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་གཞན་དམིགས་ན་ཡང་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཉན་པ་པོའི་སྐྱེ་པོ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་དགོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ངག་ཉེ་བར་བཀོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །གང་ཡང་ཉན་པ་པོའི་སྐྱེ་བོ་འཇུག་པའི་དོན་དུ་དགོས་པ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ལ།


DTG191_Page_0274
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་འཇུག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་གང་དགོས་པ་དང་བྲལ་བའམ། དོན་མེད་པ་དེ་ནི་བརྩམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བྱ་རོག་གི་སོ་བརྟག་པ་དང་སྨྱོན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་བཞིན་ནོ། །བསྟན་བཅོས་འདི་ཡང་དགོས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མཉན་པའམ་བྱ་བ་བརྩམ་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པས་རྩོད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་དང་པོར་དགོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ངག་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུར་མངོན་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་ཀྱང་འཇུག་པ་ཉིད་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་པོ་དེ་ཚིག་འདི་ལས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་ན་དེ་དོན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་འདི་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཇི་ཙམ་དུ་ངག་འདིས་མ་གྲུབ་པ་བརྗོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཚིག་འདི་ལས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཚིག་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་ཀྱང་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་འཇུག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཞིག་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ལུང་མི་ཤེས་པ་གློ་བུར་དུ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་ངེས་ཏེ། གོང་གི་རིགས་པ་འདིས་ཕྱིར་རྒོལ་བ་གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་དེ་དག་འཇུག་པའི་དོན་དུ་མ་གྲུབ་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་ཕྱིར་རྒོལ་བ་འགོད་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་པ་ཤེས་པ་ཡང་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པར་རྩོམ་པའམ། ཉན་པ་པོ་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒོལ་ལན་གདབ་རིན་མོ་ཆོག་གི་ངག་ལས་ལྡོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རྟོག་པ་སོན་དུ་མི་གཏོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་གློ་བུར་དུ་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པར་ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མེད་པ་ལེན་ཅིང་གཞན་དག་ཀྱང་ལེན་དུ་འཇུག་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པར་བྱའོ་སྙམ་ན་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་ངག་དེ་དག་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་དགོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་ཧ་ཅང་


DTG191_Page_0275
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁ་ཅིག་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཆེས་མང་དུ་སྨྲ་བ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་དག་ལ་ཡང་མི་རིགས་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པའི་ཉེ་བར་མི་མཁོ་བ་ཆེས་མང་པོ་དག་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་བསྟན་བཅོས་བརྩམ་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་འདི་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པ་དང༌། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་དུ་འོངས་པས་དེ་ལྟར་ན་འབྲས་བུ་ནི་ཉན་པའི་སྐྱེ་བོ་འཇུག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་ཡང་ཁྱབ་བར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པས་མི་རྩོད་པ་དང། དགོས་པ་མ་ཐོབ་པར་མི་འཇུག་པ་དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་དོན་དང་བཅས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཉན་པ་པོའི་སྐྱེ་བོ་འཇུག་པའི་དོན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །རང་གི་དོན་དུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་རང་ཉིད་མི་འཇུག་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྨྱོན་པའི་སྨྲེ་སྔགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་སློབ་དཔོན་གྱིས་རིགས་པའི་ཐིགས་པ་རང་ཉིད་ཀྱང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་བསམས་ནས། རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ཡང་སྦྱོར་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྦྱོར་བའི་དབང་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ནང་དུ་བརྗོད་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་སྐྱེ་བོ་ཕལ་ཆེར་ཕལ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་དེ་ཡང་གཞན་དག་ཕྲག་དོག་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མས་ཉམས་པའི་ཡིད་ཅན་སྣོད་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ །སྟོན་པ་ལ་མཆོད་པར་བྱེད་པ་ནི་ལེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དང་བ་བསྐྱེད་པའི་དོན་དུ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་མཆོད་པ་བྱས་པ་འདིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཐོས་ནས་ཀྱང་རེ་ཞིག་དད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམས་ནི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་མྱུར་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དང་བ་སྐྱེའོ། །གང་ཡང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུ་ལ་གནོད་པ་མ་མཐོང་སྟེ། ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གོམས་པས་


DTG191_Page_0276
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་འགྱུར་བ་དང༌། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མཁས་པར་འགྲོ་བ་ནི་སྲིད་པར་ངེས་སོ་སྙམ་དུ་ངེས་པར་བཟུང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དང་བས་ཀྱང་དེའི་ཡོན་ཏན་མངོན་པར་འདོད་པ་རྣམས་དེའི་གསུང་རབ་དང༌། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དུ་གུས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལས་ཐོས་བ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བའི་རིམ་གྱིས་ལེགས་པའི་མཆོག་ཐོབ་པའི་བར་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཆེན་པོ་དག་ལ་དང་བ་ནི་ལེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་ཕལ་ཆེར་སྟོན་པ་པོ་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་ལ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དང་པོར་རེ་ཞིག་རང་གི་སྟོན་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེ་ལ་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་གི་ཆ་ཙམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པར་འདོད་པས་རང་གི་སྟོན་པའི་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་རྩོམ་མོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་ན་སྟོན་པ་ལ་མཆོད་པར་བྱེད་པ་ནི་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་ཤེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི་སྟོན་པ་ལ་མཆོད་པར་བརྗོད་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུ་བ་བྱ། །ཞེས་པ་འདིས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང༌། དགོས་པ་གཉིས་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་བསྟན་བཅོས་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲས་ཤུགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། གཞན་དག་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ངག་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། བསྟན་བཅོས་མཐའ་དག་ནི་དག་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ངག་གི་ཚོགས་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གལ་སྲིད་ཅེ་ན། དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངག་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་བསྟན་བཅོས་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ངག་དེ་ནི་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ནས་


DTG191_Page_0277
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འབྲེལ་པར་གནས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྨྱོན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གི་ཚོགས་བཞིན་དུ་དོན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པ་ཅན་སྒྲ་དུ་མ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པའི་ངག་བཞིན་དུ་བསྟན་བཅོས་ནི་ངག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཚིག་ཁོ་ནས་ངག་རྩོམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ངག་གིས་ཀྱང་རྩོམ་པ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན་བསྟན་བཅོས་ནི་དག་ཆེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀླན་ཀ་མེད་དོ། །དགོས་པ་ནི་བསྡུས་པའི་ཚིག་གིས་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་དགོས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ན་དེ་ལྟར་གཏོགས་པ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱའི། གཞན་དུ་གཏོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྨྲ་བ་པོ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །སྨྲ་བ་པོ་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པའི་དགོས་པ་བརྗོད་པ་ཡང་བསྟན་བཅོས་ལ་གཞན་དག་གཞུག་པར་འདོད་པས་ཡིན་གྱི་ཞེས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་གཞན་དག་དགོས་པ་བསྟན་པས་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ། གལ་ཏེ་དེར་གཏོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་དགོས་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་གཏོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དགོས་པ་བརྗོད་པས་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་གཞན་ལ་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དོན་སྟོན་པར་ནུས་པའི་ཚིག་ནི་བསྟན་བཅོས་སུ་བརྗོད་ཀྱི། །བརྗོད་པར་བྱ་བཙམ་ཡང་སྟོན་པ་ལྷུར་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ། སྒྲ་ཙམ་དོན་སྟོན་པའི་ནུས་པས་སྟོན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་གཏོགས་པའི་དགོས་པ་ནི་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པས་ན་ཞེས་གང་བསྟན་པ་དེ་ནི་དགོས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི་བ་རྗོད་པར་བྱ་བའི་དགོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་སྒྲར་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་རྟོགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དགོས་པ་བརྗོད་པའི་དོན་དུ་འབྲེལ་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་


DTG191_Page_0278
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཏེ། བྱ་བའི་ངོ་བོ་དང༌། བྱ་བའི་འབྲས་བུ་དང༌། བྱ་བའི་འབྲས་བུའི་འབྲས་བུའོ། །འདི་ལྟར་ཕ་རོལ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་བརྩམས་པའི་བསྟན་བཅོས་ནི་བྱེད་པ་ཉིད་དམ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་དང་བྱེད་པ་དག་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དགོས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དགོས་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་བའི་ཕྱིར་དང༌། བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་དགོས་པ་ཉིད་དུ་རིགས་ལ། དངོས་དང་བརྒྱུད་པས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཡོད་དོ། །བྱ་བ་རྩོམ་པ་ནི་དེའི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དགོས་པ་ནི་འབྲས་བུ་དེའི་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ངག་ཐམས་ཅད་རང་གི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱ་བ་ནི་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་དགོས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བསྟན་བཅོས་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མེད་པར་དོགས་པ་བསལ་བའི་དོན་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་བར་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོགས་པ་བསལ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པར་འདོད་པའི་དོན་དུ་དེ་བསྟན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བྱ་བ་དེ་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུ་བའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཡང་བསྟན་བཅོས་འདི་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་འདིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་དག་དེ་དང་དེར་འཐོར་བ་རྣམས་ཉན་པ་པོའི་བློ་གཅིག་ལ་འགོད་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསྡུ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་བསྡུ་བའི་སྒྲས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་བྱ་བ་འདིའི་འབྲས་བུ་ནི་བསྟན་པར་བྱ་བའི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་བསྡུས་པའི་སྒྲས་བསལ་བར་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་ནི་རྟོགས་པ་པོས་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི། །རྣམ་པར་འཐོར་བ་ནི་དཀའ་བས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་བདེ་བླག་ཏུ་འཛིན་པའི་རྒྱུར་བསྡུས་པའི་སྒྲས་བསྡུས་པ་སྟོན་པ་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་འདི་བརྩམས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་


DTG191_Page_0279
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཙམ་ནི་འདིའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་དག་གིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་རྗེས་སུ་འཛིན་བ་ཁྱད་པར་ཅན་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། བསྟན་བཅོས་ཀྱང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྟན་ཟིན་ན་ཡང་བློ་དམན་པས་ཤིན་ཏུ་འཐོར་བ་ཉིད་ཀྱིས་བདེ་བླག་ཏུ་གཟུང་བར་མི་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བདེ་བླག་ཏུ་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པ་བརྩམ་བ་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་འདོད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་བསྟན་བཅོས་འདི་བརྩམས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པ་ཞེས་བཤད་ཀྱི། གཞན་དུ་ན། དེ་ཉིད་གཏན་ལ་དབབ་པ་བྱ། །ཞེས་དེ་སྐད་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གསལ་པོར་བསྟན་པར་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བསྡུ་བ་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པ་དེའི་ཡང་དགོས་པ་ནི་ཡུན་མི་རིང་བས་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་མ་བརྗོད་དེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་ལས་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན། འགྲོ་ལ་ཕན་པ་མཛད་བཞེད་པས། །ཞེས་བྱ་བའི་འོག་ཏུ་དེ་ཡང་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་དེ་གང་གི་དོན་དུ་ཞེ་ན། འགྲོ་ལ་ཕན་པ་མཛད་བཞེད་པས། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུ་བ་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་ངོ༌། །ཇི་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུ་བའི་བྱ་བ་འགྲོ་ལ་ཕན་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པ་སྒྲུབ་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུ་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ན་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྐོམ་པས་ཆུ་འོན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཆུ་འཐུང་བ་དེ་ནི་ལེན་པའི་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་ངོ༌། །དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པ་བྱ་འོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དུ་གནས་སོ། །དགོས་པ་འདི་ལ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཐབས་ཅན་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་བར་ལེགས་པར་ཐོབ་བ་ནི་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པར་བརྗོད་ལ། དེའི་རྒྱུ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་


DTG191_Page_0280
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པ་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེའི་རྒྱུ་ལས་བཟློག་པ་འདིའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་གནས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཡང་ལས་དང་འབྲས་བུའི་འབྲེལ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཆེས་པ་དང༌། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་འདི་ལས་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་དང་བསྒོམ་པའི་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། དེས་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུ་བའི་བྱ་བས་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པ་ཡང་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ། །མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ན་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་སྐྱེས་བུའི་འདོད་པ་ཙམ་ཆད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གོང་དུ་དགོས་པ་གཞན་བཙལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང༌། དགོས་པ་དག་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་སྟོན་པ་ན་བསྟན་བཅོས་དང་དགོས་པ་གཉིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་རིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དོན་ལ་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཡང་དགོས་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་ནི་འདིའི་དགོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ན་འདི་ནི་འདིའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཞིག་གང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་དགོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཤུགས་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་འདིའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང༌། དགོས་པ་དག་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །གང་ཞིག་གང་བརྗོད་ན་ཡང་མི་རྟོགས་པ་ནི་དཔེར་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང༌། དགོས་པ་གཉིས་གང་ཡང་རུང་བ་བརྗོད་ཀྱང་ཅིག་ཤོས་མི་རྟོགས་པ་ཡིན་པ་ལྟར་དེ་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བསྟན་པར་འོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་དགོས་པ་བརྗོད་ཀྱང་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་འབྲེལ་པ་མི་རྟོགས་པ་ནི་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་དགོས་པ་


DTG191_Page_0281
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཉིས་ཁོ་ན་བརྗོད་པར་བྱའོ། །བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ཀྱང་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ངག་གི་དོན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་མ་ཕྱེའི། འོན་ཀྱང་ངག་ལས་དེའི་དོན་དུ་ཆ་ཤས་བསྡུས་ནས་བྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །ངག་གི་དོན་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་བསྡུ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕལ་པར་གྱུར་པ་ཡང་ངག་འདི་ལས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངག་གི་དོན་ཉིད་དུ་ཡང་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ངག་གཙོ་བོས་དོན་དུ་མ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ནི་འགལ་གྱི། གཙོ་བོ་དང་ཕལ་པའི་ངོ་བོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་རྟེན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྟོན་པ་ཁོ་ནས་བསྟོད་པ་བརྗོད་ཅེ་ན། ཀླན་ཀ་འདི་ནི་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་དུ་བརྟག་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཆོད་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བར་ཡང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྟོན་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བརྗོད་པའམ། ཡང་ན་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་བརྗོད་པ། འདི་ལྟར་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པ་ཐོབ་བར་མཛད་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་མངོན་པར་མཐོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར། དེའི་དོན་ངེས་པར་བཟུང་བ་ལས་བདེ་འགྲོའི་རྒྱུ་ལས་དང་འབྲས་བུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་སྐྱེ་ཞིང༌། ངེས་པར་ལེགས་པའི་རྒྱུ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཡང་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་དང་སྒོམ་པའི་རིམ་གྱིས་སྐྱེའོ། །དེ་སྐྱེས་ན་ཡང་འཁོར་བའི་རྒྱུ་མ་རིག་པ་ལྡོག་གོ །དེ་ལོག་ན་ཡང་དེའི་ཚེ་རྩ་བ་ཅན་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མཐའ་དག་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་


DTG191_Page_0282
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བས་བྱང་གྲོལ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྟོན་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་མངོན་བར་མཐོ་བ་ལ་སོགས་པ་འཐོབ་པར་མཛད་པའི་རིན་པོ་ཆེ་འདི་ནི་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྟོད་པ་བརྗོད་དོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དེ་ཡང་གཞན་དག་གིས་མི་མཐུན་པའི་རྒྱུ་དང་ཚད་མ་དང་འགལ་བའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པར་འདོད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་བསལ་བའི་སྒོ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་དང༌། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་བསྟན་བཅོས་མཐའ་དག་གི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཁྱད་པར་མང་པོ་རྣམས་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ། གང་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་བཞིན་དབང་དང་གཉི་ག་དང༌། །བདག་སོགས་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གང་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱིར་བརྗོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འཇུག་སྟེ། གཞན་ལ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ཡང་དག་པར་བརྟེན་ནས་ཕུང་པོ་ལས་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའོ། །ཇི་སྐད་དུ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་གང་གིས་གསུངས་བ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུར་བསྟན་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཁྱད་པར་གཞན་སྤང་བ་རྩམ་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལ་དེ་སྐད་དུ་བསྟན་ཏོ། །ཡང་ན་འབྱུང་བར་བྱེད་པས་འབྱུང་བ་སྟེ། ཀྲྀ་ཏྱ་ལྱ་ཊཽ་བར་བ་ཧུ་ལཾ་ཞེས་བྱ་བར་བ་ཧུ་ལ་ཞེས་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་པོའི་རྐྱེན་གྷ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་པྲ་ཏི་ཏྱའི་སྒྲ་དང་བསྡུ་བ་བྱ་སྟེ། སུབ་སུ་པེ་ཏི་མ་ཡུ་རཱ་བྷྱཱཾ་ས་ཀ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་བསྡུ་བ་མེད་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྔར་ནི་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་མ་བྱས་ལ། །ཕྱིས་ནི་དགོས་སམ་སེམས་ནས་བཅུག་གོ །རང་བཞིན་ནི་གྲངས་ཅན་གྱིས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རྡུལ་དང་མུན་པ་དང་


DTG191_Page_0283
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ་གཙོ་བོའོ། །དབང་ནི་དབང་ཕྱུག་གོ །གཉིག་ནི་དེ་དག་ཁོ་ན་གཉིས་སོ། །བདག་ནི་འབྱིན་པ་དང་སྡུད་པར་བྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་སྟེ་དེ་ལས་གཞན་ཡང་འཁོར་བ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་དུས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་སྟེ། དེ་དག་གི་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའི་ངོ་བོའོ། །དེ་དང་བྲལ་བ་ནི་དེའི་བྱ་བས་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མྱུ་གུ་དེ་ཡང་རང་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་མ་ཡིན། གཞན་གྱིས་བྱས་པ་མ་ཡིན། གཉི་གས་བྱས་པ་མ་ཡིན། དབང་ཕྱུག་གིས་སྤྲུལ་པ་མ་ཡིན། །དུས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན། རང་བཞིན་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། རྒྱུ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་མ་ཡིན། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ནི་གཙོ་བོ་དང༌། དབང་ཕྱུག་དང༌། གཉི་གའི་རྒྱུ་ཅན་དང༌། སྒྲའི་ཚངས་པ་དང༌། བདག་བརྟག་པ་རྣམས་བསྟན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དེ་ཅི་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པར་གསུངས་སམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ། གཡོ་བ་སྟེ་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་བརྟན་པ་སྐད་ཅིག་མ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། གཞན་ལ་ནི་གཡོ་བ་ཉིད་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ། །མི་གནས་བྱ་བ་ག་ལ་ཡོད། །འདི་དག་འབྱུང་བ་དེ་ཉིད་ནི། །བྱ་བ་དེ་ཉིད་བྱེད་པར་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ནི་བརྟན་པའི་དངོས་པོ་བརྟག་པ་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ལས་དང་འབྲེལ་བུའི་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གྱོ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ལས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཡང་ཕྱིས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །དེ་ལ་ལས་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ནི་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའོ། །དེ་དག་གི་འབྲེལ་པ་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཡང་དག་པར་གནས་པ་དང་ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་དྲན་པ་དང༌། ངོ་ཤེས་བ་དང༌། ཐེ་ཚོམ་དང༌། ངེས་བ་དང༌། རང་གིས་གཏམས་པ་ལེན་པ་དང༌། དོན་མཐོང་བ་ལ་ངོ་མཚར་དང་བྲལ་བ་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དང༌། དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་དང༌། བཅིངས་པ་དང༌། ཐར་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་


DTG191_Page_0284
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཟུང་ངོ༌། །དེ་དག་གི་རྟེན་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱེ་དགེ་སློང་དག་འདི་ལ་ལས་ཡོད་དོ། །འབྲས་བུ་ཡོད་དོ། །གང་ཆོས་སུ་བརྡར་བཏགས་པ་མ་གཏོགས་པ་ཕུང་པོ་འདི་འདོར་ཞིང་ཕུང་བོ་གཞན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་བྱེད་པ་པོ་ནི་མི་དམིགས་སོ། །དེ་ལ་ཆོས་སུ་བརྡར་བཏགས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །འདིས་ནི་ལས་དང་འབྲས་བུའི་འབྲེལ་པ་བརྟག་པ་བསྟན་ཏོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་འདི་ཡང་ཕུང་པོ་དང༌། ཁམས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སུ་ཡང་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཉིད་རྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། འོན་ཏེ་རྫས་དང༌། ཡོན་ཏན་དང༌། ལས་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་དག་ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲོས་ཏེ། ཡོན་ཏན་དང༌། རྫས་དང༌། བྱ་བ་དང༌། རིགས་དང༌། འདུ་བ་དང་ཞེས་ཟླས་དབྱེའོ། །རིགས་ཀྱི་སྒྲས་ཁྱབ་པ་དང༌། ཉི་ཚེ་བའི་སྤྱི་རྣམ་པ་གཉིས་གཟུང་ངོ༌། །སོགས་ཀྱི་སྒྲས་བརྟག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཏེ། གང་དག་གིས་ཆོས་ཅན་ལས་ཐ་དད་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་བརྗོད་པ་དཔེར་ན་ཚིག་གི་དོན་དྲུག་པོའི་ཡོད་པ་ཉིད་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཚད་མའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གཟུང་ངོ༌། །ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་ཁྱད་པར་ཏེ་བྱེ་བྲག་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་བསྡུ་བའོ། །དེ་དག་གིས་སྟོང་པ་ནི་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ། བྲམ་ཟེ་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང༌། སྐྱེ་མཆེ་ད་བཅུ་གཉིས་དང༌། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དག་གོ་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་ཚིག་གི་དོན་དྲུག་བརྟག་པ་བསྟན་ཏོ། །འོན་ཏེ་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཇི་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་གིས་ཡུལ་དུ་བྱེད་དེ། དེ་དག་གི་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་ན་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཤིང༌། ཁྱད་པར་མེད་ན་སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་འཇུག་པ་ཡང་མེད་ན་དེ་ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་ཅེ་ན། སྒྲོ་བཏགས་པས་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲོ་བཏགས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པའི་རང་བཞིན་སྒྲ་དང་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གང་ལ་ཡོད་


DTG191_Page_0285
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་གང་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་བ་སྒྲ་དང་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་ཉ་བའི་ཕྱིར་ནང་གི་བརྗོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་དག་ནི་ཡུལ་གཅིག་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་འོངས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཞེན་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་བདག་ཉིད་སྒྲའི་དོན་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་དོན་དམ་པར་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ན་མ་བརྟགས་ན་ཉམས་དགའ་བར་སྒྲའི་དོན་གྲུབ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བཏང་སྙོམས་སུ་མཛད་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་གླང་པོ་ཆེའི་ལྟ་སྟངས་ཀྱིས་དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་དོན་དུ་བརྗོད་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བསྟན་ཏེ། ཐབས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང་སྒྲའི་དོན་བརྒྱུད་པས་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། དེ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡོད་པས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་དེ་དག་ཤུགས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སླུ་བ་མི་སྲིད་དོ། །དེ་ལ་འདི་ནི་སྐྱོབ་པས། མིང་ནི་གང་དང་གང་དག་གིས། །ཆོས་ནི་གང་དང་གང་བརྗོད་པ། །དེ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་དེ་ལ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་སྒྲའི་དོན་བརྟག་པ་བསྟན་ཏོ། །ཡང་ཅི་འདི་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མའི་ནོར་གྱིས་དབུལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཚིག་བཀོད་པའི་རྩོམ་པ་ཙམ་སྙིང་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་འདིའི་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཡོད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། ཡོད་དོ། །གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ལ་གསལ་བ་ཡང་ཡིན་པས་ཞེས་ཁྱད་པར་གྱི་བསྡུ་བའོ། །གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་སྲིད་པ་དང༌། མ་ཁྱབ་པ་དང༌། ཧ་ཅང་ཁྱབ་པའི་སྐྱོན་དང་


DTG191_Page_0286
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་དུ་གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བསྟན་ཏོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་ནི་དེ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པའོ། །མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མ་གཉིས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེས་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ། །འདི་ཡང་བརྟག་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་བཞེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དགེ་སློང་དགག་གམ་མཁས་རྣམས་ཀྱིས། །བསྲེག་བཅད་བརྡར་བས་གསེར་བཞིན་དུ། །ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན་ང་ཡི་བཀའ། །བླང་བར་བྱ་ཡི་གུས་ཕྱིར་མིན། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་འཁྲུལ་པ་དང་རྟོག་པ་དང་བྲལ་པ་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པས་སྔོན་པོ་ཤེས་ཀྱི་སྔོན་པོའི་སྙམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་སྔོན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མ་འཁྲུལ་བ་བརྗོད་ལ། སྔོན་པོའི་སྙམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་མིང་དང་འབྲེལ་པའི་དོན་འཛིན་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་བརྗོད་དོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྟེན་རྟགས་སྟོན་པ་ན་གསུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རྟགས་ངེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དགེ་སློང་དག་གང་ཅུང་ཟད་ཀུན་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་འགོག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་བསྒྲུབ་བྱས་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་བ་བསྟན་པས་ན་གསལ་བ་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ། མེད་ན་མི་འགྱུར་མཚན་ཉིད་ཅན། །རྟགས་ནི་རྗེས་དཔག་རྟེན་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་བྱས་གཏན་ཚིགས་ཁྱབ་པ་ནི། །བསྟན་པ་དེ་ཡང་གསལ་བར་བཤད། །ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན་ཡིན་ནོ། །རྟགས་དེ་ཡང་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་དང༌། མི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་དབྱེ་སྟེ། དེ་ལ་དགེ་སློང་གང་དག་ཅུང་ཟད་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་རང་བཞིན་གྱིས་རྟགས་བསྟན་ཏོ། །འབྲས་བུ་ཡང༌། དུ་བ་ལས་ནི་མེར་ཤེས་ཏེ། །ཆུ་སྐྱར་ལས་ནི་ཆུ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་ལྡན་གྱི། །རིགས་ནི་མཚན་མ་


DTG191_Page_0287
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམས་ལས་ཤེས། །ཞེས་གསུངས་པས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཙམ་ཚད་མ་ཡིན་པ་སྤོང་པ་ན་བསྟན་པ་ཉིད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། དགེ་སློང་དག་གང་ཟག་གིས་གང་ཟག་གི་ཚོད་མ་འཛིན་ཅིག །དགེ་སློང་དག་གང་ཟག་གིས་གང་ཟག་གི་ཚོད་འཛིན་པ་ནི་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། ད་འམ་ང་དང་འདྲ་བས་གང་ཟག་གི་ཚོད་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདིས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་བསྐལ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པ་ཙམ་ཚད་མ་ཡིན་པ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །ངའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པས་ནི་མི་དམིགས་བའི་ཁྱད་པར་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་གསལ་བར་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་བརྟག་པ་བསྟན་ཏོ། །ཡང་ཅི་སྟེ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་འདི་འགྱུར་བ་སྨྲ་བས་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་འགའ་ཞིག་གིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནམ། འོ་ན་ཏེ་མ་འདྲེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན། །དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་འཆོལ་བ་ཡིན་པ་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཀྱང་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཚད་མ་གཉིས་གྱིས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ལ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་དོན་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་མ་འདྲེས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་བཞིན་དུ་དོན་གྱི་བྱ་བ་གཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །འདིར་སྨྲས་པ། གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདིར་འདི་སྙམ་དུ་ཕྱོགས་ཕྱི་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་གྱི་གོ་སྐབས་མེད་དོ་ཞེས་ཕྱི་ནས་བསྟན་པར་བྱའོ། །འབྲས་བུ་ལ་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་དང་འདྲེས་པ་སྟེ། འཆོལ་བ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་གཞན་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་གང་ལ་ཆ་ཙམ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕྲ་རབ་ཀྱིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཀྱང་གི་


DTG191_Page_0288
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྒྲས་ནི་ཡོད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བས་ཀྱང་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ངོ་བོ་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ན་ཡང་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་ཕྱིས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་མྱུ་གུ་རྟག་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་མྱུ་གུ་ཡང་གཞན་ས་བོན་ཡང་གཞན་ཡིན་ལ། མྱུ་གུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ས་བོན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ས་བོན་འདྲ་བ་ལས་མྱུ་གུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མི་འཕོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིས་ཀྱང་མ་ངེས་པ་སྨྲས་པ་བརྟགས་པ་བསྟན་ཏོ། །འོན་ཏེ་ཅི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བར་འཕོ་བར་སྨྲ་བ་ཁ་ཅིག་གིས་ཇི་སྐད་དུ་སྨྲས་པ་བཞིན་དུ་དུས་རྣམས་སུ་རང་གི་ངོ་བོ་མདོར་བར་འཇུག་པ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ། མི་འཕོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་འཕོ་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་མི་རུང་ངོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དུས་རྣམས་སུ་རྒྱུ་བའི་འཕོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འདི་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། མིག་ནི་སྐྱེ་བ་ན་ཡང་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས། འགག་པ་ན་ཡང་གང་དུ་ཡང་ཐིམ་ནས་མི་འགྲོ་སྟེ། དགེ་སློང་དག་མིག་ནི་མ་བྱུང་བ་ལས་བྱུང་ཞིང་བྱུང་ནས་ཀྱང་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ཀྱང་དུས་གསུམ་བརྟག་པ་བསྟན་ཏོ། །འོན་ཏེ་ཅི་འདི་ཇི་ལྟར། ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་བ་རྣམས་ཀྱིས། །ཤི་ནས་ཐལ་བར་གྱུར་པ་ལ། །སླར་སྐྱེ་བ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད། །ཅེས་སྨྲས་པ་ལྟར་མཐོང་བའི་དུས་ཙམ་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ། ཐོག་མ་ཐ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ལ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འདི་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགེ་སློང་དག་འཁོར་བའི་སྐྱེ་བི་ན་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཐོག་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་ལ་བརྗོད་ལ། ཐ་མ་ནི་མཐར་བརྗོད་དོ། །དེ་དག་བཀག་པས་ཐོག་མ་ཐ་མེད་བ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་


DTG191_Page_0289
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡང་འཕགས་པའི་ལམ་མ་སྐྱེས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གསུངས་ཀྱི། འཕགས་པའི་ལམ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ལ་ནི་འཁོར་བ་མཐའ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དམ་ཆོས་རྣམ་པར་མི་ཤེས་པའི། །བྱིས་པ་རྣམས་ལ་འཁོར་བ་རིང༌། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་ཕན་པ་བརྟག་པ་བསྟན་ཏོ། །འོན་ཏེ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་འདི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་དམ། འོན་ཏེ་སེམས་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་ལྟ་བུ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདིས་ནི་སེམས་ཙམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་སྐད་དུ་ཇི་ལྟར་གཟུགས་བརྙན་དང་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་དང༌། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་རྣམས་བརྟགས་ལྟར། །ཕྱི་རོལ་དོན་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་དཀྲུགས་པའི་སེམས། །དོན་དུ་སྣང་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང༌། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བརྟག་པ་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དོན་མེད་པའི་རྟོག་པའི་འདྲ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་བསྟན་ནས། མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་སྤྲོས་པའི་ཚོགས་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་ནི་འདུས་པ་སྟེ་ངེ་ལས་གྲོལ་བའོ། །འོན་ཏེ་ཅི་འདི་ཁྱབ་འཇུག་དང་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་དང་དབྱིག་གི་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་སམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ། གཞན་གྱིས་རྟོགས་ཕ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མུ་སྟེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱི་མ་འདྲེས་པའི་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བ་སྟན་ཏོ། །འདི་ཡང་བརྟག་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་འདི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་ཉིད་ཀྱིས་མཁྱེན་ནས་གསུངས་སམ། འོན་ཏེ་རྒྱལ་དཔོག་པ་རྣམས་ཇི་སྐད་དུ། །དེ་ཕྱིར་དབང་པོ་ལས་འདས་དོན། །དངོས་


DTG191_Page_0290
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སུ་མཐོང་བ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཚིག་ནི་རྟག་པ་གང་ཞིག་གིས། །མཐོང་བ་དེ་ནི་མཐོང་མ་ཡིན། །ཞེས་སྨྲས་པ་ལྟར་གཞན་གྱིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པའི་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ལ་བརྟེན་ནས་མཁྱེན་ཏེ་གསུངས་ཤེ་ན། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ། རང་དབང་ཐོས་དང་འབྲེལ་མེད་ཅིང༌། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། རང་དབང་ཐོས་པ་ནི་རང་ལས་ཚད་མར་གྱུར་པ་སྟེ་ཚིག་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ནི་མི་གནས་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཁོ་ན་སྟེ། དངོས་སུ་གཟིགས་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པའི་ངག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ཀུན་དགའ་བོ་དེ་ལྟར་ན་སྔོན་གྱི་དྲན་སྲོང་ཆེན་པོ་དེ་དག་རིག་བྱེད་དག་གི་བྱེད་པ་པོ་དང༌། སྔགས་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ཡང་ཕྱིས་བསྟན་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་ཐོས་པ་བརྟག་པ་དང༌། རང་ལས་ཚད་མ་བརྟག་པ་བསྟན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མ་ལུས་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་འདི་སྟོན་པར་མཛད་ཅེ་ན། འགྲོ་ཕན་མཛད་པར་བཞེད་པ་ཡིས། ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། །འགྲོ་ཕན་ནི་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པའོ། །དེ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པའི་ཐབས་ཅན་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་མཛད་པར་བཞེད་པ་ནི་འགྲོ་ལ་ཕན་བར་མཛད་པ་བཞེད་པའོ། །དེ་ནི་དེ་སྟོན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པར་མཛད་པར་བཞེད་པ་དེ་ཡང་ག་ལས་བྱུང་ཞེ་ན། བསྐལ་བ་གྲངས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ལ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་མི་ཉུང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྤྱར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མ་ལུས་པ་བརྙེས་ན་ཡང་གཞན་གྱི་དོན་མཛད་པའི་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་མི་འདོར་བའི་ཕྱིར་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དེ་ཡང་མངའ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་པ་འདིས་ཅི་ཞིག་མཛད་ཅེ་ན། གོམས་མཛད་པ་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱིའི་ཚིག་ཡིན་ཡང་


DTG191_Page_0291
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འཇུག་སྟེ། གཞན་ལ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། ཡང་དག་པར་ཀུན་ནས་བརྟེན་པས་ཡང་དག་པར་ཀུན་ནས་བརྟེན་ནས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་དག་གོ །དེ་སྐད་དུ་རྒྱུ་དང་རྟེན་གྱི་སྟོབས་ལས་འབྱུང་བའི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་གང་གིས་གསུངས་བ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཡང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པ་གཞན་དོར་བ་ཙམ་ཤེས་པར་འདོད་པས་དེ་ལྟར་བཤད་པའོ། །ཡང་ན་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བས་ན་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྟེ། མང་པོའི་ཚིག་གི་བྱེད་པའི་རྐྱེན་སྦྱར་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་ཞེས་བྱ་བའམ། བསྡུ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ལ་ཕན་པ་བསྒྲུབ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡང་དག་པའི་ཐབས་ཅན་ཡིན་བར་གསལ་བར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་གང་གིས་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཕན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་དག་ལ་མཐོ་རིས་དང་བྱང་གྲོལ་གྱི་ལམ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྟོན་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་ཕན་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟོན་པ་པོ། །ཁྱེད་ཅག་ཉིད་ཀྱིས་བྱ་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ལ་ཕན་བ་སྒྲུབ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་འདིའི་ཐབས་ནི། ཆོས་རྣམས་དངོས་སུ་གཟིགས་པ་དང༌། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཅན་ཡིན་ཡང་ཡང་དག་བ་ཇི་ལྟར་བ་བཞིན་དུ་མི་ཤེས་ན་གཞན་ལ་ཕན་པ་ཡང་དག་པ་སྟོན་པར་མི་ནུས་སོ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ཡང་བརྩེ་བ་ལས་ཉམས་པས་ནི་མི་སྟོན་པ་ཡིན་ལ། སྟོན་ན་ཡང་མི་ཕན་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་པས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་དང་ཤེས་རབ་གཉི་ག་ཡང་གཞན་ལ་ཕན་པ་ཡང་དག་ཕན་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཡིན་ནོ། །དངོས་སུ་གཟིགས་


DTG191_Page_0292
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་དེ་ཡང་རང་དབང་ཅན་གྱི་ཐོས་པ་དང་མ་འབྲེལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། སྨྲ་རྣམས་ཀྱི་དམ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྟོན་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་དེ་དག་གི་སྨྲ་རྣམས་ཀྱི་དམ་པ་སྟེ་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྟོན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁོ་ན་མཆོག་ཡིན་གྱི། གཞན་དག་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བསྟན་པས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདིས་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྒྲུབ་པ་བསྟན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུ་བ་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཁོ་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་དེ་དང་དེར་རྣམ་པར་འཐོར་བ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་སྡུད་པ་ནི་དོན་བསྡུས་པ་སྟེ། དོན་དེ་སྟན་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གཞུང་ལ་ཡང་དེ་སྐད་དུ་བསྟན་ཏེ། སཱའི་ཏ་ཕྲོགས་པའི་སྙན་དངགས་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་ཡང་དག་པར་རམ་ཀུན་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྣམས་འདིས་སྡུད་པར་བྱེད་པས་གཞུང་ཉིད་ལ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་


DTG191_Page_0293
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྩོམ་པ་ན་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པའི་དུས་ལ་ལྟོས་ནས་ད་ལྟར་གྱི་དུས་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་བྱ་བ་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོན་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གྲངས་ཅན་གྱི་ལུགས་བསྟན་པའི་དོན་དུ། །ནུས་པ་མ་ལུས་དང་ལྡན་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེར་སྐྱ་པ་རྣམས་ན་རི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུའི་ཚོགས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དབང་ཡིད་དུ་གྱུར་པའི་ནུས་པ་མ་ལུས་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་ཞིང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་རྡུལ་དང་མུན་པ་དང་སྙིང་སྟོབས་དག་ཆ་མཉམ་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་གཙོ་བོའོ། །དེ་དང་ཡིད་ལས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་དེ་དག་འབྱུང་ངོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། གཙོ་བོ་ཁོ་ན་ཞེས་ངེས་བར་བཟུང་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་བཅད་པའི་དོན་དུའོ། །འབའ་ཞིག་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ནི་དབང་ཕྱུག་དང་བཅས་པའི་གྲངས་ཅན་གྱིས་བརྟགས་པའི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་བསལ་བའི་དོན་དུའོ། །རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་སམ་བརྒྱུད་པས་སྐྱེས་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་དག་གི་ཐ་སྙད་ནི་དང་པོར་གཙོ་བོ་ལས་བློ་སྐྱེའོ། །བློ་ལས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་ལོ། །ང་རྒྱལ་ལས་སྒྲ་དང༌། རེག་བྱ་དང༌། རོ་དང༌། གཟུགས་དང༌། དྲིའི་བདག་ཉིད་དེ་ཙམ་ལྔ་དང༌། དབང་པོ་བཅུ་གཅིག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། བློའི་དབང་པོ་ལྔ་ནི། རྣ་བ་དང༌། པགས་པ་དང༌། མིག་དང༌། ལྕེ་དང༌། སྣའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །ལས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་ནི། ངག་དང༌། ལག་པ་དང༌། རྐང་པ་དང༌། རྐུབ་དང༌། མདོམས་སོ། །བཅུ་གཅིག་པ་ནི་ཡིད་དོ། །དེ་ཙམ་ལྔ་ལས་འབྱུང་བ་ལྔ་སྐྱེ་སྟེ། སྒྲ་ལས་ནམ་མ་ལ་འོ། །རེག་ལས་རླུང་ངོ༌། །གཟུགས་ལས་མེའོ། །རོ་ལས་ཆུ་འོ། །དྲི་ལས་ནི་སའོ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་སྐད་དུ་དབང་ཕྱུག་ནག་པོས། རང་བཞིན་ལས་ཆེན་དེ་ལས་ང་རྒྱལ་ཏེ། །དེ་ལས་ཚོགས་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གོ །བཅུ་དྲུག་པོ་ནི་དེ་དག་རྣམས་ལས་ཀྱང༌། །ལྔ་པོ་རྣམས་ལས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔ། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ལ་བརྗོད་དོ། །བློ་ཡང་འདི་བུམ་པའོ། །སྣམ་བུའི་ཞེས་ཡུལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །ང་རྒྱལ་ནི་བདག་ནི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །བདག་ནི་ལྟ་ན་སྡུག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །ཡིད་ནི་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་བྱིས་བ་འགའ་ཞིག་གིས་གྲོང་གཞན་ན་སྟོན་མོ་ཡོད་


DTG191_Page_0294
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དོ་ཞེས་ཐོས་ཏེ། དེར་བདག་འགྲོ་བར་བྱ་ན་ཅི་དེ་ན་བུ་རམ་དང་ཞོ་ཡོད་དམ། འོན་ཏེ་ཞོ་གཅིག་པུ་ཡོད་ཅེས་དེའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རྟོག་པ་འཇུག་པ་ནི་ཡིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བློ་དང༌། ང་རྒྱལ་དང༌། ཡིད་རྣམས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ལྷག་མ་ནི་གོ་བར་བླའོ། །ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་དང༌། གཙོ་བོ་དང༌། སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དག་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དེ་ཉིད་ཉི་ཤུ་ལྔ་ཤེས་ན། །རལ་བའམ་མགོ་ཟླུམ་ཅོད་བན་ཅན། །གནས་ནི་གང་དང་གར་གནས་ཀྱང༌། །གྲོལ་འགྱུར་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཅེས་བཤད་དོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གཙོ་བོ་ལས་བྱུང་བ་འདིས་ནི་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པས་འདོད་པ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ནི་རྒྱུ་ལས་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ལ་དེའི་སྟེ་གཙོ་བོའི་ངོ་བོ་སྟེ་བདག་ཉིད་ཡོད་བ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །ཡོན་ཏན་གསུམ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་རང་བཞིན་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་འབྲས་བུ་དམིགས་ཏེ་དཔེར་ན། སྣལ་མནག་པོ་དག་ལས་བྱས་པའི་སྣམ་བུ་ནི་ནག་པོ་དང༌། དཀར་པོ་ལས་བྱས་པ་ནི་དཀར་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཙོ་བོ་དང་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་བློ་དང༌། ང་རྒྱལ་དང༌། དེ་ཙམ་དང༌། དབང་པོ་དང༌། འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་གསལ་བ་ཡང་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཡིན་པར་དམིགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དབྱེ་བ་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟར་འདི་དག་ནི་སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ། འདི་དག་ནི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བྱ་བར་མི་ནུས་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཡོན་ཏན་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་ནི་གསལ་བ་ཡིན་ལ། གསལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་གཉི་ག་ཡང་ཡུལ་ཡིན་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་ཡང་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོངས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གྱད་དང་འབངས་མོ་བཞིན་ནོ། །སེམས་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་


DTG191_Page_0295
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཏེ། བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། རྨོངས་པ་ལམ་དུ་བྱ་བ་རིག་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡང་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གཙོ་བོས་ནི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །བློས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་དང༌། ང་རྒྱལ་ལས་ཀྱང་དེ་ཙམ་ལྔ་དང༌། དབང་པོ་བཅུ་གཅིག་གོ །དེ་ཙམ་གྱིས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཡོན་ཏན་གསུམ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་འདི་དག་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འཇུག་གོ །ཇི་སྐད་དུ། ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་དབྱེ་བ་མེད་ཡུལ་དང༌། །སྤྱི་དང་སེམས་མེད་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ནི། །གསལ་བ་དང་ནི་དེ་བཞིན་གཙོ་བོ་སྟེ། །དེ་བཞིན་དེ་ལས་བཟློག་པའི་སྐྱེས་བུའོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །གལ་ཏེ་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་དེའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ཕྱིར་ཅི་ལྟར་བསྟན་བཅོས་སུ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་བརྗོད། འདི་ལྟར་དབང་ཕྱུག་ནག་པོས། རྒྱུ་ལྡན་མི་རྟག་མ་ཁྱབ་པ། །བྱེད་བཅས་དུ་མ་རྟེན་པ་བ་རྟགས།། ཆ་ཤས་དང་བཅས་གཞན་དབང་གསལ། །བཟློག་པ་དག་ནི་མི་གསལ་བའོ། །ཞེས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གཙོ་བོས་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ནི་བློའོ། །བློས་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ནི་ང་རྒྱལ་ལོ། །ང་རྒྱལ་གྱིས་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ནི་དེ་ཙམ་ལྔ་དང་དབང་པོ་བཅུ་གཅིག་གོ །དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་འབྱུང་བ་རྣམས་སོ། །མི་གསལ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གང་ལས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བ་ན་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མི་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་གཙོ་བོ་དང་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་ནི་ལྷ་ཡུལ་དང་ས་སྟེངས་དང༌། བར་སྣང་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བ་ནི་འཇུག་སྟེ། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་མ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འཁོར་བའི་ཚེ་བློ་དང༌། ང་རྒྱལ་དང༌། དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་ཅན་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ཕྲ་བའི་ལུས་ལ་བ་རྟེན་པའི་གསལ་བ་འཁོར་བ་དེ་བཞིན་དུ་མི་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱ་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་དང་ང་རྒྱལ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་གསལ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་དམིགས་ལ། མི་གསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཅིག་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ན་འཇིག་རྟེན་


DTG191_Page_0296
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གསུམ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་ནི་རྟེན་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་གང་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་གསལ་བ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་ནི་འགྲོ་བ་ཡིན་ཏེ་ཐིམ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་འཇིག་པའི་དུས་ན་འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་དེ་ཙམ་ལ་ཐིམ་མོ། །དེ་ཙམ་ནི་དབང་པོ་ལྔའོ། །དབང་པོ་ནི་ང་རྒྱལ་ལའོ། །ང་རྒྱ་ལ་ནི་བློ་ལའོ། །བློ་ནི་གཙོ་བོ་ལ་ཐིམ་སྟེ། མི་གསལ་བ་ནི་དེ་ལྟར་གང་ལ་ཡང་ཐིམ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་ནི་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དང༌། རེག་དང༌། རོ་དང༌། གཟུགས་དང་དྲིའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆ་ཤས་རྣམས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་གསལ་བ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། གཙོ་བོའི་བདག་ཉིད་ལ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དཔེར་ན་ཕ་གསོན་བ་ན་བུ་ལ་རང་དབང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བ་ནི་རྒྱུའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་གཞན་དབང་ཡིན་ནོ། །མི་གསལ་བ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྟག་ཏུ་རྒྱུ་ལ་རག་མ་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ཐམས་ཅད་དོགས་པར་བྱས་ནས་ཡང་དག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཡང་དག་ཏུ་སྟེ། དོན་དམ་པར་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་གྱི། རང་བཞིན་དང་འགྱུར་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་ནི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ཐ་དད་པ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་ཡང་དག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་ངོ་བོས་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འཇུག་སྟེ། སྙིང་སྟོབས་དང༌། རྡུལ་དང༌། མུན་པ་ཕྲ་བ་དང་རགས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་འཁོར་བ་སྣ་ཚོགས་པ་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་འདིས་ནི་འབྲས་བུ་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་དོ་ཞེས་དམ་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་པ་ལས་སྔར་འབྲས་བུ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་དག་གིས་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལྔ་སྨྲས་ཏེ། མེད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུ་ལེན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཐམས་ཅད་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང༌། ནུས་པ་ནི་ནུས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གཏན་ཚིགས་དང་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་བརྗོད་དེ། གལ་ཏེ་རྒྱུ་ཡི་བདག་ཉིད་ལ། །


DTG191_Page_0297
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འབྲས་བུ་ནུས་པ་ཡོད་མིན་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གལ་ཏེ་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་ལ་སྐྱེས་པ་ལས་སྔར་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ནམ་མཁའི་པད་མ་བཞིན་དུ་དེ་སུས་ཀྱང་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་མེད་པ་དེ་ནི་གང་གིས་ཀྱང་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའི་པད་མ་བཞིན་ནོ། །གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཀྱང་འབྲས་བུ་ནི་སྐྱེས་བ་ལས་སྔར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བའོ། །དེ་ལྟ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཏིལ་ལ་སོགས་པས་ཏིལ་མར་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་གང་ཞིག་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་སྔར་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ། །ནུས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པའི་ངོ་བོས་ཡིན་གྱི། སེར་སྐྱ་པ་ཡང་དག་གསལ་བའི་ངོ་བོས་ནི་སྔར་ཡོད་པར་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་གཉིས་པ་བསྒྲུབ་པ་དོན་དུ་མེད་པར་མཚུངས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སྐྱེས་བུ་རྣམས་སོ་སོར་ངེས་པའི་རྒྱུ་ངས་ལེན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་སཱ་ལུའི་འབྲས་བུ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་སཱ་ལུའི་ས་བོན་ཁོ་ན་ལེན་པར་བྱེད་ཀྱི། ཀོ་ཏྲ་པའི་ས་བོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདག་སང་བྲམ་ཟེ་ལ་སྟོན་མོ་བྱའོ་སྙམ་ནས་ཞོ་དོན་དུ་གཉེར་བ་འོ་མ་ཉིད་ལན་གྱི་ཆུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་སཱ་ལུའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་སཱ་ལུ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཀོ་ཏྲ་པའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་པས། དེས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་སཱ་ལུའི་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་མཚུངས་ན་ཡང་སོ་སོར་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་སཱ་ལུའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ལེན་གྱི། ཀོ་ཏྲ་པའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན། སཱ་ལུའི་འབྲས་བུ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀོ་ཏྲ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཅི་སྟེ་ལེན་པར་མི་བྱེད་དེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་དེའི་འབྲས་བུས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་དེས་ལེན་པར་མི་བྱེད་པ་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། སཱ་ལུའི་ས་བོན་ཡང་སཱ་ལུའི་འབྲས་བུ་དོན་དུ་གཉེར་བས་ལེན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཀོ་ཏྲ་པའི་ས་བོན་བཞིན་དུ་དེའི་འབྲས་བུས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལ་དེའི་འབྲས་བུ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་སོ། །གཏན་ཚིགས་གསུམ་པ་བསྒྲུབ་


DTG191_Page_0298
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་ཕྱིར། འདི་ན་ཀུན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་འབྲས་བུ་མེད་པ་སྐྱེའི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ། རྩྭ་དང༌། རྡུལ་དང༌། བོད་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཀུན་རྩྭ་ལས་གསེར་དངུལ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་བདག་ཉིད་དང་བྲལ་བར་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་རྩྭ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་བྲལ་བར་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྔར་ནི་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་བརྗོད་ལ། ད་ལྟ་ནི་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་གོ །ཐམས་ཅད་ལས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལ་དེ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འདི་ནི་ངེས་པ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ། །འདི་སྙམ་དུ་སོ་སོར་ངེས་པའི་འབྲས་བུ་དག་ལ་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འབྲས་བུ་མེད་ན་ཡང་འབྲས་བུ་ཅུང་ཟད་ཅིག་བྱེད་ཀྱི། ནམ་མཁའི་པད་མ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་གང་ཡིན་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ལེན་པར་བྱེད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འགའ་ཞིག་ཉིད་འགའ་ཞིག་ལས་སྐྱེའི་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་རྩོད་པ་འདི་བསླང་ནས་ལན་གདབ་པའི་ཟོལ་གྱིས། གཏན་ཚིགས་བཞི་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། །འདི་ཡི་ནུས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིའོ། །དེ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པའི་ལམ་དེ་འདི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུ་ནུས་པ་རྣམས་ཀྱང་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ན་བྱ་བར་ནུས་པ་ཉིད་བྱེད་ཀྱི་མི་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གང་གིས་དེ་ཁྱེད་ཅག་འགེགས་པར་བྱེད་པ་མི་ནུས་པ་ཁོ་ན་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་སུ་ཞིག་གིས་སྨྲས། འོན་ཏེ་འབྲས་བུ་མེད་ཀྱང་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་དེ། དེ་ཡང་དེ་དག་གིས་བྱ་བར་མི་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་བྱར་མེད་གང་ཡིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་མེད་པ་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་


DTG191_Page_0299
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱ་བར་མི་ནུས་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །འདི་ལྟར་གང་མེད་པ་དེ་ནི་ངོ་བོ་མེད་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ལ། གང་ངོ་བོ་མེད་པ་དེ་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་བྱར་མེད་ཅིང་ཁྱད་པར་བསྒྲུབ་ཏུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཁྱད་པར་བསྒྲུབ་ཏུ་མེད་པ་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་བསྒྲུབ་ཏུ་མེད་པ་ལྟ་བུ་དེ་ཇི་ལྟར་འགའ་ཞིག་གིས་བྱ་བར་ནུས། ཅི་སྟེ་ཡང་དེ་ནི་ཡོད་པའི་གནས་སྐབས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ཕྱིར། འགྱུར་བ་བདག་ཉིད་ཉམས་འགྱུར་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་འགྱུར་བར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་ངོ་བོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་མ་སྤངས་པ་ཡིན་ན་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ཐོབ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ། ཡོངས་སུ་བཏང་ན་ཡང་འོན་ནི་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ཐོབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ནི་གཞན་ཡིན་ལ། མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡང་གཞན་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་མེད་པ་དེ་བྱ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་བྱེད་པ་ཉིད་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ན་ནི་རྒྱུ་རྣམས་མི་ནུས་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཁོ་ནར་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ། །ནམ་མཁའི་པད་མ་བཞིན་དུ་གང་གིས་ཀྱང་མི་ནུས་པ་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །དེའི་ཕྱིར་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ལན་མ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་ལྔ་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་འབྲས་བུ་མི་རུང་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་བཤད་མ་ཐག་པའི་རིགས་པས་སམ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་གཏན་ཚིགས་བཞི་ཀས་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འབྲས་བུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཅི་ཞིག་བྱེད་པ་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་རྒྱུར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་པད་མ་བཞིན་ནོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པར་ནུས་ན་དེ་ལྟ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སྐྱེས་པ་ལས་སྔར་འབྲས་བུ་ཡོད་དོ་ཞེས་བཟློག་པས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་


DTG191_Page_0300
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བར་གྲུབ་ན་ཡང་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་འདི་དག་གཙོ་བོ་ཉིད་ལས་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་ཅེ་ན། གསལ་བ་འདི་ནི་བདེ་སོགས་ཀྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་གཙོ་བོ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ་ལྡན་པའི་སྦྱོར་བ་ལྔ་སྨྲས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། ཁྱད་པར་ཚད་ཕྱིར་རྗེས་འགྲོའི་ཕྱིར། །ནུས་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དབྱེར་ཡོད་ཕྱིར། །རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་དབྱེར་མེད་ཕྱིར། །མི་གསལ་བ་ཡི་རྒྱུ་ཡོད་དོ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གཙོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་ཚད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འདི་ན་གང་ལ་བྱེད་པ་པོ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཚད་ཡོད་པར་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་རྫ་མཁན་དང་ལྡན་པས་འཇིམ་གོང་ལས་བྲེ་ལྔ་ཤོང་བ་དང༌། བྲེ་དོ་ཤོང་བ་དང༌། བྲེ་བཅུ་ཤོང་བའི་ཚད་དང་ལྡན་པའི་བུམ་པ་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་འདི་ཡང་བློ་གཅིག་དང༌། ང་རྒྱལ་གཅིག་དང༌། དེ་ཙམ་ལྔ་དང༌། དབང་པོ་བཅུ་གཅིག་དང༌། འབྱུང་བ་ལྔ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ངོ༌། །དེའི་ཕྱིར་གང་ལས་ཚད་དང་ལྡན་པའི་གསལ་བ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པའི་གཙོ་བོ་ཡོད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་གཙོ་བོ་མེད་ན་གསལ་བ་འདི་ཚད་དང་མི་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལས་ཀྱང་གཙོ་བོ་ཡོད་དེ། ཁྱད་པར་རྣམས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་རིགས་དང་ལྡན་པར་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་དང་ཁམ་ཕོར་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་འཇིམ་པའི་རིགས་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ནི་འཇི་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །གསལ་བའི་ཁྱད་པར་འདི་ཡང་བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་དང༌། རྨོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་དང་ལྡན་པར་དམིགས་སོ། །ག་ལས་ཤེ་ན། རབ་ཏུ་དང་བ་དང༌། གདུང་པ་དང༌། ཞུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་རབ་ཏུ་དང་བ་དང༌། ཡང་བ་དང༌། ཞེན་པ་དང༌། འཕེལ་བ་དང༌། དགའ་བ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་ཞེས་བྱ་བས་ཀྱང་སྙིང་སྟོབས་ཉིད་བརྗོད་དོ། །རྡུལ་གྱི་འབྲས་བུ་ནི་གདུང་བ་དང༌། སྐེམ་པ་དང༌། ཐ་དད་པ་དང༌། རེངས་པ་དང༌། སྐྱོ་བ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །རྡུལ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྒྲས་བརྗོད་དོ། །མུན་པའི་འབྲས་བུ་ནི་ཞུམ་པ་དང༌། སྒྲིབ་པ་དང༌། སྡོམ་པ་དང༌། རྣམ་པར་འཚེ་བ་དང༌། ལྕི་བ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །མུན་པ་ཡང་རྨོངས་པའི་སྒྲས་བརྗོད་དོ། །ཆེན་པོ་


DTG191_Page_0301
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲས་བུ་རབ་ཏུ་དང་བ་དང༌། གདུང་བ་དང་ཡང་བ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། རྨོངས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱའོ། །དེས་ན་འདི་དག་ནི་རབ་ཏུ་དང་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ལས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཅིང་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལས་ཀྱང་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་གྲུབ་པོ། །དེ་གྲུབ་པ་ན་ཡང་ཤུགས་ཀྱིས་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ། །གཙོ་བོ་ཡོད་ན་ཐ་དད་པ་དག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལས་ཀྱང་གཙོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ནུས་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལས་ཀྱང་གཙོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་འདི་ན་གང་ཞིག་དོན་གང་ལ་འཇུག་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཐག་པ་སྣམ་བུ་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་གིས་གསལ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་གཙོ་བོའི་ནུས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །ནུས་པ་དེ་ཡང་རྟེན་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ལ་ནུས་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་གཙོ་བོ་ཡོད་དོ། །འདི་ལས་ཀྱང་གཙོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་དབྱེར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་འདི་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མཐོང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་འཇི་བའི་གོང་བུ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་བུམ་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་འཇི་བའི་གོང་བུ་ལས་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བུམ་པ་ནི་སྦྲང་རྩི་དང་ཆུ་དང་འོ་མ་འཛིན་པར་ནུས་ཀྱི། འཇིམ་པའི་གོང་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་འདི་མཐོང་ནས་གང་ལས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་འདི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྒྲུབ་བོ། །འདི་ལས་ཀྱང་གཙོ་བོ་ཡོད་དེ། རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་དབྱེར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ལ་བརྗོད་དོ། །འདི་དག་ནི་འཇིག་པའི་དུས་ན་འགའ་ཞིག་ཏུ་དབྱེར་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་འབྱུང་བ་ལྔ་ནི་དེ་ཙམ་ལྔ་ལ་དབྱེར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཙམ་དང༌། དབང་པོ་དག་ནི་ང་རྒྱལ་ལ། ང་རྒྱལ་ནི་བློ་ལ། །བློ་ནི་གཙོ་བོ་ལ་དབྱེར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་འཇིག་པའི་དུས་སུ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་དབྱེར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དབྱེར་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་


DTG191_Page_0302
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མི་ནུས་པའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་དུ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཞུམ་པར་དབྱེར་མེད་པར་འགྲོ་བའི་གཙོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདིར་སློབ་དཔོན་གྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་ལྷག་མ་རྣམས་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་དོན་དུ་གཏན་ཚིགས་ཁོ་ན་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་བདེ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་སྡུག་བསྔལ་དང་རྨོངས་པ་གཉིས་གཟུང་ངོ༌། །གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་མཐར་ཐུག་པའོ། །གསལ་བར་སྣང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བར་དམིགས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། རབ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སོགས་པའི་སྒྲ་རེ་རེ་དང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འདི་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དང་པོ་ཉིད་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་གྲུབ་པར་བསྟན་ནས། ཚད་མ་དགོད་པའི་ཕྱིར། དེ་བས་དེ་རིགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་རིགས་རྗེས་འགྲོ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཏེ། ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ཉིད་ཀྱི་རིགས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་དངོས་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ཀྱང་བསྒྲུབ་བྱ་བསྟན་ཏོ། །བུམ་སོགས་བྱེ་བྲག་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་བཞིན་ནོ། །དེའི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེར་སྐྱ་པ་སྟེ་གྲངས་ཅན་རྣམས་སྨྲ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ཕྱིར་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་གཙོ་བོ་ཁོ་ན་ལས་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་འདི་དག་དེའི་ངོ་བོར་རབ་ཏུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ་འདི་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་འདི་དག་གཙོ་བོའི་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ཡིན་ན་དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་དག་ལ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར། གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུའམ། རྒྱུ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདི་ནི་འབྲས་བུའོ། །འདི་ནི་རྒྱུའོ་ཞེས་བྱ་བའི་མ་འདྲེས་པའི་རྣམ་བར་གཞག་པ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པར་འཇི་ལྟར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཅག་གིས་རྩ་བའི་རང་བཞིན་ནི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། འབྱུང་བ་དང་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚོགས་བཅུ་དྲུག་ནི་འབྲས་བུ་ཁོ་ན་ཡིན་ཞིང༌། བློ་དང༌། ང་རྒྱལ་དང༌།


DTG191_Page_0303
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དེ་ཙམ་རྣམས་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ན་རྒྱུ་ཡང་ཡིན་ལ་འབྲས་བུ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། རྩ་བའི་རང་བཞིན་འགྱུར་བ་མིན། །ཆེན་པོ་སོགས་བདུན་རང་བཞིན་འགྱུར། །བཅུ་དྲུག་པོ་རྣམས་འགྱུར་པ་སྟེ། །སྐྱེས་བུ་རང་བཞིན་འགྱུར་བ་མིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་འམ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའམ། ཡང་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་ལྟོས་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། ལྟོས་པར་བྱ་བ་ངོ་བོ་གཞན་ཡང་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ལ་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དུ་ན་སྐྱེས་བུ་ཡང་རང་བཞིན་དང་འགྱུར་བའི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ཞོ་གང་ཡིན་པ་དེ་འོམ། །འོ་མ་གང་ཡིན་དེ་ཞོ་ཞེས། །དྲག་པོ་ལེན་གྱིས་བསྟན་པ་སྟེ། །དེ་བཞིན་འབིགས་བྱེད་གནས་པའང་འཆད། །ཅེས་བཤད་དོ། །ཡང་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་ནི་གསལ་བ་ཡིན་ལ། །བཟློག་པ་ནི་མི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་ཡིན་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་བྱིས་པའི་ཚིག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་གང་ལས་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པར་མི་རིགས་ཏེ། བཟློག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ངོ་བོ་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་ཆད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྡུལ་དང༌། མུན་པ་དང༌། སྙིང་སྟོབས་རྣམས་དང༌། སེམས་ཅན་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་ཁས་བླངས་པ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བ་དང། སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཐ་མི་དད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གསལ་བའི་ངོ་བོ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་མི་གསལ་བ་ཡང་གསལ་བའི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དང༌། གསལ་བ་ཡང་མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་མི་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་


DTG191_Page_0304
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ངེས་པ་རྟོགས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་འགྲུབ་ཀྱི། གང་གིས་གཙོ་བོ་ལས་ཆེན་པོ་དང༌། ཆེན་པོ་ལས་ང་རྒྱལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་བ་སྐྱེ་བར་ངེས་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང༌། ལྡོག་པ་རྟོགས་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་བ་སྐྱེ་བའི་ཐ་སྙད་འདི་ནི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གང་གིས་གཙོ་བོ་ལས་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་བར་འགྱུར་བ་རྟག་པ་ལ་ནི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན་པ་དག་གིས་དོན་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་གང་གིས་ངོ་བོ་ཐ་དད་མེད་བ་ན་དེ་འགལ་བར་འགྱུར་བ་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་སྔ་ན་མེད་པའི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མི་འདོད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་གཙོ་བོ་སྤྲུལ་འཁྱིལ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་འགྲོ་བས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ལ། ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གཙོ་བོ་དེ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ཡང་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་ཀྱང་འགལ་བ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ན་སྔ་མའི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་དོར་ནས་སམ། ཡོངས་སུ་མ་དོར་བར་ཡིན་གྲང༌། གལ་ཏེ་མ་དོར་བར་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གནས་སྐབས་འཆོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྒན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ལོང་ཚོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་རྣམས་དམིགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཡོངས་སུ་དོར་ནས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གཞན་སྔ་མ་འགག་ཅིང༌། སྔ་ན་མེད་པའི་རང་བཞིན་གཞན་སྐྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་འགའ་ཡང་མི་འགྲུབ་བོ། །གཞན་ཡང་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་དེ་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་བརྗོད་ལ། གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་སམ། བདག་


DTG191_Page_0305
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འགྱུར་བ་ཡིན་གྲང༌། རེ་ཞིག་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གཞན་སྐྱེ་བ་ན་སྔ་མ་འཇིག་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་རང་བཞིན་གཞན་སྐྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཆོས་ཅན་རྣམ་པར་གནས་པ་ལ་ཆོས་གཞན་ལོག་པས་ཆོས་གཞན་སྐྱེ་བ་ནི་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་བརྗོད་ཀྱི། རང་བཞིན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འདི་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་ཆོས་དེ་ཆོས་ཅན་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་གམ། དོན་གཞན་དུ་མ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན་གལ་ཏེ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ། ཆོས་ཅན་གྱི་གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ། དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་སྣམ་བུ་དང་རྟ་དག་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ན་གཡོ་བ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་སྐྱེས་བུ་ཡང་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་ཆོས་གཉིས་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པས་དེ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་གཞག་གི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ལ་འབྲེལ་པ་མེད་ན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་འབྲེལ་པར་འགྱུར་ན་ཡོད་པ་ལ་འམ། མེད་པ་ལ་ཡིན་གྲང༌། རེ་ཞིག་ཡོད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་བཞིན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མ་ལུས་པ་ཐོབ་པས་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགའ་ལ་ཡང་རག་ལས་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཉེ་བར་བརྗོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགའ་ལ་ཡང་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་འགའ་ལ་ཡང་བརྟེན་པར་མི་རིགས་སོ། །ཆོས་གཞན་ཐ་དད་པ་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ན་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། གང་ལ་གནས་སྐབས་ཐ་དད་ཀྱང་བདག་


DTG191_Page_0306
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་གཅིག་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ན་དེ་ལ་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་རྣམ་པར་གཞག་ལ། ཆོས་ཅན་ལས་ཆོས་དག་ཐ་དད་པ་ན་རང་བཞིན་གཅིག་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གི་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ནི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཡིན་ལ། ཆོས་ལས་དེ་ཡང་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འཇུག་པ་དང༌། ལྡོག་པའི་ཆོས་གཉིས་ལས་ཐ་དད་པའི་ཆོས་ཅན་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མཐོང་བའི་ལམ་དུ་འཇུག་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་འདྲ་བ་ནི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དོན་གཞན་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཆོས་ཅན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་གཅིག་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་གཉིས་ཀྱང་ཆོས་ཅན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཅན་ནམ་ཆོས་སུ་འགྱུར་པ་ཡིན། ཆོས་གཉིས་ཆོས་ཅན་གྱི་གནས་སྐབས་ཅན་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་གནས་སྐབས་ཅན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་ལྡོག་པ་ཡང་མེད། སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་དོ། །ཆོས་གཉིས་ལས་ཆོས་ཅན་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་སྔ་ན་མེད་པ་སྐྱེ་ཞིང་སྔ་མ་འཇིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་འགའ་ཡང་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་མི་འགྲུབ་པོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་དབང་གིས་ཀྱང་ཁྱེད་ཅག་གི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཐ་སྙད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱོན་འདི་ནི་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡལ་བར་དོར་ནས་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བའི་སྐྱོན་གཞན་གྱིས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་དེ་ལ་ཡང་ཕྱིས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། སྐྱོན་མཚུངས་པར་བསྟན་པའི་ཟོལ་གྱིས། རེ་ཞིག་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ཉིད་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བློ་བཟངས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པ་པའོ། །དེ་དག་གིས་སྨྲས་པའི་མེད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྩོད་པ་ལྔ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་ལ་ཡང་སྟེ། འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་ལ་འདི་སྐད་དུ་བརྗོད་པར་ནུས་ཏེ། ཡོད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུ་ལེན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཐམས་


DTG191_Page_0307
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། ནུས་པས་ནི་ནུས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་ན་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པར་དུ་ཆོད་པ་དང་འབྲེལ་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡོད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུ་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་གཉི་གའི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་དེ་གཅིག་ལ་ཀླན་ཀར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་འདིར་མེད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རྩོད་པ་ཡིན་ལ། གཞན་དུ་ཡོད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རྩོད་པ་འདི་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་འདི་མཚུངས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། བསམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་བྱེད་པ་དང༌། ངེས་པའི་རྒྱུ་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་ཙམ་བརྗོད་པར་འདོད་ནས་འདི་བརྗོད་ལ། འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་མི་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ཁྱེད་ཅག་གི་རྩོད་པའི་ལེན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་བློ་བཟངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཇི་ལྟར་མཚུངས་ཤེ་ན། གལ་ཏེ་ཞོ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཡོད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུའོ།། གལ་ཏེ་འོ་མ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་སྟེ། འོ་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ། ཞོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམས་རྣམ་ཀུན་ཏེ། རོ་དང༌། ནུས་པ་དང༌། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་དབྱེ་བའི་ངོ་བོས་ཞོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཡོད་ན་གང་གིས་དེ་དག་འོ་མ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཅི་ཞིག་ཡོད། རྒྱུ་ལ་སོགས་དང་འདྲ་བདག་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བའི་བདག་ཉིད་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །རྒྱུ་ནི་རང་བཞིན་ནོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སེམས་པ་ཅན་དང༌། དེ་དག་གི་སྒྲ་ནི་ཞོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཡང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་བཟུང་ངོ༌། །འདིས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་པར་ཐལ་བསྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་གཉིས་བསྟན་ཏོ། །ད་ནི་ཚད་མ་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འབྲས་དེ་ཡོད་


DTG191_Page_0308
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཕྱིར་རྒྱུ་ཡི་ས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འབྲས་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང༌། འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པ་ཞོ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡོད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་རིག་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱུ་ནི་གཙོ་བོ་དང༌། འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པ་ནི་འོ་མ་ལ་སོགས་པའོ། །རིག་པ་ནི་སེམས་པ་ཅན་ནོ། །དེ་དག་དང་མཚུངས་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་རིག་བཞིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོད་པ་དེ་ནི་སུ་ཞིག་གིས་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རང་བཞིན་ནམ་སེམས་པ་ཅན་བཞིན་ནོ། །གཞན་གྱི་འདོད་པས་འོ་མ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་ཞོ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བའོ། །གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཡང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དང༌། ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་སྟེ། བསྐྱེད་ཟིན་པ་ཡང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པ་རྣམས་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་པ་བསྒྲུབས་ནས། ད་ནི་རྒྱུར་མངོན་པར་འདོད་པ་རྣམས་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ། དེ་ཕྱིར་མངོན་འདོད་རྒྱུ་མིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །དེས་ན་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རྩ་བའི་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ་དང༌། ས་བོན་དང་འོ་མ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ཞོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པའོ། །དེའི་ངོ་བོ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ཡང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བརྗོད་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་བཀག་པ་ལས་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཕྱིར་ཞེས་སྨོས་སོ། །གཞན་བདག་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་བཞིན་ཏེ། རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་འདོད་


DTG191_Page_0309
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་སེམས་པ་ཅན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་འགྱུར་མིན་རང་བཞིན་མིན། །ཞེས་སྨྲས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སེམས་པ་ཅན་ལྟ་བུའོ། །མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །འདི་གཉི་ག་ཡང་ཐལ་བ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པའི་དཔེས་ཅི་ཞིག་བྱ། གང་ཡང་གྲངས་ཅན་རྣམས་སྐྱེས་བུ་ལ་ཡང་གཟུགས་བརྙན་འཆར་བའི་ཚུལ་གྱིས་ལོངས་སྤྱོད་ལ་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་དུ་བཤད་དེ། འདི་ནི་གཞན་ཡང་ཡིན་ལ་བདག་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། གྲོལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནི་གྲོལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་པོ་གཉིས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གསལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་དོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་གལ་ཏེ་གཏན་ཚིགས་དང་པོ་མངོན་པར་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་མངོན་པར་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ནི་མི་འདོད་དོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ནུས་པའི་ངོ་བོས་སོ། །ཅི་སྟེ་སྤྱིར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མངོན་པར་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ཐམས་ཅད་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གཉིས་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་བྱ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་སོགས་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ཤས་ཆེ་བ་དང་ཤས་ཆུང་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བཟུང་ངོ༌། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གླན་ཀའོ། །དེ་ཕྱིར་མངོན་འདོད་རྒྱུ་མིན་ཏེ། །བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་སྔར་དེ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བརྟག་སྟེ། ཁྱད་


DTG191_Page_0310
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་འདི་མངོན་པར་གསལ་བའི་གནས་སྐབས་ལས་སྔར་རང་བཞིན་གྱི་གནས་སྐབས་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཡང་ཡོད་དམ། འོན་ཏེ་མེད། གལ་ཏེ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཁྱེད་ཅག་གིས་གཏན་ཚིགས་གཉི་ག་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལན་བཏབ་པ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་སྔར་ཡོད་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་དེ་ལྟར་རྒྱུ་དེ་དག་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཁྱེད་ཀྱི་མེད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་མེད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་བསྒྲུབས་ནས། ད་ནི་རྒྱུ་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་བཞི་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེ་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པས་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རིགས་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ལེན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་དེ་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་མ་ལ་སོགས་པའི་ངེས་པ་ལས་ཞོ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེའི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཐམས་ཅད་ལས་སྐྱེ་པ་མེད་པ་ཉིད་ངེས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་ཕྱོགས་ལ་མི་རུང་སྟེ། བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནུས་པ་ནི་ནུས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཉིས་ཀྱང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་གིས་འགའ་ཞིག་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ནུས་པར་གཞག་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་བྱེད་པར་གྲུབ་ཀྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། །ནུས་པ་མེད་ཅིང་བྱ་བའང་མེད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྟོན་པ་ནི། བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ཐལ་བ་ལས་བཟློག་པར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཡང་སྐབས་གཞན་གྱིས་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་


DTG191_Page_0311
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར། །སྒྲུབ་པ་ཞུགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇུག་པའོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྨོས་པས་ཐེ་ཚོམ་ཡང་བཟུང་སྟེ། འདི་ནི་གཉི་གའི་ཆ་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་རང་གི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ན། གཉིས་བྱེད་དེ། གཞལ་བར་བྱ་བའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ཐེ་ཚོམ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་དང༌། ཡུལ་དེ་ལ་ངེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །འདི་ནི་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ལ་རིགས་པས་མི་འཐད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཐེ་ཚོམ་དང་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་གི་ལུགས་ཀྱིས་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་སེམས་པ་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནམ། བློ་དང་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན། ཕྱོགས་གཉི་ག་ལ་ཡང་དེ་དག་བཟློག་ཏུ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་པ་ཅན་བློ་དང་ཡིད་རྣམས་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཀྱང་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལས་ངེས་པ་བསྐྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའི་རྒྱུ་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཁྱེད་ཅག་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་སྨྲས་པ་དེ་ཀུན་ཏེ་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ངེས་པ་བསྐྱེད་པའི་དོན་དུ་སྒྲུབ་བྱེད་སྨྲ་བ་ན་ངེས་པ་ཡང་མེད་པ་སྐྱེ་བ་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་དམ་བཅས་ནས། དེ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་ལོ། །ཅི་སྟེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་དུ་འོང་བས་ངེས་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་མེད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་མེད་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་དག་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ངེས་པ་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཡང་སྐྱེ་བ་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་མེད་ཀྱང་བྱེད་པ་དང༌། ཇི་ལྟར་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ལེན་པ་དང༌། ཇི་ལྟར་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྟར་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་དང༌། ཇི་ལྟར་འདི་མེད་ན་ཡང་ནུས་པའི་རྒྱུ་དག་


DTG191_Page_0312
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གིས་བྱེད་པ་དང༌། ཇི་ལྟར་དེ་ལ་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་སྔར་ངེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དོན་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་འདི་སྔར་མངོན་པར་མི་གསལ་བ་ལས་ཕྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལས་མངོན་པར་གསལ་བར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་བྱ་བ་ཡོད་པས་འདི་དག་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་མ་གྲུབ་པ་རི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གསལ་པ་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པའམ། ཡང་ན་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའམ། དེ་ལ་དམིགས་པའི་སྒྲིབ་པ་བསལ་བ་ཡིན་གྲང༌། དེ་ལ་རེ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་བསྐྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་འདི་ངེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་འམ། ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང༌། གལ་ཏེ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ། དེ་ནི་ངེས་པ་ལས་དབྱེར་མེད་པས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར། ངེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པས་སྐྱེ་བར་མི་རིགས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེའི་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པ་མི་འཐད་དོ། །འདི་ལྟར་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནམ། བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡིན། རེ་ཞིག་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང༌། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་འབྲེལ་པ་མ་ཟུབ་ཅིང་ཐུག་པ་མེད་པ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་མི་དད་ན་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་དོན་མེད་དེ། ངེས་པ་ཉིད་ལས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་ཐ་མི་དད་པའི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཐུར་དུ་ལྟུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྟེན་འགའ་ཞིག་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འོག་ཏུ་ལྟུང་བའི་གེགས་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟེན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡང་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་དུ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་ཉེ་བའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་རྟག་ཏུ་སྐྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲུབ་པར་


DTG191_Page_0313
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་ནས་ངེས་པ་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་འདོགས་ན་ཡང་གོང་དུ་སྐྱོན་སྔ་མ་བཞིན་དང༌། ཐུག་པ་མེད་དོ། །གཞན་ཡང་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་འདི་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ན། དེ་ཅི་མེད་པ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་ཡོད་པ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་པོ་འདི་ཡང་འཇུག་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་མེད་པ་ཡིན་ན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ། ཡོད་ན་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཡང་མངོན་པར་གསལ་བར་འདོད་པ་ན་མངོན་པར་གསལ་བ་འདི་ཡང་ཅི་ཞིག་ཅེས་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བ་བཟློག་པར་དཀའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཐ་དད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་མ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་མི་རིགས་སོ། །དེའི་ཡུལ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གསལ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཡུལ་རིག་པ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་དེའི་ཡུལ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ཁྱེད་ཅག་གི་ལུགས་ཀྱིས་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཅི་ཞིག་བསྐྱེད་པར་བྱ་བར་འགྱུར། དམིགས་པ་གཉིས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཡང༌། དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ཡང་མངོན་པར་གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་སྡུད་པ་དང༌། རིམ་པ་གཞན་དུ་སྦྱར་བ་སྟེ། མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་འོག་ཏུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྲོ་བ་ནས་སྡུད་པའི་བར་དུ་བློ་ནི་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཅག་གི་ལུགས་ཀྱིས་རིག་པ་ནི་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པ་ལ་དེ་ཉིད་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་དམིགས་པའི་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད། འདི་སྙམ་དུ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རིག་པ་བློའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་དང་དམིགས་པ་དང༌། ངེས་པ་དང༌། ཡིད་དང༌། ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཡང་ཕྱིས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཡུལ་ལ་


DTG191_Page_0314
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དམིགས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་གསལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དེ་ལ་དམིགས་པའི་སྒྲིབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟག་པའི་ཕྱིར་ཟད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་མངོན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཟད་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་གྱི་ངོ་བོ་མ་བཏང་བར་མི་མངོན་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམིགས་པ་གཉིས་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པའི་སྒྲིབ་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མེད་པ་ལ་ནི་སྒྲིབ་པ་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ནི་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ཟད་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་རྟག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རིགས་པ་ནི་རྟག་པའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པ་མེད་ལ། དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཟད་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ཡིན་ནོ། །སྒྲིབ་པ་ཟད་པ་ཡང་སུས་ཀྱང་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་ཕྱོགས་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་མེད་པར་ཐལ་བ་དང༌། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཆད་པར་ཐལ་བ་ཡང་མི་ཟློགས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་གི་གཙོ་བོ་དང་སྐྱེས་བུ་དག་སོ་སོར་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ན་ཐར་པ་ནི་འདོད་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐར་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅིངས་པ་མེད་དོ། །ལོག་པའི་ཤེས་པའི་དབང་གིས་ཀྱང་བཅིངས་པར་འདོད་ལ། དེ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་བཅིངས་པའི་ཕྱིར། གང་ལས་ཐར་པ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་ཡང་ཕན་པ་དང་མི་ཕན་པ་ཐོབ་པ་དང༌། སྤོང་བའི་དོན་དུ་འཇུག་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཐོབ་པར་བྱ་བ་འམ་སྤང་བར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བ་བྱེད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཆད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞི་ག་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་བསལ་ནས། འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱོན་སྤང་པའི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་གསུམ་ལྡན་དབྱེར་མེད་ཀྱང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འབྲས་བུ་ཡོད་པ་བཀག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཤུགས་ཀྱིས་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཡིན་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ནི། ཕན།


DTG191_Page_0315
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཚུན་སྤོངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་བཤད་པ་དོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དག་གཞན་གྱིས་བཀོད་པའི་སྐྱོན་ལྟར་སྣང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་དེ་ནི་བྱ་བར་མི་ནུས་ཏེ། །ངོ་བོ་མེད་ཕྱིར་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་བྱ་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ལ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་དེ་ཡང་ངོ་བོ་མེད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་སྐྱེས་པ་ལས་སྔར་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་པར་རིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བཀག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་སྐྱེ་བ་ལས་སྔར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དེ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དངོས་པོ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཕྱོགས་སུ་བྱས་ནས་ངོ་བོ་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་སུ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་སྟེ། དངོས་པོ་དང་བྲལ་བ་ནི་སུས་ཀྱང་བྱེད་པར་ཁས་མ་བླངས་སོ། །གཞན་ཡང་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་མ་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རྒྱུའི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་གང་ལ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པའི་མེད་པ་འགའ་ཞིག་ནི་བྱེད་ལ། ནམ་མཁའི་པད་མ་ལ་སོགས་པ་གང་ལ་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་ནི་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུར་མི་འདོད་ཅིང་གང་དང་གང་མེད་པ་དེ་དང་དེ་བྱེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱབ་པ་ཡང་མི་འདོད་དོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། གང་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་ལས་སྔར་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་འདོད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་རྒྱུ་རྣམས་མེད་པ་བྱེད་པར་མཚུངས་པ་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་ན། རྩོད་པ་འདི་ནི་ཁྱེད་ཅག་ལ་ཡང་ཡོད་པར་མཚུངས་པ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་ཞེས་མཚུངས་སོ། །གང་གིས་དེ་མི་བྱེད་པ་ཁྱེད་ཅག་གི་ལུགས་ཀྱིས་མེད་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུའི་ནུས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་མི་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཅིག་ཤོས་ལ་ཡང་


DTG191_Page_0316
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མཚུངས་སོ། །གང་གི་ཡང་དཔེར་ན་ཁྱེད་ཅག་གི་ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་ནུས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་འམ་འདི་ལ་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་འབྲས་བུ་མེད་པ་འམ་ངོ་བོ་འགའ་ཞིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་བྱེད་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཡིན་དེ་འདྲ་མེད་ན་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་མཚུངས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱེ་བྲག་ཡོད་ན་ཡང་འགའ་ཞིག་འགའ་ཞིག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ངེས་པ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་བརྒྱུད་པ་ལས་ཡང་དག་པར་འོངས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ། །ཐ་མི་དད་པ་ནི་གཅིག་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་རྒྱུ་དང་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཇི་ལྟར་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང༌། ཐ་དད་ན་ཡང་འགའ་ཞིག་ནི། །དངོས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བྱེད་པོར་འགྱུར། །ཐ་དད་མེད་ན་གཅིག་དེ་ཡིས། །བྱ་བ་བྱེད་པ་འགལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་དོ། །ངེས་པ་གྲུབ་པ་མ་རྫོགས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་དག་ནུས་པ་ངེས་པ་མེད་པ་བསྟན་པའི་དོན་དུ་རྩོད་པར་བྱེད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་སངས་རྒྱས་པ་ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱུ་དག་ནི་ནུས་པ་ངེས་པ་མི་འཐད་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ངེས་པ་རྣམས་ཏེ་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་རྣམས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་མེད་པར་འབྲས་བུ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་ཡོད་པར་གྱུར་པའི་འབྲས་བུའི་ངེས་པས་སྟོང་པ་དེ་དག་ནི་ནུས་པ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །སཱ་ལུའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཡོད་པར་གྱུར་པའི་འབྲས་བུ་ངེས་པས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །རང་གི་ཕྱོགས་ལེགས་པར་གནས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །ཡོད་ན་དེ་ཡི་ངེས་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡོད་ན་སྟེ། འབྲས་བུ་རྣམས་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པའི་འོ། །དེ་ལྟ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་


DTG191_Page_0317
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བརྗོད་དོ། །འདི་ལྟར་ངེས་པ་དེ་དག་མ་གྲུབ་པ་ན་གལ་ཏེ་ཞོ་སྐྱེད་པ་ལ་འོ་མ་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་འདི་མེད་དུ་ཟད་མོད། གང་ཡང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པ་སྒྲོ་མ་བཏགས་པའི་དངོས་པོ་སྔར་མ་མཐོང་བ་གང་གི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དངོས་པོ་གཞན་སྐྱེ་བ་དེ་ལ་འགག་པ་མེད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་གང་ལ་སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་མི་འཇུག་པ་དེ་ལ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡང་ལྡོག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། མིང་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ལོག་ན་རང་གི་ཁྱད་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པར་བྱེད་ལ། རྒྱུ་ལོག་པ་ན་ཡང་འབྲས་བུ་ལྡོག་སྟེ། འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་དེ་ལོག་པ་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་འོ་མ་ལ་ནི་ཞོའི་ནུས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་མིང་སྟེ། ཐ་སྙད་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོའི་རང་བཞིན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་དེ་ལྡོག་པ་ན་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པའི་དངོས་པོ་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །མིང་སྨོས་པ་ནི་མཚོན་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་དེ་དང་བསྲེས་ལ་བཟུང་ངོ༌། །ངོ་བོ་སྨོས་པ་ཡང་མཚོན་པ་སྟེ་མིང་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ན་ཡང་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་རྒྱུ་ནི། འདི་ལྟར་རྣམ་རྟོག་བརྗོད་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་རྟོག་ནི་མིང་དང་འདྲེས་པ་ལ་བརྟེན་པའོ། །བརྗོད་པ་ཡང་སྒྲའོ། །རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་དུ་མ་ནི་དབྱེར་མེད་ཅིང་ཆ་ཤས་མེད་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གཅིག་ལ། ཇི་ལྟར་གོམས་པ་བཞིན་དུ་འཇུག་གོ །འདི་ལྟར་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་གཞུང་ལུགས་ཐ་དད་པ་ལ་གནས་པའི་རྒོལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་དག་དངོས་པོ་དེའི་བདག་ཉིད་དམ་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་པར་འགྱུར་བའམ། དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས། གཅིག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཅིག་ཉིད་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ནུས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་


DTG191_Page_0318
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འགའ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་པས་ངོ་བོ་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱུ་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཏན་ཚིགས་བཞི་པོ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་བྱས་པ་ཉིད་ངེས་པའི་རྒྱུ་ལེན་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ལྟ་ཡིན་པར་གྱུར་ན། ཇི་སྲིད་དུ་རྒྱུའི་ནུས་པ་ངེས་པས་བྱས་པ་ཡང་ངེས་པའི་རྒྱུ་ལེན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུའི་ནུས་པ་ངེས་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་ཡང་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་དོན་གྱི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང༌། ཁྱད་པར་བྱར་མེད་གང་ཡིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་བསམ་པ་མ་ཤེས་ནས་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་དེའི་རང་བཞིན་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ནི་མེད་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་མ་བརྗོད་དོ། །འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཉིད་བྱེད་དོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དངོས་པོ་དེ་ཡང་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྱུར་པ་ལས་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དང་གྲུབ་པ་ཡང་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ལས་སྔར་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱུ་གང་ཞིག་ཉེ་བ་ཙམ་གྱིས་དེ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་སྐྱེད་པ་ན་དེས་དེ་བྱེད་དེ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་ཀྱི། བྱ་བ་དང་འབྲེལ་པས་འགའ་ཞིག་གིས་འགའ་ཞིག་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བྱ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞིག་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་འམ། རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བཀག་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་དུ་བྱར་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་ལ། ཡོད་པ་ཡང་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་དུ་བྱར་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟར་བྱེད། དེ་ལྟ་བས་ན་ནུས་པས་ནི་ནུས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མ་ངེས་ལ། འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་རྒྱུའི་དངོས་པོ་རིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱི་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་སྔར་ཡོད་པ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང༌། འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ཁོ་ནའི་རྒྱུ་ལེན་པ་ལ་སོགས་པའི་ངེས་པ་རིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་བཞི་པོ་འགལ་བ་


DTG191_Page_0319
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་གི་ལུགས་ཀྱིས་མེད་པ་ཉིད་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མདོ་ལས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་སྐྱེ་བ་བཀག་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པ་སྟེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ནི་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་སྐྱེ་བ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་འང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འང་གི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་བཟུང་བའི་དོན་ཏོ། །ཁྱད་པར་གཞན་སྤངས་པས་དེ་ཙམ་ཞིག་ཤེས་པར་འདོད་པ་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་སྟོང་པ་སྐད་ཅིག་མ་ཙམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ལ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེ་བྲག་པས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་ཡོད་པའི་འདུ་བ་སྐྱེ་བ་འམ། རང་གི་རྒྱུ་འདུ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་ཀྱང་འགེགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་དག་རྟག་པའི་ཕྱིར་དང༌། བརྟག་པ་ཡང་སྐྱེ་བ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཡོད་པ་རང་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པ། །བྱེད་པས་རྒྱུ་ནི་ཡིན་པར་གྲགས། །ཡོད་པ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་དེ། །བརྟག་པ་འདི་ལ་འབྲས་བུ་གང༌། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་མེད་པ་དང་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ནི་མེད་དེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ནི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་མེད་པ་ནི་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་སྔར་བྱུང་བ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་དེ། །དེ་ནི་སྔར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ཁྱེད་ཅག་ལ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བརྟགས་པའི་བློས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བརྟགས་པའི་བློ་བྱེད་པ་བོར་གྱུར་པ་འམ་བྱེད་པར་གྱུར་པས་མེད་པའི་བྱེད་པ་པོ་དང་སྦྲེལ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ། འབྲེལ་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། འོན་ཀྱང་གང་མེད་པ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བཏགས་པའི་ཐ་སྙད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཡང་གང་གིས་འདི་ལྟ་བུའི་ཐ་སྙད་འདི་འདོད་པས་བརྟགས་པའི་ས་བོན་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། གཅིག་གི་རྗེས་ལ་དངོས་པོ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། །


DTG191_Page_0320
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཅིག་གི་སྟེ་སོ་སོར་ངེས་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་འགའ་ཞིག་གི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྔར་མ་མཐོང་བའི་དངོས་པོ་དམིགས་ཏེ། དེ་བར་གྱི་གནས་སྐབས་ལས་སྔར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལས་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་སྔར་མེད་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་བརྟགས་པ་འདིས་ས་བོན་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔ་ན་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བར་གྱི་གནས་སྐབས་ལས་སྔར་བར་གྱི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་ཡོད་ན་སྟེ། བདོག་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་མེད་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བརྟགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བར་མའི་གནས་སྐབས་སུ་འབྱུང་བ་ངེས་པའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་བརྗོད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་སྔར་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་བར་གྱི་གནས་སྐབས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་བྱ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པ་ལ་སྔར་དང་ཕྱིས་དང་བར་གྱི་གནས་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར། འོ་མ་སོགས་ལ་ཞོ་ལ་སོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་གིས་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་དོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་དོན་ཅི་ལ་བསམས། ཅི་གསལ་བའི་ངོ་བོས་སམ། འོན་ཏེ་ནུས་པའི་ངོ་བོས་ཡིན་གྲང༌། གལ་ཏེ་གསལ་བའི་ངོ་བོས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འོ་མ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ཞོ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིས་བཞིན་དུ་དམིགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ནུས་པའི་ངོ་བོས་ཡིན་ན། དེ་ལ་ཡང་ནུས་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཅི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཞོ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ལས་གཞན་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་དེ་ཉིད་ཡིན་གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་དམིགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའི་ཕྱོགས་བཏང་བར་འགྱུར་ཏེ། འབྲས་བུ་ལས་ཐ་དད་པའི་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་གཞན་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རོ་དང་ནུས་པ་དང་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་གསལ་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཞོ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་


DTG191_Page_0321
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བུ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་འོ་མ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་དམིགས་སུ་རུང་བ་ལས་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ནུས་པའི་ངོ་བོར་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡོད་པ་ན་གཞན་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་མར་ནི་ཚེ་ཡིན་ནོ། །ལྟེང་ཀའི་ཆུ་ནི་རྐང་ནད་དོ་ཞེས་གཞན་ཡོད་པ་ན་གཞན་དུ་བརྗོད་པར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་དངོས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དངོས་སུ་སྟེ། ཉེ་བར་མ་བཏགས་པར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་བཏགས་ནས་མར་ལ་ཚེ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་དངོས་སུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་ཀྱང་བཏགས་ནས་འབྲས་བུས་རྒྱུ་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་ན་དེའི་ཚེ་ནི་འགལ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ཀྱི། དངོས་སུ་ཡིན་ན་ནི་འགལ་བར་བརྗོད་དོ། །འདི་ཉིད་དཔེའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྙིང་སྟོབས་ཡོད་པས་སྡུག་བསྔལ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཁྱེད་ཀྱིས་སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་དང་རྨོངས་པ་དག་ཏུ་མ་བཞག་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་ཁྱད་པར་རྣམས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གསལ་བའི་སྙིང་སྟོབས་སོགས་ལྡན་པར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གསལ་བ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ངེད་ལ་སྟེ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་མ་གྲུབ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ནང་གི་ཡིན་པས་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ཇི་ལྟར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་རིག་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པའི་སེམས་པ་མེད་པའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་ནོ། །སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རིག་པའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ལ་རིག་པའི་ངོ་བོས་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ལོག་ན་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་མ་གྲུབ་སྟེ།


DTG191_Page_0322
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྐྱེས་བུ་ཉིད་རིགས་པའི་ངོ་བོར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཡི་རང་རིག་གསལ་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་རིགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་རང་རིག་པ་ཡིན་ལ་རང་རིག་པ་ཡང་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དགའ་བ་དང་གདུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཉེ་བར་ཡོད་དམ་མེད་ཀྱང་རུང་གསལ་བ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་རང་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རང་རིག་པ་འདིའི་ཁྱད་པར་ནི་གསལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་སིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་སེམས་པ་ཅན་དང་བདེ་བ་དང་རིག་པ་དང༌། ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་གྲངས་དག་གིས་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རིག་པ་གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་མྱང་བ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚ་དེ་དག་རིག་པ་ཡིན་པ་སིམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་ཏེ། རང་ཉིད་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་དང་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་པོ་གཞན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང༌། ནད་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དངོས་སུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ལ་ཡང་ཕན་པ་དང་གནོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིག་པ་ཡང་སིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ཁས་བླངས་པ་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ། །སིམ་པ་དང་སིམ་པ་མ་ཡིན་པར་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་ཁོ་བོ་ཅག་གི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་རིག་པའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བའི་ལུགས་ཉིད་ཁས་བླངས་པ་བྱས་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ། །གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཇི་ལྟར་རིག་པ་ནི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་ཡང་ཕྱི་རོལ་ན་གནས་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བའི་


DTG191_Page_0323
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཕྱིར། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་སིམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་རློམ་མོ། །དེས་ན་རིག་པ་ནི་སིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར། །རྩ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ། །ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོས་པ་ལ། །སྒྲ་སོགས་གཅིག་བུ་ཁོ་ན་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གོམས་དང་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོམས་པ་ནི་མང་དུ་བྱས་པའོ། །རིགས་ནི་རང་གི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་གི་བྱེ་བྲག་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །ཆགས་པ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆགས་པ་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་དང༌། སྡང་བ་དང་སྐྱོ་བ་ལ་སོགས་པ་དང༌། དམན་པ་དང་སྒྲིབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་འབྲས་བུའི་ཚོགས་གཟུང་ངོ༌། །ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་གི་རྣམ་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་གོམས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཆད་དང་བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པའི་མཚན་མར་གོམས་པའི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དང་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་སྟེ། རྟ་དང་གླང་པོའི་ཕྲུ་གུ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་འགའ་ཞིག་གི་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་ན་འདི་ཡང་མི་རིགས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་གཅིག་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རིག་པ་བཞིན་དུ་རིག་པ་རེ་རེ་ཡང་སྣ་ཚོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་དངོས་པོ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེད་པའི་དབང་གིས་འགའ་ཞིག་འགའ་ཞིག་གི་ངོ་བོར་སྣང་གི །ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་གོམས་པ་དང་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དང་ལེན་པར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ༌། །གལ་ཏེ་


DTG191_Page_0324
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དེ་ལྟ་བས་ན། དངོས་པོའི་རྗེས་སུ་འབྲང་མི་འགྱུར། །རིག་པ་དེ་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་རྣམ་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམ་པའོ། །དེའི་རྣམ་པས་སྟོང་པ་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་རྣམ་གསུམ་པ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་མུན་པའི་ངོ་བོའོ། །དེ་ཡི་རིག་པ་རྣམ་པ་གཅིག །ཅེས་བྱ་བའི་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་གི་རིག་པ་ནི་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དག་སྟེ། རེ་རེ་ལ་ཡང་ཞེན་པ་ལ་སོགས་པ་ཙམ་ངོ་བོ་གཅིག་ངེས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་གཅིག་རིག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །ཡང་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཅིའི་ཕྱིར་མི་རིགས་ཤེ་ན། དེ་དང་མི་མཐུན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེའི་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྣམ་པ་རིག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྒྲའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རིག་པ་ཡང་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོའི་རྣམ་པས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི། བཟློག་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མའོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཇི་ལྟར་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་གྱིས་བཟུང་ནས་གོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་དབང་གིས་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་ཉིད་དུ་ངེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱི། ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའི་དབང་གིས་རིག་པ་རྣམ་པ་གཅིག་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་དོན་དམ་པར་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འདོད་དེ། དངོས་པོ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྒྱུད་ནས་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་གིས་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དོན་དམ་པར་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་དེ། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ན་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་


DTG191_Page_0325
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་གསལ་བ་དེར་མི་འགྱུར་རོ། །དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་ངེས་པའི་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །རང་གི་དོན་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདི་ཉིད་ངེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་རབ་ཏུ་དང་བ་དང་གདུང་བ་དང་སྤོང་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེས་བུ་གཅིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་སེར་སྐྱ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཐ་དད་པར་སྐྱེས་བུ་ལ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་ལེགས་པར་གོམས་པ་རྣམས་སྐྱེས་བུ་ལ་དམིགས་ནས་རབ་ཏུ་དང་བ་དང་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །རྣལ་འབྱོར་ལམ་གོམས་པ་ཆེས་མྱུར་བར་མ་མཐོང་བས་སྐྱོ་བར་འགྱུར་ལ། ཡང་གང་དག་རང་བཞིན་གྱིས་བློ་གྲོས་བླུན་པ་དེ་དག་ལ་སྒྲིབ་པ་སྐྱེའི། གཞན་དག་གིས་སྐྱེས་བུ་དེ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་དེའི་ངོ་བོར་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་རབ་ཏུ་དང་པ་དང་གདུང་བ་དང༌། སྤོང་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ལས་འགྱུར་གྱི་སྐྱེས་བུ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཡོད་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ནི་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུའི་དབང་གིས་རིག་པ་སིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་ན་ཡང་སྐྱེས་བུ་ལ་དམིགས་ནས་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྐྱེ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་འདོད་པ་དང༌། མི་འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ཉེ་བ་ལ་མི་ལྟོས་པར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་ཡིན་པར་འགྲུབ་པ་དེ་ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལས་འགྱུར་ཏེ། གལ་


DTG191_Page_0326
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཏེ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་ཡིད་ཀྱང་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལས་བྱུང་ངོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་གསལ་བ་གཞན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པར་ཁས་བླངས་ནས་ཡང་མ་ངེས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་གསལ་བ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེའི་རྒྱུ་གཙོ་བོར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་འགྲུབ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་དང་གང་དུ་ཡང་གཏན་ཚིགས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་གྲུབ་བོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དེའི་རྒྱུ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་གཅིག་པུ་རྟག་པ་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པར་འདོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་དང་གང་དུ་ཡང་གཏན་ཚིགས་དང་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་གང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དམིགས་པ་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱང་གདོན་མི་ཟ་བར་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་བྱ་དགོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ནི་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཀྱིས་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང༌། མི་རྟག་པ་ཉིད་དང༌། ཁྱབ་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་འདོད་ལ། དེའི་རྒྱུ་ནི་དེའི་ངོ་བོར་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཅིག་པུ་དང༌། རྟག་པ་དང༌། ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་བསྒྲུབ་པར་འདོད་ལ། དེ་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མ་གྲུབ་བོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་གཅིག་ལྡན་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ནིའི་སྒྲ་ནི་རྒྱུའི་དོན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་དེ་གཅིག་པུ་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་རིགས་དང་ལྡན་པར་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དུ་མ་ཉིད་དང༌། མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་སོ། །གལ་ཏེ་གསལ་བ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རིགས་གཅིག་དང་


DTG191_Page_0327
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལྡན་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དེའི་རྒྱུ་ཡང་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པས་གྲུབ་པོ། །ཇི་སྲིད་དུ་འབྲས་བུ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང༌། དུ་མ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེའི་རྒྱུ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་སྟེ། རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན་པ་དག་གི་དོན་བྱེད་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་དང༌། འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་པས་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཙོ་བོ་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ངོ་བོར་མ་གྲུབ་པོ། །གལ་ཏེ་ཡང་རྒྱུ་མི་རྟག་པ་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཙོ་བོ་ཞེས་མིང་འདོགས་ན་དེའི་ཚེ་མིང་ལ་མི་རྩོད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་གསལ་བ་རིགས་གཅིག་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གསལ་བ་ཐམས་ཅད་ལྕགས་ཀྱི་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ལྕགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཐུར་མ་ཕན་ཚུན་མ་འབྱར་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་འདི་དག་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་དང་དུས་དང་ནུས་པ་དང་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པས་ཕན་ཚུན་དུ་མ་འདྲེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་དུ་མ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རིམ་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ལུས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་དང་འབྲེལ་པ་སྟེ། ཡང་དག་པར་སྤྲེལ་བའི་ལུས་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འོན་ཅི་ལྟར་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་གི་ངོ་བོ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཉིད་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་དངོས་པོ་རྣམས་བསྟན་པའི་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པར་ངེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྟོག་དང་འདྲེས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དོན་རྣམས་ལ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་འཛིན་པ་འདི་ནི་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པར་ཕྱིས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་དང་འགལ་བ་དང་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ནས། ད་ནི་བུམ་སོགས་བྱེ་བྲག་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་འཇི་བའི་འགྱུར་ལ་སོགས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་གསེར་ལ་སོགས་པའི་འགྱུར་བ་གཟུང་ངོ༌། །དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱོན་གཞན་སྡུད་པའམ། འདྲེ་


DTG191_Page_0328
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་རིགས་གཅིག་ལྡན་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དང་བྲལ་བར་བསྟན་ཏོ། །རྒྱུ་མཚན་གཅིག་པར་མ་གྲུབ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མ་གྲུབ་ཅེས་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། །འདིས་ཀྱང་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་བསྟན་ཏོ། །འོན་ཏེ་འཇི་བའི་གོང་བུ་དང་གསེར་ལ་སོགས་པ་གཅིག་དེ་དག་གི་རྒྱུར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་འཇི་བ་དང་གསེར་ལ་སོགས་པའི་རིགས་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་གཉིས་ཀ་མེད་པས་ཡིན་ཞེ་ན། འཇིམ་གོང་ལ་སོགས་ཐ་དད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འཇིམ་གོང་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་གཅིག་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་བསྒྲིབས་པ་ན་ཐམས་ཅད་བསྒྲིབས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་གཅིག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་སོ་སོ་སྣང་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་རང་བཞིན་གྱིས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེས་བུ་སེམས་པ་སོགས་ལྡན་ནའང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་ནི་སེམས་པ་ཅན་ཉིད་དང༌། ཟ་བ་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཚད་མེད་པ་རྣམས་དང་ལྡན་པར་འདོད་དེ། ཁྱེད་ཅག་གིས་ནི་དེ་དག་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་གཅིག་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་དུ་ཡང་མི་འདོད་དོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་སེམས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ནི་དངོས་སུ་མི་འདོད་དོ། །འོན་ཅི་ཞེན། ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་སེམས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་པ་དེས་ན། དོན་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་སེམས་མེད་པ་ཅན་གྱི་རིགས་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་གཅིག་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཉིད་མེད་ན་ཡང་དངོས་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུ་གསལ་བ་འདི་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མཚུངས་པ་སྟེ། འདྲ་བར་མི་རྟག །དེ་ལྟ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྩ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་གནས་སྐབས་ཡོད་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡོན་ཏན་ཉིད་དང་སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་ཟ་བ་པ་ལ་སོགས་པ་


DTG191_Page_0329
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམས་དང་ལྡན་པ་དང༌། གཙོ་བོ་དང་སྐྱེས་བུ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དང་ལྡན་ལ། དེ་དག་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་གཅིག་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་བཀག་གོ །ད་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཐབས་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་ལྷག་མ་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་བཤད་པ། དེ་བས་གཙོ་བོའི་རྒྱུ་མེད་ཀྱང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཚད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། ནུས་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དབྱེར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཙོ་བོ་ཡོད་དེ་ཞེས་གང་སྨྲས་པའི་གཏན་ཚིགས་འདི་གསུམ་ཆར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཙོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་མེད་ན་ཡང་ཚད་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་རྒྱུ་ཙམ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་རྒྱུ་མེད་པར་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་དོ། །རྒྱུ་ཙམ་ལ་གཙོ་བོ་ཞེས་མིང་འདོགས་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གནོད་པ་མེད་དོ། །ཅི་སྟེ་གསལ་བ་ཚད་ངེས་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང༌། ནུས་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱེད་པ་པོ་མེད་ན་ཡང་རང་གི་རྒྱུའི་ནུས་པ་ལས་ཚད་ངེས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་སྐྱེད་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཙོ་བོ་ནི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྟོག་པ་ཡང་སེམས་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ནུས་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་གལ་ཏེ་ཐ་མི་དད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་ཙམ་སྒྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པོ། །འོན་ཏེ་ནུས་པ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་གཅིག་པུ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དང་གང་དུ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པའི་ནུས་པའི་དབང་གིས་རྒྱུ་འགའ་ཞིག་འབྲས་བུ་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་


DTG191_Page_0330
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་མ་གྲུབ་སྟེ། ནུས་པ་རྣམས་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་རང་བཞིན་དབྱེར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་སྟེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་འཇིག་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དུ་ཡང་ཐིམ་པ་མ་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཐིམ་པར་འགྱུར་བ་རང་གི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ཞིག་པ་ལའམ། མ་ཞིག་པ་ལ་ཡིན་གྲང༌། གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་ཞིག་པ་ལ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་འཇིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་མ་ཞིག་པ་ལ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཐིམ་པ་མི་འཐད་དེ། མ་ཚང་བ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ནི་ཐིམ་པ་འགའ་ཡང་མི་འཐད་དེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་དབྱེར་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལྟར་གཙོ་བོ་རྒྱུ་མེད་ན་ཡང་རྒྱུའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་འབྲས་བུའི་ཚད་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཐད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་རྣམས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནུས་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཟུང་ངོ༌། །ཡང་ན། དེ་བས་གཙོ་བོའི་རྒྱུ་མེད་ཀྱང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཀྱང་གི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གཙོ་བོའི་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་རྒྱུའི་ནུས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་འབྲས་བུའི་ཚད་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་འཐད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་རྣམས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་གསལ་བའི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་སྣ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་དང་འདྲ་བར་རྫས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བློ་གཅིག་དང༌། །ང་རྒྱལ་གཅིག་དང་དེ་ཙམ་ལྔ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འགྲོ་བ་ཚད་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པ་ན། ནུས་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པ་ནི་གཙོ་བོའི་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འཐད་ཀྱི། དེ་ཡོད་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ནུས་པ་མེད་ཅིང་བྱ་བའང་མེད། །ཅེས་སྔར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡང་གཙོ་བོ་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་


DTG191_Page_0331
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ན་རིགས་སོ་ཞེས་སྔར་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱས་སོ། །རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་པ་ཡང་གཙོ་བོ་ཡོད་ན་མི་འཐད་པ་ཉིད་དེ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་གཅིག་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་གང་ལས་འདི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་པ་དང་པོ་ཉིད་ནས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་རང་བཞིན་བརྟག་པ་སྟེ་དང་པོའོ།། །།ད་ནི་དབང་ཕྱུག་གི་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཞན་དག་སྐྱེ་ལྡན་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་མི་ལྡན་པ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་སྐྱེ་ལྡན་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །གཞན་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པའོ། །དབང་ནི་དབང་ཕྱུག་གོ །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ནི་དབང་ཕྱུག་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་པ་དག་ལས། གཞན་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ནི་བདག་ལས་ཐ་དད་པ་རྟག་པ་གཅིག་པུ་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རྫས་གཞན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །འོན་ཏེ་ཆོས་དང༌། ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང༌། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་དབང་ཕྱུག་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་ཅེ་ན་དེའི་ཕྱིར། སེམས་པ་མེད་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་སེམས་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་མེད་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་འབྲས་བུ་རྩོམ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་འགའ་ཞིག་བྱེད་པ་པོར་འགྱུར་བར་བྱ་དགོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་སེམས་པ་མེད་པ་འགའ་ཞིག་རང་དབང་ཅན་དང་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོར་མ་མཐོང་ངོ༌། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་སེམས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་མེད་པར་རང་གི་འབྲས་བུ་རྩོམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འཇིམ་པའི་གོང་བུ་དང༌། དབྱི་གུ་དང༌། ཆུ་དང༌། སྐུད་པ་ལ་སོགས་པ་རྫ་མཁན་དང་བྲལ་བའི་བུམ་པ་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ལ་སོགས་པ་ཡང་


DTG191_Page_0332
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སེམས་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་དབང་ཕྱུག་ཡིན་པར་གྲུབ་པོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་ཕྱུག་ནི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང་འདུ་བའི་བདག་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་བརྟགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཉི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཇི་སྲིད་དུ་ལུས་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཚོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་དེ་སྲིད་དུ་འདི་ཤེས་པ་མེད་པ་ཡིན་ལ། དམིགས་སུ་རུང་བ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་སྲིད་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་མི་དམིགས་ན། དམིགས་སུ་མི་རུང་བའི་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་གང་ལས་དམིགས་པར་འགྱུར། ཇི་སྐད་དུ། སྐྱེ་བ་པོ་འདི་ཤེས་པ་ཡོད་མིན་ཏེ། །བདག་གི་བདེ་སྡུག་བདག་ལ་རང་དབང་མེད། །དབང་ཕྱུག་གིས་བཏང་ཡང་ན་མཐོ་རིས་སམ། །གཡང་ས་དག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར། །ཞེས་སྨྲས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ལ་རྣམ་ཕུག་པས་དབང་ཕྱུག་སྒྲུབ་པ་ལས་ཚད་མ་གཉིས་བཀོད་པ་ནི། རང་རྩོམ་བྱེད་པའི་ཆ་ཤས་དག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་སྐད་དུ། དབང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དང་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་བློ་མི་མཐུན་པའི་གཞི་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་བློ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། དེ་ལ་མཐོང་བ་དང་རེག་པའི་དོན་དབང་པོ་གཉིས་པོ་དེ་དག་གིས་གཟུང་བ་ཆེན་པོ་དང༌། རྫས་དུ་མ་དང་ལྡན་པ་དང༌། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པས་ས་དང༌། ཆུ་དང༌། མེའི་མིང་ཅན་རྫས་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་མཐོང་བ་དང་རེག་པའི་དབང་པོ་དག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ནི། དབང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། རླུང་ལ་སོགས་པ་ནི་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཆེན་པོ་ཉིད་དང༌། རྫས་དུ་མ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང༌། གཟུགས་དང༌། འདུ་བ་ལ་


DTG191_Page_0333
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པ་ནི་དམིགས་པའི་རྒྱུར་འདོད་ལ། དེ་ཡང་རླུང་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་དོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཆེན་པོ་དང་རྫས་དུ་མ་ནི་གཟུགས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཟུགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། རླུང་ནི་གཟུགས་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་སོ། །གཟུགས་དང་ལྡན་པ་ནི་གཟུགས་དང་འདུ་བའོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆེན་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་སྤྱིར་དབང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དང་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའི་སྐྱོན་ཡོད་དེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པས་རྩོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཁས་བླངས་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་དེ་ལྟར་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཀྱང་རྟག་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་གནོད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེའི་དོན་དུ་བློ་མི་མཐུན་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་སྨོས་ཏེ། བློ་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་མི་མཐུན་པ་སྟེ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འདིའི་གཞིར་གྱུར་པ་ནི་རྩོད་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ལུས་དང༌། དབང་པོ་དང༌། གནས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །རྒྱུ་ཙམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་ན་གྲུབ་པ་ལས་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་དུ་འོངས་པས་བློ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །གྲངས་ཅན་ལ་ལྡན་པའི་དོན་མི་འཐད་པས་གྲུབ་པ་ན་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ཅན་གྱི་བློ་གཙོ་བོ་ལས་ཐ་མི་དད་པར་འདོད་པ་ལ་དེ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་ལྡན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་དབྱིབས་ན་བསགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྦྱོར་བའོ། །དེ་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་པའོ། །དེ་ཡིན་པས་ན་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །ཆ་ཤས་བཀོད་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ནི་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་རྩོམ་བྱེད་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ནི་རྫས་རྩོམ་པའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་དབྱིབས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བློ་དང་


DTG191_Page_0334
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དབང་ཕྱུག་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་འདི་ནི་རང་རྩོམ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་དེ་འདི་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་ནས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དབང་པོ་གཉིས་གཟུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྩོད་པའི་གཞིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩོད་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་སྨྲས་པའི་ཚད་མ་གཉིས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་ལུས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ལུས་ལ་སོགས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་སེམས་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡོད་ན་རང་གི་འབྲས་བུ་བྱེད་ཅེས་འབྲེལ་ཏོ། །གཟུགས་སོགས་ལྡན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །སྣ་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེའོ། །ཇི་སྐད་དུ་ལུས་དང༌། གནས་དང༌། དབང་པོ་ཉེ་བར་ལེན་པ་སེམས་པ་ཅང་ཡི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་རྣམས་ནི་རྣག་གི་འབྲས་བུ་རྩོམ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཤེས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་སྣལ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ལྟ་བུའོ། །གསལ་བྱེད་པ་ནི་གནས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་མ་མཐོང་བ་རྣམས་ནི་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་བློ་དང་ལྡན་པའི་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཏེ། བསྡད་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་སྣལ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ཐག་བཟངས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཚད་མ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་འདིར་སྟོན་པ་ནི། ཆོས་དང་ཆོས་མིན་རྡུལ་ཕྲན་ཀུན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གོ་སླའོ། །བློ་གྲོས་བཟང་པོས་ཀྱང་འབྱིན་པའི་ཐོག་མར་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་སྙད་ནི་གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དུས་ཕྱིས་རབ་ཏུ་བྱང་བ་དག་དོན་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ཚིག་གི་ཐ་སྙད་མ་གྲུབ་པའི་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཚིག་གི་ཐ་སྙད་དོན་སོ་སོར་ངེས་པ་ནི་མ་ལ་སོགས་པའི་ཉེ་བ་


DTG191_Page_0335
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བསྟན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ཤེས་ལྡན་དག་ལ་དོན་ངེས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་ཏུ་བྱང་བ་ཡོད་པ་དག་ལ་དོན་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐ་སྙད་འདི་དེ་འབྱིན་པའི་དང་པོར་གང་ཞིག་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དབང་ཕྱུག་གོ ། འཇིག་པའི་དུས་ན་ཡང་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མི་འཇིག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ། དེ་སྟོན་པ་ནི། འབྱིན་པའི་དང་པོ་སྐྱེས་བུ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འབྱིན་པ་ནི་འབྱུང་བ་དང་སྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེའི་དང་པོ་ནི་ཐོག་མའི་དུས་སོ། །ལྷག་མ་ནི་གོ་སླའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་གཞན་འོད་བྱེད་པས་བསྟན་པ་ནི། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་ནི་བློ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། སེམས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། འཇིག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། སྟེའུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་དག་སྟོན་པ་ནི་འབྱུང་བ་ཆེ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བློ་དང་ལྡན་པས་བྱིན་བརླབས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་དང་ལྡན་པ་པོས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །དེ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚོགས་ལས་སོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་དབང་ཕྱུག་གོ །ཅི་སྟེ་གང་གིས་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང༌། ངེས་པར་ལེགས་པ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་གུས་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་ཅེ་ན། ཀུན་གྱི་བྱེད་པོ་ཉིད་གྲུབ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་སྐད་དུ། ཡང་བློ་གྲོས་བཟང་པོ་ལ་སོགས་པས། འདི་གནས་པ་མཐའ་དག་གི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་སྟེ། བྱེད་པ་པོས་ནི་འབྲས་བུ་དང༌། ཉེ་བར་ལེན་པ་དང༌། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དང༌། དགོས་པ་དང༌། ཡང་དག་པར་སྤྱིན་པ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་གང་ཞིག་གང་གི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཁམ་གཞོང་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་པོ་རྫ་མཁན་གྱིས་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་འཇིམ་གོང་ངོ༌། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ནི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པའོ། །དགོས་པ་ནི་ཆུ་ལ་


DTG191_Page_0336
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པ་ལེན་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡང་དག་པར་སྤྱིན་པ་ནི་གཉེན་ཡིན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་དབང་ཕྱུག་གིས་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་དང༌། ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང༌། ཕྱོགས་དང་དུས་ལ་སོགས་པའོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ནི་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དང་འདུ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དགོས་པ་ནི་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའོ། །ཡང་དག་པར་སྤྱིན་པའི་མིང་ཅན་ནི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ལ་སོགས་ཤེས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ནི་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ༌། །དེ་དག་གི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུ་བའོ། །ཡ་ཛ་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་མ་རྫོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རམ། ལས་ལ་ཨཎ་གྱི་སྒྲའི་རྐྱེན་བསྒྲུབས་ནས་རང་གི་དོན་ཀའི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ལྷག་མ་ནི་གོ་སླའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་དག་གིས་སྨྲས་པའི་ཚད་མའི་ཚོགས་གཞན་སྣ་ཚོགས་པར་འབྱུང་བ་དང༌། རབ་ཏུ་གཡོ་བ་དང༌། གཞི་དང་གཞི་མ་ཡིན་པ་བློ་མི་མཐུན་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་ནི་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མ་ལྔ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གཅད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པ་ནི་རུས་སྦལ་གྱི་སྤུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེའོ། །དེ་ལ་སྣ་ཚོགས་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚིག་གི་དོན་ལ་བརྗོད་དེ། འདི་སྣ་ཚོགས་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རབ་ཏུ་གཡོ་བ་ནི་ལས་ཀྱི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །དེ་དག་གི་གཞི་ནི་འདུ་བའི་རྒྱུ་སྟེ་རྫས་སོ། །གཞི་མ་ཡིན་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་ནས་འདུ་བའི་བར་ལྔ་པོ་རྣམས་སོ།། གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མ་ལྔ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནས་བཟུང་ནས་དངོས་པོ་མེད་པའི་བར་རོ། །དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཚད་མ་གཞན་ནི་མངོན་སུམ་མོ། །ལྷག་མ་ནི་གོ་སླའོ། །དེ་དག་གིས་སྨྲས་པའི་གཏན་ཚིགས་གཞན་འདི་ཡང་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ནོན་


DTG191_Page_0337
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་དང་མ་ནོན་པ་བློ་མི་མཐུན་པ་གཞིའི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་འགའ་ཞིག་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེའོ། །དེ་ལ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པ་རྣམས་དྲུག་པ་སྟེ། ཡོད་པ་དང༌། མི་རྟག་པ་དང༌། རྫས་དང་ལྡན་པ་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང༌། སྤྱིའི་ཁྱད་པར་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫས་དང༌། ཡོན་ཏན་དང༌། ལས་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་པ་ནི་དེ་དག་གིས་ནོན་པ་སྟེ། མནན་པ་ནི་ཇི་ལྟར་སྲིད་པར་རྫས་དང༌། ཡོན་ཏན་དང༌། ལས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གི་དོན་གསུམ་མོ། །མ་ནོན་པ་ནི་སྤྱི་ལ་སོགས་པའོ། །ལྷག་མ་ནི་གོ་སླའོ། །ཚད་མའི་ཚོགས་དེ་དག་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། མི་མཐུན་བློ་བཞིའི་དངོས་པོ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལ་སྒྲུབ་བྱེད་དང་པོ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕྱོགས་ཕྱི་མ་རྩོམ་སྟེ། དེ་ལ་གང་སེམས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་མེད་པར་རང་གི་འབྲས་བུ་རྩོམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དང་པོ་ནི་མ་གྲུབ་བོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆ་ཤས་ཀྱི་དབྱིབས་ཀྱི་སྒྲས་ནི་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །དེའི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡང་ཡན་ལག་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་རྫས་སོ། །ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་དག་གཉི་ག་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་གཉི་ག་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བལྟར་རུང་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་མདོར་བསྡུས་ནས་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ཞེས་པ་ཉིད་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མར་བཤད་དོ། །རྒྱས་པར་ནི་འདི་དག་གི་སྐྱོན་ཚིག་གི་དོན་དྲུག་བརྟག་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །གཉི་ག་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབྱིབས་དང་ཆ་ཤས་ཅན་དུ་ཡང་དག་པར་འདོད་པའོ། །འདི་ལྟར་དབྱིབས་ལྟར་རུང་བ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ཏེ། གྲངས་དང༌། ཚད་དང༌། ཐ་དད་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་དང༌། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང༌། གཞན་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་


DTG191_Page_0338
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དག་དང༌། ལས་ནི་གཟུགས་ཅན་དང་འདུ་བའི་ཕྱིར་མིག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆ་ཤས་ཅན་ཡང་བལྟར་རུང་བ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། ཆེན་པོ་ནི་དུ་མ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང༌། གཟུགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་ལྡན་པའམ། ཆ་ཤས་ཅན་སྣང་དུ་རུང་བ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ནི་བློ་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལས་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར། རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མི་དམིགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་དབང་པོའི་ཡུལ་དུ་ཁས་བླངས་པས་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལྡན་པ་དང་ཆ་ཤས་ཅན་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་བུམ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། དེ་ལྟ་བས་ན་དཔེ་འདི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་མ་གྲུབ་པས་གཏན་ཚིགས་རང་གི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ནས། ད་ནི་གཞིའི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་གྲུབ་པས་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། མིག་དང་རེག་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལ་ཆོས་ཅན་རྣམ་པ་གཉིས་བསྟན་ཏེ། དབང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དང༌། གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་དབང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་མིག་དང་རེག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་ཀ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཙམ་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྩུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རེག་བྱའི་ཁྱད་པར་ཙམ་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་སྣང་བ་ཅན་དུ་ཉེ་བར་སྐྱེའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མིག་དང་རེག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དག་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་དྲི་དང་རོ་ལ་སོགས་པའི་རིག་པ་བཞིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་ཐ་དད་དུ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དག་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དྲི་དང་རོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་བཞིན་ནོ། །མིག་དང་


DTG191_Page_0339
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རེག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱང་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཅན་ཡང་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཀྱང་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདིར་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མའོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་དེ་དག་ཡུལ་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་ངས་སྣང་བ་ལ་མཐོང་བ་ཡིན་པའི་བུམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མུན་པར་རེག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཉིད་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འདིར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་དམ་བཅས་པ་འདི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འོད་བྱེད་པས་སྨྲས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་དཔྱད་པར་གྱུར་པའི་མཐོང་བ་དང་རེག་པའི་ཤེས་པ་དག་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་ཡིན་ཏེ། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ། བཤད་པ་དེ་དག་མཐུ་ལས་ཡང་དག་བྱུང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་དག་སྟེ་ཁ་དོག་དང་རེག་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བའི་མིག་དང་རེག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་གི་མཐུན་ནི་ནུས་པ་སྟེ། དེ་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བའི་རྟོག་པ་དང་འབྲེལ་པའི་བདག་ཉིད་འདི་ལ་ཡོད་པས་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདིས་ནི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དུ་མ་ལ་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་རྟོག་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་སྔ་མས་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་ཡུལ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཟུང་ཟིན་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཉིད་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཉིད་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་ངེས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ན། ཇི་ཙམ་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཐུན་མོང་པའི་ནུས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པར་བརྡ་བྱས་ཏེ། བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མིག་དང་རེག་པ་དག་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་དག་ལ་དུས་ཕྱིས་ཇི་ལྟར་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཅན་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བརྡ་


DTG191_Page_0340
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཅིག་ཉིད་དུ་ཞེན་པ་འཁྲུལ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་དྲན་པའི་ཤེས་པ་འདི་སྐྱེའོ། །འདི་ལྟར་དེ་ལྟར་ཞེན་པ་དེ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་སྣང་གི །རེག་པའི་ཤེས་པ་ལ་ནི་ཁ་དོག་སྣང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་མིག་དང་རེག་པ་དག་གིས་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ཐ་དད་པ་དམིགས་པ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པའི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་གཞན་ཐ་མི་དད་པ་དྲན་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་སྤྱི་ཐ་དད་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དྲན་པ་འདི་རིགས་ཀྱི། ཇི་སྲིད་དུ་ཁྱེད་ཅག་གང་དག་གིས་འདི་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་སྤྱི་མི་འདོད་དེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ་སྙམ་པར་འགྱུར་གྱི་བུམ་པའོ་སྙམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཉམས་སུ་མ་མྱོང་བ་དྲན་པར་མི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དྲན་པའི་ཤེས་པ་འདི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ནི་མེད་དེ། གང་གིས་དེར་འགྱུར་བ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་སྤྱི་སྔར་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་མི་བརྗོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་ཚོགས་པ་དང་བུམ་པ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་ཤེས་པས་སོ་སོར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་དག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བརྡ་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་བུམ་པ་ཞེས་དྲན་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་སྤྱི་ནི་བརྟགས་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པའི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རིག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་དེའི་དྲན་པ་མི་འཐད། དེའི་ཕྱིར་རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཆོས་ཅན་ནི་མ་གྲུབ་ཕྱིར་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དབང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་གཞིའི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་གྲུབ་པས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ། །དེས་ན་དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་ཅན་དང༌། ཁྱད་


DTG191_Page_0341
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་དང༌། གཞི་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་ཏོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་བསྟན་པའི་མ་གྲུབ་པ་རྣམ་པ་བཞི་པ་ནི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གང་ཞིག་མཐོང་བས་བྱེད་པ་པོ་མ་མཐོང་བ་དག་ཀྱང་བློ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ལྷ་ཁང་ལ་སོགས་པ་ལ་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་ཞིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་བློ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་དུ་འཇིག་རྟེན་ན་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ལུས་དང༌། ཤིང་དང༌། རི་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན། དེའི་ཚེ་ཁྱེད་ཅག་གི་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་འབྲས་བུ་ནི་རྒྱུ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་དེ། དེ་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དབྱིབས་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཙམ་གྲུབ་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །ཆོས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཕན་ཚུན་དོན་གཞན་ཉིད་དུ་གནས་ན་ཡང་སྒྲ་ཙམ་གྱིས་ཐ་མི་དད་པར་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་ལེན་པ་ན་མངོན་པར་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་བྱ་ལས་བཟློག་པ་ཡང་དེ་ཡོད་པར་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ཆོས་ཅན་གྲོག་མཁར་ལ་རྫ་མཁན་གྱིས་བྱས་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། འཇིམ་པའི་རྣམ་པར་གྱུར་པ་ཙམ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གང་མཐོང་བློ་དང་ལྡན་རྟོགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབྱིབས་གང་ཞིག་མཐོང་བ་ཡོད་ན་བློ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་རྟོགས་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལུས་དང་རི་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལུས་ནི་ལུས་སོ། །རི་ནི་རི་བོའམ་ཤིང་ངོ༌།། སོགས་པའི་སྒྲས་རྒྱ་མཚོ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ༌། །ཇི་ལྟ་བུར་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་དང་ལྡན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའོ། །སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པའོ། །ཇི་ལྟར་རིགས་ཤེ་ན། རྗེས་སུ་འགྲོ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འབྲས་བུ་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་གིས་


DTG191_Page_0342
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མཐོང་བ་ཡོད་ནའོ། །དེ་ངེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འདི་ལ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འོ་ན་དབྱིབས་ཀྱི་སྒྲའི་སྤྱི་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་རབ་བརྗོད་ནའང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་ནི་སྒྲ་ཙམ་གྱིས་ཐ་མི་དད་པའོ། །རྫ་མཁན་གྱིས་ནི་བྱས་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། འཇི་བའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཙམ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལྟར་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་མ་གྲུབ་ལ། དབྱིབས་ཙམ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལྟག་ཆོད་རྗོད་པར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་འབྲས་བུ་དང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་སྒྲ་ནི་མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ལ། ལྟག་ཆོད་སྨྲ་བ་ཀླན་ཀ་བྱེད་དེ། ཅི་འདི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པར་གཏོགས་པའི་བྱས་པ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་སུ་བརྗོད་དམ། ཅི་སྒྲར་གཏོགས་པའམ། འོན་ཏེ་གཉི་གར་གཏོགས་པ་ཡིན་གྲང༌། ཕྱོགས་དང་པོ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཆོས་གཞན་གཞན་དུ་འཇུག་པ་ནི་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་ཡང་དཔེ་སྒྲུབ་བྱེད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ལ། གསུམ་པ་ལ་ཡང་སྐྱོན་དེ་དག་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་འབྲས་བུ་དང་མཚུངས་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ལྟག་ཆོད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཇི་སྐད་དུ་འབྲས་བུ་ཉིད་གཞན་གྱི་ཤན་གྱིས་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་དང་མཚུངས་པའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་གི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་བཟུང་ནས་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འདོད་ཀྱི། ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་འདོད་ལ། ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྒོ་ནས་ལན་འདེབས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་དང་མཚུངས་པའི་ལྟག་ཆོད་ཅེས་རྣམ་པར་གཞག་གོ །འདི་ཡང་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་ལྟག་ཆོད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡིས་ངོ་བོ་མིན་ལས་ལོག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པའོ། །གང་བྱས་པ་


DTG191_Page_0343
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་ཙམ་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རིགས་ཏེ། དེ་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་ཙམ་གྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་ལ་འདི་མི་རིགས་ཏེ། དབྱིབས་ཀྱི་སྤྱི་ལ་ནི་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེ་དཔས་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་དམིགས་པས་བྱེད་པ་མ་མཐོང་ཡང་བྱས་པའི་བློར་འགྱུར་བ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་གང་ཞིག་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་པའི་ཁྱད་པར་སྤངས་ནས་སྤྱི་ཉིད་རྟགས་སུ་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དུ་བའི་བདག་ཉིད་སྐྱ་བོ་དག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དུ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྐྱ་བོའི་དངོས་པོ་མེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་སྐྱ་བོའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཙམ་གྱི་སྤྱི་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་བ་ལས་ཀྱང་མེ་དེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་དང་མཚུངས་པ་ལྟག་ཆོད་དུ་བརྗོད་ཅེ་ན། སྤྱིར་འབྲེལ་པ་ལ་གང་གི་ཚེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བསྒྲུབ་བྱ་དང་ལྷན་ཅིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་སྤྱིར་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་འཇུག་པས་འབྲེལ་པ་གྲུབ་ན་ཡང་གང་དུ་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་ནས་ཀླན་ན་བྱེད་པ་དེ་ནི་ལྟག་ཆོད་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ནི་སྤྱིར་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་ལ། གང་ལ་དབྱིབས་ལ་ཁྱད་པར་གྱི་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་དམ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྟག་ཆོད་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་འབྲེལ་པ་མེད་ཀྱང་སྤྱི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་མཐོ་རིས་དང༌། ཕྱོགས་དང༌། ས་དང༌། ངག་དང༌། མིག་དང༌། འོད་ཟེར་དང༌། རྡོ་རྗེ་དང༌། ཆུ་རྣམས་ཀྱང་གོའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁུ་ཡུའི་བེའུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྭ་ཅན་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལྡན་པ་འདི་ཡང་བློ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གལ་ཏེ་འདི་ལ་


DTG191_Page_0344
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འབྲེལ་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འོན་ཀྱང་འབྲེལ་པ་དེ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འོན་ཀྱང་རྟག་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་གིས་བློ་དང་ལྡན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཙམ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བརྟག་པ་གཅིག་པུ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་བློ་རྟག་པའི་རྟེན་སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་བློ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་འདི་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ཡང་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་བྱ་མཚང་བས་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་ལ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དཔེ་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་དང་གཏན་ཚིགས་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འདི་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་སྐར་ཁུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གཞན་ཡང་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་དང་མ་ངེས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་དེ། འོན་ཀྱང་འགལ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བསྒྲུབ་བྱ་ལས་བཟློག་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གི་སྒྲས་ནི་སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་མ་གྲུབ་པ་དང་མ་ངེས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །འོན་ཏེ་བཟློག་པ་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་ན་འགལ་བར་འགྱུར་ན། བློ་དང་ལྡན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཙམ་ལ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་དེའི་ཁྱད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། བློ་དང་ལྡན་པ་ཙམ་རྒྱུ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དབང་ཕྱུག་རྒྱུ་སྨྲ་བ་ཁྱོད་ཀྱིས་བློ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་ཙམ་དང་འབྲེལ་པར་བརྗོད་ལ། གཞན་དུ་སྤྱི་དང་ཡང་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་ན། ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམས་དབང་ཕྱུག་གི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་ཁྱེད་ཅག་གིས་འདོད་པ་བློ་དང་ལྡན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཙམ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས། ཁྱེད་ཅག་གིས་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་


DTG191_Page_0345
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཁྱད་པར་ལས་གཉིས་པ་མི་རྟག་བ་དུ་མའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་འདོད་པ་ལས་བཟློག་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཁྱད་བར་དང༌། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་གསལ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འདི་གསལ་བར་བརྗོད་ཅེ་ན། རྟག་པ་རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་རྟག་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་བ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མི་རྟག་པ་ཁོ་ན་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་དེ། དེ་དག་ཀྱང་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་རང་བཞིན་གཞན་དང་གཞན་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང༌། དུ་མ་ཉིད་ཀྱི་བློ་དང་ལྡན་པའི་བྱེད་པ་པོ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་དབང་ཕྱུག་རྟག་པ་གཅིག་པུའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་དམ་བཅས་པ་དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་རྣམས་རིམ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་བ་སྨོས་སོ། །ཤེས་བྱ་རིམ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཚད་མ་སྟོན་ཏེ། གང་རིམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དེ་ནི་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལྷ་སྤྱིན་ལ་སོགས་པའི་མེ་ལྕེ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །དབང་ཕྱུག་གི་ཤེས་པ་ཡང་ཤེས་བྱ་རིམ་ཅན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འདི་ནི་ཐལ་བ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གཏན་ཚིགས་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་དོགས་པར་མི་བྱའོ། །སྤྱི་ལ་སོགས་བའི་ཚིག་གི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ལྷ་སྤྱིན་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མེ་ལྕེ་ལ་སོགས་བའི་ཡུལ་ཅན་དཔེར་བརྗོད་དོ། །ཡང་འདི་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། བརྗོད་པ། གལ་ཏེ་རིམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་གྱི་དབང་ཕྱུག་གི་ཤེས་བ་དེ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་རིམ་པ་ཅན་དུ་གྲུབ་བ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་མི་སྐྱེ་ན་དེའི་ཚེ་ཉེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་མེད་ན་ཡང་འབྱུང་བ་སྐྱེ་བ་ཁས་བླངས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞིག་


DTG191_Page_0346
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་དང་མ་སྐྱེས་པའི་ཡུལ་ཅན་ལ་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདིར་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མའོ། །གང་ཡང༌། ཆོས་མི་མཐུན་པ་རྡུལ་དུ་འདོད། །ཅེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ལ་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡན་ལག་ཅན་རྒྱས་པར་འགེགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང༌། བགག་ཟིན་བས་དེའི་ཕྱིར་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་བ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཁོ་ནའི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ། །དེའི་ཕྱིར་བློ་དང་ལྡན་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཆོས་མི་མཐུན་པར་བསྟན་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་ལས་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ལྡོག་པ་མེད་པ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེའི་སྐྱོན་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཁྱད་པར་བསྒྲུབ་བྱར་འདོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་བྲལ་བ་སྔར་བསྟན་པར་འགྱུར། ཇི་ཙམ་དུ་སྤྱིར་བློ་དང་ལྡན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཙམ་སྒྲུབ་སྟེ། དེ་གྲུབ་པ་ན་ཤུགས་ཀྱིས་དབང་ཕྱུག་ལུས་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་པོར་འགྲུབ་པོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་དག་གི་བྱེད་པ་པོ་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ནི་སྤྱིར་ཁྱད་པར་གྱི་མཐར་ཐུག་པའི་ཕྱིར་དང༌། ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་བྱེད་པ་པོ་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཤུགས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་བཟུང་བ་མེད་པར་ཡང་དེ་དག་གི་བྱེད་པ་པོར་དབང་ཕྱུག་ཁོ་ན་ཡིན་པར་གྲུབ་པོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གལ་ཏེ་སྤྱིར་ན་བློ་ལྡན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའི་ཉེས་པ་ཡོད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་ནི་སེམས་ཅན་དང་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་སྣ་ཚོགས་བའོ། །ལས་ལས་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ལས་བྱུང་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་བྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་བློ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འདིའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའོ། །འོ་ན་ཁྱད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་སྙམ་ན། རྟག་གཅིག་བློ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་སྔར་བསྟན་ཟིན་ན་ཡང་མཇུག་བསྡུ་བའི་དོན་དུ་ཡང་མངོན་པར་བརྗོད་དོ། །འདི་ལ་བློ་གཅིག་ཡོད་པས་ན་བློ་གཅིག་གོ །


DTG191_Page_0347
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདི་ནི་རྟག་པ་ཡང་ཡིན་ལ་བློ་གཅིག་པ་ཡང་ཡིན་པས་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བའམ། ཡང་ན་འདི་ལ་རྟག་བ་དང་གཅིག་པའི་བློ་ཡོད་ཅེས་བསྡུ་བར་བྱའོ། །བསྒྲུབ་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་ཞེས་བྱ་བའི་ལྷག་མའོ། །འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཞེས་བྱ་བ་ཁོང་ནས་དབྱུང་ངོ༌། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྐར་ཁུང་ལ་སོགས་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ཡང་ལུས་ལ་སོགས་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ་སུན་དབྱུང་འདི་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་རིགས་པར་སུན་འབྱིན་པ་འདི་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདི་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང༌། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་དང༌། འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་འགལ་བ་ཉིད་དང༌། བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཚང་བ་དང༌། སྤྱིར་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལྟར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་སེམས་དང་ལྡན་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་འདྲ་བ་ལུས་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཡང་མ་གྲུབ་བོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཙམ་དང་འབྲེལ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་ན་འདོད་པ་ལས་བཟློག་བ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡིན་ལ། ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་དང་གཅིག་བུའི་སེམས་དང་ལྡན་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིར་སྒྲུབ་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་ལ། ཁྱད་པར་ནི་འཁྲུལ་པ་སྟེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་གཞན་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་གཏན་ཚིགས་གཞན་དག་ལ་ཡང་སྤྱར་བར་བྱའོ། །གང་ཡང་སྡོད་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་ལྷག་པའི་སུན་འབྱིན་པ་ནི། སྐད་ཅིག་འཇིག་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་མི་གནས་པའི་ཕྱིར། ག་ལས་སྡོད་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལམ་གྲུབ་བོ། །དབང་ཕྱུག་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་ནི་རིམ་པ་ཅན་


DTG191_Page_0348
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གྱི་འབྲས་བུ་རྣམས་ལ་སྡོད་ནས་འཇུག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདི་སེམས་དང་ལྡན་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཐུག་པ་མེད་པས་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཇི་ལྟར་བློ་གྲོས་བཟང་པོས་བྱས་པ་བཞིན་དུ་སེམས་པ་མེད་པ་ཅན་ཞེས་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་གཏན་ཚིགས་སུ་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་མི་ཟློགས་པ་ཁོ་ནའོ། །གཏན་ཚིགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་རིགས་ཀྱི། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟློག་པར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་ཁས་བླངས་ན་ཡང་མེད་པ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་སྔར་བཤད་པའི་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པའི་གནས་སྐབས་སོ་ན་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང༌། འབྱིན་པའི་ཐོག་མར་སྐྱེས་བུ་ཡི། །ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ། འཇིག་པའི་ཚེ་ན་སྐྱེས་བུ་རྣམས།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དུས་ཕྱིས་རབ་ཏུ་བྱང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དེ་མ་གྲུབ་པོ། །འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ལུགས་ཀྱིས་འཇིག་པའི་ཚེ་ན་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཤེས་པ་དང༌། དྲན་པ་འཇིག་པ་དང༌། ལུས་དང་དབང་པོ་དང་བྲལ་བར་གནས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་གསལ་བ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་ལྡན་པའི་འོད་གསལ་ལ་སོགས་པའི་ལྷའི་རིས་དེ་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ངེས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདོད་ལ། ཆགས་པའི་དུས་ན་ཡང་འོད་གསལ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་ནས་ཤི་འཕོས་ནས། འདིར་ཤེས་པ་དང་དྲན་པ་མི་འཇིག་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་ངོ༌། །དེ་ལྟ་བས་ན་དུས་ཕྱིས་རབ་ཏུ་བྱང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་བོ། །གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བཙམ་སྒྲུབ་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ཐོག་མ་མེད་པ་ནི་གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དབང་ཕྱུག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེས་བུས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་


DTG191_Page_0349
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་དུ་སྒྲུབ་ན། དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ཡང་ཐ་སྙད་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྐྱོན་འདི་ཡང་སྤྱིར་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་དང་དམ་བཅས་པ་ཁས་བླངས་པས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁ་མེད་པ་ཡི་སྟོན་པ་པོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཐ་སྙད་དབང་ཕྱུག་གིས་བསྟན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་སྲིད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་མི་འགལ་བར་འགྱུར་ན། ཇི་སྲིད་དུ་འདི་ཁ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་སྟོན་པ་པོར་མི་རིགས་ལ། ཁ་མེད་པ་དེ་ཡང་ལུས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། ལུས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིའི་ལུས་དང་འབྲེལ་པ་དེ་ཡང་ཅི་ལྟར་གྲུབ་ཅེ་ན། ཆོས་དང་ཆོས་མིན་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་རྒྱུའི་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བའི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་བྱེད་པས། ཇི་ལྟར་དབང་ཕྱུག་གི་བློ་ལ་ཚད་མ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་ནི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དང་བྲལ་བའི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་བྱེད་བར་བསྟན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་བོ། །འོན་ཀྱང་དབང་ཕྱུག་ལས་ཐ་དད་པའི་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འདོད་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དབང་ཕྱུག་སྟོན་པ་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། ཁ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཉམས་པས་ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེ་ལ་སོགས་གསལ་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོར་བ་ལ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་གཏན་ཚིགས་རྣམས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་སྒྲུབ་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དང༌། ཁྱད་པར་དཔེ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་དབང་ཕྱུག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་རྣམས་རྒྱས་པར་བཀག་ནས། ད་ནི་ཁྱབ་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་དེའི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་རང་གི་ཕྱོགས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་བྱེད་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་ནི། །


DTG191_Page_0350
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་ལོ། །ཅི་སྟེ་ཅིའི་ཕྱིར་དམ་བཅའ་བ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བར་མི་བརྗོད་ཅེ་ན། འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། གལ་ཏེ་དམ་བཅའ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དེའི་ཉེས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡོད་ན། ཇི་སྲིད་དུ་དངོས་སམ་བརྒྱུད་པས་འདི་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཉེས་པ་བརྗོད་པའི་སྐབས་སུ་དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒོལ་བ་ཚར་གཅད་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །གང་ལ་འབའ་ཞིག་ཏུ་དམ་བཅའ་བ་དང་འགལ་བ་བརྗོད་པ་དེ་ལ་དེའི་སྒོ་ནས་ཁྱབ་བ་ཉིད་ལ་དེ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་གཟུང་བར་བྱའོ། །ཡང་ན་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་གཞན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་ཁྱབ་པའི་དུས་སུ་ཡང་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་བརྗོད་ཅེ་ན། འགལ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འགལ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མས་གནོད་པས་སོ། །དེ་ཚད་མས་གནོད་པ་དེ་ནི་མེད་པ་ཡིན་པས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁྱབ་པ་མི་རིགས་ཏེ། མེད་པས་ཁྱབ་པ་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །གང་གིས་ཁྱབ་པ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སྐྱེ་བ་མེད་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་འགའ་ཞིག་གི་ཡང་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་བད་མ་བཞིན་ནོ། །དབང་ཕྱུག་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །འདི་ནི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གཞི་མ་གྲུབ་པར་བརྩད་པར་མི་བྱའོ། །གཞན་དུ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་འབྱུང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དུས་གཅིག་ཏུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུའི་ཚོགས་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལ་


DTG191_Page_0351
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་འདི་དོན་བརྗོད་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་ལྟར་བྱ་སྟེ། གང་ཞིག་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་དེ་ནི་འབྱུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཐ་མའི་གནས་སྐབས་སུ་ཕྱིན་པའི་ཚོགས་པ་ལས་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་མྱུ་གུ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །དབང་ཕྱུག་གི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་དབང་ཕྱུག་འབའ་ཞིག་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་བྱེད་དེ། དབང་ཕྱུག་ནི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཆོས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་གཞན་མ་ཚང་བས་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དེའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་འབའ་ཞིག་ཡོད་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྲིད་དུ་རྟག་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་བྱར་མེད་པ་དེ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་ལས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཕན་པ་མི་བྱེད་པ་དེ་དག་ལ་ལྟོས། གཞན་ཡང་གང་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དབང་ཕྱུག་ལ་རག་ལས་ཏེ། སྐྱེ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་ཉེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བ་ཡིན། མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡང་མི་སྐྱེ་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལས་མི་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བྱེད་པ་ན་རེ། དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་རྟག་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་རྟག་ཏུ་ཉེ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཅིག་ཅར་མི་སྐྱེད་དེ། དབང་ཕྱུག་ནི་བློ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་ཡོད་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་བློ་སྔོན་དུ་མ་སོང་བར་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཀླན་ཀ་དེར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། གང་གི་ཚེ་བློ་སྔོན་དུ་བཏང་སྟེ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་སྐྱོན་མེད་དེ། དེ་ནི་རང་གི་འདོད་པས་འབྲས་བུ་རྣམས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་


DTG191_Page_0352
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་ཟེར་རོ། །འདི་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། གང་གིས་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་རྟག་ཏུ་ཉེ་ན་ཡང་དེའི་འདོད་པ་མེད་པས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་བ་འབྲས་བུ་རྣམས་ནི་རྒྱུའི་འདོད་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་ལས་ཡོད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་བྱེད་པ་པོ་འདོད་ན་ཡང་མི་ནུས་པ་མི་སྐྱེད་ལ། མི་འདོད་ན་ཡང་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ནུས་པས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་དུས་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་རྟག་ཏུ་གནས་ན་དེ་ཅིའི་ཕྱིར། གང་གིས་སྐྱེ་བའི་དུས་བཞིན་དུ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཕན་པ་མི་བྱེད་པའི་འདོད་པ་དེ་ལ་ལྟོས། གལ་ཏེ་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་ཡིན་ན་དེ་དག་གིས་བདག་ཉིད་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་འདོད་པ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་གཞན་གྱིས་ཕན་མ་བཏགས་པའི་དབང་ཕྱུག་ཀྱང་ལྟོས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་ཡིན་ན། གཞན་ཡང་བློ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་འདོད་པ་གཞན་ནི་མེད་ལ། དབང་ཕྱུག་གི་བློ་ཡང་ཁྱེད་ཀྱིས་རྟག་པ་གཅིག་པུར་འདོད་དོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དབང་ཕྱུག་བློ་སྔོན་དུ་གཏོང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནམ། ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དབང་ཕྱུག་བཞིན་དུ་དེའི་བློ་ཡང་རྟག་ཏུ་ཉེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཡང་འོན་ཏེ་ཡང་དེའི་བློ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དབང་ཕྱུག་ཡོད་པས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་དབང་ཕྱུག་བཞིན་དུ་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཉེས་པ་དེ་ཉིད་སོན་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བློ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་བཟློག་པའི་སྦྱོར་བ་ནི། གང་ཞིག་གང་གི་ཚེ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་ཚེ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྱང་ན་གནས་པའི་ས་བོན་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སྐྱེ་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པའི་མྱུ་གུ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོ་གཅིག་སྐྱེ་པའི་དུས་ན་ཡང་སྣ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་


DTG191_Page_0353
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མི་དམིགས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་ཕྱུག་རྒྱུ་ཡིན་ན་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མི་འཐད་བར་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་གཞན་ཡང༌། གང་དག་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་བར་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་དག་ལས་བྱུང་བའི་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་བླུན་པོ་རྣམས་དེ་དབང་ཕྱུག་རྒྱུར་མངོན་བར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ཆེས་པ་སྟེ། ངེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོན་ཏེ་ཇི་སྐད་དུ་ཉེས་པས་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལས་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དཔེའི་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། འདི་ནི་བདེན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བླུན་པོ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བླུན་པོ་རྣམས་ནི་སྒྲུབ་པ་ལྟར་སྣང་བ་འབྱེད་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྟར་སྣང་བ་དག་ལས་ཀྱང་དེ་དག་ཡིད་ཆེས་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དཔེ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། བླུན་པོའི་ཡིད་ཆེས་པ་དེ་དག་གི་ཡང་དབང་ཕྱུག་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྒྱུར་འདོད་པས་དེའི་ཕྱིར། དེ་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བླུན་པོའི་ཡིད་ཆེས་པའོ།། དེས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་ཕྱུག་ལས་བྱུང་བར་འདོད་ན། སྒྲུབ་པ་བརྗོད་པ་དོན་མེད་དེ། །སྒྲུབ་བྱེད་རྗོད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དབང་ཕྱུག་ཁོ་ན་ལས་དེ་དག་སྐྱེའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །དབང་ཕྱུག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་དག་གི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། འབའ་ཞིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་འབྲས་བུ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། རྟག་ཕྱིར་གསོས་འདེབས་མེད་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པ་འདི་དབང་ཕྱུག་འདིའི་ནུས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་བསལ་ནས། ནུས་པ་སྐྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་འགྱུར་ན། ཇི་སྲིད་དུ་རྟག་བའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞིང༌། བཟློག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སུ་ཞིག་གིས་ཀྱང་གསོས་གདབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་དེ་འདིའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་མི་རིགས་སོ། །གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་


DTG191_Page_0354
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་མཐོང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པར་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་མ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དབང་ཕྱུག་ལ་ཡང་རྟོག་ན་ཁྱེད་ཅག་ལ་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་དེར་ཡོངས་སུ་རྟོག་ན་དབྱིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་དག་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འབྱུང་གྱུར་མཐོང་བར་ཞེས་ཁ་བསྐང་ངོ༌། །དེའི་རྒྱུ་གཞན་ཉིད་རྟོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་དག་ལས་འདིའི་རྒྱུ་གཞན་ཡིན་པས་རྒྱུ་གཞན་ཏེ། དེའི་དངོས་པོ་ནི་རྒྱུ་གཞན་ཉིད་དོ།། དེ་རྟོག་པ་ནི་རྟོག་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །གང་ཡང༌། ཀུན་གྱི་བྱེད་པོ་ཉིད་གྲུབ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལས་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འདི་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་ཁྱེད་ཅག་གིས་འདོད་དེ། དེས་ན་དེ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཡང་འབད་པ་མེད་པར་མི་དགོས་པར་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་སུན་མ་ཕྱུང་བར་ཁས་བླངས་ནས། སྐྱོན་གཞན་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཉེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཉེས་པ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བའི་མཐར་ཐུག་པ་རྣམས་སོ། །འདི་ལ་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལས་ལུས་དང་རི་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདི་གཅིག་གི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་གཞན་གྱི་ཡང་ཡིན་པར་མ་ངེས་པ་ཉིད་དེ། འབྲས་བུ་སོ་སོ་ལ་བྱེད་པ་པོ་ཡང་ཐ་དད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐར་ཁུང་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཀྱང་རྒྱུ་མར་བོས་བྱས་པར་མཐོང་བས། དེའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་གཅིག་མ་གྲུབ་པོ། །ཇི་སྲིད་དུ་བྱེད་པ་པོ་གཅིག་མ་གྲུབ་པ་དེ་སྲིད་དུ། གང་ལས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་འགྱུར། འདི་ལ་བློ་གྲོས་བཟང་པོས་བྱེད་པ་པོ་གཅིག་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་བྱེད་དེ། ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་ཤ་ཟའི་བར་ནི་གཅིག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་གང་དག་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་གྱིས་འཇུག་པ་དེ་དག་ནི་གཅིག་ལ་རག་ལས་པར་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་


DTG191_Page_0355
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འཇིག་རྟེན་འདིའི་གྲོང་དང༌། གྲོང་རྡལ་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་དང༌། ཡུལ་གྱི་བདག་པོ་རྣམས་ནི་ས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིའི་བདག་པོ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀླུ་དང༌། སྲིན་པོ་དང༌། གནོད་སྤྱིན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་གྱིས་འཇུག་པ་ཉིད་དེ། དེ་དག་ཀྱང་དབང་ཕྱུག་གཅིག་གི་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་སེམས་སོ། །དེ་འདིས་གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་གཅིག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་སྒྲུབ་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། བཟློག་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པས་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་ཙམ་གྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྒྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་མཐའ་དག་གི་གཙུག་གི་ནོར་བུས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་སྙིང་རྗེའི་དབང་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། གང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཡང་དམ་པ་དག་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་གཞན་འདི་ཡང་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པ་བདུན་ནི་བློ་གཅིག་གིས་སྤྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་གཅིག་གི་ཁོངས་སུ་འདུས་པའི་ཕྱིར། ཁང་པ་གཅིག་གི་ནང་དུ་གཏོགས་པའི་ཁང་མིག་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཁང་པ་གཅིག་གི་ཁོངས་སུ་འདུས་པའི་ཁང་མིག་རྣམས་ཐིག་མཁན་གྱི་བློ་གཅིག་གཅིག་གིས་བྱས་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་སྲིད་པ་བདུན་ཡང་སྲིད་པ་གཅིག་གི་ཁོངས་སུ་འདུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཀྱང་བློ་གཅིག་གིས་བྱས་པར་ངེས་སོ། །གང་འདི་དག་བློ་གཅིག་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྲིད་པ་མཐའ་དག་གི་ཐིག་མཁན་གཅིག་པུ་སྟེ། ལེགས་ལྡན་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། གནས་དང་ཁང་པ་དག་ནི་དངོས་པོ་གཅིག་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་སྙད་ཟོར་ཡང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མང་པོ་དག་ལ་མིང་འདི་བྱས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དཔེ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཁང་པ་གཅིག་ཏུ་གཏོགས་


DTG191_Page_0356
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་ཁང་མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐིག་མཁན་དུ་མས་བྱས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཡང་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་དག་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གང་ཡང༌། མི་མཐུན་བློ་གཞི་ཡི་དངོས་པོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་དེ་ལ། དེ་བསྒྲུབ་བྱ་ཕྱིར་སྒྲུབ་སྨྲས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་སྤྱིར་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་དོ་ཞེས་སྒྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་མཛེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་གང་དག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་རྒྱལ་དཔོག་པ་དེ་དག་ལ་མཛེས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དབང་ཕྱུག་ཏུ་བརྗོད་པའི་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་སྒྲུབ་ན་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པས་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དཔེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་མཛེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་སྣ་ཚོགས་པར་འབྱུང་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་དེ་གང་དུ་ཡང་ཉེ་བར་མི་མཁོ་སྟེ། ཁྱེད་ཀྱིས་གཞན་མགོ་རྨོངས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རང་གི་གྲུབ་མཐའ་བསྒྲགས་པ་འདི་བྱས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །འདི་ལྟར་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང༌། གལ་ཏེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དང་བྲལ་བ་དེའི་ཚེ་མངོན་པར་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །འོན་ཏེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་གྱིས་སྐྱོན་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་བཟུང་ན་ཡང་བསྒྲུབ་བྱ་མི་འགྲུབ་པས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་དོན་མེད་དོ། །གང་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་གཏན་ཚིགས་ཟློག་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་རིགས་སོ། །གཞན་ཡང་གཏན་ཚིགས་གཞི་མ་གྲུབ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་ཅན་ནི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བསྟན་བཅོས་ལ་གྲགས་པ་ནི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་དབང་ཕྱུག་བརྟག་པ་


DTG191_Page_0357
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྟེ་གཉིས་པའོ།། །།གཉི་གའི་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་རང་བཞིན་དབང་ཕྱུག་དག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་གྲངས་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་གཙོ་བོ་འབའ་ཞིག་ལས་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་འདི་དག་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་པ་མེད་པ་ནི་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་མེད་པ་རང་གི་འབྲས་བུ་རྩོམ་པར་བྱེད་པ་མ་མཐོང་ལ། སྐྱེས་བུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོར་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། དེའི་ཚེ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་བློ་ངེས་པའི་དོན་ཉིད་སྐྱེས་བུས་ཤེས་པར་བྱེད་དེ། འབྱིན་པའི་སྔར་བློ་འདི་ནི་མི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ནམ་ཡང་དོན་འགའ་ཡང་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་མི་ཤེས་པར་ཡང་འགའ་ཡང་བྱ་བར་མི་ནུས་པས་འདི་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དབང་ཕྱུག་ཉིད་གཙོ་བོ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་ཐ་དད་བའི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་གྱི་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལྷ་སྤྱིན་ལ་སོགས་པ་གཅིག་པུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ། རྫ་མཁན་འབའ་ཞིག་ཀྱང་བུམ་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །རང་བཞིན་དང་དབང་ཕྱུག་དག་སོ་སོར་རྒྱུ་ཡིན་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར། དབང་ཕྱུག་དང་གཙོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་གཉི་ག་ལྷན་ཅིག་པ་འདི་ཡང་སྐྱེ་བ་ཅན་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་བྱེད་པ་སྟེ། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་མ་གྲུབ་པའོ། །འོན་ཏེ་འདི་དག་སོ་སོར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་བཀག་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་པ་མ་བཀག་པ་ཉིད་དེ། མིག་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་པ་རྣམས་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་ལ། ལྷན་ཅིག་པ་རྣམས་མི་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ལ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། ལྷན་ཅིག་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལྷན་ཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཕན་ཚུན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའམ། དོན་གཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་གྲང༌། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྟག་པ་དང་པོ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་ཕྱུག་དང་གཙོ་བོ་དེ་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོག་པ་གཉིས་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་རྣམས་ཅིག་ཅར་ཐལ་བར་འགྱུར་


DTG191_Page_0358
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་ཅིང་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་དབང་ཕྱུག་དང་གཙོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་རྟག་ཏུ་ཉེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་གང་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐལ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་གང་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱུ་གཉིས་པོ་དེ་དག་རྟག་ཏུ་ཉེ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རིམ་གྱིས་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་འདི་དག་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་དབང་ཕྱུག་གི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ནི་གཙོ་བོ་ལ་ཡོད་པའི་སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་རིམ་གྱིས་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་རྡུལ་ཤས་ཆེར་འཕེལ་བ་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཚེ་དབང་ཕྱུག་སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ཀྱི་འབྱིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། རྡུལ་ནི་འབྱིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་སྙིང་སྟོབས་ཤས་ཆེར་འཕེལ་བ་ལ་རྟེན་པར་བྱེད་པའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་གནས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཏེ། སྙིང་སྟོབས་ནི་གནས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་མུན་པ་ཤས་ཆེ་བའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཚེ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་འཇིག་པ་དང་ཉམས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། མུན་པ་ནི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་རྡུལ་ལ་རྟེན། །སྙིང་སྟོབས་འཕེལ་བ་གནས་པ་ཡིན། །མུན་པ་ལ་རེག་སྐྱེ་དགུ་འཇིག །སྐྱེ་མེད་འབྱིན་གནས་འཇིག་པའི་རྒྱུ། །གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡོན་ཏན་ནི། །གསུམ་གྱི་བདག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་སྨྲས་པ་ལྟ་བུའོ། །གྲག་ཅས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་མི་སྲིད་པའི་དོན་ཏོ། །འདིར་བཤད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་དང་དབང་ཕྱུག་གོ །གཅིག་བྱེད་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱིན་པ་དང༌། གནས་པ་དང༌། འཇིག་པ་དག་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་བྱེད་པའི་ཚེ་དེ་ལས་གཞན་པའི་འབྲས་བུ་གཉིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཅི་ཡོད་དམ། འོན་ཏེ་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་འབྱིན་པའི་ཚེ་ཡང་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གནས་པ་དང་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་


DTG191_Page_0359
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཀྱི་འབྲས་བུ་གཞན་གཉིས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གནས་པའི་དུས་སུ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ལ། འཇིག་པའི་དུས་ན་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པ་དག་ནི་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་སྲིད་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་འབྲས་བུ་གཅིག་པོ་དེ་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་རང་བཞིན་དང་དབང་ཕྱུག་དེ་དག་འབྲས་བུ་གཞན་སྐྱེ་བ་ལ་ངོ་བོ་གཞན་མི་ཉེ་སྟེ། དེས་ན་དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཏུ་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་ངོ་བོ་གཞན་ཞིག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་དང་དབང་ཕྱུག་ཏུ་བརྗོད་པའི་རྒྱུའོ། །གཞན་ཞིག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གཉིས་པའོ། །གཞན་ཞིག་གི་ངོ་བོས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་བྱེད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འབྲས་བུ་གཅིག་སྐྱེད་པའི་དུས་ན་འབྲས་བུ་ལྷག་མ་གཉིས་པོ་སྐྱེད་པ་ལ་འདི་ལ་ནུས་པ་མེད་དེ། དེས་ན་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་གཉིས་པོ་མི་སྐྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཡི་ནུས་པ་དང་བྲལ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་རྩོམ་པའི་ཚེའོ། །འདི་སྙམ་དུ་གཙོ་བོ་ལས་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གང་ཁོ་ན་ཤས་ཆེར་འཕེལ་བ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འབྲས་བུ་རྣམས་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། ནུས་པའི་ངོ་བོ་ཤས་ཆེར་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་ཤས་ཆེ་བའི་ངོ་བོས་འདི་ནི་རེ་ཞིག་རྟག་གོ་ཞེས་ནི་བརྗོད་པར་མི་རིགས་ཏེ། རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་པས་ན་དངོས་པོ་འདི་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་རང་བཞིན་དང་དབང་ཕྱུག་ཏུ་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་ལས་སམ། རྒྱུ་གཞན་ལས་སམ། རང་དགའ་བ་ཡིན་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་ནི་ཤས་ཆེ་བའི་ངོ་བོ་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྱུར་ཏེ། རང་བཞིན་དང་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་ནི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་ཉེ་བ་


DTG191_Page_0360
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་གཉིས་པ་ལ་ཡང༌། གཞན་གྱིས་གཞན་དག་མི་འདོད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་དེ་གཞན་ལས་འབྱུང་བའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་རང་བཞིན་དང་དབང་ཕྱུག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་རྒྱུ་གཞན་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱོགས་གསུམ་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ། རེས་འགའ་ཉིད་ནི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཅི་སྟེ་རང་དགའ་བ་ཡིན་མོད། རེས་འགའ་བ་ཉིད་ནི་ཅི་འགལ་ཞེ་ན། རང་ལས་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་ལས་ཏེ་རང་བཞིན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་རང་བཞིན་ལས་སྐྱེ་ན་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར། ཇི་སྲིད་དུ་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ཉིད་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། རང་ལ་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་བྱེད་པ་རྒྱུའི་ངོ་བོར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་རག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་བར་མི་རིགས་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ལྟོས་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་གཞན་ལ་རག་ལས་ནས་འཇུག་པ་ནི་རེས་འགའ་ཞིག་རིགས་ཏེ། དེ་དག་གི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ནི་གཞན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་གང་དག་གཞན་ལ་རག་མ་ལས་པར་འཇུག་པ་དེ་དག་ནི་ལྟོས་པར་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར། ཅི་སྟེ་རེས་འགའ་བར་འགྱུར། འོན་ཏེ་ཡང་རང་ལ་བྱེད་པ་འགལ་བ་ཉིད་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་ཅེ་ན། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་བདག་ཉིད་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། གྲུབ་པ་ཞིག་གམ། མ་གྲུབ་པ་ཞིག་སྐྱེ་གྲང༌། རེ་ཞིག་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱང་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ལས། ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་འདི་གང་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར། མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། བདག་གི་དེ་ཉིད་མ་གྲུབ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིའི་ཚིག་སྟེ། རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་


DTG191_Page_0361
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཏོ། །བྱ་བ་ཡོད་ན་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་དེ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་གཉི་ག་བརྟག་པ་སྟེ་གསུམ་པའོ།། །།སོགས་པའི་སྒྲས་འཕངས་པ་རང་བཞིན་སྨྲ་བའི་རྩོད་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་རིམས་ལ་མ་བརྟེན་པར་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་རང་བཞིན་སྨྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་བཞིན་སྨྲ་བ་ནི་སོགས་པའི་སྒྲས་དངོས་སུ་མ་འཕངས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་རྒྱུར་སྨྲ་བའི་ལུགས་བླངས་ནས་བསྟན་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལ་གང་དག་དངོས་པོ་རྣམས་རང་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་དེ་དག་རང་ལས་བྱེད་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཀག་ནས་ད་ནི་རང་བཞིན་སྨྲ་བ་འགེགས་སོ། །དེ་དག་ནི་འདི་སྐད་དུ་སྨྲ་སྟེ་དངོས་པོ་རྣམས་རང་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་གཞན་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། རྒྱུ་རྣམས་ཀུན་ལ་མི་ལྟོས་པར་རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོན་ཏེ་གང་དག་དངོས་པོ་རྣམས་རང་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་དེ་དག་ལས་འདི་དག་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་དག་རང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ནི་རང་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་དག་གོ །རང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོའོ། །ཡང་གི་སྒྲས་ནི་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཡང་ངོ༌། །སྔ་མ་ནི་རང་བཞིན་རྒྱུར་འདོད་ལ། འདི་ནི་དེ་ཡང་མི་འདོད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །འདི་ལ་རིགས་པ་བརྗོད་པ་གང་ཞིག་ཡོད་པར་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡང་ཡོད་པར་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གཏན་ཚིགས་མི་དམིགས་པའོ། །གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདམ་སྐྱེས་སོགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདམ་སྐྱེས་ནི་པདྨའོ། །དེའི་གེ་སར་ལ་སོགས་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་མགུལ་པ་དང༌། འདབ་མ་དང༌། ཟེ་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་དང༌། ཚེར་མའི་རྣོ་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ༌། །སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་དོག་དང༌། དབྱིབས་དང༌། རྩུབ་པ་ལ་སོགས་


DTG191_Page_0362
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་བྱེ་བྲག་གོ །གང་གིས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སུས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་གྲུབ་མོད་ཀྱི། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་སོགས་པ་ནང་གི་བདག་ཉིད་ཅི་ལྟར་གྲུབ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དཔེར་ན་ཚེར་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་གང་ཞིག་རེས་འགའ་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་མེད་པར་ངེས་ཏེ། དཔེར་ན་ཚེར་མ་རྣོ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ཞིག་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ན་ངེས་པར་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེག་པ་ཡོད་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ན་ཡང་འདི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར། རྒྱུ་རྣམས་ཀུན་ལ་མི་ལྟོས་པར། །དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ། ཞེ་ན། འདམ་སྐྱེས་གེ་སར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་དང༌། དམ་བཅའ་བའི་དོན་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བར་སྟོན་ཏེ། པད་མའི་གེ་སར་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པ་དག་གིས་ས་བོན་དང༌། འདམ་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པས་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གང་ཞིག་ཡོད་པ་ཁོ་ན་གང་ཞིག་སྐྱེ་ལ། གང་ཞིག་འགྱུར་བས་གང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ཡང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་འདམ་སྐྱེས་ཀྱི་གེ་སར་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་བོང་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་ལྡན་པར་མངོན་སུམ་དུ་མི་དམིགས་པ་དག་གིས་ངེས་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པོ། །གང་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་མཚན་


DTG191_Page_0363
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་འཁྲུལ་ལོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་སྟེ། རེག་པ་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་གྱི་དངོས་པོར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེག་པ་ནི་འབྱུང་བ་དག་ལ་བརྗོད་ལ། དེ་དག་ལ་ཡང་བརྟེན་ནས་གཟུགས་ལ་འཇུག་གོ །དེའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་རེག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། དངོས་དང་བརྒྱུད་པས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ནི་ལྡོག་པ་ཙམ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་མ་བླངས་སོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་ནུས་པའི་རྒྱུ་གཞན་གང་དག་ཡོད་ན་ཡོད་ལ། གང་ཞིག་མེད་པས་གང་མི་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའི། གང་ཞིག་མེད་པར་གང་མི་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ལྡོག་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནམ་བག་མར་ལེན་པར་འོས་པའི་ཡུལ་དུ་སྐྱེ་བའི་འབྲ་གོ །མ་བག་མར་ལེན་པ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ལྡོག་པ་ལ་རེག་པས་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་ནས། རེག་པ་གཅིག་པུ་མེད་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསྟན་ན་དེའི་ཚེ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་ན། འདི་ཡང་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ས་བོན་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། སོ་སོར་ངེས་པའི་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱང་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་ངེས་པ་ལ་འང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གལ་ཏེ་པད་མ་ལ་སོགས་པ་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཡུལ་དང་དུས་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ན་ནི། དེའི་ཚེ་གང་འདི་རྡོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་སྤངས་ནས་ཆུ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་དང༌། གང་དགུན་ལ་སོགས་པའི་དུས་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་སོག་ལ་སོགས་པའི་དུས་སུ་འཇུག་པ་དེར་མི་འགྱུར་གྱི། འོན་ཀྱང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་དང་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་པད་མ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་ཞིག་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡུལ་དང་དུས་ཡོངས་


DTG191_Page_0364
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སུ་སྤངས་ནས་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཡུལ་ལ་སོགས་པར་ངེས་པར་འཇུག་པ་དེ་ནི་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་སོ། །བསམ་པ་མེད་པའི་དངོས་པོ་འདི་དག་ཅི་ལ་ལྟོས་ཤེན། དེ་ལྟོས་དེ་ལྟར་འཇུག་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་ནས་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་འདི་ཉིད་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་འཇུག་པ་དེ་དེ་ལྟར་གྲུབ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་ངེས་སྙམ་དུ་སེམས་ན། ལྟོས་པ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བརྗོད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་གཞན་ནི་མེད་དོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་སྨྲ་བའམ། དེ་དག་ལ་རང་བཞིན་སྨྲ་བའམ། དེ་རང་བཞིན་སྨྲ་བ་ཞེས་བསྡུ་བའོ། །གང་འདི་དེ་ལྟར་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལྟོས་པ་དེ་ཉིད་དེའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་དག་གི་ལྟ་བ་གནས་པ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་གྲུབ་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་འཇུག་པའང་མངོན་སུམ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བས་ནའམ། དེ་དག་ལ་སྟེ། པད་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་རང་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་དག་ཅེས་བསྡུའོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་རབ་གནོད་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཡང་གཞན་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། རེས་འགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་བརྗོད་པ་དེ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་ལས་བཟློག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པ་ནི་རེས་འགའ་བ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཚང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་དམ་བཅས་པའི་དོན་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བ་དང༌། གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ནས། ད་ནི་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པར་ཁས་བླངས་ནས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་ཡོད་པར་ནི་གྲུབ་པ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཚད་མ་མེད་པ་སྟེ།


DTG191_Page_0365
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཚད་མ་མེད་པ་ཙམ་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་དོན་མེད་པ་སྟེ་མི་བདོག་པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དང་རྒྱུ་ལྡོག་ན་རང་གི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་འབྲས་བུ་ལྡོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་དག་གིས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་འབྲས་བུ་དག་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་ནི་དོན་ཡོད་པའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐ་དད་པ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་པ་ཁོ་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཤིང་ཤ་པའི་ཤིང་ལྟ་བུའོ། །ཐ་དད་པ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་དང་དོན་ཡོད་པ་གཉིས་ཐ་མི་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་དོན་གྱི་རྒྱུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཡུལ་དང༌། དུས་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་བསྐལ་པའི་དོན་རྣམས་ཚད་མས་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་ན་ཡང་ཡོད་པར་མི་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །གང་མེད་པར་ཡང་གང་བྱུང་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ཡང་རང་གི་ཕྱོགས་བཏང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཡང་ཚད་མ་ནི་དོན་དེ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་དོན་ཉིད་ལས་ཚད་མ་བྱུང་གི །ཚད་མ་ལས་གཞལ་བར་བྱ་བའི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པར་ཡང་ཚད་མ་དོན་ཡོད་པ་ལྡོག་པར་ཁྱད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གང་དངོས་དེ་ལྟའི་རྣམ་པ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟའི་རྣམ་པ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ཡང་མ་ཡིན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའོ། །འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཆོས་ལོག་པས་ནི་ངེས་པར་གཞན་ལོག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་རྟ་ལོག་པ་ན་བ་ལང་ཡང་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་མི་དམིགས་པ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ན་སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམིགས་པ་ལོག་པའི་མཚན་ཉིད་ལེན་ནམ། རང་གི་དམིགས་པ་ལོག་བའི་མཚན་ཉིད་ལེན་གྲང༌། རེ་ཞིག་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བས་ངེས་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྨ་བྱའི་མདོངས་ལ་


DTG191_Page_0366
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པའི་རྒྱུ་མ་མཐོང་བའི་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་རུང་གིས་མ་མཐོང་བ་སྟེ། ཐེ་ཚོམ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིའི་ཕུག་ལ་སོགས་པའི་ནང་ན་ཡོད་པའི་དཱུར་བ་དང༌། རྩྭ་དང༌། རྡོའི་དུམ་བུ་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡོད་པ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་འདི་ལྟར་ཁྱེད་ལ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། ཅི་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རང་གི་ཕྱོགས་འདི་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཁྱེད་གཏན་ཚིགས་འགའ་ཞིག་ལེན་ནམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་མི་ལེན་པ་དེའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱོགས་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཚད་མ་མེད་པར་དོན་གྲུབ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ལེན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དང་འབྲེལ་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གྲུབ་པ་དེ་རྒྱུས་སྐྱེད་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞལ་བྱའི་ཡུལ་གྱི་དོན་གྲུབ་པ་སྟེ། ངེས་པ་ནི་རྒྱུ་དེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་སློབ་དཔོན་དཔའ་བོའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས། རྒྱུ་དང་བཅས་པར་སྨྲ་བ་རྒྱུ་མེད་ཅེས། །དམ་བཅའ་རང་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་མ་ཡིན་ནམ། །ཅི་སྟེའང་གཏན་ཚིགས་སྒྲུབ་ལ་སྙོམ་ལས་ན། །དམ་བཅའ་གཅིག་པུས་འདི་ལ་ཅི་ཞིག་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུར་སྦྱར་གྱི། བྱེད་པ་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་བདག་གི་ཕྱོགས་སྒྲུབ་པར་མི་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཤེས་བྱེད་གཏན་ཚིགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དུས་ན་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་སོ། །ཚིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚེའོ། །དེ་རབ་གསལ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་དེ་གསལ་བར་བྱེད་པའོ། །གྲུབ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞལ་བར་བྱ་བའི་དོན་ངེས་པའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དེའི་ཤེས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱིས་


DTG191_Page_0367
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱེད་པ་པོ་ལས་ཤེས་པར་བྱེད་པར་མཛད་དེ། འདིར་ཡང་ཤེས་པའི་དབང་གིས་དོན་བསྟན་གྱི། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་དོན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་བྱ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་བསྒྲུབ་བྱའི་དོན་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བྱེད་པ་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྐྱེད་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་བྱེད་པ་པོར་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྐྱོན་མེད་དོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་སློབ་དཔོན་དཔའ་བོས་བཤད་པའི་སྐྱོན་གྱི་ཐོག་ཏུ་རྩོད་པ་ཕབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དེ་ལ་རྩོད་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མེད་དོ་ཞེས་རྒྱུ་དང་བཅས་པར་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དམ་བཅའ་བ་ལ་གནོད་པར་བྱེད། དེ་ནི་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་སྨྲ་ཞིང་བྱེད་པ་པོ་ནི་སྤོང་ངོ༌། །དེའི་ཕྱིར་འདིར་ལན་ནི་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡང་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། འདིས་ནི་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བར་བསྟན་ཏོ། །རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ལ་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱབ་པ་ལ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཐབས་ཀྱིས་དམ་བཅས་པའི་དོན་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་པད་མའི་གེ་སར་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པ་རྣམས་སོ། །སྐྱེ་བར་ངེས་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པའི་དངོས་པོ་ཉེ་བ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་སོ་སོར་ངེས་པའི་དངོས་པོ་ཉེ་བ་ན་སྐྱེ་བར་ངེས་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཁྱེད་ཅག་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉེ་བ་ན་འབྱུང་བའི་བསྒྲུབ་བྱའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །པད་མ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་འགྲོ་བ་རང་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་བརྟག་པ་སྟེ་བཞི་པའོ།། །།སྐྱེ་འཇིག་དག་དང་མི་ལྡན་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྒྲའི་ཚངས་པར་སྨྲ་བའི་གཞུང་བཀོད་ནས་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་སྒྲའི་ཚངས་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ན་རེ། ཤར་དང་ནུབ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་དང་བྲལ་བ། སྐྱེ་བ་མེད་པ།


DTG191_Page_0368
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འཇིག་པ་མེད་པ། སྒྲའི་རང་བཞིན་གྱི་ཚངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའི་ཚོགས་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱའོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཐོག་མཐའ་མེད་པའི་ཚངས་པ་ནི། །སྒྲ་ཡི་དེ་ཉིད་ཡི་གེ་གང༌། །གང་ལས་འགྲོ་བའི་ཐ་སྙད་འབྱུང༌། དོན་གྱི་དངོས་པོར་ཡོངས་གྱུར་པ། །ཞེས་བཤད་དེ། དེ་ལ་ཐོག་མ་ནི་སྐྱེ་བའོ། །ཐ་མ་ནི་འཇིག་པའོ། །དེ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་དང་མཐའ་མེད་པའོ། །ཡི་གེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཨ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་བསྟན་ཏོ། །དོན་གྱི་དངོས་པོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་འགྱུར་བ་བསྟན་ཏོ། །ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །ཚངས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་ཡང་དག་པར་བསྒྲགས་པའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་དོན་སྟོན་པ་ནི། སྐྱེ་འཇིག་དག་དང་མི་ལྡན་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྐྱེ་འཇིག་སྨོས་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། ཤར་དང་ནུབ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་ཆ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་ཉིད་ཀྱི་ཆ་མེད་ཅིང༌། ཤར་དང་ནུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཆ་དང་བྲལ་བ་ཡང་དེར་བསྟན་ཏོ། །ཚངས་པའི་སྒྲའི་རང་བཞིན་ནི་སྒྲའི་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ནི་སྒྲའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ནི་སྒྲའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །འདི་ནི་སྒྲའི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མཆོག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཨོཾ་གྱི་བདག་ཉིད་དེ། ཨོཾ་ནི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་དང་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་གྲགས་པས་དེ་ཡང་རིག་བྱེད་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་ཡི་གེ་དང་ཚིག་གི་རིམ་པའི་ངོ་བོས་གནས་པའི་རིག་བྱེད་དེ་རྟོགས་པའི་ཐབས་ཡིན་ཏེ། དེའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཚུལ་དུ་གནས་སོ། །ཚངས་པ་མཆོག་གི་བདག་ཉིད་དེ་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་འབྲས་བུའི་ཆོས་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་ནང་གི་བྱེད་པས་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདིར་ཡང་ཚད་མ་བྱེད་དེ། གང་ཞིག་གང་གི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་དང་ཁམ་ཕོར་དང་བླུག་མ་ལ་སོགས་པ་འཇི་བའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་འཇི་བའི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་དང༌། འཇི་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་


DTG191_Page_0369
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གྲགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྒྲའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དོན་ཐམས་ཅད་སྒྲའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་ལ་སྐྱེ་བ་ན་སྒྲའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ནར་སྐྱེ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། སྒྲ་ཡི་རྗེས་འཇུག་མ་གཏོགས་གང༌། །ཤེས་དེ་འཇིག་རྟེན་ན་ཡོད་མིན། །ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲ་དང་ནི། །ལྡན་པ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གདགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་སྒྲའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་གྲུབ་པོ། །དེ་གྲུབ་པ་ན་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་དེ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བརྗོད་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རེ་ཞིག་དམ་བཅས་པའི་དོན་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །འདིས་འགྲོ་བ་སྒྲའི་རང་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ། རེས་འགའ་སྒྲ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རམ། རེས་འགའ་སྒྲ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ནི་ཟས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། རྒྱུའི་དོན་ལ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་རྐྱེན་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཕྱོགས་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ཉིད་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྒྲའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཚངས་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་ན་རེས་འགའ་རང་ཉིད་ཀྱི་སྡེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས་འགྱུར་བའམ། མ་བཏང་ནས་འགྱུར་བ་ཡིན་གྲང༌། དེ་ལ་གལ་ཏེ་བཏང་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་དང་པོའི་ཕྱོགས་ལ་བརྟེན་པ་དེའི་ཚེ། ཐོག་མཐའ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདིས་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཉིད་མི་འཇིག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔོན་གྱི་རང་བཞིན་ཞིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་ནས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་མ་ཐག་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རིག་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན་ཡང་མ་ཐོས་པས་ཀྱང་སྒྲ་རིག་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རིག་པ་བཞིན་དུ་དེ་ལས་


DTG191_Page_0370
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་མི་དད་བ་དེ་ནི་དེ་རིག་པ་ན་རིག་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རིག་པའི་གནས་སྐབས་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེའི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ། །སྒྲའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་མི་དད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར། དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདིར་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མའོ། །འདི་ཉིད་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གང་གིས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ལ། གང་གིས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཅག་གིས་དངོས་ཁོ་ནར་འགྲོ་བ་སྒྲའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲ་ཡི་ངོ་བོས་མ་བཏང་བར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་དངོས་སུ་སྒྲའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་སྔོན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ། སྒྲ་དང་ལྷན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །དེ་རིག་པའི་དུས་སུ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རིག་པའི་གནས་སྐབས་ནའོ། །ཇི་ལྟར་འདི་རིག་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རིག་པ་ཉིད་དུ་རིགས་སོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ཅི་སྟེ་འདི་རིག་པ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲའི་རང་བཞིན་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མི་རིགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་སྒྲ་དང་ལྷན་ཅིག་གི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྒྲ་དང་ལྷན་ཅིག་ཆོས་ཐ་དད་པར་ཁས་ལེན་ན་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པར་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འགལ་བའི་ཆོས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཅིག་དུས་གཅིག་ཏུ་རྟོག་པ་པོ་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་འཛིན་པ་དང་མི་འཛིན་པ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་གཅིག་ཉམས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཡང་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་བརྟག་པར་འདོད་པའི་གསལ་བ་ཐ་དད་


DTG191_Page_0371
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་གང་ཡིན་པ་དེར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་ཚངས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་དེ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་དེ། འདི་ནི་འགྱུར་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དེ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་དོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། མཆོག་གི་བདག་ཉིད་དུ་སྟེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བཞིན་པ་ན་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའི་ཡུལ་ཅན་རྣམས་སུ་དམིགས་པ་ཚངས་པ་ཡིན་ནོ། །མ་ཐོས་ཀྱང་སྒྲ་གསལ་བར་རིག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སྨྲས་པའི་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གལ་ཏེ་ཚངས་པའི་ངོ་བོ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་བལྟ་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་ཞེས་སྨྲ་བ་དེའི་ཚེ་སྐྱོན་འདི་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་མི་འཛིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐྱོན་འདི་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་ལྡན་པའི་དོན་ཙམ་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་འདི་མི་འཐད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཇི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་གི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐ་མི་དད་ལ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་ན་ཡང་མི་མྱོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲའི་ངོ་བོ་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་མི་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པས་གཟུང་དུ་ཟིན་ཀྱང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཡོན་ཏན་གཞན་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་བཟུང་བ་ཉིད་ཡིན་ལ། ངེས་པའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་མ་བཟུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་པ་ཐ་དད་པས་གཅིག་བཟུང་བ་དང་མ་བཟུང་བ་ཉིད་ནི་མི་འགལ་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་གི་ཕྱོགས་ལ་ནི་སྒྲ་བཟུང་བ་དང་མ་བཟུང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་


DTG191_Page_0372
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཕྱིར་དང༌། ཤེས་པ་གཅིག་གིས་ཀྱང་དེའི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ངེས་པས་མ་བཟུང་བའི་རང་བཞིན་གཞན་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། ངེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ངེས་གང༌། །དེ་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ཡུལ། །ཞེས་བཤད་དོ། །ཅི་སྟེ་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཁས་ལེན་ན་འོ་ན། སྒྲ་ཡི་རྗེས་འཇུག་མ་གཏོགས་གང༌། །ཤེས་དེ་འཇིག་རྟེན་ན་ཡོད་མིན། །ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །སྒྲའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་སྒྲའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཅན་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ནི་ཚད་མ་གཞན་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་གྱི། གང་གིས་དེ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དངོས་པོ་རྣམས་སྒྲའི་བདག་ཉིད་དུ་ག་ལས་གྲུབ། སུན་འབྱིན་པའི་ལན་གཞན་ཡང༌། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་སོ་སོ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲའི་བདག་ཉིད་དེ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པར་འགྲོ་བ་ན་དོན་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རམ། མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང༌། དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚོན་པ་ཡིན་ཏེ། དུས་དང་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་དང༌། བྱ་བ་དང་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཟུང་ངོ༌། །འདི་རྣམས་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །གཅིག་གི་རྣམ་པར་རིག་པར་ཡང་སྟེ། སོ་སོ་སྣང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲ་གཅིག་གི་ངོ་བོར་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་སྒྲའི་བདག་ཉིད་འདིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་གསལ་བ་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། ཚངས་པ་དུ་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ནི་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་དུ་མའི་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་དངོས་པོ་དུ་མའི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ། ཚངས་པ་མཆོག་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་འདོད་དེ། དེས་ན་དམ་བཅའ་བ་ལ་ཁས་བླངས་པས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ཉེས་པ་


DTG191_Page_0373
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཞན་ཡང། སྒྲ་ཡི་རང་བཞིན་རྟག་ཉིད་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་རྟག་པ་ལས་འབྱུང་བ་ཉིད་དེ། འགྲོ་བ་སྒྲ་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ན་སྒྲའི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་སྒྲ་དང་ལྷན་ཅིག་ཅིག་ཅར་གྲུབ་པ་ན་སྟེ། གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ནམ་དེ་དག་སྟེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་ཅིག་ཅར་ཏེ། དེ་དག་ཅིག་ཅར་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཅིག་ཅར་བ་གྲུབ་ན་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ངོ་བོ་གཅིག་ནི་ཞིག་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ནིའི་སྒྲ་ནི་གོ་རིམས་མེད་པ་ལ་ནི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་རིམ་པ་གཞན་དུ་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བས་བྱས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་སྒྲའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ། །ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཅི་སྟེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྒྲ་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་རིམ་གྱིས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་སྡོད་པ་ཡིན་ན། གང་གིས་ཅིག་ཅར་བར་མི་འགྱུར་བ་གལ་ཏེ་དེ་མ་ཚང་བ་མེད་ན་དེས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་ལྟོས། གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་རང་བཞིན་གཅིག་པོ་དེ་ལས་སྒྲའི་རང་གི་ངོ་བོ་གཞན་ཐ་དད་པ་སྐྱེ་བར་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེ། ཚངས་པ་དེ་དོན་གྱི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དོན་གཞན་སྐྱེ་བ་ན་གཞན་དེའི་རང་བཞིན་དུ་མི་འཇུག་པ་དེའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ནི་མི་རིགས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དམ་བཅས་པའི་དོན་བརྟག་པར་མི་བྱའོ། །སྒྲའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡི་ངོ་བོ་མི་ལས་ལོག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ནི་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པ་


DTG191_Page_0374
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་ཀྱིས་རིགས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ལས་ལྡོག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་ལ་ནི་རྟོག་པས་ཞེན་པ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ལྡོག་པས་བྱས་བ་རྣམ་པ་གཅིག་དང་ལྡན་པ་ཉིད་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་དང་ཁམ་ཕོར་དང༌། བླུག་མ་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་འཇི་བའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་ལས་ལྡོག་པས་བྱས་བ་འཇི་བའི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་གིས་བརྟགས་པ་དེ་ཡང་སྒྲའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་སྒྲའི་ངོ་བོ་མ་དམིགས་ལ། མ་དམིགས་པ་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་སྒྲའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པས་བཅད་པས་བྱས་པའི་སྒྲའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་རྟོག །དེ་ཕྱིར་རྟོག་པའང་ས་བོན་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པའོ། །གང་ཡང༌། ཐམས་ཅད་ཡུལ་གཅིག་ཉིད་དང་ནི། །གཅིག་གི་རྣམ་པར་རིག་པར་འགྱུར། །ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་གཞན་ཀྱི་ལུགས་ཀྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ནི། འོན་ཏེ་ཚངས་པའི་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཚངས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་འགྱུར་བ་དབྱེར་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟག་ཏུ་དོན་དམ་པར་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མ་རིག་པའི་ལིང་ཏོག་གིས་བློའི་མིག་ཉམས་པ་རྣམས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་སྣ་ཚོགས་པ་བཞིན་དུ་རློམ་མོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་དག་པ་ལ། །རབ་རིབ་ཀྱིས་བསླད་སྐྱེ་བོ་ཡིན། །རབ་རིབ་སྣ་ཚོགས་དག་དང་ནི། །ལྡན་པ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་རློམ། །དེ་ལྟར་བདུད་རྩི་འགྱུར་མེད་པའི། །ཚངས་པ་འདི་ནི་མ་རིག་པས། །རྙོག་པ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་སྟེ། །ཐ་དད་ངོ་བོར་རྣམ་པར་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེས་ན་ཐམས་ཅད་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིག་པ་ཐ་དད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་མ་རིག་པས་བསླད་པ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལའང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་ཚད་མའི་དབང་གིས་གཞལ་བྱ་ཡོད་པར་རྣམ་


DTG191_Page_0375
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་འཇོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་ཚངས་པ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་དེ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་དེ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཕན་པ་དང་མི་ཕན་པ་ཐོབ་པ་དང་སྤོང་བའི་རྟེན་ལས་ཐ་དད་པའི་སྒྲའི་ངོ་བོ་གཞན་སྣང་བ་ནི་མེད་ལ། མི་སྣང་བ་ཡང་ཇི་ལྟར་དེ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་སེམས་ཏེ། རིགས་པའི་ལམ་ལ་གནས་པས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་པར་འགྱུར། འདི་སྙམ་དུ་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་ཁོ་ནས་དེ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ཉིད་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། སྒྲའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། སེམས་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འདི་ནི་རང་རིག་པ་དང་འགལ་ཏེ་འདི་ལྟར་ཡིད་གཞན་ལ་ཡང་ཡེངས་ཀྱང་མིག་གིས་གཟུགས་ལྟ་བ་ན། མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་མི་ལྡན་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རྒྱས་པར་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ངེས་ན། ཤེས་དེ་འཇིག་རྟེན་ན་ཡོད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དབྱེར་མེད་པའི་སྒྲའི་རང་བཞིན་གྱི་ཚངས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ན་འབྲས་བུའི་རྟགས་ཡིན་པའམ། རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཡིན་གྲང༌། མི་དམིགས་པ་ནི་དགག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་ལ་དབང་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་འབྲས་བུའི་རྟགས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ལས་འབྲས་བུ་འགའ་ཡང་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚངས་པར་བརྗོད་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་ན་དེའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་རང་རྒྱུད་དུ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་གཞན་རྟགས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་དག་ལས་ནི་མ་གཏོགས་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་ལས་མ་གཏོགས་པ་གཞན་བསྒྲུབ་བྱའི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་རྟགས་


DTG191_Page_0376
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཀྱང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་སྒྲའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང༌། བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་ཚངས་པ་སྒྲའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ལ། ལུང་ལས་ཀྱང་དེ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟགས་ཡོད་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ཡང་ན་ཡོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ཡོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་རྟག་ཡོད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །གཞན་ཡང་ཚངས་པ་ཤེས་པ་ཙམ་གྱི་དོན་བྱེད་པར་ཡང་མི་རུང་བར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་མི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ངོ་བོ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་ཤེས་པ་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཡང་དང་པོ་ཉིད་དུ་དབང་ཕྱུག་རྟག་པར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལས་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་བླང་བ་དང་དོར་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་སྡུད་པའོ། །གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོ། །མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དང་མཚུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ལ་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པར་ནུས་པ་དང་བྲལ་བ་ལས་མ་གཏོགས་པ་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་འདི་སྐད་དུ། ཚངས་པ་མཆོག་གི་བདག་ཉིད་དེ་ནི་མངོན་པར་མ་ཐོབ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་འབྲས་བུའི་ཆོས་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་ནང་གི་བྱེད་པ་ཅན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་གོམས་པའི་ཤེས་པ་ལ་དེའི་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རྣལ་འབྱོར་པས་དེའི་ངོ་བོ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ན་འདི་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཙམ་དུ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དེའི་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པས་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་མཐོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་མ་གཏོགས་


DTG191_Page_0377
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་དང༌། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་རྣལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྐབས་ན་རང་གི་བདག་ཉིད་གསལ་བའི་ངོ་བོ་དེ་གསལ་བ་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་བར་བརྗོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་སྔར་རྣལ་འབྱོར་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ན་དེའི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་རྟག་ཏུ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། འོ་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚངས་པ་ནི་རྟག་ཏུ་བདག་ཉིད་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཐམས་ཅད་ལ་འབད་བ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང༌། ཇི་ལྟར་ཁྱེད་ཀྱི་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པར་སྣང་ངོ༌། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་རྒྱུད་རྣམ་པར་མ་དག་པ་རྣམས་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་དག་ལ་དེ་དེ་ལྟར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་མ་དག་པའི་རྒྱུད་གཞན་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཚངས་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཐར་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚངས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོར་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཤེས་པ་གཞན་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་གྲོལ་བར་རིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། ཁྱེད་ཅག་ལ་ནི་གང་གི་དབང་གིས་དེ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ། དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་མ་རིག་པ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཐ་མི་དད་པའི་མ་རིག་པ་དེའི་དབང་གིས་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ལེགས་པར་བཤད་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་དེ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་དེའི་མ་རིག་པའི་བདག་ཉིད་གསལ་བར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཐར་བ་མེད་པར་ཐལ་བ་ཉིད་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་མ་རིག་པ་དང་བྲལ་བས་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་རྟག་པ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཚངས་པ་མ་རིག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པ་ཡིན་ན། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མ་རིག་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་མ་རིག་པ་ཐ་དད་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་དེ་ལྟ་ན་ཡང་


DTG191_Page_0378
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་བྱར་མེད་པའི་ཚངས་པ་ལ་དེ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་དེ་ལྟར་སྣང་བར་མི་རིགས་སོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མ་རིག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་དེ་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་རིགས་ཏེ། དངོས་པོའི་ཆོས་ལ་གོ་སྐབས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་དབང་གིས་དེ་དེ་ལྟར་གསལ་བར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཡང་དངོས་མེད་ཅེས་མིང་བྱེད་ན་རྩོད་པ་མེད་དེ། དེ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་ཉིད་མ་རིག་པ་ཡིན་ཏེ། བག་ཆགས་དེ་ཡང་ཧ་ཅང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ནུས་པ་ཡང་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མ་རིག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་རྒྱུར་གྱུར་པ་སྔ་མ་སྔ་མས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་ཞེན་པའི་འབྲས་བུའི་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་དེ་ལྟར་གསལ་བར་རིགས་སོ། །མ་རིག་པ་དེ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་གོམས་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་གོང་ནས་གོང་དུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་གྱིས་བྲལ་བ་ལས་ཤེས་པའི་རྒྱུད་རྣམ་པར་དག་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་བྱང་གྲོལ་ཐོབ་པ། དེས་ན་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱེད་ལ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚངས་པ་ནི་རྟག་པ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནས་སྐབས་གཉིས་མེད་པའི་ཚངས་པ་ནི་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཅིག་ཐར་པ་ན་ཐམས་ཅད་ཐར་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དང༌། གཅིག་མ་གྲོལ་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མ་གྲོལ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མི་ཟློགས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ན་བདག་ཉིད་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་འདི་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། ཤེས་པ་ནི་གསལ་པའི་བདག་ཉིད་དུ་རང་རིག་པས་གྲུབ་པོ། །དེ་ལྟར་སྒྲའི་བདག་ཉིད་ནི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཚངས་པ་འདི་བདག་ཉིད་གསལ་བར་ཁས་ལེན་པར་


DTG191_Page_0379
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མི་བྱེད་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྔར་མེད་པའི་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དེ་ཚངས་པ་སྔར་གྱི་ངོ་བོ་མ་དོར་བར་ཕྱིས་རྣལ་འབྱོར་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ག་ལས་བྱུང་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཁྱེད་ཀྱིས་སྒྲའི་ཚངས་པ་སྨྲ་བ་ནི་ལོག་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ ། གཙོ་བོ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་པ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྔར་བཤད་པའི་སྐྱོན་གྱི་ལམ་འདི་ལ་ཡང་བསྒྲེ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ། འབྲས་དེ་ཡོད་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡིས་ན། །བསྐྱེད་བྱ་མིན་ཏེ་རྒྱུ་རིག་བཞིན། །དེ་ཕྱིར་མངོན་འདོད་རྒྱུ་མིན་ཏེ། །བསྒྲུབ་བྱ་མེད་ཕྱིར་གཞན་དག་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་སྒྲའི་ཚངས་པ་བརྟག་པ་སྟེ་ལྔ་པའོ།། །།རིག་བྱེད་སྨྲ་བའི་གཞུང་ལུགས། གྲུབ་མཐའ་ཉེས་པར་བཤད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་འགོད་པར་བྱེད་དེ། དེ་དག་ནི་འདི་སྐད་དུ་སྐྱེས་བུ་གཅིག་ཉིད་འཇིག་རྟེན་མཐའ་དག་འབྱིན་པ་དང༌། གནས་པ་དང༌། འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། འཇིག་པ་ན་ཡང་ཤེས་པའི་ནུས་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མི་འཇིག་གོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང༌། སྣལ་མ་རྣམས་ལ་བ་ཐག་བཞིན། །ཆུ་ལ་ཆུ་ཤེལ་ཇི་བཞིན་དང༌། །ལྕུག་མ་རྣམས་ཀྱི་བླག་ཤ་བཞིན། །དེ་ནི་སྐྱེ་ལྡན་ཀུན་གྱི་རྒྱུ། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་ཡང་བྱུང་བར་གྱུར་པ་དང་གང་ཡང་འབྱུང་བ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནི་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །དབང་ཕྱུག་ཆོས་མཚུངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་ཕྱུག་དང་ཆོས་མཚུངས་པ་སྟེ། གཉི་ག་ཡང་སྣ་ཚོགས་འབྱིན་པ་དང༌། གནས་པ་དང༌། འཇིག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཙམ་ཞིག་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཏེ། དབང་ཕྱུག་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ལས་ཐ་དད་པ་གཞན་ཡང་བདག་ལ་སོགས་པ་དང༌། འདུ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུར་འདོད་ལ། སྐྱེས་བུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི།། སྐྱེས་བུ་ཁོ་ན་རྒྱུར་འདོད་དོ། །གཉི་ག་ཡང་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱིན་པ་དང༌། གནས་པ་དང༌། འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་དངོས་པོར་ནི་མཚུངས་སོ། །གྲུབ་མཐའ་ཉེས་པར་བཤད་པ་ཡི། །རྗེས་འཇུག་བློ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དག་ལ་གྲུབ་མཐའ་ཉེས་པར་བཤད་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་


DTG191_Page_0380
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བློ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །བལ་གྱི་ལྟེ་བ་ནི་བ་ཐག་པ་རྐྱོང་ངོ༌། །འདི་དག་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སུན་འབྱིན་པ་རྩོམ་མོ། དབང་ཕྱུག་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲུག་པའི་མཐའ་ཅན་ལས་རང་བཞིན་གྱི་རྐྱེན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་འདི་སྐད་དུ་སྐྱེས་བུ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་པད་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཉེས་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་གཞན་དག་གིས་དབང་ཕྱུག་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་སྐྱེས་བུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་དུ་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱའོ། །སུན་འབྱིན་པའི་རྣམ་པ་གཞན་ཡང་འདི་འདྲའི་བྱེད་པ་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་སྨོས་ཏེ། རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་བའི་འཇུག་པ་ལ་དགོས་པ་དང་ལྡན་པས་ཁྱབ་པ་དེ་བས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་འདི་ཡང་འགྲོ་བ་འགོད་པར་བྱེད་པ་འདི་འདྲ་བ་བྱེད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱིས་བསྐུལ་བས་མི་འདོད་ཀྱང་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་འདི་རང་དབང་ཅན་དུ་ཁས་བླངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་སྙིང་རྗེས་གཞན་རྗེས་སུ་གཟུང་བའི་དོན་དུ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་སྤྲུལ་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་གྱི། གཅིག་ཏུ་བདེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་འབྱིན་པ་སྟེ་སྐྱེད་པའི་སྔར་བརྩེ་བར་བྱ་བ་སེམས་ཅན་མེད་པའི་ཕྱིར། རྗེས་སུ་བརྩེ་བ་གང་གི་དབང་གིས་འདི་བྱེད་པ་པོ་དང་འབྱིན་པ་པོར་རྟོག་པ་ཅི་ལ་དམིགས་ནས་དེའི་རྗེས་སུ་བརྩེ་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཡང་འདི་རྗེས་སུ་བརྩེ་བས་བྱེད་ན་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པ་གང་དག་རྟག་ཏུ་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་པར་བྱེད་དེ། གང་ཡང་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུད་ངན་སོང་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཉིད་འཇིག་པར་བྱེད་པར་ངེས་སོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རྗེས་སུ་བརྩེ་བར་བྱ་བ་དེ་དག་གིས་མ་མཐོང་བའི་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་འཇིག་རྟེན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་རང་དབང་ཅན་དུ་ཁས་


DTG191_Page_0381
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བླངས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །ནུས་པ་ཡིན་ན་འགའ་ལ་ཡང་མི་ལྟོས་པའམ། ནུས་པ་མེད་ན་ལྟོས་ནས་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་འདི་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་མ་མཐོང་བ་ན་ལྟོས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཡང་མ་མཐོང་བའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ལྟོས་ན་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པར་མི་རིགས་སོ། །འོན་ཀྱང་དེ་དེ་ལ་བརྩེ་བའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱ་བ་ཉིད་དུ་རིགས་སོ། །བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཚོལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་གཞན་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་རྗེས་སུ་བརྩེ་བས་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། རྩེད་མོའི་དོན་དུའོ། །འདི་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་རྩེད་མོའི་དོན་དུ་བསྐྱེད་ན་འདི་རང་དབང་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང༌། འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྩེད་མོའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཐབས་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རྩེད་མོ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཐབས་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་བྱེད་པ་ལ་གལ་ཏེ་འདི་ནུས་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཅིག་ཅར་ཁོ་ནར་བྱེད་པར་འགྱུར་ལ། འོན་ཏེ་དང་པོར་དེ་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་རིམ་གྱིས་ཀྱང་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་ནུས་པའི་གནས་སྐབས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་ནུས་པའམ་མི་ནུས་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཆོས་གཉིས་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བྱ་བ་འདི་འདྲ་བ་རྩོམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དབང་ཕྱུག་ལ་ཡང་ཐུན་མོང་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གང་བློ་གྲོས་བཟང་པོས་གཞན་རྗེས་སུ་གཟུང་བའི་དོན་དུ་དབང་ཕྱུག་འཇུག་སྟེ། དཔེར་ན་དོན་བྱས་པ་ཐུག་པ་ཁ་ཅིག་བདག་ལ་ཕན་པ་དང་མི་ཕན་པ་ཐོབ་པ་དང་སྤོང་བའི་དོན་མེད་ན་ཡང་གཞན་རྗེས་སུ་གཟུང་བའི་དོན་དུ་འདོམས་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དབང་ཕྱུག་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་གི་འབྱོར་པ་སྟོན་ཅིང་སྲོག་ཆགས་རྣམས་རྗེས་སུ་འཛིན་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། ཡང་ན་ནུས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དུས་ནི་དཔྱིད་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་གསལ་བ་ལ་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བའི་


DTG191_Page_0382
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམ་པར་འགྱུར་བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དབང་ཕྱུག་ཀྱང་འབྱིན་པ་དང༌། རྗེས་སུ་འཛིན་པ་དང༌། སྡུད་པའི་ནུས་པ་རྣམས་གསལ་བ་ལ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང༌། གནས་པ་དང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གཞན་རྗེས་སུ་གཟུང་བའི་དོན་དུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རྗེས་སུ་འཛིན་པ་ལྷུར་བྱེད་པ་ན་འགྲོ་བ་གཅིག་ཏུ་བདེ་བ་དང་ལྡན་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཉིད་ལན་ཡིན་ནོ། །ནུས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང༌། འབྱིན་དང་གནས་དང་སྡུད་པ་ལ། །ཅིག་ཅར་ནུས་པ་གསལ་བ་ན། །འགྲོ་བ་ཅིག་ཅར་བྱེད་པར་འགྱུར། །དེ་ལྟ་མིན་ན་ནུས་གསལ་མིན། །དབང་ཕྱུག་འདི་ནི་ནུས་གསལ་བར། །རིམ་གྱིས་ཀྱང་ནི་འཐད་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་ནུས་གསལ་འདི་ལས་གཞན། །དངོས་པོ་གཅིག་ཏུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་སུན་འབྱིན་པ་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དུས་ནི་དཔྱིད་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་གསལ་བ་ལ་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་འཇུག་པ་ལ་ཉེས་པ་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གྲང་བ་དང་དྲོ་བ་ཐ་དད་པ་གཉིས་བསྟན་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་འཇིག་པ་ནི་དུས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཕྱིས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།། འོན་ཏེ་འདི་འབྱིན་ལ་སོགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསལ་བྱེད་པའི་ལུགས་ཀྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་སྨྲས་པ། ལེགས་ལྡན་བྱེད་ནི་རྩེད་མོའི་དོན་དུ་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་རང་གི་འབྲས་བུ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་རང་བཞིན་ཉིད་དེ་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་དབང་ཕྱུག་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །དེ་ཡང་འདི་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དེའི་བྱ་བ་ཙམ་དུ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ནུས་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉེ་བའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་དང་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དང་པོ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་མེ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། རང་རྒྱུའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པའི་འོ། །འང་གི་སྒྲ་ནི་དབང་ཕྱུག་


DTG191_Page_0383
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཁོ་ནར་མ་ཟད་ཅེས་བྱའོ། །ངེས་པ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱས་པའོ། །འདི་སྙམ་དུ་བལ་གྱི་ལྟེ་བ་ཅན་ཅིའི་ཕྱིར་རང་གི་འབྲས་བུ་བརྒྱ་ལ་སོགས་པ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པས་ཅིག་ཅར་མི་བྱེད་ན། བལ་གྱི་ལྟེ་བའམ་རང་བཞིན་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བ་ཐག་པ་རྐྱོང་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྲོག་ཆགས་ཟ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར། །རེས་འགའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ངེས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །འདི་ནི་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་རང་གི་རྒྱུའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི་ནུས་པ་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་བརྩེ་བས་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། རྩེད་མོས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་བློ་དང་མི་ལྡན་པ་གང་དུ་འགྲོ་བས་ཅི་ཞིག་ལྟར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། གལ་ཏེ་ཇི་ཞིག་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཤིན་ཏུ་མི་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཉ་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་མལ་པའི་སྐྱེས་བུ་ལས་འདིའི་ཚིག་ཇི་ལྟར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པས་གཟུང་བར་འོས་པར་འགྱུར། བློ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཉ་པ་ནི་ཉ་ཤོར་བའོ། །སྐྱེས་བུ་སུན་འབྱིན་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་གང་ཡང་དཔའ་བོའི་བུ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་གིས་འགྲོ་བའི་བྱེད་པ་པོར་བརྟགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གསལ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དཔའ་བུ་བདག་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་དཔའ་བུ་ནི་ཁྱབ་འཇུག་གོ །བདག་སྐྱེས་ནི་ཚངས་པའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་གཞན་གྱིས་འདོད་པའི་བློ་དང་ལྡན་པའི་དུས་གང་ཡིན་པ་དེ་གཟུང་ངོ༌། །ཇི་སྐད་དུ། དུས་ཀྱི་འབྱུང་བ་མིན་པར་བྱེད། །དུས་ཀྱིས་སྐྱེ་དགུ་སྡུད་པར་བྱེད། །དུས་ཀྱིས་གཉིད་ལོག་སད་པར་བྱེད། །དུས་ནི་འདའ་བར་དཀའ་བ་ཡིན། །ཞེས་སྨྲས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིད་ལོག་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པའི་དུས་འཇིག་རྟེན་ན་ཐིམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་བློ་ངན་པས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་སོགས་པ་སྨོས་པས་བསྡུའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་སྐྱེས་བུ་བརྟག་པ་སྟེ་དྲུག་པའོ།། །།བདག་གི་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཞན་དག་ཀྱང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་


DTG191_Page_0384
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྨོས་ཏེ། གཞན་དག་ཀྱང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་ཅན་དང༌། བྱེ་བྲག་པ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ནི་ལུས་དང་དབང་པོ་དང་བློ་ལས་ཐ་དད་པའི་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་རྫས་འདོད་པ་དང༌། སྡང་བ་དང་འབད་པ་དང༌། བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་དང༌། ཤེས་པ་དང༌། ཆོས་དང༌། ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་འདུ་བའི་རྒྱུ་སེམས་མེད་པའི་ངོ་བོ་མི་འཇིག་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་དེའི་འབྲས་བུ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའི་ཟ་བ་པོར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་བདག་མེད་པར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ཤི་ནས་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་དེ་སུ་ཡིན། གཞན་གྱིས་བྱས་པ་གཞན་ལོངས་སྤྱོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་མ་བྱས་པ་དང་ཕྲད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱས་པ་ཆུད་གསོན་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་འབྲས་བུ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་གང་ཁོ་ན་བྱེད་པ་པོ་དེ་ཁོ་ན་ཟ་བ་པོར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་བྱེད་པ་པོ་དང་ཟ་བ་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་ཡིན་ནོ། །ཡང་གལ་ཏེ་འདི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མི་ཤེས་པ་བྱེད་པ་པོར་རིགས་ཤེ་ན། སེམས་འབྲེལ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་སེམས་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་སེམས་ཡིན་གྱི། ཇི་ལྟར་སེར་སྐྱ་པ་སྐྱེས་བུའི་རང་གི་ངོ་བོ་སེམས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལྟར་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་རྟག་པ་འདི་ཉིད་ཇི་ལྟར་བྱེད་པ་པོ་དང་ཟབ་པོ་མ་ཡིན་པའམ། ཇི་ལྟར་དེའི་སྐྱེ་བའམ། འཆི་བའམ། གསོན་པ་རྣམ་པར་འཇིག་སྟེ། རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ལ་ནི་འདི་ཐམས་ཅད་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། ཤེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཤེས་པ་དང༌། འབད་པ་དང༌། བྱེད་པར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བདག་དེ་ལ་འདུ་བ་ནི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་འདུ་བ་ནི་ཟ་བ་པོ་ཉིད་དོ། །རིས་མཐུན་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དང༌། ལུས་དང༌། དབང་


DTG191_Page_0385
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པོ་དང༌། བློ་དང༌། ཚོར་བ་སྔ་ན་མེད་པ་དག་དང་འབྲེལ་པ་ནི། བདག་དེའི་སྐྱེ་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །རིས་མཐུན་པ་ནི་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གོ །ཚེར་བ་དག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དང་གི་སྒྲས་ལུས་དང་དབང་པོ་དག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ལུས་དང་དབང་པོ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་དེའི་འབྲེལ་པའོ། །བློ་དང་ཚོར་བ་དག་ནི་འདུ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་ལྡན་པ་དང་ལྡན་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཡང་ལྡན་པ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་དོ། །དེའི་མ་མཐོང་བས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པའི་རྣ་བའི་བུ་ག་ནི་བདག་དང་ལྡན་ལ། དེ་དང་ཡང་ནམ་མཁའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣ་བ་དང་ལྡན་ནོ། །སྔར་ཐོབ་པ་སྟེ། སྔོན་ཉེ་བར་བླངས་པའི་ལུས་དང༌། དབང་པོ་དང༌། བློ་དང༌། ཚོར་བ་རྣམས་དང་བྲལ་བ་ནི་འདིའི་འཆི་བར་བརྗོད་དོ། །དེའི་གསོན་པ་ནི་ལུས་དང་བཅས་པ་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཡིད་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །འཚེ་བ་ནི་ལུས་དང་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་བདག་འདི་ལ་འཚེ་བར་རྟོག་སྟེ་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་འབྲས་བུའི་རྟེན་དང་བྱེད་པ་པོ་ལ་གནོད་པ་ནི་འཚེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་རྟེན་ནི་ལུས་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུའི་རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། བྱེད་པ་པོ་ནི་དབང་པོ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་དམིགས་པའི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་བདག་འདི་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ། རེ་ཞིག་རྣ་མ་ཕུག་པ་ཚད་མ་བྱེད་པ་ནི་བདག་ཅག་གི་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཡུལ་དང༌། ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ཅན་བདག་གི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང༌། ཉེ་བར་འཇལ་བ་དང༌། སྒྲ་དང༌། དྲན་པ་དང༌། ངོ་ཤེས་པ་དང༌། གྲུབ་པས་མཐོང་བ་དང༌། གཙུག་ལག་དང༌། ཐེ་ཚོམ་དང༌། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང༌། མ་ངེས་པ་དང༌། རྨི་ལམ་དང༌། རྨི་ལམ་གྱི་མཐའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་ནི་བདག་གི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རིག་པར་བྱེད་པས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་རྒྱུ་ལ་རག་ལས་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་དང༌། སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་དང༌། རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་དང༌། ཤིན་ཏུ་མྱུར་བ་དང༌། འཇིག་པ་ཉིད་དང༌། འདུས་བྱས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དང༌། ཤེས་པ་


DTG191_Page_0386
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་ཡིན་པ་དག་གི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པས་ནི་ཞིག་པའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ནི་སྔར་བཤད་པ་དྲུག་གོ །ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་པོ་ད་དག་གི་ཡུལ་ནི་རྫས་དང༌། ཡོན་ཏན་དང༌། ལས་རྣམས་སོ། །ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྤྱི་དང༌། ཁྱད་པར་དང༌། འདུ་བ་རྣམས་སོ། །དེ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ཅན་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་དག་ལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །མངོན་སུམ་དང༌། རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང༌། ཉེ་བར་འཇལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཟླས་དབྱེ་བར་བསྟན་ཏོ། །གྲུབ་པས་མཐོང་བ་ནི་གང་སྐར་མ་ཤེས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པ་སྟེ། དེ་ནི་གྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱི་མཐོང་བའམ། མཐོང་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་གྲུབ་པ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཙུག་ལག་ནི་སྤོབས་པའི་ཤེས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་སྔར་བདག་གི་སྤུན་ཟླའི་ངོ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཡང་ཕལ་ཆེར་དྲང་སྲོང་རྣམས་ལས་འབྱུང་བས་གཙུག་ལག་ཅེས་བྱའོ། །ཐེ་ཚོམ་ནི་ཡིད་གཉིས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་བཟློག་པའོ། །མ་ངེས་པ་ནི་ཡུལ་མ་ངེས་པའོ། །དང་པོ་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ནི་རྨི་ལམ་མོ། །རྨི་ལམ་གྱི་མཐའ་ནི་དེའི་ཡུལ་ལ་རྨི་ལམ་ན་ཡང་ཤེས་པ་གཞན་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །ལྷག་མ་ནི་གོ་བླའོ། །ཚད་མ་དེ་དོན་གྱིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བདག་གི་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་སོགས་ཀྱི་སྒྲས་བློ་དང༌། དབང་པོ་དང༌། ཚོར་བ་རྣམས་གཟུང་ངོ༌། །ཤེས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚོན་པ་སྟེ། རྒྱུ་ལ་རག་ལས་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་ཀྱང་གཞན་པ་དག་ཀྱང་གཟུང་བར་བྱའོ། །བདེ་བྱེད་བདག་པོ་ཡང་ཚད་མ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བྱེད་དེ། འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་འགའ་ཞིག་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་སྟོན་པ་ནི་འདོད་པ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དངོས་པོ་སྨོས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གསལ་བྱེད་པས་ཚད་མ་


DTG191_Page_0387
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྦྱོར་བ་ནི་ལྷ་སྤྱིན་གྱི་གཟུགས་དང༌། རོ་དང༌། དྲི་དང༌། རེག་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་གཅིག་དང་དུ་མ་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཏེ། བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པས་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། བརྡ་བྱས་པ་རྣམས་གར་མཁན་གྱི་སྨིན་མ་བསྐྱོད་པ་ལ་ཅིག་ཅར་སྐྱེས་བུ་དུ་མའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གར་མཁན་སྨིན་མ་བསྐྱོད་མ་ཐག་ཏུ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་གོས་འཕང་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་བརྡར་བྱས་པ་མང་པོ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་དུ་མ་ཤེས་པ་དུ་མར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་སྨིན་མ་བསྐྱོད་པ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་གིས་མཐོང་ངོ༌། །བདག་གིས་མཐོང་ངོ་ཞེས་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་སྣ་ཚོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་གཅིག་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་ཅེས་བྱའོ། །དང་པོར་མཚམས་སྦྱོར་བ་ངས་མཐོང་ངོ༌། །ངས་ཐོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཤེས་པ་གཅིག་གི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ལ། གར་མཁན་གྱི་སྨིན་མ་བསྐྱོད་པ་ནི་ཤེས་པ་རྣམས་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་གཅིག་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ནི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཚད་མ་དེ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཟུགས་སོགས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གོ་བར་སླའོ། །འདི་ནི་དེའི་སྦྱོར་བ་གཞན་ཡིན་ཏེ། བདག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ནི་ལུས་དང༌། དབང་པོ་དང༌། ཡིད་དང༌། བློ་དང༌། ཚོར་བའི་ཚོགས་ལས་མ་གཏོགས་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་གྲངས་ངེས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ན་གཅིག་གི་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་བཞིན་ནོ། །དེ་འཆད་པ་ནི་འདི་ལྟར་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྣམ་གྲངས་ངེས་ལས་ཐ་དད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་གྲངས་གྲུབ་པའི་བློ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་དོན་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །གང་ཡང་དེ་ལྟར་ཡོངས་ངེས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་ངེས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་གཅིག་གི་ཚིག་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་བདག་


DTG191_Page_0388
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི། གསོན་པའི་ལུས་འདི་ནི་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། གསོན་པོ་ཡིན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལ་བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གསོན་པོའི་ལུས་འདི་ལའམ། ཡང་ན་བདག་འདི་ལ་བདག་མེད་པ་དང་རང་བཞིན་མེད་པ་མེད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཡོད་པར་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་རྟག་པ་ཉིད་དང་ཁྱབ་བདག་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ། རེ་ཞིག་རྣམ་ཕུག་པ་ཚད་མ་སྟོན་པ་ནི། དེ་མ་ཡིན་པའི་དུས་སུ་ངའི་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ནི། མའི་ལྟོ་ནས་བྱུང་མ་ཐག་པའི་དུས་ཀྱི་བདག་གི་དང་པོའི་རིག་པར་བྱེད་པའི་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དག་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ངའི་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་དང་པོའི་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཕྱོགས་སུ་བྱའོ། །འདི་ཡང་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པའོ། །ད་འདི་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཐམས་ཅད་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དང་པོ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཕྱིས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དེའི་དང་པོ་ནི་དེའི་དང་པོའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱབ་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་སྟོན་པ་ནི། ས་དང༌། ཆུ་དང༌། མེ་དང༌། ཡིད་ལོག་པར་རྟོགས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཆེས་རིང་དུ་གནས་པ་རྣམས་ནི་ངའི་བདག་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཅན་ཉིད་དང༌། ཤུགས་དང་ལྡན་པ་དང༌། གཞན་ཉིད་དང༌། གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང༌། ཕན་ཚུན་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་དང༌། རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་དག་གི་ཕྱིར་ངའི་ལུས་པོ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སྟོན་པ་ནི་ཡུལ་ཐག་རིང་པོར་འཇུག་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །སྒྲུབ་བྱེད་དང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངའི་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དེ། ཁྱེད་ཅག་གི་ཤེས་པ་རྣམས་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཁྱེད་ཀྱི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང༌། ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་དང༌། དེ་ལས་


DTG191_Page_0389
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཞན་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གསལ་བར་བྱེད་པ་ལྟོས་མེད་པར། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་གཞན་དང་འབྲེལ་བའི་ཤེས་པ་ཡང་གསལ་བར་བྱེད་པ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་སྟེ། དེས་ནི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རིག་པར་བྱེད་པས་རིག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱས་དཔེ་འདི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ཅི་སྟེ་ཡང་གཞན་དག་གིས་སེམས་ཙམ་དཔེར་བརྗོད་པར་མི་འདོད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་གང་ལས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་དེའི་རྣམ་པ་སྐྱེ་བ་དེ་འདིར་དཔེར་བརྗོད་པར་འདོད་དོ་སྙམ་ན། དེ་ཡི་རྣམ་པར་ཉེར་བསྒྱུར་བས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པ་རིག་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་གཞན་དང་བྲལ་བ་སྐྱེ་ལ། དེས་ན་ཐེ་ཚོམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཅི་སྟེ་དེ་ཡང་རང་ལས་ཐ་དད་པའི་རིག་པར་བྱེད་པས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང༌། གཞལ་བྱ་ཉིད་དང༌། དྲན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བཟློག་པ་མ་ངེས་སོ། །ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མས་ཉམས་སུ་མྱོང་ན་ཡང་ཐུག་པ་མེད་དོ། །གསལ་བ་མི་གསལ་བ་ཅན་ནི་ཡུལ་དུ་མི་འགྲུབ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཡུལ་གཅིག་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་རྒྱུད་པ་ཁས་བླངས་ན་སྐྱེས་བུའི་ཚེ་མཐའ་དག་དགོས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པས་འཇིག་པས་ཤེས་པ་ཅུང་ཟད་ཅིག་རང་རིག་པའི་ངོ་བོར་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་རྣམས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་གཞན་དག་ལ་ཡང་རང་རིག་པ་ཉིད་ཁས་ལན་པ་ལ་སྡང་དུ་ཅི་ཡོད། ཅི་སྟེ་ཡང་དེ་ནི་རིག་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ན་ཤེས་པ་སྔ་མ་


DTG191_Page_0390
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྔ་མ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲུབ་སྟེ། གསལ་བ་མི་གསལ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཡུལ་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བ་གང་དག་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་གསལ་བ་ཡིན་གྱི། ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཚང་པའི་ཉེས་པ་གཡོ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ད་བཞིན་དུ་རྒྱུ་ལ་རག་ལས་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱད་པ་གཞན་དག་ལ་ཡང་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཅན་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་དེ་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་སྐབས་སུ་བབ་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ངའི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ནི་ངའི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རིག་པར་བྱེད་པས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅམ་ཞིག་གིས་ཅི་ཞིག་མ་རྟོགས། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་ཆོས་ཅན་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡང་དོན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ངའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ཞིག་ཁོ་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་ཅན་ཕྱིར་རྒོལ་བདག་ལམ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་རྣམས་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཁྱད་པར་བླངས་ནས། དེ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་སྒྲུབ་བྱེད་གཞན་ཉིད་བརྗོད་པ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། སྐབས་ཀྱི་དོན་ལས་སྐབས་མ་ཡིན་པ་མ་འབྲེལ་པའི་དོན་ཅན་དོན་གཞན་ནི་ཚར་གཅད་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ། འདི་ལྟར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་རྒྱུ་ཙམ་ཞིག་སྒྲུབ་ན། དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་སྟེ། ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་མེད་པར་ནི་མི་འདོད་དེ། གཞི་ཡི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྣམས། །ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་རྟོག་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྨྲ་བར་བྱེད་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་གཞིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་སྒྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་དམ་བཅས་པའི་དོན་རྗེས་སུ་


DTG191_Page_0391
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དཔག་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དེས་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་པ་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་རྟེན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་གཞི་ནི་དེའི་རྟེན་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ལུས་ཅན་ཐུར་དུ་ལྟུང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ན་ལྟུང་བའི་གེགས་བྱས་པས་རྟེན་དུ་བརྟག་ན། གང་དག་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟུང་བས་སྟོང་པ་དེ་དག་ལ་འོག་ཏུ་ལྟུང་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། ཅི་ཞིག་བྱེད་པ་ན་བདག་ལ་སོགས་པ་རྟེན་དུ་འགྱུར། འོན་ཏེ་དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཅུང་ཟད་མི་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱ་ཤུག་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་མ་ཡིན་ནམ། དེ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། རྒྱ་ཤུག་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལྟུང་བའི་གེགས་དག་བྱེད་ཕྱིར་རམ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལའོ། །ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མའི་ཕྱོགས་ལའོ། །ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་དང་ཡུལ་མཚུངས་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལ་རྣམ་པ་འདི་གཉི་གཡང་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལ་རྟེན་འགའ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དེ་ནི་དོན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཇིག་པའི་ངོ་བོ་མེད་པ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འཇིག་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དོན་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ན། ཇི་ཙམ་དུ་དེ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དག་གིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར། སྦྱོར་བ་ནི་གང་དངོས་པོ་མེད་བ་དེ་ནི་འགའི་ཡང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །འཇིག་པ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་བྱེད་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །འབྲས་བུ་ཡིན་ན་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདིར་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མའོ། །གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་དང་འདུ་བས་སམ། ཡོད་པ་དང་འདུ་བས་བདག་ཐོབ་པ་ཞེས་


DTG191_Page_0392
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བརྗོད་པ་ནི་ཁྱེད་ཅག་གི་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །རྫས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་འཇིག་པ་ལ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་ལ་འདུ་བ་འམ། དེ་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ངོ་བོ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདི་ན་འདི་རྫས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་སྟོན་པ་དང་དངོས་པོར་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དོན་མེད་དོ། །གཟུགས་སོགས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། མ་རིག་པ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངས་མཐོང་ངོ༌། །ངས་ཐོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་པ་པོ་གཅིག་གི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཤེས་པ་རྣམས་སྦྱོར་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ལ་ཡང་འཁྲུལ་པས་བྱེད་པ་པོ་གཅིག་ཏུ་མངོན་པར་རློམ་པས་མཚམས་སྦྱོར་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལས་དངོས་པོ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་སྐད་ཅིག་མ་མང་བོ་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ནུས་པའི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་ཀྱང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་དོན་དུ་མ་ཡིན་ཡང་གཅིག་གི་རྣམ་པར་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་གཅིག་ནི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སླེ་ཏྲེས་ལ་སོགས་པས་རིམས་ལ་སོགས་པ་ཞི་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འོག་ནས་རྒྱས་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་འདིའི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ངེས་ཤེ་ན། གཟུགས་དང་སྒྲ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་བདག་ལ་སོགས་པ་རྟག་པ་གཅིག་པུ་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་དུས་སུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་འབྲས་བུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ཡིན་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དག་གིས་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་དང་འགལ་ཏེ། རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཅིག་ཅར་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པ་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འགའ་ཞིག་གིས་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་སྤྱིར་གཅིག་རྒྱུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཙམ་སྒྲུབ་ན། དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། རྣམ་


DTG191_Page_0393
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཤེས་གཅིག་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཤེས་པ་གཅིག་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ་སྟེ། མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་གཅིག་ལས་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་སྐྱེ་བ་གསལ་པོར་ཤེས་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཁོ་ནའི་ཚེ་གར་མཁན་གྱི་གཟུགས་མཐོང་བ་དེ་ཁོ་ནའི་ཚེ་རྔ་ཟླུམ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ཐོས་ཤིང༌། ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་སྣོམ་པ་དང༌། ག་ཕུར་ལ་སོགས་པའི་རོ་མྱང་བ་དང༌། བསིལ་ཡབ་ཀྱི་རླུང་ལ་སོགས་པའི་རེག་བྱ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞིང༌། ཡིད་ཀྱིས་གོས་སྤྱིན་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པར་བྱེད་དོ། །མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་མྱུར་བར་རྒྱུ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། མི་གསལ་བར་སྣང་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་གིས་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་ཅིག་ཅར་བཟུང་བར་མངོན་པར་རློམ་པ་འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡང་དྲན་པས་བྱས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་འདས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅིག་ཅར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་འདི་ནི་གསལ་བ་ཁོ་ནར་རིག་གོ །གཞན་ཡངས་རལ་སོགས་པ་ཡི་གེ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་སྐྱེ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ས་ར་རས་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཡང་ཆོས་ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། དེ་ལྟར་ཡིན་དང་འགའ་ཞིག་བཟུང་ཡང་རིམ་པར་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ཡང་འགོ་ནས་རྒྱས་པར་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་གསལ་བ་ཞེས་སྨོས་པས་ལན་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རྟག་པ་དང༌། གཅིག་པུའི་དངོས་པོའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདི་དག་ནི་གཅིག་གི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་ཁྱབ་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ནི། རིམ་བཞིན་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་རྗེས་ཤུགས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །དེ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་དག་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཉེ་བ་དེ་དག་ནི་ཅིག་ཅར་འབྱུང་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཚོགས་པ་ཚང་བ་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བའི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ལྷ་སྤྱིན་གྱི་གཟུགས་ལ་


DTG191_Page_0394
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡང་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཉེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེ་ཡང་བསྒྲུབ་བྱ་དང་མི་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། གར་མཁན་གྱི་སྨིན་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གར་མཁན་གྱི་སྨིན་མ་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཅིག་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དུ་མ་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་སྒྲ་གཅིག་གི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལ་གཅིག་ཏུ་བཏགས་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འོན་ཏེ་བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་གཅིག་ལ་ཉེར་སྦྱོར་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྨིན་མ་བསྐྱོད་པ་འདི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་གཅིག་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཐ་དད་ཀྱང་སྒྲ་གཅིག་གི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྟག་པ་གཅིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བར་འདོད་དེ། དེས་ན་དཔེ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་བྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་བྱ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་སྟེ། ཤེས་པ་གཅིག་གི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་འདུ་བྱེད་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མར་གྱུར་པ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པར་གདགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་ཇི་ལྟར་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ། ངེད་ཀྱི་བློ་དང་སེམས་སོགས་ཀྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚིག་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བློ་དང༌། དབང་པོ་དང༌། ཚོར་བ་དང༌། ལུས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ནི་བློ་ནི་སེམས་དང་ཤེས་པའོ། །དབང་པོ་ནི་ཨ་ཀྵི་དང༌། ཚོར་བ་ནི་རིག་པའོ། །ལུས་ནི་སྐུ་དང་ལུས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ལུགས་ལ་དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་དང་པོའི་དངོས་པོ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་གཏན་ཚིགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་འདི་ཉིད་དོགས་པར་བྱས་ནས། རྣམ་གྲངས་ངེས་པར་གྲུབ་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཁྱད་པར་བརྗོད་པ་མ་


DTG191_Page_0395
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་མ་ངེས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ལ་བརྗོད་པ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འདི་ནི་མ་གྲུབ་པོ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་སུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། སེམས་ཉིད་ང་རྒྱལ་གྱི་རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདག་ཅེས་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཉེ་བར་བཏགས་ཏེ་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་གང་ཡང་གསལ་བྱེད་པས་དངོས་ཀྱི་དོན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་བཏགས་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ནི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གཟུང་བར་བྱའོ། །འདི་ཉིད་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་གསལ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པོ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡུལ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་བློ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་དོན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་ན། དེའི་ཚེ་ཁྱབ་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འདི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དོན་དམ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲའི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འོག་ནས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་གི་སྒྲ་འདི་ཡུལ་མེད་པ་ཡིན་པས། ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་བྱས་ཁྱབ་པར་འགྱུར་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་ཡང་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་གྱི་པདྨ་སོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་གཏན་མེད་པ་ལ་འགའ་ཞིག་གིས་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་སྦྱོར་བ་དེའི་ཚེ་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པའི་ལུས་ལ་སོགས་པའི་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཚིག་གཅིག་ཡོད་དེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་སྦྱོར་བར་ནུས་ཤེ་ན། བརྡ་ཙམ་གྱིས་ནི་འཇུག་པ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རང་དབང་ཅན་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཡོད་པ་བརྡ་དེ་ཙམ་གྱིས་འབྱུང་བའི་


DTG191_Page_0396
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཚིག་འདི་དག་ཇི་ལྟར་དེ་འགའ་ཞིག་ཏུ་འཇུག་པའི་རྒྱུན་བཟློག་པར་འགྱུར། ཅི་སྟེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་དེ་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་ཚིག་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བརྗོད་པར་འདོད་དོ། །དེས་ན་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བདག་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་དག་ཀྱང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་རྣམས་བརྡ་མེད་པར་རང་བཞིན་གྱིས་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་བྱང་བ་ཡང་དེ་ལས་དོན་རྟོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང༌། རང་གི་འདོད་པས་སྦྱོར་བ་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང༌། བརྡ་དོན་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྣང་བྲལ་གྱིས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་གཞིའི་དངོས་པོ་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་གཞན་མེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པར་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་དང༌། ཁྱབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་གསོན་པོའི་ལུས་པོ་འདི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་དེ་ལ། གལ་ཏེ་བདག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་བདག་དང་ལྷན་ཅིག་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དམ། དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་འགའ་ཞིག་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་བདག་ལོག་པ་ན་ལུས་ལ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པར་ཐལ་བ་རིགས་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་གྱི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ལོག་ན་གཞན་ལྡོག་པར་ཐལ་བ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལོག་པ་ན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལོག་པ་ན་དེ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་གིས་ཐལ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ན་མ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ལ་ཡང་བདག་ལོག་པ་ན་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལྡོག་པར་ཐལ་བ་ནི་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་སྙམ་


DTG191_Page_0397
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ན། འདི་ལ་རེ་ཞིག་དེའི་བདག་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་དག་ཐ་དད་ཁས་ལེན་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་དང་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ནི་མི་རྟག་པ་དང༌། མ་ཁྱབ་པ་དང༌། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ལ། བདག་ནི་དེ་དག་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། སྲོག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཅིག་ཅར་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་འབྲེལ་པ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་དང་བྲལ་བའི་སྲོག་ལ་སོགས་པ་ལུས་དེ་གསོན་པོས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ལུས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ལྡོག་སྟེ་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་འདོད་པ་དང༌། སྡང་བ་དང༌། འབད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་དང༌། བདེ་བ་དང༌། ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་རྟགས་ཉིད་དུ་གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་བཀག་པར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་གང་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་དེ་དག་ནི་དེའི་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཏིལ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆུ་སྐྱར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཡང་བདག་ལ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་གོང་དུ་བཀག་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་ཡང་བྱེད་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་སྟེ། མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་དོན་དམ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་སྟེ། ཐམས་ཅད་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་རྒྱུའི་དངོས་པོར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། བྱེད་པ་པོ་དང་བྱེད་པའི་ལས་ཀྱི་ཐ་སྙད་ནི་རང་གི་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་


DTG191_Page_0398
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེད་པ་པོ་ཙམ་སྒྲུབ་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་སྟེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་བརྟགས་པའི་བྱེད་པ་པོ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པའི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་བྱེད་པ་པོ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་འབྲེལ་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང། སྐྱེས་མ་ཐག་པའི་དང་པོའི་ཤེས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ། དེ་ལྟར་སྒྲུབ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དང་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་ངའི་ལུས་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། བདག་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལས་ཡང་གསལ་བར་བྱེད་པ་དང༌། ལེགས་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་ལུགས་ཀྱིས་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲ་སྟེ། བདག་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་འབྲེལ་པ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ངའོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་ནི། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་ཁོ་ན་ཡུལ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། དེ་ནི་མི་རིགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །བདག་ང་རྒྱལ་གྱི་ཡུལ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་རྣམ་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་རྣམ་པས་སྟོང་པ་དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་གི་ཤེས་པ་སྒྲའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །ངའོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་ཡང་བདག་གི་རྣམ་པས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དེ་ལ་རྟག་དང་ཁྱབ་བྱེད་སོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལྟར་བདག་ནི་རྟག་བ་དང༌། ཁྱབ་པ་དང༌། སེམས་པ་མེད་པ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་འདོད་ལ། ངའོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་འདི་ལ་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ཡང་མི་མངོན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ཐ་དད་པར་བདག་དཀར་ཤམ་མོ། །མི་


DTG191_Page_0399
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཞན་བའོ། །རིད་པའོ། །ཚོར་བ་དྲག་པོས་གཟིར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རེག་པས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཁ་དོག་དཀར་ཤམ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་འདིར་ཤེས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ལུས་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རེག་པས་བསྐྱེད་པའི་ང་རྒྱལ་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་སོ། །གསལ་བར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་པོར་ཏེ་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་གང་ཡང་གསལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་གནས་ཀྱི་ལུས་ལ་བདག་འདི་ཉེ་བར་འདོགས་ཏེ། དཔེར་ན་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གཡོག་ལ་རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ་ང་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་བདག་གི་གཡོག་པོ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་འདི་ཕལ་པ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་འཁྲུལ་པས་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ན་སེང་གེ་དང་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་དག་ལ་དངོས་དང་བཏགས་པས་དེ་གཉི་ག་ཡང་སེང་གེའོ་སྙམ་དུ་བློ་མི་འཁྲུལ་པར་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ངའི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་ཐ་དད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ངའོ་སྙམ་པ་ནི་འཁྲུལ་པས་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་ལ་ཡང་འཁྲུལ་པས་འཇུག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཡང་ངའི་བདག་ཅེས་ཐ་དད་པར་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་བཏགས་པའི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གཅིག་ཤེས་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །འོ་ན་བདག་དཀར་ཤམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འདི་དངོས་ཡིན་ལ་རག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་བདག་འདིའི་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ངོ་བོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དཀར་ཤམ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་དེའི་རྣམ་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་ང་རྒྱལ་གྱི་ཡུལ་བདག་ཡིན་པར་མི་རིགས་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་རྩོད་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཡང་མི་རིགས་སོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། གལ་ཏེ་སྐྱེས་བུ་ཡང་བདག་ཏུ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ཡོད་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་དེའི་ཡོད་པ་དང་རྟག་པ་དང་ཁྱབ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་སྙ་མ་དུ་ཇི་ལྟར་


DTG191_Page_0400
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཁྱེད་ཅག་གིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ཀྱང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྩོད་པ་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟུང་ན་ཡང་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པ་རྩོད་པ་རིགས་ཏེ། མངོན་སུམ་དེ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། ངའོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་རྟོགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་བདག་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་རྩོད་པར་འགྱུར་བ་ངེས་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཤེས་པ་འཇུག་པ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་པར་བྱ་བ་དང༌། གནོད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་ངེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་རང་གི་དོན་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནམ་མ་བཟུང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་བསལ་བས་རང་གི་ཕྱོགས་གཞག་པའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ནི་བདག་དང་འདུ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བས་ཁྱབ་པ་དམིགས་པའོ། །བདག་དང་འདུ་བ་ཉིད་དང་འགལ་བ་བདག་མེད་པ་དང་འདུ་བས་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བ་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉེ་བའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མའོ། །ཡང་ན་གང་དག་དངོས་པོ་ཉིད་དང༌། བྱས་པ་ཉིད་དང༌། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ནང་གི་སྲོག་དང་ལུས་དང༌། ཡིད་དང་བློ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང༌། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་


DTG191_Page_0401
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཚིགས་སོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་འདི་ལ་ཁྱབ་བ་གྲུབ་ཅེ་ན། བདག་བཅས་ཉིད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་བདག་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་བདག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཉིད་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་འདི་དག་གི་རྒྱུ་བདག་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ནི་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་བོར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེའི་རྒྱུ་ཅན་ཏེ། བདག་གི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་ལུས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟག་པ་ཉིད་དང༌། རིམ་ཅན་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་འདི་དག་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མི་ལྡོག་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། རྟག་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྟག་པར་ཡོད་པའི་ལུས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དོན་བྱེད་ནུས་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་ཚིག་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་ནས་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་ལོག་ན་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་ལྡོག་སྟེ། དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ནི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ཉིད་ལོག་ན་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པོ། །གསལ་བྱེད་པས་འོན་ཏེ་ཡང་བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཅི་ཞིག་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་དུ་འདོད། གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་བདག་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ན་དཔེ་མེད་དེ། བདག་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ལུས་བདག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་འགེགས་ན་སུ་ཞིག་གིས་ལུས་བདག་ཏུ་འདོད། མེད་པ་ནི་ཚིག་ཕྱི་མའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་གང་ཞིག་ཡིན་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དཔེར་ན་སྦྲང་བུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུར་མེད་པའི་སྦྱོར་པ་ཚིག་ཕྱི་མ་མེད་པར་མ་མཐོང་ངོ༌། །ཅི་སྟེ་ལུས་ལ་བདག་འགེགས་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ལ་བདག་ཡོད་པར་སུ་ཞིག་འདོད། ཡང་ལུས་བདག་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ན་ཡང་དཔེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཐམས་


DTG191_Page_0402
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅད་ནི་ཁྱད་པར་བཀག་པ་ཡིན་ལ། ཁྱད་པར་བཀག་ན་ཡང་སྤྱི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གང་དགག་བར་བྱ་བ་དེ་རྗེས་སུ་གནང་བ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་བདག་གི་སྒྲ་ནི་མི་རྟག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྒྲུབ་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྟག་པའི་སྒྲས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་བདག་གི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མི་རྟག་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་གི་སྒྲའི་ཡུལ་མི་རྟག་པ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ། དེ་འདི་ལ་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་པ་ནི། བུམ་སོགས་ལ་ཡང་མཚུངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཀླན་ཀ་དེ་འདི་ནི་ཁྱེད་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་གྱི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་བདག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་མེད་པ་ཉིད་དང༌། དེ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་གཞི་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་མེད་པར་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གསོན་པོའི་ལུས་ནི་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་དཔེ་ཉིད་དུ་དེ་དག་མི་ལེན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་དེ་དག་བདག་མེད་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་བདག་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཀླན་ཀ་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་སམ། དེ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་གཞི་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་གང་གིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱེད་ཅག་དང་ཡང་བདག་མེད་པ་ཉིད་ཐུན་མོང་དུ་གྲུབ་ལ། གང་ཡང་གསོན་པོའི་ལུས་འདི་ནི་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་ཁྱེད་ཅག་གིས་གསོན་པོའི་ལུས་ལ་འགེགས་ཏེ། གང་ཞིག་བཀག་པས་གསོན་པོའི་ལུས་ཁོ་ན་བདག་དང་བཅས་པར་རྟོགས་ཀྱི། ཤི་བའི་ལུས་དང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་གསོན་པོའི་ལུས་ནི་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་


DTG191_Page_0403
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་གཞི་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་ལ་ཡང་མེད་པར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་བདག་ལ་ཕན་མི་འདོགས་པར་གྲུབ་པའི་དཔེ་མེད་དོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་ཞིག་གང་གིས་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཕན་འདོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གངས་ཅན་དང་འབིགས་བྱེད་དག་ལྟ་བུའོ། །ལུས་ལ་སོགས་པ་ཡང་བདག་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་བདག་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བྱེད་ན་བདག་ཁོ་ནའི་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་མི་རྟག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་འབྲེལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྟག་པ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་དེ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་སུ་ཞིག་གིས་ལུས་བདག་ཏུ་འདོད་ཅེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་ཁ་ཅིག་ཀྱང་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་རིག་བྱེད་སྨྲ་བ་རྣམས་ལྟར་གང་དག་ལུས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་བདག་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པར་སྨྲ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དགག་པ་བྱེད་དོ། །གང་ཡང་མེད་པ་ནི་ཚིག་ཕྱི་མའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་དང་བཅས་པ་ཡང་གང་ཞིག་ཡིན་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མད་དེ། ཚིག་ཕྱི་མའི་དོན་ཡོད་པ་ཁོ་ན་དགག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་དགག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་པས་ན་གཞན་གྱིས་འཁྲུལ་པས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཚིག་ཕྱི་མའི་དོན་ཡིན་ནོ། །འདི་ལུང་དེ་ཉིད་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་གཞན་གྱི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་འགེགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་སངས་རྒྱས་པས་ཀུན་དུ་


DTG191_Page_0404
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བཏགས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཁྱེད་ཀྱིས་འགེགས་པར་བྱེད་ན་དགག་པའི་སྦྱོར་བ་ཚིག་ཕྱི་མ་མེད་པ་ལ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྩོད་པ་འདི་འབྱུང་བ་ཁོ་ནའོ། །གང་ཡང་ལུས་ལ་བདག་ཡོད་པར་སུ་ཞིག་འདོད་ཅེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་དག་གི་ལྟ་བ་ལ་བདག་ཅེས་བྱ་བ་མཐེ་བོའི་རི་མོ་སྔོ་བསངས་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་ཕྱེད་ཀྱི་ཚད་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་ལུགས་ཀྱིས་བདག་ལུས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལུས་ལ་གནས་པར་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་དགག་པར་རིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ལུས་བདག་དང་འབྲེལ་པ་འགེགས་ན་དཔེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མ་གྲུབ་སྟེ། ཕན་ཚུན་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གངས་ཅན་དང་འབིགས་བྱེད་བཞིན་དུ་བདག་དང་ལུས་གཉིས་འབྲེལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་ཁྱད་པར་བཀག་ན་སྤྱི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མ་ངེས་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་གིས་སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཡིན་པ་བཀག་ན་ཡང་སྐད་ཅིག་མའི་སྤྱི་འགའ་ཞིག་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དུས་ཡུན་མི་རིང་བར་གནས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པ་སྐད་ཅིག་མའི་སྒྲ་འཇུག་པར་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་སྤྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟན་བདག་གི་སྒྲ་འཇུག་པ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ང་རྒྱལ་གྱི་རྟེན་སེམས་ཡིན་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་སྤྱིར་བདག་གྲུབ་པོ། །གང་ཡང་ཅི་སྟེ་བདག་གི་སྒྲ་ནི་མི་རྟག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྱོགས་གཉིས་སྨྲས་བ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དེ། ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གིས་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་བདག་གི་སྒྲ་ལ་དོན་དམ་པར་ཡུལ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཁས་མ་བླངས་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རྟག་པའི་སྒྲ་ཡང་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་རྟག་པ་འགའ་ཞིག་ལ་འཇུག་པར་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ལ་སོགས་པ་ལ་བདག་གི་སྒྲ་ཉེ་བར་བརྟགས་ནས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། དེས་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཚད་མས་གནོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དང་ཟ་བ་བོ་


DTG191_Page_0405
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཉིད་ཀྱི་ཐ་སྙད་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་དུ་རྟེན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིའི་སུན་འབྱིན་པ་ལོགས་ཤིག་ཏུ་མི་བྱེད་དེ། །རྟེན་བཀག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་དག་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱས་པ་ཆུད་ཟོས་པ་དང་མ་བྱས་པ་དང་ཕྲད་པའི་སྐྱོན་ཡང་ཇི་ལྟར་མི་འབྱུང་བ་དེ་ལྟར་ལས་དང་འབྲས་བུའི་འབྲེལ་པ་བརྟག་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་རིགས་པ་ཅན་དང་བྱེ་བྲག་པས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་སྐྱེས་བུ་བརྟག་པ་སྟེ་བདུན་པའོ།། །།དཔྱོད་པ་པས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་བདག་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཞན་དག་ཀྱང་ནི་ལྡོག་པ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལྡོག་པ་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་དག་གི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པའོ། །རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ནི་སེམས་པ་ཅན་གྱི་རྫས་དང༌། ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའོ་ཞེས་པ་དང༌། རྗེས་སུ་འཇུག་པ་འདི་དག་བདག་གི་ངོ་བོ་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དག་རྒྱལ་དཔོག་པ་རྣམས་ནི་བདག་བ་དེ་བལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་ལྡོག་ཅིང༌། ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་སེམས་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོར་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་པ་ཅན་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་གྲངས་ཅན་པས་འདོད་པ་ལྟར་བློ་ལས་ཐ་དད་པ་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སེམས་པ་ཅན་བློའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བས་བློ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །བློའི་མཚན་ཉིད་ནི་བློའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བློ་ལས་ཐ་དད་པའི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་གཞན་མ་གཏོགས་སོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་བདག་གཅིག་པུ་ལ་ལྡོག་པ་དང་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་རང་བཞིན་གཉིས་རིགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་སྦྲུལ་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྦྲུལ་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་འཁྱིལ་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ལོག་ནས་དྲང་པོའི་གནས་སྐབས་འབྱུང་བའི་གནས་སྐབས་གཉི་ག་ལ་ཡང་སྦྲུལ་ཉིད་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་པ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་རྟག་ང་གཅིག་པུ་ཡིན་ན་ཡང་རང་བཞིན་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ན། །རིགས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་བདག་བཞིན་དུ་རང་


DTG191_Page_0406
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བཞིན་མ་ལུས་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་བའི་གནས་སྐབས་ལྡོག་པ་དང་འཇུག་པ་ཡང་ཡིན་ལ། སེམས་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མི་འགལ་ལོ་ཞེས་གྲག་སྟེ་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། སེམས་པ་ཅན་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་པ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་རྟག་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །ཀུན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མ་ཡིན་ཞེས་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་འཇིག་པ་སྨྲ་བ་དག་གིས་འདོད་པ་བཞིན་དུ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་གཅིག་ཏུ་ལྡོག་པའི་ཕྱོགས་སམ། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟེན་པ་བཞིན་དུ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་མཐའ་གཅིག་ཏུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་མི་རྟེན་ཅེ་ན། གཏན་དུ་འཇིག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འཇིག་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ལས་བྱས་པ་ཆུད་ཟོས་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་འབྲས་བུ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་བྱས་པ་དང་ཕྲད་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་འབྲས་བུ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ངོ་བོ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ལོངས་སྤྱོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཟ་བ་པོ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ལས་ཟ་བ་པོའི་གནས་སྐབས་ལ་ཁྱད་བར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང༌། གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱིས། དེ་ཕྱིར་གཉིག་དོར་ནས་ནི། །ལྡོག་དང་རྗེས་འཇུག་བདག་ཉིད་ཅན། །སྐྱེས་བུ་ཞིག་ནི་ཁས་བླང་བྱ། །འཁྱིལ་པ་སོགས་ལ་སྤྲུལ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །འོན་ཏེ་གཉི་གའི་ངོ་བོའི་སྐྱེས་བུའི་གནས་སྐབས་བྱེད་པ་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཟ་བ་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱས་པ་ཆུད་ཟོས་པ་དང་མ་བྱས་པ་དང་ཕྲད་པ་དེ་དག་འདི་ལ་འང་འོང་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པོ་ཟ་པོ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེས་བུ་བྱེད་པ་པོ་དང་ཟ་བ་པོ་དག་གནས་སྐབས་ལ་རྟེན་པ་མ་ཡིན་གྱི། །འོན་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ལའོ། །འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་ཉིད་བྱེད་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡིན་གྱི། གནས་


DTG191_Page_0407
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྐབས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་གནས་སྐབས་ཅན་སྐྱེས་བུ་ནི། དེ་ཉིད་ཕྱིར་ཏེ། སྔར་གྱི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་བའི་ཕྱིར། བྱེད་པོ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་འབྲས་བུ་སྟེ། ལས་དེའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བ་དེའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །ཡང་འདི་ལ་བདག་འདི་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ངོ་ཤེས་པ་ཡི་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་བ་སྨོས་ཏེ། །ང་ཁོ་ནས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ང་ཁོ་ནས་རིག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་པོ་གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་ཅན་ངོ་ཤེས་པའི་ངོ་བོའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་བདག་གྲུབ་པོ། །འདི་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། ངོ་ཤེས་པས་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་གནོད་པ་ཡང་གྲུབ་པོ། །ཇི་སྐད་དུ། དེས་ན་ངོ་ཤེས་པ་ཚད་མར་བསྒྲུབས་པ་དེས་ན་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ངེས་པར་བཟུང་བའི་ངོ་ཤེས་པ་འདིས་བདག་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ངོ་ཤེས་པའི་ཤེས་པས་འདི་གཉིས་ཀ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ངས་རིག་ཅེས་བྱའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངས་རིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ངའི་ཤེས་པས་ཤེས་པ་པོ་འདི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རྩོད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ངས་རིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱེད་པ་བོའི་རྐྱེན་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་པོ་དེ་ཡང་ཡིན་ན་བདག་ཏུ་གྱུར་བ་ཞིག་གམ། ཁྱེད་ཅག་གིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཅིག་ཏུ་འཇིག་པའི་དང་ཅན་སྐད་ཅིག་མའི་ཤེས་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོགས་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་འཚམས་ཏེ་ཐམས་ཅད་མཛེས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ་མངོན་པར་འདོད་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་པར་དཀའ་སྟེ། འདི་ལྟར་ངས་ཤེས་པར་གྱུར་ཏོ། །ངས་ད་ལྟར་རིག་གོ་ཞེས་ངོ་ཤེས་པའི་བྱེད་བ་པོ་གཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་བའི་བློ་གང་ཡིན་པ་འདི་འབྱུང་སྟེ། དེའི་ཡུལ་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་ཡིན་པར་རྟོག་པ་ན། རིས་འགའ་འདས་པའམ། ཡང་ན་ད་ལྟར་ཏེ་ད་ལྟར་བྱུང་བའམ། གཉི་གའམ་ཏེ། འདས་པ་དང༌། ད་ལྟར་དག་གམ། ཡང་ན་རྒྱུན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱོགས་བཞིའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་སྟེ་འདས་


DTG191_Page_0408
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་ན་ཤེས་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་རྣམ་པའི་ངེས་པ་འདི་རིགས་ཏེ། དེས་སྔར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ལྟར་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མི་རིགས་ཏེ། འདས་པའི་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་འདི་ནི་ད་ལྟར་ཏེ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ན་རིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་ནི་སྔར་འགགས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ད་ལྟར་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་གཉིས་པ་དེའི་ཚེ། ངས་རིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རིགས་ཏེ། ད་ལྟར་དེ་རིག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་འཛིན་པར་ནི་མི་རིགས་སོ། །གང་ཕྱིར་འདི་ནི་སྔར་ཡོད་མིན། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཤེས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བློ་འདི་སྒོ་གཉིས་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་འདས་པ་དང༌། ད་ལྟར་བའི་ཤེས་པ་འདིས་མ་བཟུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་སོ། །ད་ལྟར་དང་འདས་པ་གཉིས་ཀའི་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་ཤེས་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ལ། ད་ལྟར་ཤེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཤེས་པར་གྱུར་པ་གཅིག་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱུན་ཡང་ངའི་བློ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཉིས་པ་སྟེ་འདས་པ་དང་ད་ལྟར་གྱི་ཤེས་པའི་བྱ་བ་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རྒྱུན་འདི་སྔར་ཤེས་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཞིང། ད་ལྟར་ཤེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བརྟགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་ཤེས་པ་པོ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པར་ཡུལ་གང་ལ་ང་རྒྱལ་འདི་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ། །ཅི་སྟེ་འདི་དག་ཤེས་པའི་ངོ་བོར་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་ཅེ་ན། འདས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཉེ། གང་ཞིག་ངའི་ཤེས་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དེ་ནི་ད་དུང་ཡང་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ད་ལྟར་བའི་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །འདས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་ཡུལ་རྟོགས་པ་ཡང་ངའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་གང་ཞིག་ཤེས་པ་པོ་ཡིན་པའམ། ངའི་ཤེས་པས་གཟུང་བར་བྱ་བ་དེ་ནི་འདས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཁར་ཚང་གི་ཤེས་པ་པོ་བཞིན་ནོ། །ད་ལྟར་


DTG191_Page_0409
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བའི་བློ་འདི་ཡང་ཤེས་པ་པོ་དང་ངའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་བའི་རྟོགས་པའོ། །དེ་ཉིད་ལས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་པ་པོ་ཆོས་ཅན་དུ་བྱས་ནས་སྦྱོར་བ་གཉིས་བསྟན་ཏེ། །ད་ནི་ངའི་ཤེས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱས་ནས་སྦྱོར་བ་གཞན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་པ་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདས་པ་དང༌། ད་ལྟར་གྱི་ངའི་ཤེས་པ་བསྒྲུབ་བྱ་སྟེ། བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། རྒྱུད་གཅིག་དང་འབྲེལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁར་ཚང་དང་ནི་དི་རིང་ཡོད་པ་ཀུན་གྱི་ངའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་སྟོན་པའོ། །དོན་མཚུངས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཏེ། ཡུལ་གཅིག་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལྷ་སྤྱིན་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་གཅིག་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་པོའི་དོན་བདུན་པ་དེར་རམ། དེའི་ངའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱུད་གཅིག་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་པོའི་ངའི་ཤེས་པའོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དེ། འདི་ཡང་གཏན་ཚིགས་སྟོན་པའོ། །དའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཙམ་ནི་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱིང་རྒྱལ་ལ་འཇུག་པས་དེའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་སྤང་བའི་དོན་དུ་རྒྱུད་གཅིག་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་པོའི་ཡུལ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་སོ། །བློ་གཅིག་བཞིན་ཞེས་བྱས་བ་ནི་དཔེ་སྟེ། ངའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་ནང་ནས་བློ་གཅིག་ཏུ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕྱོགས་ཕྱི་མ་རྩོམ་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་རྟག་པ་དང་གཅིག་བུའི་ངོ་བོ་སེམས་པ་ཅན་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། དེའི་ཆོ་བློ་ཡང་སེམས་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་དང་གཅིག་བུའི་ངོ་བོར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མི་འདོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དམ་བཅའ་བ་ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་བཤད་སྦྱར་བྱེད་པས། དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གཞན་གྱི་དུས་ན་མི་གནས་སོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་རྒྱལ་དཔོག་པས་ཀྱང་ཡོད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ན་སྐྱེས་བུའི་དབང་པོའི་བློ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མོ་ཞེས་བཤད་དེ། རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་སྐྱེ་བར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞོན་ནུ་


DTG191_Page_0410
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མ་ལེན་གྱི་ཡང་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས། གང་གིས་ཕྱི་ནས་དོན་འཛིན་པར། །དབང་པོ་བཞིན་དུ་བྱ་བྱེད་པ། །དེ་ནི་སྐད་ཅིག་ཀྱང་འདོད་ལ། །ཚད་མ་མེད་པར་སྐྱེ་བ་མིན། །ཞེས་བཤད་དོ། །བློ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་དྲུག་ཁས་བླངས་བ་དང་ཡང་འགལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། བར་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་སེམས་པ་ན་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་འབྲེལ་པའི་བློ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་ཉམས་སུ་མྱོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱིས་འགལ་བའི་ཕུང་པོ་འདི་ཐམས་ཅད་མཐོང་ནས། བློ་དག་ཀྱང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བློ་རྣམས་དང་སྐྱེས་བུ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་དང༌། གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་བ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་ནི་བློའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སེམས་པ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁོ་བོ་ཅག་སྟེ། ངེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་གཟུགས་ཀྱི་བློ་རོའི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཡུལ་རྟེན་ཐ་དད་ཡིན་ཞེ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཞེ་ནའི་སྒྲ་ནི་གཞན་གྱི་ལུགས་ཁས་ལེན་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་རྟོག་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་བློ་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཅིའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་རིམ་གྱིས་རྟོགས་པར་འགྱུར། གང་གི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་ཁོ་ནར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དཔེར་ན་རང་གི་ངོ་བོས་མེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་མེ་རྟག་ཏུ་སྲེག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་གྲག་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་སྲེག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཉེ་བ་སྟེ་བསྙེན་པ་ཁོ་ན་སྲེག་གོ །དེ་ལ་ཡང་བསྲེག་པར་བྱ་བ་གང་ཁོ་ན་སྲེག་པར་ནུས་པ་དེ་ཁོ་ནས་སྲེག་གི །སྤྲིན་ལ་སོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྲེག་བྱ་ཞེས་སྨོས་སོ། །དཔེར་ན་མེ་ལོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དཔེ་གཞན་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དྲི་མ་ཅན་ལ་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཉེར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲུང་དུ་བཞག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ལ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མ་མཐོང་བའི་


DTG191_Page_0411
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དབང་གིས་ལུས་འདི་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་ན་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོས་བྱས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཁོ་བོ་ཅག་གི་བློ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཡིན་གྱི་གྲངས་ཅན་གྱི་བ་ཞིན་དུ་སེམས་པ་ཅན་ལས་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་འདིའི་བློ་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དོགས་པར་བྱས་ནས་བཤད་པ། དེའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྒྱུ་སྟོན་པ་ཉིད་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ན་བློ་འཇིག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །དབང་པོ་སྟེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མིག་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་གི་རྩོམ་པ་ནི་བྱ་བ་སྟེ། དེ་འཇིག་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་པར་འཇིག་པའི་ཕྱིར། བློ་འཇིག་པར་མངོན་གྱི། འདི་རང་ལས་འཇིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རང་ལས་འཇིག་པ་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེའོ་ན་དོན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཀླན་ཀའི་གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་རྟག་ཏུ་སྲེག་བྱེད་མེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་བློ་ནི་རྟག་ཏུ་དོན་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་ཉེ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་འདིའི་བློ་རྟག་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངག་ཉེ་བར་དགོད་པའོ། །རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་བློ་བློ་ཞེས་བྱ་བར་ངོ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་བཞིན་དུ་བློ་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འདི་ནི་གླང་པོ་ཆེའི་བློ་འོ། །ཤིང་རྟའི་བློ་འོ་ཞེས་བྱ་བ་བློ་རྣམས་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའོ། །འདི་ཅི་སྟེ་འཇིག་རྟེན་ན་རྟོགས་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་དབྱེ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་དོན་ཐ་དད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསལ་བར་བྱེད་དོ། །དོན་ཐ་དད་པའི་རྗེས་འབྲང་བས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །འདིས་ནི་བློའི་བློ་ཐ་དད་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་བ་དག་གིས་དོན་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། ངོ་ཤེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོན་ཏེ་གླང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་བློ་ཐ་དད་པས་བྱས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གང་དག་གླང་པོ་ལ་


DTG191_Page_0412
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པས་སྟོང་པའི་སར་རིམ་གྱིས་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་བ་མི་གནས་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་འཇུག་པ་དེ་དག་ལ་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཅི་ལ་རྟེན་བར་འགྱུར། ཐ་དད་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྟེན་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འདི་ལྟར་རང་ལས་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེར་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའི་དོན་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་དོན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱིས། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་ཤེས་བ་ལ། །ཕྱི་རོལ་རྣམ་ཀུན་མེད་མི་འདོད། །ཡུལ་དུས་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན། །ཕྱི་རོལ་ཀུན་ལ་དམིགས་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་དོགས་པ་བསུ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཡུལ་སོགས་གཞན་ཡོད་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དེན་ཏོ། །ཡུལ་དང་དུས་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་དེ། རྣམ་པ་གཞན་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ཡུལ་དང་དུས་དག་གིས་སམ་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འོན་ཏེ་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་གང་ལ་རིམ་པ་གང་གིས་སྒྲོ་འདོགས་པའི་གསལ་བ་དེ་དག་སྣང་བ་དེའི་ཚེ། ཡུལ་དེ་དང་ཡུལ་གཞན་དང་དུས་གཞན་གནས་པ་རྣམས་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞིང༌། དེ་བཞིན་དུ་རིམ་པ་ངེས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་གི་འདོད་པས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་དེས་སྣང་གི །གཞན་ངོ་བོ་གཞན་གྱིས་སྣང་བར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སོ་སོར་ངེས་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཆད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་སྤྱོད་པའི་ལུགས་ཀྱིས་སྣང་བཞིན་པའི་རྣམ་པ་དེ་ནི་བློ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འདི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་བརྗོད་དེ། རྣམ་པ་དང་ལྡན་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡིན་ལ། བློ་ནི་རྣམ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་གྱུར་ན་དེ་ལས་


DTG191_Page_0413
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་ན་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་ནི་གང་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་བྱས་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཡུལ་དང་དུས་གང་དང་འབྲེལ་པ་གླང་པོ་ལ་སོགས་བ་དེ་དག་ཡུལ་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ན། རང་དང་བྲལ་པའི་ཡུལ་དང་དུས་གཞན་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་སྣང༌། དེ་ལྟ་བས་ན་ཤེས་པ་དེ་དག་ནི་དོན་དམ་པར་མ་འདྲེས་པའི་རང་བཞིན་དང་གཡོ་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རེས་འགའ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ། །དེའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ཡང་དུ་མ་ཉིད་དང༌། མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་དེའི་ཆོས་ཡིན་ལ། དེས་ན་དེ་ཐ་དད་ན་ཡང་སྐྱེས་བུ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན། དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། རྟོགས་པ་དང༌། སེམས་པ་ཅན་དང༌། བློ་དང༌། ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིང་ཐ་དད་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་ཐ་དད་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་མིང་ཐ་མི་དད་ན་ཡང་ཤེས་པ་དེ་དག་གི་སེམས་པ་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ངོ་བོར་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ། །སེམས་པ་ཅན་དེ་ཐ་མི་དད་པ་ན་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཆ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་པ་དམིགས་པ་མེད་བར་བསྟན་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བློ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཡང་སུན་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡོངས་སུ་གསལ་བའི་རྣམ་པ་དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་གསལ་བའི་རྣམ་པ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ན་རང་ཉིད་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བློ་རྣམས་རང་རིག་པའི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང༌། དཔེར་ན་རང་གི་ངོ་བོས་མེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ། དེ་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར། འདི་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བསག་པ་བསྟན་པ་ནི། གལ་ཏེ་བློ་ནི་རྟག་གནས་དང། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་བློའི་གནས་སྐབས་དོན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་དང་རྟག་ཏུ་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དོན་ཐམས་ཅད་དུ་རིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བློ་ནི་སྒྲ་ཡི་ཡུལ་ཅན་གང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྲའི་ཡུལ་ཅན་སྒྲའི་རྣམ་


DTG191_Page_0414
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རོ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དོན་གཅིག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དུས་ན་དོན་ཐམས་ཅད་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བློ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང། བློ་གཅིག་གིས་ནི་དུ་མ་ཡི། །རྣམ་ཤེས་དེ་ནི་ཅིག་ཅར་ཉིད། །ཁྱད་པར་མེད་ཕྱིར་རིམ་གྱིས་ཀྱང༌། །མི་འགྱུར་དེ་ཁྱད་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །མིན་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་སྒྲའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རོ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་དུ་ཁས་ལེན་པར་མི་བྱེད་ན། དེ་ལྟ་ན་བློ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་ཁྱོད་ཀྱི་རང་གི་ཚིག་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །མེད་དཔེར་བྱས་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མེ་ཡང་བསྲེག་བྱ་མ་ལུས་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསྲེག་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་སྲེག་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྲེག་པར་བྱེད་པ་རྟག་ཏུ་གནས་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བསྲེག་བྱ་མཐའ་དག་ཐལ་བར་བྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། སྲེག་པར་བྱེད་པ་འབར་བ་དང་འབྲེལ་པའི་བསྲེག་པར་བྱ་བ་བཞིན་དུ་རང་སྲེག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་རྟག་ཏུ་ཉེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གི་སྒྲས་ནི་བློ་དོན་ཐམས་ཅད་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཅེས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་མི་རྟག་ཏུ་སྲེག་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ན། འོ་ན་ཇི་ལྟར་དོན་ཉེ་བ་ཡང་སྲེག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། བསྲེག་པར་བྱ་དོན་ཉེ་ཉིད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བརྗོད་པའི་དོན་ཁས་བླངས་པ་ན། དོན་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་སྲེག་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ཡང་དཔེར་ན་མེ་ལོང་དང་བའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་ལ། མེ་ལོང་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་རྟག་པ་དང་གཅིག་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་སོགས་འབྲེལ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཤེལ་དང་མེ་ལོང་ལ་སོགས་བ་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་འཇིག་བ་ཡིན་ན་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ཕྲད་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་དེའི་གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཉེ་བར་བསྒྱུར་


DTG191_Page_0415
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་དང་བཅས་པའི་གནས་སྐབས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་དེ་ཉེ་བར་སྒྱུར་བ་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཉེ་བར་སྒྱུར་བ་དང་བྲལ་བ་ལ་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཡང་དག་པར་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔར་གྱི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་སྔོན་བོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བར་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། སྔར་གྱི་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྤྱིར་ཤེལ་དང་མེ་ལོང་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རྟོགས་པ་བསྩལ་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་སྐད་ཅིག་མ་དང་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་བ་དག་གིས་ཕྱོགས་ལ་གཟུགས་བརྙན་རྟོགས་པ་རེ་རེ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ནི་བརྟན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བརྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔར་བཞིན་དུ་མེ་ལོང་གི་ངོས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་ན་ཡང་ཆ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཞེས་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འདི་ལྟར་ཁྲོན་པའི་ནང་དུ་ཆུད་པའི་ཆུ་བཞིན་དུ་མེ་ལོང་གི་ངོས་ལ་གཟུགས་བརྙན་ནང་དུ་ཆུད་པར་དམིགས་ན་མེ་ལོང་གི་ངོས་ལ་བུ་ག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབྱིབས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཆེས་བར་མཚམས་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་མེད་པ་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་སྣ་ཚོགས་པ་མེད་པ་སྟེ། འདི་ལ་རྒྱུ་ནི་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་ཡང༌། ལུས་ཅན་ལྡན་ཅིག་མི་གནས་ཕྱིར། །མེ་ལོང་ངོས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་དག །འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཞེས་སྦྲེལ་བར་བྱའོ། །འདི་ལྟར་མེ་ལོང་གི་ངོས་ལ་ཡུལ་དེ་ཁོ་ནར་རིལ་སོགས་པའི་གཟུགས་བརྙན་དམིགས་ཏེ། ལུས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ནམ་ཡང་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་ཐལ་བར་འགྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་དང་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པའི་ཐུན་མོང་གི་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེལ་ལ་ཡང་ཡང་དག་པར་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བའི་གཟུགས་བརྙན་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ཟུར་གཉིས་


DTG191_Page_0416
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ན་ནི་གནས་པས་ཀྱང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཁོ་ནའི་ཚེ་རྟོགས་པ་པོ་མདུན་ན་གནས་པས་ཐང་གི་པདྨ་དང་ཕྲད་པས་ཤེལ་དམར་པོར་དམིགས་པ་ཁོ་ནའི་ཚེ་གང་དག་ཟུར་གཉིས་ན་གནས་པ་དེ་དག་གི་ཤེལ་རྡོ་མཐའ་དག་ཤིན་ཏུ་དཀར་བར་དམིགས་ཀྱི། ཆ་ཤས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་གལ་ཏེ་དེའི་གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་མདུན་ན་གནས་པའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུ་ཟུར་གཉིས་ན་གནས་པའི་རྟོགས་པ་པོ་དག་གིས་ཀྱང་དམར་པོར་སྣང་བ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་དང་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་ཡང་ཐུན་མོང་བའི་སྐྱོན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་དེ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱོན་བཤད་དེ། གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་ཤེལ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེལ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་བསྒྱུར་བྱ་དང༌། སྒྱུར་བྱེད་ལ་སོ་སོའི་སྒྱུར་བྱེད་ཐ་དད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་འདི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་ཉེས་པ་འདི་མེད་དོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་དེ་ཉིད་དུ་ཡོད་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཡང་དེ་ལྟར་ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པ་མི་འཐད་དེ། དེ་ཕྱིར་འདི་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཤེལ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་ལ་འཁྲུལ་པ་དེར་འགྱུར་གྱི། རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཕྱིར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི། །ནུས་པ་སྣ་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྣ་ཚོགས་ནི་རྣམ་པ་དུ་མ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ནུས་པ་དག་གང་དག་བཀོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་ནི་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་བརྒྱུད་བས་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆ་འདི་ལ་ཁྱེད་ཅག་དང་རྩོད་པ་མེད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། མེ་ནི་སྲེག་བྱེད་ནམ་མཁའ་མིན། །འདི་ལ་བརྩད་དུ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །ཅེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་བློ་ལ་ཡང་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་མོད། གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།


DTG191_Page_0417
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བློ་འཁྲུལ་ངོ་བོ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བློ་ལ་འཁྲུལ་པ་སྲིད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་གི་སྒྲས་ནི། གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པར་མི་རིགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཅེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐ་དད་པ་དང་བྲལ་ཕྱིར་ཏེ། ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེལ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ནི་འཁྲུལ་པར་རིགས་ཏེ། དེ་དག་ལས་ཐ་དད་པའི་འཁྲུལ་པའི་བློ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བློ་ལ་འཁྲུལ་པའི་ངོ་བོའི་བློ་གཞན་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། །འདི་ལྟར་བློ་གཅིག་ཁོ་ནར་འདོད་དོ། །བློ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པའི་ངོ་བོར་སྐྱེའོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། བློ་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་རྟག་པ་ཉིད་དང་གཅིག་པུ་ཉིད་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ། །དེ་ལ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ། །བློ་ནི་ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་དེ། །ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ། རྟོགས་མེད་ངོ་བོ་ལས་ལྡོག་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངོ་བོ་ཤེས་པ་འདི་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྟོགས་བ་མེད་པའི་ངོ་བོ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་བ་ཐ་དད་པ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་བློ་ཐམས་ཅད་ནི་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་ན་ཡང་ངོ་ཤེས་པ་འཇུག་པ་འགལ་བ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གང་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ངོ་ཤེས་པ་འདི་ནི་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བློ་ལ་དོན་ཐ་དད་པ་ལ་མི་རྟེན་ན་ཡང་ངོ་མི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་གང་ཁོ་ན་ལ་གླང་པོའི་བློ་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ལ་རྟ་དང་ཤིང་རྟའི་བློར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་འདི་དག་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ཟིན་པས་ཡང་མི་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་གང༌། ཐ་དད་དོན་ལ་མི་རྟེན་པར། །ངོ་ཤེས་མེད་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ནི་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་གཟུང་བར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་གིས་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ངོ་བོའི་བདག་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཐ་དད་པ་ཁས་ལེན་ནའོ་ན་འདི་ནི་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁས་བླང་པར་མི་བྱའོ། །གཅིག་ལ་ཐ་དད་བ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་རང་


DTG191_Page_0418
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བཞིན་རིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྩོད་པ་འདི་སྤང་བའི་དོན་དུ་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱིས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རེ་ཞིག་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ནི། གནས་སྐབས་ཐ་དད་ཐ་དད་པས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་སྟེ། སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དེ། དེས་ཐ་དད་པ་སྐྱེས་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དེ། དེས་སྡོང་ཞེས་བསྡུའོ། །གནས་སྐབས་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་ན་ཡང་རང་བཞིན་གཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལ་རྒྱུ་བསྟན་པའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བརྟན་པ་བརྟག་པའི་བདག་ཉིད་དེ་རང་བཞིན་གྱི་བདག་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ཡང་ན་གནས་སྐབས་ཐ་དད་པ་ནི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ལས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཐ་དད་པ་སྟེ་ལོགས་ཤིག་པའི་ངོ་བོ་དེས་སྟོང་པ་སྟེ་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་དེ་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། བདེ་སྡུག་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ཤེས་པ་ཡིན་ན་ཡང་ངོ༌། །མི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གོ །སེམས་ཅན་རྫས་ཡོད་ཉིད་སོགས་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སོགས་པའི་སྒྲས་ཤེས་བྱ་ཉིད་དང༌། གཞལ་བྱ་ཉིད་དང༌། བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དང༌། ཟ་བ་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྤྱིའི་ཆོས་གཟུང་ངོ༌། །ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་ཤིན་ཏུ་ཆད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གནས་སྐབས་གཞན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་མི་མྱོང་ཞེ་ན། ཕྱི་མའི་རྗེས་སུ་མཐུན་བྱའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གནས་སྐབས་ན་ཕྱིས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་སྐབས་མི་འབྱུང་བས་དེའི་ཕྱིར། སེམས་པ་ཅན་དང་རྫས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྤྱིའི་བདག་ལ་དེ་ཐིམ་པ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་སྐབས་སྐྱེ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འགྱུར་བས་དེའི་དོན་དུ་དེ་དེ་ལ་ཐིམ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གནས་སྐབས་གཞན་བཞིན་དུ་སྤྱིའི་བདག་ལ་ཡང་གནས་སྐབས་ཐིམ་པ་མི་རིགས་ཏེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ་གནས་


DTG191_Page_0419
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྐབས་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོས་གནས་སྐབས་རྣམས་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་ཐིམ་པར་མི་རིགས་སོ། །གང་གིས་འདི་དེ་ལ་མི་འགྱུར་བ་གནས་སྐབས་ཅན་སྤྱིའི་བདག་ལ་ནི་ཐིམ་པ་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡོད། འདི་ལྟར་སྤྱིའི་བདག་འདི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་འགལ་བ་མེད་བར་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་མཐོང་སྟེ་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྐྱེས་བུ་ལས་གནས་སྐབས་རྣམས་ངེས་པར་ཐ་དད་པར་མི་འདོད་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དག་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ན་སྟེ། གནས་སྐབས་དེ་དག་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ཡིན་ན་སྐྱེས་བུ་འདི་ལ་ཡང་དེ་དག་སྟེ། སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །གཅིག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ནི་ཅུང་ཟད་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ཡང་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པར་ཐལ་བ་བཟློག་པར་དཀའོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ནི་དེ་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ན་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོའི་དེ་དག་ཉིད་བཞིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་ལ་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གཏན་ཚིགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་ན་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་གནས་སྐབས་དག་ཁོ་ན་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ཡིན་གྱི། སྐྱེས་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཁས་ལེན་ན། དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་མང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་རང་ཉིད་སོ་སོར་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་བཞིན་ནོ། །ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ནི་འདི་ཙམ་དུ་ཟང་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོང་ས་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་ཡང་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཚང་བ་བཟློག་པའི་ཆེད་དུ་བདག་ཉིད་སོ་སོར་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །བདག་ཉིད་སོ་སོར་ངེས་པའི་ངོ་བོ་འདི་དག་ནི་ངེས་པར་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཞག་པ་


DTG191_Page_0420
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འཆོལ་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཐ་མི་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕན་ཚུན་སོ་སོར་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོས་སྐྱེས་བུ་བཞིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་དང་ལྷན་ཅིག་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །གང་ཡང༌། གནས་སྐབས་གཞན་ནི་སྐྱེ་འགྱུར་ཚེ། །སྔ་མ་གཏན་དུ་འཇིག་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ། གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྤྱིའི་གནས་སྐབས་ལ་ཐིམ་པ་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སམ། གཞན་གྱི་ངོ་བོས་ཐིམ་པ་ཡིན་གྲང༌། དེ་ལ་གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ན་ཡང་སྟེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ན་ཡང་དེ་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན། དེ་ལ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །གཞན་ཡང་སྐྱེས་བུ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་འཕོ་བ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར། བདག་དེ་སྐྱེས་ན་སྐྱེ་ལྡན་ཏེ། །སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ལ། སྐྱེས་བུ་བྱེད་པོ་ཟ་པོ་ནི། །གནས་སྐབས་ལ་ནི་མི་རྟེན་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ། གལ་ཏེ་བྱེད་པོ་ཟ་བ་པོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་བུ་ཁོ་ན་ལ་རྟེན་པར་གྱུར་ན། དེ་ནི་སྔ་མའི་ངོ་བོ་མ་མ་བཏང་བའི་བདག་ལ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་བྱེད་པ་པོ་དང་ཟ་བ་པོ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་བ་དེ་ནི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ལ། ཟ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་བྱེད་པ་པོ་དང་ཟ་བ་པོ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་བྱེད་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས། སྐྱེས་བུའི་བློ་ནི་སྐྱེ་བ་ན། །གལ་ཏེ་འགྱུར་ན་མི་རྟག་ཉིད། །འོན་ཏེ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ན། །བདག་གཞན་འཇལ་བྱེད་མི་དམིགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་བཤད་པ་ན། དེ་ལ་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱིས། མི་རྟག་སྒྲ་ཡི་


DTG191_Page_0421
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བརྗོད་བྱ་ཉིད། །བདག་ནི་ཟློག་པར་བྱེད་མ་ཡིན། །རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཙམ་བརྗོད་ཕྱིར། །དེ་ཙམ་གྱིས་འདི་ཆད་མི་འགྱུར། །ཞེས་སྨྲས་ཏེ། །དེ་འདིར་མཇུག་བསྡུ་པའི་ཐབས་ཀྱིས་སྐྱོན་བཤད་པའོ། །དེ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར། རྟག་པའི་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཉིད་ཁོ་བོས་མ་བཟློག་སྟེ། རང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་འཇིག་པའི་སེམས་པ་ཅན་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོ་སྟེ། རང་བཞིན་འགྱུར་ལྡན་ཕྱིར་ཏེ། ངེས་པ་སྔ་མའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས་རང་བཞིན་གཞན་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཆད་པ་སྟེ་འདིའི་འཇིག་པ་གསལ་རབ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་སྦྲུལ་ལ་སོགས་པ་དཔེ་ཉིད་དུ་བླངས་པ་དེ་ཡང་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྦྲུལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་བསྟན་པ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གནས་སྐབས་གཞན་འབྱུང་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྤྲུལ་ལ་ཡང་མི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཡང་འདི་སྐད་ཅིག་མ་འཇིག་པར་འགྱུར་བའི་ཚེ་གནས་སྐབས་གཞན་འབྱུང་བ་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། གནས་སྐབས་གཞན་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་གཞན་སྐྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་ངས། རིག་ཅེས་བྱ་བའི་བདག་གི་བློས། །ཤེས་པ་པོ་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར། །ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བསྟན་པའི་གནས་སྐབས་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ང་རྒྱལ་འདི་ལ་ནི་གང་གིས་འདིའི་ཡུལ་ཤེས་པ་པོ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་དོན་དམ་པར་དམིགས་པ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འདི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཐོག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བ་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའོ། །དེའི་ས་བོན་ནི་བག་ཆགས་ཏེ་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐོག་མ་མེད་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བའི་ས་བོན་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེའི་སྟོབས་ནི་བདག་པོའོ། །འགའ་ཞིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནང་གི་བདག་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལའོ། །འོན་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་མི་འཇུག་ཅེ་ན། འདུ་བྱེད་འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་ཡི་ངོ་བོར་ངེས་བྱས་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་དུས་སུ་འཇུག་པའི་ཤེས་པ་པོའི་ངོ་བོ་ངེས་པའི་ང་རྒྱལ་


DTG191_Page_0422
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལའོ། །ཀུན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུད་གཞན་དང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལའོ། །གཞན་ཡང་ང་རྒྱལ་གྱི་དམིགས་པ་བདག་ཡིན་ན་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་བདག་གཞན་ལ་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་མཚུངས་སོ། །ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གླ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ཡང་ནུས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ནང་གི་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་གི །ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་འཆོལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་རྣམ་བར་གཞག་པ་འདི་ཡིན་ལ་རག་མོད། འོན་ཀྱང་འདིའི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། རྟག་པར་དམིགས་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་འདིའི་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང༌། གལ་ཏེ་རྟག་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ང་རྒྱལ་ཐམས་ཅད་དེ། ང་རྒྱལ་རྣམས་ཅིག་ཅར་དུ་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མ་ཡིན་བ་ནི་དམིགས་པར་མི་རིགས་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པའི་རྒྱུ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་ལ་ལྟོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ལན་ཅིག་མ་ཡིན་པར་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །ང་རྒྱལ་འདི་ནི་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དུ་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གཉིད་སྟུག་པོ་ལོག་པ་དང༌། མྱོས་པ་དང༌། བརྒྱལ་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ང་རྒྱལ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ། ཡང་གཞན་གྱི་ཚེ་རིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་མ་དམིགས་པས་འདི་རེས་འགའ་ཉིད་དུ་གྲུབ་བོ། །རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ང་རྒྱལ་ཐམས་ཅད་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་ན་ཡོད་པ་རྣམས་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་མི་རྟག་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ང་རྒྱལ་ཐམས་ཅད་ཆེས་གསལ་བར་སྣང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་དངོས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ནི་དེ་ལྟ་བས་ནའོ། །གཞན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་ལ་སོགས་པ་མུ་སྟེགས་བྱེད་པ་དག་གིས་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་དེའི་ཡུལ་དུ་ཅི་ཞིག་རྟོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདིའི་དམིགས་པ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་དོན་མེད་དོ། །དེ་ལ་ང་རྒྱལ་འདི་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཁོ་


DTG191_Page_0423
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ན་ཡིན་ཏེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ། འདི་ལ་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱིས་བརྗོད་པའི་སུན་འབྱིན་པ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ནི། ཤེས་པ་པོ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བག་ཆགས་ནི་ཤེས་པ་པོའི་ཡུལ་ལ་ངོ་ཤེས་པའི་བྱེད་པ་པོར་འོས་ཀྱི། དེ་མིན་ལ་སྟེ། ཤེས་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ། དེ་ཞེས་ཏེ་ཤེས་པ་པོ་ཞེས་ཤེས་པ་སྟེ། ངོ་ཤེས་པའི་བག་ཆགས་བྱེད་པ་པོར་འོས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྲེལ་བར་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འདི་ནི་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྒྱུ་ཡུལ་གྱི་དོན་ཉིད་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། འཁྲུལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ང་རྒྱལ་འདི་ནི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྒྲ་ནི་གནོད་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལེན་འདེབས་པ་ཡིན་ནོ། །བཤད་མ་ཐག་པའི་རིགས་པ་ནི། རྟག་པ་དམིགས་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དང༌། གང་ཡང༌། བག་ཆགས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན། །ཞེས་སྨྲས་པ། དེ་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དབང་ཕྱུག་སོགས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་བག་ཆགས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དབང་ཕྱུག་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་བློ་རྟག་པའི་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཁྲུལ་པ་ཇི་ལྟར་བག་ཆགས་ཙམ་ཡོང་པས་འབྱུང་བར་འགྱུར། འདི་ལྟར་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱིས་ཀྱང་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་འགྲོ་བའི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པ་བཀག་པ་ཁོ་ནའོ། །བག་ཆགས་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཙམ་སྨོས་པ་ནི། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དམིགས་པའི་དོན་རྣམ་པར་བཅད་པའི་དོན་དུའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ང་རྒྱལ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཤེས་པ་པོ་འགའ་ཞིག་གྲུབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བདག་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང༌། འདས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་གཟུང་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྨྲས་པ། དེ་ལ་དེའི་


DTG191_Page_0424
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཕྱིར་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འགའ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པའམ་མི་རྟག་པའི་ཤེས་པ་པོ་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དཔེ་མ་གྲུབ་བོ། །འདི་ལྟར་སྦྱོར་བ་དང་པོ་དང་གྱིས་པ་དག་ལ་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པའི་དཔེའི་སྐྱོན་ཡིན་ཏེ། ད་ལྟར་དང་ཁར་ཚང་གི་ངའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཤེས་པ་པོ་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་གསུམ་པ་ལ་ཡང་བློ་གཅིག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཚང་བ་ཡིན་ཏེ། མངོན་བར་འདོད་པ་ཉིད་གྱི་བློ་གཅིག་རྒྱུད་གཅིག་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་པོ་ངའི་ཤེས་པན་ཡིད་དམ། ཡུལ་ཅིག །ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཆོས་གཉིས་མ་གྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་འདི་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་རིགས་པ་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བསྟན་པ་ནི་སྔར་ཉེ་བར་བཀོད་པའི་གཏན་ཚིགས་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་རིགས་པར་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྲིད་པ་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་སྦྱོར་བ་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་དག་ལ་གཏན་ཚིགས་གསུམ་ཀ་ཡང་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ངའི་ཤེས་པས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཤེས་པ་པོ་འགའ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་གསུམ་པ་ལ་ནི་ཆོས་ཅན་ཤེས་པ་རྣམས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞི་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་རྒྱུད་གཅིག་དང་མ་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་པོའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་སྟེ། དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རིགས་པར་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་དཔྱོད་པ་བས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་བདག་བརྟག་པ་སྟེ་བརྒྱད་པའོ།། །།ད་ནི་གྲངས་ཅན་གྱིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་བདག་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཞན་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཅན་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ནི་སེམས་པ་ཅན་བདག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་བློ་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་བློ་ནི་གཙོ་བོའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། སེམས་པ་ཅན་ནི་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་གི་གཞུང་ལུགས་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་དེ་ཡང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གཙོ་བོས་དྲངས་པའི་ཟ་བ་པོ་ཡིན་གྱི། ལས་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འགྲོ་བ་


DTG191_Page_0425
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ངོ་བོའི་རང་བཞིན་ཉིད་བྱེད་པ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཡང་ཚད་མ་དག་སྟོན་པ་ནི། གང་ཞིག་འདུས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཡིན་བ་དེ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་བར་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་མལ་ཆ་དང་སྟན་ལ་སོགས་བའི་ཡན་ལག་བཞིན་ནོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་བསགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཤུགས་ཀྱིས་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་བསམ་བའོ། །དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རེ་ཞིག་དམ་བཅའ་བའི་དོན་སུན་འབྱིན་བར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་སེམས་བ་ཅན་སྐྱེས་བུའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ན། སེམས་པ་ཅན་རྟག་པ་དང་གཅིག་བུའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དམ་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྟག་པ་དང་གཅིག་བུའི་ངོ་བོའི་སྐྱེས་བུ་ལས་དེ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཡང་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་དང་ལྡན་པ་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་ཆེས་གསལ་བར་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཉིད་དུ་རིག་སྟེ། དེ་ཡང་སེམས་པ་ཅན་གཅིག་ཡིན་ན་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་བར་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སེམས་བ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདག་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཡང་ཡིན་ལ། དོན་རྣམ་བ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཟ་ཟབ་པོ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཟ་བ་པོ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བལྟ་བར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེ་ན། བལྟ་འདོད་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་དག་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟ་བར་འདོད་པ་དང་ཉན་བར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་དུ་བརྟགས་བ་དེ་དག་ཀྱང་བདག་འདི་ལ་འགྱུར་བ་མིན་ཏེ། འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འབྱུང་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ལྟར་དེ་ཐ་དད་པར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་ནི་སྐྱེས་བུ་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། བལྟ་བར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་དག་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་བ་ནི། །སེམས་བ་ཅན་ལས་མ་གཏོགས་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ནི་འདི་འདིའི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་བ་ནི་མི་འཐད་དེ། འབྲེལ་


DTG191_Page_0426
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་རྒྱུ་མཚན་ཕན་འདོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པར་འགྱུར་བའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་འཇོག་བའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པས་དེའི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་འཇོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའ་ལུས་ཅན་ཉིད་བཞིན་ནོ། །སྐྱེས་བུའི་བལྟ་བར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཟ་བ་པོར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པའོ། །གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ། །བྱེད་བ་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཟ་བ་པོ་འདི་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དགེ་དང་མི་དགེའི་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མ་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་བ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་བྱས་པ་དང་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་ཡང་གཞན་གྱི་ལན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ནི། གལ་ཏེ་འདོད་དང་རྗེས་མཐུན་པར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེས་བུ་ལས་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་འདིའི་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་གཏོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་འདི་ལོངས་སྤྱོད་དོ་ཞེས་བྱ་བས་ཉེས་པ་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་རང་བཞིན་སེམས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ན། གང་གིས་འདི་ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྐྱེས་བུ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ལ། ཇི་ལྟར་དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་པོར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་དག་ཞ་བོ་ལོང་བ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ལོང་བ་མིག་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེས་བུ་དང་འབྲེལ་བ་ལས་དོན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐིམ་པར་འགྱུར་བ་སེམས་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དང་ཕྲད་པ་ལས་སེམས་པ་ཅན་བཞིན་དུ་ཆོས་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྐྱོན་མེད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང༌། སྐྱེས་བུ་མཐོང་བའི་དོན་དུ་དང༌། །དེ་བཞིན་གཙོ་བོ་འབའ་ཞིག་དོན། །ཞ་ལོང་བཞིན་དུ་གཉི་གའི་ཡང༌། །འབྲེལ་པ་དེ་ཡིས་འཁོར་བ་བྱས།། ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལེན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་རང་བཞིན་ནི་མ་བྱས་པའི་ཡང་ལས་ཀྱི་མངོན་པར་འདོད་པ་འབྲས་བུ་གཏོད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་དུ་འདོད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ན་སྐྱེས་བུའི་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་ཅིའི་ཕྱིར་


DTG191_Page_0427
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར། འདི་སྙམ་དུ་དེའི་རྒྱུ་ཆོས་མེད་པའི་ཕྱིར། འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ན་རང་བཞིན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་འབྲས་བུ་ནི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཐམས་ཅད་ནི་འདི་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུ་དག་གོ །དེ་དག་ཀྱང་རྟག་ཏུ་ཉེ་བས་དེས་ན་རྟག་ཏུ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་མངོན་པར་འདོད་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟེར་བར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདོད་པ་སྟེར་བར་བྱེད། མི་འདོད་བ་ནི་འགའ་ཡང་དོན་དུ་གཉེར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་འདི་ལ་དོན་གཏོད་པར་བྱེད་བ་མེད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདི་ཟ་བ་པོ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། དོན་ལོངས་སྤྱོད་དུས་རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་བ་སྟེ། གལ་ཏེ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པས་སིམ་པ་དང༌། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོའི་འགྱུར་བ་སྟེར་བར་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་འདི་ཟབ་པོ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །རང་བཞིན་ཕན་བྱེད་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སྦྱར་ཏེ། རང་བཞིན་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཕན་པ་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་འགྱུར་བ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་དེའི་ཚེ་རྟག་པ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་དེའི་གནས་སྐབས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ན། དེ་ཡང་འགྱུར་བ་ན་ཡོད་པས་ཇི་ལྟར་འདི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། རྟག་པ་ཉིད་ནི་དེའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་ཅན་བློ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཟབ་པོ་ཉིད་དུ་དོགས་པ་བསུ་སྟེ། འདི་རྣམ་པར་འགྱུར་བར་གྱུར་ནས་ཟ་བ་པོ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། བློས་ངེས་པར་བྱས་པའི་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་འཆར་བའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་བློའི་མེ་ལོང་ལ་ཞུགས་པའི་གཟུགས་བརྙན་མེ་ལོང་གཉིས་པ་ལྟ་བུའི་སྐྱེས་བུ་ལ་འཕོ་བ་དེ་ཉིད་འདིའི་ཟ་བ་པོ་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་འགྱུར་བར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་བརྙན་ཙམ་འཕོ་བ་ན་ཡང་སྐྱེས་བུའི་རང་གི་ངོ་བོ་འདོར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མེ་ལོང་བཞིན་དུ་དེའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཟ་བ་


DTG191_Page_0428
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བོ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྦྱོར་བ་འདི་ལ་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བློའི་མེ་ལོང་ལ་ཞུགས་པའི་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་མེ་ལོང་གཉིས་པ་ལྟ་བུའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དེ། དེ་གལ་ཏེ་སྐྱེས་བུ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བཤད་བའི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་ལྡན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སོ་ན་འདུག་པ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཟ་བ་པོ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། ཟབ་པོ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ལ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པ་ལས་ཟ་བ་པོ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་ཕན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་གཙོ་བོས་སྐྱེས་བུའི་བལྟ་བར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་ན་དེའི་ཚེ་དེ་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་སྐྱེས་བུ་དོན་ལ་འཇུག་པར་རིགས་ན། ཇི་སྲིད་དུ་བེམས་པོའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སེམས་པ་ཅན་དང་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་ཡང་ཞ་བོ་དང་ལོང་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པར་མི་རིགས་སོ། །འདི་ལྟར་ལོང་བས་ལམ་མ་དམིགས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདི་ཞ་བོའི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་རིགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་གཙོ་བོ་ནི་སྐྱེས་བུའི་བལྟ་བར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་བ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་ཚུན་དུ་ཕན་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཞ་བོ་དང་ལོང་བ་བཞིན་དུ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་གཙོ་བོ་ནི་སྐྱེས་བུའི་བལྟ་བར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་ཟ་བ་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ཟ་བ་ཡང་ཤེས་པར་མི་འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་བྱེད་བ་ཤེས་པ་ཟ་བ་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལས་མི་རིགས་པ་གཞན་ཅི་ཡོད་དེ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བྱན་པོ་ཚོད་མ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ལ། དེ་ཟ་བར་ནི་མི་ཤེས་པ་སྟེ། ཟ་བ་ཉིད་དུ་མི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཞིག་ཁོང་ནས་


DTG191_Page_0429
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དབྱུང་ངོ༌། །གཙོ་བོ་བློ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཙོ་བོའོ། །ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟ་བར་འདོད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འཇུག་པའོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། གཙོ་བོ་སེམས་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བློ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ལ་གནས་པའི་བལྟ་བར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་ནས། འཇུག་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་འགལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ལན་སྨྲས་པ་ནི། བློ་ལྡན་ཉིད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་གཙོ་བོ་བློ་དང་ལྡན་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། དེའི་ཚེ་འདི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུ་སེམས་པ་ཅན་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། བློ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་སེམས་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གང་ཞིག་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་གསལ་བ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པ་དེ་ནི་སེམས་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་ནི་བློ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་སེམས་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་སྐྱེས་བུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་བོ་ཅག་གི་བློ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་སེམས་པའི་ངོ་བོ་གཞན་དམིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཞན་གྱི་བློ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་དད་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་དྲི་རོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་སེམས་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ་རོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །བློ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རང་རྒྱུད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་བར་འདོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པ་ཡིན་ཏེ། རེས་འགའ་འདི་རང་རྒྱུད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དམ། ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་བས་ཡིན་གྲང༌། དེ་ལ་གལ་ཏེ་རང་རྒྱུད་ཀྱིས་ན་དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྔ་ན་མེད་པ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུའི་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་དང༌། གཏན་ནས་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འཇིག་པ་ཉིད་སངས་རྒྱས་པ་ལ་གྲགས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཁྱེད་ཅག་གྲངས་ཅན་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་དང༌། མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་གིས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་


DTG191_Page_0430
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བུ་ནི་སངས་རྒྱས་པ་ལ་མ་གྲུབ་པས་དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གང་ཡང་རུང་བ་ལམ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ཙམ་གྲུབ་པ་ན་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ལས་དངོས་པོ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དངོས་པོ་ཁོ་ན་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། དེ་ཉིད་འཁྲུལ་ལ་སོགས་ཡིན་ན། །སྒྲ་ནི་འཁྲུལ་བ་མེད་ན་ཡང༌། །སྒྲུབ་བྱེད་སྐྱོན་ལྡན་ཤེས་བྱ་སྟེ། །དངོས་ལས་དངོས་པོ་གྲུབ་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཅི་སྟེ་ཐལ་བ་ལ་བསྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཡང་བསྒྲུབ་བར་བྱ་བ་ལ་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཉེ་བར་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་སེམས་པ་ཅན་ལ་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་འཇིག་པ་དག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་འབྲེལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། གང་ཡང༌། འདི་རྟོག་པ། ཇི་ལྟར་འོ་མ་ཤེས་པ་མེད་ན་ཡང༌། །བེའུ་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་ལྟར། །དེ་ལྟར་གཙོ་བོ་སྐྱེས་བུ་རྣམ་གྲོལ་བའི། །རྒྱུ་མཚན་ཉིད་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་རྟོག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་མ་ནི་རང་དབང་དུ་བེའུ་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སོ་སོར་ངེས་པའམ། རེས་འགའ་བའི་རང་གི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དག་ལས་སྐྱེ་སྟེ། དེ་བ་སྐྱེས་པ་ན་བེའུ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་པས་ཤེས་པ་མེད་ཀྱང་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་གཙོ་བོ་འཇུག་པ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར་རྟག་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེ་ལས་གཞན་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར། རེ་ཞིག་རེས་འགའ་བའི་རྒྱུ་ཉེ་བ་ལ་རག་ལས་པ་དེའི་ནུས་པ་རེས་འགའ་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ། རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་བ་མེད་པ་རྟག་ཏུ་ཉེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུའི་དོན་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་བློ་དང་སེམས་པ་ཅན་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདིའི་བདག་མ་བཀག་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། སེམས་པ་ཅན་ལ་བདག་གི་སྒྲར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་སེམས་པ་ཅན་ལ་བདག་གི་སྒྲས་འདོགས་པ་ཙམ་ནི་མ་བཀག་གོ །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེ་ལ་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་བཀག་གོ །


DTG191_Page_0431
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་བོ་དང་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་སེམས་པ་ཅན་རྟག་པ་བརྟན་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེ་སྐྱེད་པའི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྟག་པ་ཡང་སྐྱེ་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་ལ་དཔེ་བཤད་པ། གལ་ཏེ་མེ་ནི་རྟག་གྱུར་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་མེ་རྟག་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་སྐྱེ་བོ་མེའི་དོན་དུ་བུད་ཤིང་སོགས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སེམས་པ་ཅན་རྟག་པ་དང་གཅིག་བུའི་ངོ་བོར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་འདུས་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་དུ་མཐོང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པར་འདོད་ཅེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མལ་ཆ་སྟན་གྱི་དཔེ་དང་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་འདོད་པ་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་བའམ། རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་སྤྱིར་གཞན་གྱི་དོན་ཙམ་མ་བརྟགས་ན་ཉམས་དགའ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་ཕྱོགས་དང་པོ་ཡིན་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་འདོད་དེ། མིག་དང་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ནས། ལུས་དང་རིག་བྱ་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕན་པ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་བ་སྨོས་ཏེ། འགྱུར་བ་མེད་པ་སྟེ། རྟག་པའི་ཕན་པ་ཉིད་ནི་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་མིག་ལ་སོགས་པས་སྒྲུབ་ན་དཔེ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་མལ་ཆ་དང་སྟན་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་གཡོ་བ་ཉིད་དེ། མི་རྟག་པ་ཁོན་ཕན་བ་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། འགྱུར་བ་མེད་པ་ལ་བོགས་དབྱུང་བར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་སྤྱིར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དང༌། བྱ་བའི་ཁྱད་པར་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསལ་ནས་གཞན་གྱི་


DTG191_Page_0432
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དོན་ཙམ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་གསུམ་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཡང་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སེམས་ལ་ཕན་འདོགས་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་ཅན་གྱིས་ཁས་བླངས་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱང་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གི་འདོད་པ་མི་འགྲུབ་སྟེ། བདག་སེམས་ལས་ཐ་དད་དུ་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་པ་ཅན་གྱིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ཡང་མ་གྲུབ་སྟེ། ཕན་ཚུན་ཕན་པ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཉིད་ནི་ཕ་རོལ་དང་ཚུ་རོལ་བཞིན་དུ་ལྟོས་པ་ཅན་ཡིན་བའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ནི་རྒྱུ་དུ་མས་བྱས་པའི་ཕན་པ་འཛིན་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང༌། འདུས་པ་ཉིད་ནི་བརྟགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་བའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་སེར་སྐྱ་བས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་བདག་བརྟག་པ་སྟེ་དགུ་བའོ།། །།ནམ་མཁའི་གོས་ཅན་གྱིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་བདག་དགག་པའི་དོན་དུ། རྒྱལ་དཔོག་པ་བཞིན་རྒྱལ་བ་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྒྱལ་བ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནམ་མཁའི་གོས་ཅན་དག་གོ །དེ་དག་ནི་འདི་སྐད་དུ་བདག་ནི་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོས་གནས་སྐབས་ཐ་དད་ལ་གནས་སྐབས་ཅན་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ། རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ངོ་བོས་ནི་གནས་སྐབས་རེ་རེ་ལ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ལོག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་སྨྲའོ། །བདག་གི་ཚུལ་གཉིས་པོ་འདི་ཡང་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་མི་བྱའོ། །འདི་ལྟར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཐ་དད་ཀྱང་གནས་སྐབས་པའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པའི་སེམས་པ་ཅན་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པ་དེ་ནི་རྫས་ཡིན་ནོ། །རྣམ་གྲངས་ནི་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཐ་དང་བ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་བསམ་པའོ། །དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལ་ཕྱོགས་གཉིས་ཏེ། སེམས་པ་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པའི་རྫས་ཏེ། རྣམ་གྲངས་དག་དང་འབྲེལ་པ་ན་རེས་འགའ་འགྱུར་བ་མེད་


DTG191_Page_0433
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བ་སྟེ། སྔར་ཡོད་པ་མདོར་བའི་སེམས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་ནམ། སྔར་གྱི་ངོ་བོ་དོར་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཕྱོགས་ཕྱི་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རྟག་པ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། གནས་སྐབས་ཅན་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར་བའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་དང་པོ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་དག་དེ་ལ་ཁྱབ་པར་ཏེ། གཞན་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སེམས་པ་ངེས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་མི་འཐོབ་སྟེ། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་སུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །སེམས་པ་ཅན་གང་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།། ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་དག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པའི་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་གཅིག་ཏུ་རྣམ་གྲངས་དག་ལས་རྫས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་ན་ཇི་སྲིད་དུ་ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རྫས་དང་རྣམ་གྲངས་དག་གཅིག་ཏུ་འདོད་ལ། གྲངས་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་ནི་ཐ་དད་དེ། དེ་ལ་གྲངས་ནི་གཅིག་དང་མང་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལྟར་རྫས་ནི་གྲངས་གཅིག་དང་ལྡན་ལ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་གྲངས་དུ་མའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ། །མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་གྲངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །མིང་ནི་མིང་དུ་བཏགས་པའོ། །དོན་ནི་འབྲས་བུའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང༌། ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ། །གྲངས་དང༌། མིང་དང་མཚན་ཉིད་དང༌། འབྲས་བུ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ན་ཐ་དད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བུམ་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བཤད་དོ། །འདི་ལྟར་བུམ་པ་ལས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་ཐ་མི་དད་དེ། བུམ་པའི་ཡུལ་དང་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཟུགས་ལ་


DTG191_Page_0434
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་དེ་དག་ཐ་དད་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བུམ་བ་ནི་གཅིག་ཡིན་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་བ་ནི་མང་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཐ་དད་པའོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་ནི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་བའི་རྣམ་གྲངས་ནི་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའོ། །བུམ་པས་ཆུ་ལེན་པའི་བྱ་བ་བྱེད་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་གོས་དམར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཐ་དད་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་པ་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བདག་གི་རྫས་དང༌། བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་བ་རྣམ་གྲངས་དག་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འབྲས་བུ་ཐ་དད་བ་ནི་འདི་ལྟར་རྟོགས་བར་བྱ་སྟེ། སེམས་བ་ཅན་གྱིས་ནི་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་ལ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕན་བ་དང་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་སྟོན་པ་ནི། གཟུགས་སོགས་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གྲངས་དང་མིང་ནི་ཐ་དད་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྫས་དང་རྣམ་གྲངས་དག་ཅེས་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དང་འབྲེལ་ཞིང༌། འབྲས་བུ་རྗེས་འཇུག་ལྡོག་པ་དག །མཚན་ཉིད་དོན་གྱི་ཐ་དད་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། འབྲས་བུའི་ཐ་དད་པ་སྟེ་དོན་གྱི་ཐ་དད་པ་ཉིད་དང༌། རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་བ་དག་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའོ་ཞེས་སྦྱར་བར་བྱའོ། །རྫ་དང་རྣམ་གྲགས་དག་ཅེས་བྱ་བ་འདིར་བཅད་དོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་རྫས་ནི་གཅིག་ཏུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པས་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྣམ་གྲངས་དག་ལས་རྫས་གཅིག་ཏུ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན། །རང་བཞིན་དབྱེར་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་རྫས་དང་རྣམ་གྲངས་དག་ཐ་མི་དད་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལས་བཟློག་པ་ཐ་དད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། གཅིག་ལ་གཅིག་གི་ཆོ་སྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་རེགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ཐ་དད་པ་བཀག་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་བརྗོད་


DTG191_Page_0435
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དོ། །རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དེ་བཀག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཐ་དད་པར་འགྱུར། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེ་ལ། དེ་ལས་བཟློག་པའི་ཐ་དད་པའི་གོ་སྐབས་རྙེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྣམ་གྲངས་དེ་དག་ཉིད་དང༌། སོ་སོར་ངེས་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོའི་རྫས་གང་ཡིན་པ་དེའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་མི་དད་པ་བཞིན་ནོ། །རྫས་དང་རྣམ་གྲངས་དག་གི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དོན་དམ་པར་རྫས་དང་རྣམ་གྲངས་དག་ཐ་མི་དད་ན་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དེ་ལྟར་རྫས་དང་རྣམ་གྲངས་དག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གང་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་དང་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་གྲངས་དག་གི་རང་བཞིན་བཞིན་ནོ། །རྫས་ཀྱང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པའི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཡང་ན་གང་ཞིག་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོ་བཞིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་གྲངས་རྣམས་ཀྱང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པ་ཁོ་ནར་མི་འགྱུར་རོ། །འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཡང་གཅིག་ཡིན་ན་ཐ་མི་དད་པའི་ཐ་སྙད་ཆད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དེ། བདག་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ནར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་བུམ་པ་དང་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ༌། །སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཐལ་བ་བསྒྲུབ་པའི་གཉིས་པའི་འབྲས་བུ་འཆད་དེ། རྫས་དེ་ཡང་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ངོ་བོས་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དང་ལྡན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐལ་བར་བསྒྲུབ་པ་བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཚང་བར་འགྱུར་དུ་དོགས་པས་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་བཞིན་ཞེས་བཤད་དེ། འདི་ནི་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ལ། རྫས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོའི་བདག་སྟེ་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁྱད་པར་བསྡུ་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་འགྲོ་མེད་འཇིག་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་


DTG191_Page_0436
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །རྣམ་གྲངས་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་བདག་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། འདི་ལས་ཀྱང་སྟེ་རྣམ་གྲངས་ལས་ཐ་དད་པ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལས་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་གྲངས་རྗེས་འགྲོའི་བདག་ཉིད་ཀྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེས་ན་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་རྫས་ཀྱི་བདག་ཉིད་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་མ་གྲུབ་སྟེ། མངོན་སུམ་དུ་འདོད་པའི་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་ལ་རྣམ་གྲངས་ལས་ཐ་དད་པའི་ལུས་སོ་སོར་སྣང་བ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་རོ་གཅིག་པའི་རྫས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ནི་སྣང་བར་མི་མངོན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གང་གི་ཚེ་རྣམ་གྲངས་ལས་ཐ་དད་པའི་རྫས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་གྲངས་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པ་ཇི་ལྟར་གྲུབ་ཅེ་ན། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དོན་བྱེད་རུང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་གྲངས་རྣམས་ནི་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དུ་མའི་རྣམ་པའི་དོན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཐུན་མོང་བ་ནི་ཆུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་གོས་ཁ་བསྒྱུར་བ་དང་མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེར་རུང་བ་ནི་ནུས་པའོ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་ཐུན་མོང་བའི་འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱའི་དོན་དུ་ཐ་མི་དད་པའི་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོ་མེད་ན་ཡང་ཐ་དད་པ་དེ་དག་ཉིད་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་གྲངས་གཅིག་གི་ཁྱད་པར་བརྗོད་དོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཉིད་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་ནི། གྲངས་སྣ་ཚོགས་པ་ནི། དེ་དག་ལ་གྲངས་ཐ་དད་པ་དང་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་ཡང་གཞག་པར་བྱའོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། མཚུངས་སོགས་ཤེས་བྱའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྗེན་པ་དང་སྨིན་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་དག་ཏུ་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་འཇིག་ན་ཡང་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་ན་རྟོག་པ་མེད་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་ནས་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་འདྲ་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ལྗང་གུ་དང་དམར་པོ་ལ་སོགས་པའི་


DTG191_Page_0437
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཁ་དོག་མི་མཐུན་པར་སྐྱེ་བ་ན་མི་འདྲ་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ངོ་བོ་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ན་ཡང་མཚུངས་པ་དང༌། མི་མཚུངས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་ཚུལ་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའོ། །མཚུངས་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མི་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་གཟུང་ངོ༌། །འོ་ན་ཅི་ལྟར་མིང་ཐ་དད་ཅེ་ན། རྣམ་པ་དེ་ལྟའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པ་དེ་ལྟའི་སྟེ། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་དོན་བྱེད་པར་རུང་བ་འདྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བརྡ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་གང་ལ་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པོ་ཞེས་མཇུག་སྡུད་པའི་སྒོ་ནས་སྟོན་པ་ནི། སྐྱེ་དང་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་གྲངས་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའོ། །འབའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་མི་དད་པའི་རྫས་གཅིག་གི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཡིན། དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་བྱ་བ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡོད་པའི་རྟགས་ལས་བདག་མེད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཀྱང་གྲུབ་པོ། །གང་ཡང་རྫས་ནི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྣང་བ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལེན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ཏེ། འདྲེས་པ་ནི་གཅིག་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྣམ་པར་ཕྱེ་ན་མི་སྣང་ངོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །འདྲེས་པ་ཉིད་ལ་རྒྱུ་བཤད་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཚུལ་གཉིས་ཆ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཏེ་བདག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གང་གི་ཕྱིར་ཚུལ་གཉིས་པ་ཡིན་ན་ཡང་མིའི་སེང་གེ་བཞིན་དུ་ཆ་མེད་པར་འདོད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཆ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་འདྲེས་པ་སྟེ། གཉི་གའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལོགས་ཤིག་ཏུ་མི་དམིགས་སོ།།


DTG191_Page_0438
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དེ་འདི་ནི་ཁྱེད་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འོན་ཏེ་ཚུལ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཆ་མེད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཚུལ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཐ་སྙད་འདི་ནི་དོན་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚུལ་གྱི་སྒྲས་རང་བཞིན་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཚུལ་གཉིས་ཏེ། རང་བཞིན་གཉིས་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱའོ། །རང་བཞིན་གཅིག་ལ་གཉིས་རིགས་པ་མ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཀྱིས་རང་བཞིན་གཉིས་བསྟན་པ་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི། དངོས་པོ་གཅིག་ལ་ཚུལ་གཉིས་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་དང་དུ་མ་ཉིད་དག་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་མིའི་སེང་གེ་དེ་ཡང་གཅིག་པུར་ཏེ་ཚུལ་གཉིས་སུ་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། མིའི་སེང་གེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡང་གི་སྒྲས་ནི་རྩོད་པའི་རྒྱུ་གཞིར་གྱུར་པ་མི་འཐད་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཅེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིའི་སེང་གེའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡན་ལག་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཆེས་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཡུལ་གནོད་པའི་ངོ་བོར་རོ། །གཞན་དུ་ན་དེ་ལྟར་སྣང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྦྲང་བུའི་རྐང་རྗེས་ཙམ་གྱིས་བསྒྲིབས་ན་ཡང་དེའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུས་བསྒྲིབས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་ནོར་བུ་གཟིའི་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་རྒྱས་པར་ཡན་ལག་ཅན་དགག་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་ནམ་མཁའི་གོས་ཅན་ཀྱིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་བདག་བརྟག་པ་སྟེ་བཅུ་པའོ།། །།གཞན་གཉིས་མེད་པར་ལྟ་བ་ལ་དམིགས་པའི་གསང་བ་པ་རྣམས་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཤེས་པ་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་གཞུང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་རྟག་པ་དང༌། གཅིག་པུའི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གསང་བ་པར་སྨྲ་བ་དག་གོ །འདིའི་ཚད་མ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། གཟུང་


DTG191_Page_0439
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་དེ་དག་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ས་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡན་ལག་ཅན་དང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཤུགས་ཀྱིས་ས་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱེད་དེ། འདི་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ས་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། ཉེས་པ་ཆུང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤེས་པ་ཙམ་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཉེས་པ་ཆུང་དུ་ཡང་བརྗོད་ཅེ་ན། རྟག་བ་ཉིད་བརྗོད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་བ་མི་རིགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གཟུགས་སྒྲ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ། །ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་གནས་སྐབས་ལ་བརྗོད་ལ། དེའི་གནས་སྐབས་མ་ཡིན་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་སྐབས་གཅིག་ཐམས་ཅད་ཉིད་དུ་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རིམ་གྱིས་རེས་འགའ་གཟུགས་སྣང་ལ། ཡང་གཞན་གྱི་ཚེ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་སྣང་ངོ༌། །དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་རྟག་པ་དང་གཅིག་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་གོས་ཁྲ་བོ་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ཅིག་ཅར་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ནི་རྟག་ཏུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རིམ་གྱིས་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ནི་གནས་སྐབས་གཞན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཅིག་ཅར་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་རིག་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། རྟག་ན་གནས་སྐབས་གཞན་ཡང་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གནས་སྐབས་དག་ནི་གནས་སྐབས་ཅན་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་གནས་སྐབས་ཅན་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པར་འགྱུར་བའམ། གནས་སྐབས་ཅན་བཞིན་དུ་གནས་སྐབས་རྣམས་ཀྱང་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གནས་སྐབས་རྣམས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་འདིའི་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པ་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཕན་འདོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ཤེས་པ་ཙམ་ཁས་ལེན་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་རྟག་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའམ། རྗེས་སུ་དཔག་པས་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་གྲང་རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་


DTG191_Page_0440
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རིགས་ལས་ཤེས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་གིས་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་རིམ་གྱིས་སྣང་བའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རིགས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ངོ་བོའི་གནས་སྐབས་པའི་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་མེད་དེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རིགས་པ་དེ་ཡང་རིམ་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་འཇིག་པར་གྲུབ་ན་ཐ་མི་དད་པ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་མི་གྲུབ་པོ་སྙམ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ན་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་སམ། འབྲས་བུའི་རྟགས་ཡིན་གྲང༌། རེ་ཞིག་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་འགའ་ཡང་མ་གྲུབ་པས་དེའི་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཅན་ཤེས་པ་ཙམ་གྲུབ་ན་ཡང་དེ་ལ་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཀྱིས་འགའ་ལ་ཡང་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུའི་རྟགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེའི་འབྲས་བུ་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་འབྲས་བུ་གཞན་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཡང་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པས་ཤེས་པ་རྟག་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པར་མི་རིགས་སོ། །གཞན་ཡང་ཕྱོགས་འདི་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་གིས་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་འཇིག་ཅིང་སྐྱེས་བུ་སོ་སོའི་ཤེས་པ་དུ་མ་རྒྱུད་ཐ་དད་པ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་ཕྱོགས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུན་སྐྱེ་བའི་དབང་གིས་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་འབྱོར་གོམས་པའི་རིམས་གྱིས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཤེས་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མ་དག་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ལོག་པ་ལས་བྱང་གྲོལ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱ་


DTG191_Page_0441
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་འབད་པ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གིས་བདག་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་དོའི་ཕྱོགས་དེ་ལ་ནི་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པར་འགྱུར། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་རྟག་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གནས་སྐབས་གཞན་ལོགས་ཤིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐར་པ་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྟག་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཅིངས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནི་རྒྱུན་ཐ་དད་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང༌། དག་པ་རྣམས་རྣམ་པར་རིག་པར་འདོད་དེ་དེའི་ཕྱིར་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་དག །དེ་ནི་དྲིར་བཅས་དྲི་མ་མེད། །གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་དེ་མ་གྱུར། །ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་གྲོལ་བར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་རྣམ་དག་དེ་མ་གྱུར། །འབད་པ་འབྲས་བུ་མེ་དཔར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་ནི་བཏགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་མོད། དོན་དམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། དེ་ལ་བཏགས་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །ཤེས་པ་མི་རྟག་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཁྱེད་ཅག་བྱང་གྲོལ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང༌། འཁོར་བ་ལས་འདའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྒོམ་པའི་འབད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་ངལ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་པ་ནི། རྣལ་འབྱོར་གོམས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཟློག་པའམ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་འདི་འབད་པ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ན། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་འདི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་མི་བྱེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་འདི་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་སྤང་བར་མི་ནུས་ཏེ། རྟག་པ་ནི་མི་འཇིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདོར་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་བསྒོམས་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤེས་པ་རྟག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་རིགས་


DTG191_Page_0442
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་གསང་བ་བའི་བདག་བརྟག་པ་སྟེ་བཅུ་གཅིག་པའོ།། །།གནས་མའི་བུ་བས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་གང་ཟག་དགག་པའི་ཕྱིར། ལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་མའི་བུ་པ་དག་གོ །དེ་དག་ནི་བདག་ཉིད་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྲས་སུ་རློམ་ན་ཡང་བདག་གང་ཐག་གི་ཐབས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་དག་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །གང་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་མེད་པ་གསུང་བའི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྲས་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པར་འགྱུར་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཞད་གད་དུ་བྱེད་པའི་ཚིག་གིས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། བདེ་བར་གཤེགས་པ་པར་རློམ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདི་ལྟར་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་དང༌། རང་གིས་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའི་ཟ་བ་པོ་དང༌། གང་ཡང་ཕུང་པོ་སྔ་མ་ཡོངས་སུ་དོར་ནས་ཕུང་པོ་གཞན་ལེན་པས་འཁོར་བ་པ་དང་གྲོལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་འདི་ནི་བདག་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གང་ཟག་ལ་འདོད་པའི་ཕྱིར་མིང་ལ་རྩོད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་གང་ཟག་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཉིད་ལ་རིགས་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། མུ་སྟེགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་གང་ཟག་ཕུང་པོ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་དེ་ནི་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་བདག་ཏུ་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བདག་རྟག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །བདག་རྟག་པ་ནི་བྱེད་པ་པོ་དང་ཟབ་པོ་ལ་སོགས་པར་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ནི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་བདག་རྟག་པའི་མཐའ་བཀག་པ་དང༌། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང༌། འགལ་ལོ། །འོ་ན་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ལ་རག་མོད་ཅེ་ན། དུ་མ་སོགས་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་གང་ཟག་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ཉིད་ཡིན་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཕུང་པོ་མང་པོ་དག་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་དུ་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་གཅིག་ཏུ་ཡང་འདོད་དེ། ཇི་སྐད་དུ་འཇིག་རྟེན་སྐྱེ་བ་ན་གང་ཟག་གཅིག་སྐྱེ་སྟེ།


DTG191_Page_0443
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ༌། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་གང་ཟག་ཀྱང་ཕུང་པོ་བཞིན་དུ་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བྱས་པ་ཆུད་ཟོས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆད་པ་སྨྲ་པ་དགག་པ་མཛད་པས་དེའི་ཕྱིར་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་གང་ཟག་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ། །དེ་དག་ལ་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཁྱེད་ཅག་གིས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་རང་གི་ཚིག་ཉིད་ཀྱིས་གང་ཟག་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་དངོས་པོ་ལས་དེ་ཉིད་དང༌། གཞན་དག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ་ནམ་མཁའི་པདྨ་བཞིན་ནོ། །གང་ཟག་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པ་ནི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་འདི་ལ་ཁྱབ་པ་གྲུབ་ཅེ་ན། དངོས་པོ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་ནི་དངོས་པོ་ལས་དེ་ཉིད་དང༌། གཞན་ཉིད་ལས་མི་འདའ་སྟེ། གོ་སྐབས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ངོ་བོ་མེད་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་བརྟགས་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཐ་དད་ཐ་དད་མེད་རྣམ་རྟོག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་ཉིད་ལ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྟེན་གྱི། དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ལ་སོགས་པར་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ནི་དངོས་མེད་ཉིད་ལ་སྟེ། རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ལ་རིགས་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་ནི་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ལ་སོགས་པར་བསྟན་དུ་མེད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྤྲེལ་ཏེ། དེ་ལ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་དག་ལས་གོ་སྐབས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་གོ་སྐབས་གཞན་མེད་ཅེ་ན། གང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཟག་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་དེ་ལ་མེད་ཅེས་དགག་པ་དེ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་དགག་པ་ནི་རང་བཞིན་གཞན་


DTG191_Page_0444
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྒྲུབ་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་དངོས་པོ་གང་ཞིག་གང་གི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་དེ་ནི་དེ་ལས་གཞན་ཡིན་ཏེ་ཚོར་བ་ལ་གཟུགས་བཞིན་ནོ། །གང་ཟག་ཏུ་བརྗོད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་ཡང་དངོས་འདི་དེ་ཉིད་མིན་པ་བཀག་པ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེ་ཉིད་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཁོ་ན་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་དོན་གཞན་བཀག་པ་ནི་དེ་ཉིད་སྒྲུབ་པ་མེ་དཔར་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་དེ་ནི་རང་བཞིན་འགའ་ཡང་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་བཀག་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་བཀག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་དངོས་པོ་གང་ཞིག་གང་ལས། དོན་གཞན་ཉིད་བཀག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་རང་གི་རང་བཞིན་ལས་དོན་གཞན་ཉིད་བཀག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །གང་ཟག་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་དོན་གཞན་ཉིད་བཀག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དངོས་པོ་ནི་དངོས་པོ་དེ་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་རྩ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ན་གང་ཟག་རྟགས་སུ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ནི་གང་ཟག་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དམ་བཅས་པ་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ནི། གང་ཟག་ཕུང་པོ་ལས་གཞན་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གང་ཟག་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ན། གང་ཟག་ཕུང་པོ་དག་ལས་གཞན་ཉིད་དུ་ཆེས་གསལ་པོར་འཐོན་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། འགལ་བའི་ཆོས་དང་འབྲེལ་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཟག་ཕུན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལུས་ཅན་དང་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ལྡན་པའི་གཟུགས་དང་ཚོར་བདག་ལྟ་བུའོ། །ཕུང་པོ་དང་གང་ཟག་དག་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་བརྗོད་དུ་མེད་


DTG191_Page_0445
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པ་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་ཚོར་བ་ལ་སོགས་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཟག་ནི་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དག་ཏུ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་འདོད་ལ། གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལས་ཕན་ཚུན་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པས་དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལས་ཀྱང་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་གྲུབ་བོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་དག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་ཟག་ནི་དེ་ལྟར་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འདོད་དེ། དེ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ནི་འདི་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་དང་གཞན་དག་ཏུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་གང་ཟག་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་དུ་མ་ཟད་ཀྱི། འདི་ལས་ཀྱང་སྟེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པའོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་པ་དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ཁོ་ན་ལ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་གང་ཟག་བརྗོད་དུ་མེད་ན་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དེའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་སྐད་


DTG191_Page_0446
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཅིག་མ་ཉིད་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཤིང་ཉིད་ལོག་པ་ན་ཤིང་ཤ་པ་ཉིད་ལྡོག་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ། མི་རྟག་ཉིད་དུ་བརྗོད་མིན་གང༌། །དེ་ནི་འགའི་ཡང་རྒྱུ་མ་ཡིན། །ཞེས་གང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་གང་ཟག་རྟག་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པ་འགལ་བར་གྱུར་ན། གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དེ་ལྟར་རྟག་པར་ཡང་ཡིན་པས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་དོན་དམ་པར་ནུས་པ་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པ་གཉིས་ཀ་དང་བྲལ་བའི་དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་རྣམ་པ་གཅིག་གཏོང་བ་དང་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་དག་ནི་དེ་ལས་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང་བཏང་བ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ནི་གང་ཟག་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་སྒྲར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ན་མ་བཀག་སྟེ། རང་དབང་ཅན་འདོད་པ་ཙམ་ལ་རག་ལས་པ་ནི་སུས་ཀྱང་དགག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་དམ། འོན་ཏེ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་འདི་འདིར་དཔྱད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་རྟག་ཏུ་གནས་པ་འཇིག་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། གང་གི་རང་བཞིན་འཇིག་མེད་པ། །དེ་ལ་མཁས་རྣམས་རྟག་ཅེས་བརྗོད། །ཅེས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འདི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་གནས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་དང་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཕུང་པོ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། གང་ཟག་ལ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལོག་པ་ན་ཡོད་པ་ལྡོག་པར་གྲུབ་པོ། །གལ་ཏེ་གང་ཟག་མེད་པ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྲོག་གང་ཡིན་པ་དེ་ལུས་


DTG191_Page_0447
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡིན་ནམ། སྲོག་ཀྱང་གཞན་ལ་ལུས་ཀྱང་གཞན་ཡིན་ཞེས་ཞུས་པ་ལ། འདི་ནི་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས། གང་གི་ཕྱིར་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ཅིའི་ཕྱིར་མ་གསུངས་ཤེ་ན། ལུང་དང་འགལ་བ་དག་ལ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་གང་ཟག་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་ཆོས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལུང་བསྟན་པར་འོས་ན་ཇི་ཙམ་དུ་ཆོས་ཅན་དེ་ཉིད་མ་གྲུབ་ན་དེ་ཇི་ལྟར་མེད་པ་དེའི་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར། རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ལ་ནི་གང་གིས་འདི་ལུང་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་རྣོ་བ་ལ་སོགས་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ཟག་བརྟགས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་ནི་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཀྱི། མེད་དོ་ཞེས་ནི་མ་གསུངས་ཏེ། གཞན་གྱི་ཆོས་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་བརྟགས་སུ་ཡོད་པ་ཡང་མེད་པ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་དོན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་སྐལ་བ་དང་མི་ལྡན་པའི་གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོའི་བསམ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་མེད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་མ་གསུངས་སོ། །ཇི་སྐད་དུ། ལྟ་བའི་མཆེ་བས་སྨས་པ་དང༌། །ལས་རྣམས་འཇིག་པ་ལ་ལྟོས་ནས། །སྟག་མོས་ཕྲུ་གུ་ཁྱེར་བ་ལྟར། །རྒྱལ་བས་ཆོས་རྣམས་བསྟན་པ་མཛད། །ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་ལ་སོགས་པས་མཛོད་དང་དོན་དམ་པ་བདུན་ཅུ་པ་ལ་སོགས་པར་དགོངས་པ་གསལ་བར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྩོན་པ་བྱས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་དུ་གོ་བར་བྱའོ། །འདིར་ནི་གཞུང་མངས་ཀྱིས་འཇིགས་ནས་མ་བྲིས་སོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན། རྫུས་ཏེ་བྱུང་བའི་སེམས་ཅན་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ལྟར་དྲང་ཞེ་ན། མེད་པ་དག་དགག་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་སྣ་ཚོགས་པ་སྟོན་པ་ནི་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་གང་ལས་སེམས་ཅན་བཏགས་པ་དེ་ནི་འཁོར་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ལ་དགོངས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་སྐད་ཅིག་ལྡོག་པ་མེད་པ་བརྒྱུད་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་མེད་པར་གོ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་མེད་པས་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་མ་གྲུབ་


DTG191_Page_0448
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པོ་ཞེས་གདུལ་བྱ་མེད་པར་བལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་དགེ་སློང་དག་ཁུར་ཡང་བསྟན་པར་བྱའོ། །ཁུར་ལེན་པ་དང་ཁུར་འདོར་བ་དང༌། ཁུར་ཁྱེར་བ་ཡང་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཁུར་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་རྣམས་སོ། །ཁུར་ལེན་པ་ནི་སྲིད་པའོ། །ཁུར་འདོར་བ་ནི་ཐར་པའོ། །ཁུར་ཁྱེར་བ་ནི་གང་ཟག་གོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དྲང༌། ཁུར་ཉིད་ཁུར་ཁྱེར་བར་རིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཚོགས་པ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཚོགས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དུས་མཚུངས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཁོ་ན་ཚོགས་པའི་ཐ་སྙད་རྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཉིད་ཅིག་ཅར་མི་འབྱུང་བ་ལ་རྒྱུན་ཞེས་བསྟན་ཏེ། རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་རྟོག་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་རྒྱུན་དང་ཚོགས་པ་དག་གི་སྒྲས་བསྟན་པས་དེས་ན་ཚོགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐུགས་ཀྱིས་ཏེ། ཚོགས་པ་ལ་སོགས་པའི་དགོངས་པས་ཁུར་དང་དེ་ཁྱེར་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །སོགས་པའི་སྒྲ་དང་པོས་རྒྱུན་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ༌། །གཉིས་པས་ནི་ཁུར་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་ཕུང་པོ་ཚོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་རྒྱུན་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་བརྗོད་པར་འདོད་པས་གང་ཟག་ཁུར་ཁྱེར་བ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། དེ་ཉིད་ལ་འཇིག་རྟེན་ན་གང་ཟག་ཏུ་རློམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁུར་ཁྱེར་བའི་གང་ཟག་གང་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་པ་ལ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་གང་ཟག་འདིའི་རིགས་ནི་འདི་ལྟ་བུ། རུས་ནི་འདི་ལྟ་བུ། ཟས་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཟ་ཟ། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་མྱོང༌། འདི་ལྟར་ཚེ་རིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གང་ཟག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་ཚོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཉིད་ལ་ཅི་ནས་ཀྱང་བཏགས་པར་ཡོད་པ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་རྟག་པ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་གཞན་ནི་ཤེས་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་དུའོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཁུར་ལེན་པ་ཡང་ཕུང་པོ་དག་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གང་ཟག་བཞིན་དུ་ཕུང་པོའི་ནང་དུ་མ་གཏོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕུང་པོ་གཞན་དེ་དག་བསྐྱེད་པར་བྱ་བར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་སྔ་མ་དེ་དག་ཉིད་ཁུར་ཞེས་བྱ་བར་གསུངས་ལ། གང་དག་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ནི་ཁུར་ཁྱེར་བ་ཞེས་གསུངས་པས་འདི་ནི་ཤེས་


DTG191_Page_0449
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གསལ་བར་བྱེད་པར་སྨྲས་པ། བདག་ཁས་མི་ལེན་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་འདི་དོན་དང་ལྡན་པར་གཞག་པར་མི་ནུས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བཙུན་པ་གཟུགས་བདག་མ་ལགས། བཙུན་པ་ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདག་མ་ལགས། དེ་བཞིན་དུ་དགེ་སློང་དག་གཟུགས་འདི་ནི་ཁྱོད་མ་ཡིན། ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཁྱོད་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གསུངས་ཏེ། འདིས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ང་རྒྱལ་གྱི་ཡུལ་ཉིད་བཀག་ལ་འདི་ནི་ཁྱད་པར་བཀག་པ་ཡིན་གྱི། སྤྱི་བཀག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཁས་མི་ལེན་ན་ཡང་སྤྱི་ཉིད་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། ཁྱོད་ཉིད་དང༌། བདག་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དགག་པ་ནི་གཞན་སྒྲུབ་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་གཡོན་པས་མི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་གཡས་པས་མཐོང་ངོ་ཞེས་གོ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ཀྱང་མི་མཐོང་ན་གཡོན་པ་སྨོས་པ་དོན་མེད་དེ་མི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁོ་ན་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་གཟུགས་བདག་མ་ཡིན་པ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདག་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་གསུངས་པ་ན། དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་བདག་ཡོད་དོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའམ་གཞན་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། ཐམས་ཅད་དུ་བདག་ཡོད་དོ་ཞེའོ། །འདིར་སྨྲས་པ། ཁྱད་པར་དག་ནི་དགག་པ་ཡང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་རིའི་རྩེ་མོ་ཉི་ཤུ་མཐོ་བ་བློ་གྲོས་ངན་པ་རྣམས་ལ་འཇུག་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་བདག་ཡིན་པ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདག་ཡིན་པའི་བར་དང༌། གཟུགས་ལ་བདག་གནས་པ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་གནས་པའི་བར་དང༌། བདག་གཟུགས་དང་ལྡན་པ་ནས་བདག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་བར་དང༌། གཟུགས་བདག་གི་ཡིན་པ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདག་གི་ཡིན་པའི་བར་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་དང་པོ་ལྔ་དགག་པའི་ཕྱིར། དེའི་ལྟ་བ་ཅན་ལ་ཁྱད་པར་གྱི་ཚུལ་གྱིས་བཀག་པ་མཛེས་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་བདག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་དེ་དག་གང་དག་ལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་དེའི་ལྟ་བ་ཅན་ཏེ།


DTG191_Page_0450
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བློ་གྲོས་བླུན་པོའི་དོགས་པའི་གནས་གང་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་བཟློག་པ་ཡིན་གྱི། འདི་ལ་སྒྲུབ་པ་འགའ་ཞིག་བཞེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཉན་པ་པོ་ལེགས་པར་མི་སྦྱོར་བའི་ཚིག་སྨྲ་བ་ན་སྟོན་པ་པོ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་གནས་མའི་བུ་པའི་བདག་བརྟག་པ་སྟེ་བཅུ་གཉིས་པའོ།། །།གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་འདི་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཡང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་མཐའ་དག་ལ་ཁྱབ་པའི་སྐད་ཅིག་མར་འཇིག་པ་བསྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་དང་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་མཐའ་དག་གི་ཚོགས་སྒྲུབ་པ་གཅིག་གིས་གསལ་བ་ཡིན་ན་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་གཞུང་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བཀོད་པས་ཚིག་རེ་རེ་ནས་བརྗོད་ནས་སུན་འབྱིན་པ་རྩོམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ངལ་བར་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ། ཐབས་སླ་ལ་ཉུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་སུན་འབྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གཞན་ཁ་ཅིག་དག་གིས་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པའམ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་བཀག་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་མི་འདོད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་དང་དངོས་པོ་མཐའ་དག་གི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མར་འཇིག་པ་བསྒྲུབས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ་ནས་གང་ཟག་གི་མཐར་ཐུག་པ་བཤད་ཟིན་པ་དང༌། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་དང༌། ཡོན་ཏན་དང༌། རྫས་ལ་སོགས་པ་དང་སྒྲ་དང༌། དོན་དག་དང༌། ཚད་མ་དང༌། གཞལ་བྱ་དག་དང༌། ནོར་བུའི་གཟི་ལྟ་བུར་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པའི་དངོས་པོ་དང༌། དུས་གསུམ་དུ་འཇུག་པའི་ངོ་བོ་དང༌། ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་པས་ཁས་བླངས་པའི་འབྱུང་བ་བཞི་དང༌། རྒྱལ་དཔོག་པས་འདོད་པའི་རིག་བྱེད་ཀྱི་སྒྲའི་ཚོགས་ཁྱད་པར་མེད་པར་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མར་འཇིག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །གསལ་བར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་གསུམ་པའི་གཏན་ཚིགས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྟན་པའི་དངོས་པོ་བརྟགས་པ་འདི་ཉིད་ལ་བསྟན་བཅོས་མཐའ་དག་གི་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ཞེ་ན། བྱས་དང་མ་བྱས་ཉིད་སྒོ་


DTG191_Page_0451
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ནས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ནི་རིགས་པ་ཅན་ལ་སོགས་རྣམས་སྐད་ཅིག་མའི་དངོས་པོ་གཅིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ན། བྱས་པ་དང་མ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དངོས་པོ་རྣམས་ཕུང་པོ་གཉིས་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ནི་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ལ་ལ་ནི་མ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཞན་དག་གིས་ཏེ། གནས་མའི་བུ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་དང་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་ཕུང་པོ་གཉིས་སུ་འདོད་དེ། འདི་ལྟར་དེའི་འདོད་པས་བློ་དང་སྒྲ་དང་མེ་ལྕེ་ལ་སོགས་པ་སྐད་ཅིག་མ་དག་ཡིན་ལ། ས་དང་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་དག་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ལྟ་བའི་དབྱེ་བས་གནས་པ་ན་རེ་ཞིག་གང་དག་བྱས་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེ་དག་ཕྱོགས་སུ་བྱས་ནས་ཚད་མ་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིག་པ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་མཚན་ཉིད་གསུམ་པའི་གཏན་ཚིགས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དངོས་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་དངོས་པོ་གང་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་དེ་དག་ནི་དེའི་ངོ་བོར་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དེ་མ་ཐག་པའི་འབྲས་བུའི་ཚོགས་པ་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་ངེས་པ་བཞིན་ནོ། །སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་བྱས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་འཇིག་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྒྱུ་གཞན་ཞེས་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གཏན་ཚིགས་དེ་ཡང་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལས་ཐ་དད་པའོ། །ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རྒྱུ་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་རང་གི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེར་ངེས་པའི་ངོ་བོས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་གང་དག་གང་དུ་ཡང་མ་ངེས་པ་དེ་དག་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་སོ་མ་བཏང་བ་སོ་བཏང་བ་དག་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདིར་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེའོ། །འོན་ཏེ་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམས་འཇིག་པ་ལ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་དེ་ལྟ་ཡང་


DTG191_Page_0452
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་གནས་ནས་ཡུལ་དང་དུས་གཞན་དུ་དངོས་པོ་འཇིག་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་མ་གྲུབ་པའོ། །གལ་ཏེ་འདི་ནི་ལྟོས་མེད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པའོ། །དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་གང་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་འགའ་ཞིག་ཏུ་འམ་རེས་འགའ་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་ཡུལ་དང་དུས་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར། ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ག་ལས་མ་འཁྲུལ་པ་ཡིན། འདི་ལྟར་ཡུལ་དང་དུས་གཅིག་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་གཞན་དུ་འཇུག་པ་ན། ཇི་ལྟར་མི་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། འདི་ལྟར་དེའི་ལྟོས་པ་ནི་དེ་ལྟར་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བསམ་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་གལ་ཏེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པར་འདོད་ན། འོ་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་འགའ་ཞིག་དག་འཇིག་པ་ལ་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པར་མཐོང་སྟེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །གང་ཡང་བློ་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གལ་ཏེ་ཐོ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡུལ་དང་དུས་ལ་ལྟོས་པས་དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པར་བྱས་ནས་ལན་གདབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ཅན་ཀུན་འཇིག་པ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ལ་མི་ལྟོས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་རྣམས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཕན་མི་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་མི་འདོགས་པ་ཡང་ལྟོས་པར་མི་རིགས་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འཇིག་པ་བྱེད་ན་རེས་འགའ་དངོས་པོ་འམ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་གྲང༌། དེ་ལ་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འཇིག་པ་དང་ལྡན་པ་འདི་དངོས་པོ་ལས་དོན་གཞན་དུ་མ་གྱུར་པ་བྱེད་དམ། དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བྱེད། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་


DTG191_Page_0453
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཉིས་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར། གཉི་གའམ་གཉིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་གཅིག་གཏོང་བ་དང་ཡོངས་སུ་ལེན་པ་དག་ནི་དེ་ལས་གཞན་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་དང་ལེན་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ལ་སྒྲུབ་དང་དགག་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ནི་རང་གི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མི་མཐུན་པ་དང་རྒྱུ་མེད་པར་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བཞིན་དུ་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲུབ་པ་ཡང་བྱེད་པར་མི་རིགས་ཏེ། རྒྱུ་ལྡོག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་དངོས་པོ་འདི་རང་གི་རྒྱུ་ཀོ་ན་ལས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་གཞན་གྱིས་འཇིག་པར་བརྗོད་པའི་རང་བཞིན་གཞན་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ། །ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་ན་ཆ་ཤས་ཀྱིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་གཅིག་གི་རང་བཞིན་ལ་གཉིས་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དངོས་པོའི་ཆ་ཤས་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རང་གི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་ན་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དེའི་དུས་ཕྱིས་རྒྱུ་གཞན་གྱིས་རང་བཞིན་གཞན་བྱེད་པར་འགྱུར། གང་ཞིག་གྲུབ་པ་ན་གང་མ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་མི་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་དུས་ཕྱིས་སྐྱེ་བའི་འཇིག་པའི་དངོས་པོ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ནོ། །གང་ན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་དེར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེ་ལ་ཡང་འཇིག་པའི་རྒྱུས་ནི་དངོས་པོ་ལ་ཅི་ཡང་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དངོས་པོ་ལས་ནི་ཐ་དད་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་བྱེད་པ་ན་ཕན་བཏགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་འབྲེལ་པའི་འཇིག་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་ཕན་བཏགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་རིགས་ཏེ། འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཐ་དད་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་


DTG191_Page_0454
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མེད་ལ། དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མེད་དེ། དེ་ནི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་འབྲེལ་པ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་ཡང་དངོས་པོ་གཞན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དམིགས་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་དམིགས་པའི་འབྲས་བུའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ཆུ་འཛི་པ་དང༌། རྗེ་ངར་གཅོག་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ༌། །འཇིག་པ་ཐ་དད་པ་དེས་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་དང༌། གེགས་བྱས་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་གནས་སྐབས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཉམས་པར་མི་བྱེད་པའམ། སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའམ། གེགས་བྱེད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མདོར་བ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་གེགས་བྱེད་པ་མེད་པ་སྔར་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་སྒྲིབ་པ་དང་གེགས་བྱེད་པ་མི་རིགས་སོ། །འདི་སྙམ་དུ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པ་ཐ་དད་པ་དེས་དངོས་པོ་འཇིག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འཇིག་པའི་མིང་ཅན་དངོས་པོ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འཇིག་པ་དངོས་པོའི་འཇིག་པ་བྱེད་པ་ན་ཅི་གཞན་ནམ། གཞན་མ་ཡིན་པའམ། ཡང་ན་ཞིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ན་འཇིག་པར་བྱེད་ཅེས་འདི་ལ་ཡང་ཐོ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་ལའང་རྗེས་སུ་འཇུག་སྟེ། དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་བཤད་ཟིན་པ་དང༌། འཆད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་འདི་འཇིགས་པས་འཇིག་པ་གཞན་བྱེད་ན་དེ་ལ་ཡང་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་ནས་དངོས་པོ་མེད་པར་གྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོའི་རྒྱུར་འགྱུར་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་


DTG191_Page_0455
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དེ། དངོས་པོ་བཀག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འཇིག་པ་འགའ་ཞིག་གིས་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བོང་བུའི་རྭ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་ཡིན་ཏེ་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །འཇིག་པ་ཡང་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འདི་ཡི་ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། །རྒྱུ་ཡི་ནུས་པས་སྐྱེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུའི་ནུས་པས་ཐོབ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །དོན་འདི་ལ་རིགས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་རྩོད་པ་མེད་དེ། འདི་ལྟར་ཡོད་པ་དང་འདུ་བ་འམ། རང་གི་རྒྱུ་དང་འདུ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བརྗོད་ལ། འཇིག་པ་ལ་ནི་ཡོད་པ་དང་འདུ་བ་འམ། རང་གི་རྒྱུ་ལ་འདུ་བ་མེད་དེ། དེ་ནི་རྫས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་དང་རྟེན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འཇིག་པ་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་རག་མོད། དེ་ལ་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་དངོས་མེད་གང་ཡིན་པས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡང་ཇི་ལྟར་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཅེས་དགོས་པ་ལ་འདི་སྐད་དུ། མ་ཡིན་དགག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མ་ཡིན་བར་དགག་པ་ལ་རྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་ལས་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་བརྗོད་དོ། །དེ་ལ་ཡང་སྔར་བཤད་པའི་ཉེས་པ་ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ །ཅི་སྟེ་ཉེས་པ་འདིས་འཇིགས་ནས་མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འཇིག་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་རྒྱུ་དག་གིས་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། མེད་བར་དགག་པའི་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། དེ་ལ་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གིས་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་མི་བྱེད་པ་ཉིད་གསལ་རབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་།འོན་ཏེ་དངོས་པོ་མི་བྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།


DTG191_Page_0456
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདི་ལྟར་མེད་པར་དགག་པ་ཡིན་ན་དགག་པ་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་བྱེད་པ་ནི་དངོས་པོ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་རྒྱུར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་འཇིག་པའི་རྒྱུ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །འདི་རྣ་མ་བུག་པས་སྨྲས་པའི་འཇིག་པ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ་ཚད་མ་དག་བསྟན་པར་འདོད་ན། དངོས་པོ་ཡོད་པའི་དུས་དག་ཏུ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་དུས་སུ་འཇིག་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་གནས་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་པ་ལས་སྔར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མ་སྐྱེས་པ་འཇིག་པར་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་འཇིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིས་ཡུན་རིང་པོ་ནས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུ་ཞིག་པ་ནི་ཡང་འཇིག་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐལ་བར་བྱས་པ་ལས་འབར་བ་བཞིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དངོས་པོའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ལ་འཇིག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དུས་ངེས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་གྲུབ་པོ། དུས་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རེས་འགའ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ཡིས་ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། །ལྟོས་པ་མེད་པར་འགྱུར་པ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལྟོས་པ་མེད་པ་ནི་རེས་འགའ་བ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ། །འདི་ལས་ཀྱང་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོའི་དེ་མ་ཐག་བྱུང་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་གཏན་ཚིགས་གསུམ་པོ་འདི་དག་སྨྲས་ཏེ། འཇིག་པ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། རེས་འགའ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། དངོས་པོ་སྐྱེ་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་སངས་རྒྱས་པས་ཀྱང་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། མ་བྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པས་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པའོ། །འདིར་གསལ་བྱེད་པས་སྨྲས་པའི་རིགས་པ་ཡང་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་འདི་སྐད་དུ་སྨྲས་ཏེ་འཇིག་པ་ལ་རྒྱུ་མེད་དོ་ཞེས་


DTG191_Page_0457
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྨྲ་བ་ལ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། ཅི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འཇིག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྟག་པ་ཉིད་གཅིག་ཡིན། ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་རྒྱུ་མེད་པ་གཉིས་དམིགས་ཏེ། རྟག་པ་དང་མེད་པའོ། །འདི་ལྟར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པ་གཞན་མེད་དོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་འཇིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་འདི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། མེད་པ་ལ་འོང་བ་དང་འགོར་བ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རྟག་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་འཇིག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཡང་ལྷན་ཅིག་གནས་པར་མི་འདོད་ན་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་སྒྲར་གྱུར་པ་འཇིག་པ་རྟག་ཏུ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མ་སྐྱེས་པ་འཇིག་བར་ཡང་མི་རིགས་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གྲགས་པ་ནི་མེད་དོ། །དེས་ན་མ་སྐྱེས་པ་འཇིག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་རིག་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལན་འདེབས་པ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སྒྲུབ་པ་དང༌། དགག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་གཡོ་བ་ནི་འཇིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པར་བརྗོད་པ་འམ། ཡང་ན་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བཀག་པའི་མཚན་ཉིད་ཞིག་པའི་མིང་ཅན་གཞན་གྱིས་འཇིག་པ་ལ་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་འཇིག་པ་སྔ་མ་ལ་གལ་ཏེ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གིས་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའི་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་འདི་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་དེ་ཉིད་དངོས་གང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་ཁྱེད་ལ་འཇིག་པ་རྒྱུ་མེད་པར་གྲགས་ཤེ་ན། གཞན་


DTG191_Page_0458
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མེད་ཕྱིར་ན་རྒྱུ་མེད་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཞན་མེད་པ་པོ་ལས་ཐ་དད་པ་དུས་ཕྱིས་ཀྱི་ཐོ་བ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་མེད་ཅན་དུ་འདོད་ཅེས་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་འདི་ཡང་རེས་འགའ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། སྔར་མ་བྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་གཉིས་གྲུབ་པོ། དངོས་པོའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཡང་གལ་ཏེ་སྤྱིར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་འདི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་དངོས་པོའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་འདི་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་ཉིད་འདི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་བ་ནི། དངོས་པོའི་དེ་མ་ཐག་བྱུང་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་གཡོ་བའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་མི་དད་པའོ། །གང་གིས་འདི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཆ་ཤས་མེད་པའི་དངོས་པོ་ལ་ནི་ཆ་ཤས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རང་བཞིན་བཞིན་དུ་དེ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་འཇིག་པ་དེ་གྲུབ་ན་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །གང་ཡང་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་འཇིག་པའི་ངེས་པ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཅན་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཆོས་དེ་ལྟར་ངེས་པར་བྱས་པའི་ལུས་ཅན་རྣམས་ནི་བློ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཉིད་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཞིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་མངོན་པར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་གསུམ་ཆར་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཞིག་པ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ནི་དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་རྟེན་གྱི་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞིག་པ་ཡང་བདག་མེད་བ་སྟེ། རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་འདི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་སྲིད་པར་འགྱུར། མ་བྱུང་དངོས་པོ་ལྡན་པའང་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་འང་གི་སྒྲས་རེས་འགའ་བ་ཉིད་གཟུང་ངོ༌། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཞིག་པ་ལ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་མེད་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཞིག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཞིག་མི་འགྱུར་བ་དེ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དོགས་པ་