Nitartha Digital Library
Tibetan
 
previousརིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་མདོའི་འབུམ་འགྲེལ། ལས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ།next

རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་མདོའི་འབུམ་འགྲེལ།
ལས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ།


DTG072_Page_0186
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྒྱ་གར་སྐད་དུ། མ་ཧཱ་མ་ཡུ་རི་བིདྱཱ་རཱ་ཛྙཱི་སཱུ་ཏྲ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ་ནཱ་མ། བོད་སྐད་དུ། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་མདོའི་འབུམ་འགྲེལ་ཞེས་བྱ་བ། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཐུབ་པའི་སྐུ་ནི་བདེ་ཆེན་པོ། །རྟག་ཏུ་གཞན་གྱི་དོན་མཛད་པ། །དཔལ་ལྡན་ཡེ་ཤེས་རང་བཞིན་ཅན། །ཐུབ་པའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །མི་ཤེས་མུན་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། །ང་ཡིས་ཡང་དག་དོན་བསམ་ལ། །རིག་སྔགས་འབུམ་འགྲེལ་བཤད་པར་བྱ། །འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་སྐུ་སྟེ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའོ། །བཀའ་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྟེ། དེ་ཡང་སྐུ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། །ཆོས་སྐུ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ། མི་དམིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ནི་ཆོས་སྐུའོ། །དེའི་རང་བཞིན་གྱི་གྲིབ་མས་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་སྐུ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའོ།། དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་གསུམ་ཁྱབ་པ་སྟེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུས་སེམས་ཅན་གྱི་ངོན་མཛད་པའོ། །དེ་ཡང་ཤཱཀྱ་སེང་གེའོ། །འདི་ལྟར་ནི་ཤཱཀྱ་སེང་གེའི་བཀའ་སྟེ། དེ་བས་འདི་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་དེ་ནི་ཡང་དག་པར་ལོག་པའོ། །ལོག་པ་ནི་སྒྱུ་མ་དང༌། ཆུ་ཤིང་དང༌། ཆུ་ཟླ་དང༌། སྨིག་རྒྱུ་དང༌། ཆུའི་ཆུ་བུར་དང༌། ཆུའི་དབུ་བ་དང༌། རྨི་ལམ་དང༌། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང༌། དེ་བརྒྱད་ནི་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྒྱུ་མའོ། །ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ནི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་སྟེ། འབྱུང་བ་བཞིའི་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་རང་བཞིན་ངོ་བོ་ནི་ཀུན་དགའོ། །ཐོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདི་ཐོས་པའོ། །དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་བཞིན་མེད་པའོ། །ཡང་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་ཅིང་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཤར་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ནི་སུས་ཐོས་ཤེ་ན། ཀུན་དགའ་བོས་ཐོས་པའོ། །དུས་གཅིག་ན་ཞེས་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང༌། ཉན་ཐོས་དང༌། དགེ་སློང་དང༌། དགེ་སློང་མ་དང༌། ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པའི་དུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་


DTG072_Page_0187
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཞི་བཅོམ་དྲུག་ལྡན་འཁོར་བ་མྱ་ངན་འདས། བཞི་ནི་དང་པོ་འཆི་བདག་གི་བདུད་བཅོམ་སྟེ། དེ་ཞེ་སྡང་བཅོམ་བའོ། །གཉིས་པ་ཕུང་པོའི་བདུད་བཅོམ་སྟེ། འདོད་ཆགས་བཅོམ་པའོ། །གསུམ་པ་ཉོན་མོངས་པའི་བདུད་བཅོམ་སྟེ། གཏི་མུག་བཅོམ་པའོ། །བཞི་པ་ལྷའི་བུའི་བདུད་བཅོམ་སྟེ། ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་བཅོམ་པའོ། །ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དཔལ་དང་མཚན་ཉིད་དང༌། གནས་དང་འཁོར་དང་གདན་དང་ཡོན་ཏན་དང་དྲུག་གོ །ཡང་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པའོ། །འདས་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ལྔ་ལས་འདས་པའོ། །མཉན་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་མ་ག་དྷཱ་ཡིན་ཏེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང༌། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་གནས་སོ། །ཡང་དག་པའི་གནས་མ་ནོར་བའོ། །མཉན་ཡོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཆད་ནི་དཔག་ཚད་ལྔ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། སྐྱེས་བུ་མང་པོ་བདེ་བར་གནས་པ། ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ཆོས་འཛིན་པ་དུས་དུས་སུ་ཆར་འབབ་པའོ། །དེའི་ཁོ་ན་ཁོར་ཡུག་ན་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་རྫིང་བུ་དང༌། ཤིང་ལྗོན་པ་རིགས་མི་གཅིག་པ་མང་པོ་ཡོད་དེ། རྫིང་བུ་དང་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དེ་ལ་ཡང་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་བདེ་བར་གནས་པའོ། །རྫིང་བུ་དེའི་གཞི་ནི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་གྲུབ་པ་སྟེ། གསེར་དང་དངུལ་དང༌། པདྨ་རཱ་ག་དང༌། ཨིནྡྲ་ནཱི་ལ་དང༌། མ་ར་ཀ་ཏ་དང༌། པུཥྤ་རཱ་ག་དང་བདུན་ནོ། །རྫིང་བུ་དེའི་ཆུ་དེ་ཡང་དྲི་ཞིམ་ཞིང་ཙནྡན་གྱི་ཆུ་དང་འདྲ་སྟེ། བལྟ་ན་སྡུག་པ། དང་ལ་ཡང་རྙོག་པ་མེད་པའོ། །ཆུ་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི། པུཎྜ་རཱི་ཀ་དང༌། ཨུཏྤ་ལ་དང༌། པདྨ་དང༌། ཨུཏྤལ་དམར་པོ་དང༌། ཀུ་མུ་ཏ་ལ་སོགས་པ་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཡོད་དེ། ཁ་དོག་དཀར་པོ་དཀར་པོས་མདངས་ཕྱེ་བ། ཁ་དོག་མཐིང་ཁ་མཐིང་ཁས་མ་དངས་ཕྱེ་བ། ཁ་དོག་དམར་པོ་དམར་པོས་མདངས་ཕྱེ་བ། ཁ་དོག་སེར་པོ་སེར་པོས་མདངས་ཕྱེ་བ། ཁ་དོག་ལྗང་གུ། ལྗང་གུས་མདངས་ཕྱེ་བ། ཆུ་དེའི་ནང་ན་བྱ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་དེ། ངང་སེར་དང༌། དང་སྐྱ་དང༌། ཀྲུང་ཀྲུང་དང༌། སོ་བྱ་རོག་པོ་ལ་སོགས་པས་སྐད་སྣ་ཚོགས་འབྱིན་ཅིང་སྙན་


DTG072_Page_0188
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའོ། །སྐྱེད་མོས་ཚལ་དེ་ལ་ཡང་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཡོད་དེ། མེ་ཏོག་ཀུནད་དང༌། ཛཱ་ཏི་དང༌། ཀ་ཀོ་ལའི་མེ་ཏོག་དང༌། ཙམ་པ་ཀའི་མེ་ཏོག་དང༌། མེ་ཏོག་དམར་པོ་དང༌། སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐང་ལས་སྐྱེས་པའོ། །ཡུལ་དེའི་ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་ན། ཤིང་སྣ་ཚོགས་ཡོད་དེ། ཙམ་པ་ཀའི་ཤིང་དང༌། ཀླུའི་ཤིང་དང༌། ཙནྡན་དཀར་པོའི་ཤིང་དང༌། ཙནྡན་དམར་པོའི་ཤིང་དང༌། ཤིང་སཱ་ལ་དང༌། ཤུག་པ་དང༌། རྒྱ་ཤུག་དང༌། ཁ་རྫུ་རལ་སོགས་པའི་ཤིང་སྣ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའོ། །ཤིང་དེའི་གྲིབ་མས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་གནས་པའོ། །རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཉན་ཡོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་བུ་སྟེ། དེའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ནི་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ། བལྟ་ན་སྡུག་པ་ཤིན་ཏུ་མཚར་བའོ། །དཔག་ཚད་གཉིས་ཡོད་པ། ཤིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མཛེས་པའོ། །ཡུལ་དེའི་སེམས་ཅན་རྣམས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་ཚལ་དེ་ལ་རྩེ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་བུ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཚོང་དཔོན་མགོན་མེད་ཀྱིས་བཞེངས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྦྱིན་པར་འདོད་པ། བཀྲ་ཤིས་པའི་ས་བཙལ་ཏེ། གཞན་ནས་མ་རྙེད་པས་དེ་ཡང་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ན་བཟང་དོ་སེམས་སོ། །དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་མགོན་མེད་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་ལ་སྨྲས་པ། ངས་ནི་དགེ་བ་བྱས་པའི་ས་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ཚལ་བཀྲ་ཤིས་པ་ངས་ཉོ་ཡི་ཞེས་པའོ། །རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། ངའི་ཚལ་འདི་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་ཉོ་ནུས་སམ། གསེར་གྱི་ཕ་གུས་བརྩེགས་ནས་དེ་ཁེངས་པའི་གསེར་འདོད་དེ་ཁྱོད་ཀྱིས་འཇལ་བར་ནུས་སམ། དེའི་ཐོག་ཏུ་ཡང་དའི་མིང་འཇུག་ནུས་སམ་ཞེས་སྨྲས་པའོ། །དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་གྱིས་གསེར་གྱི་ཕུང་པོ་བྱས་ནས་གཞལ་ཏེ། རྒྱལ་པོ་གསེར་གྱི་ཕུང་པོ་མ་འདོད་དེ། གསེར་བརྡུངས་ནས་པ་གུ་བྱས་པའོ། །དེ་ནས་ཚོང་དཔོན་གྱིས་ས་གཞི་དེར་གསེར་གྱི་ཕ་གུས་བརྩེགས་ཏེ་རྒྱལ་བུ་ལ་གཞལ་བའོ། །དེའི་སྟེང་ལས་གཞི་དེ་རུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་ཀུན་དགའ་རབ་བྱས་ཏེ། སྒོ་བཞི་སུམ་ཐོག་ཏུ་བྱས་པ། ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ་ཀ་བས་རྣམ་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུ་


DTG072_Page_0189
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་མཛེས་པ། ཀ་བ་དེ་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བཞི་ལས་གྲུབ་པ། གདུང་དང་ཕྱམ་ཡང་གསེར་དང་དངུལ་ལས་བྱས་པས་སུམ་ཐོག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །གློ་སྐར་ཕྱི་ནང་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་ཤིང་མུ་ཏིག་གི་དྲ་བས་བརྒྱན་པ་སྟེ། ཕྱོགས་གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཕྱོགས་རེ་རེ་ལ་ཡང་དཔག་ཚད་རེ་རེ་ཡོད་ཅིང༌། ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀ་ཡང་རིན་པོ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའི་རི་མོས་མཛེས་ཤིང་བལྟ་ན་སྡུག་པའོ། །ཀུན་དགའ་ར་བ་དེ་ལ་ཡང་ཕྱོགས་བཞིན་སྒོ་རེ་རེ་ཡོད་དེ། ད་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བཞི་ལས་གྲུབ་པའོ། །སྒོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་སེང་གེ་གཉིས་གཉིས་ཡོད་དེ། སེང་གེ་དེ་རྣམས་ཀྱང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀ་བ་གཉིས་གཉིས་ཀྱིས་མཛེས་ཤིང༌། ཆུ་སྲིན་ཏྭ་ར་ཎ་དང༌། བྱ་ཁྱུང་ག་རུ་ཌ་དང༌། རི་དགས་ཤ་ར་ཎ་དང༌། ཤང་ཤང་ས་ར་ན་ལ་སོགས་པས་མཛེས་ཤིང་རྟ་བབས་བཞིས་ཕྱོགས་བཞི་ནས་མཛེས་པའོ། །རྟ་བབས་དེ་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་གྲུབ་པའོ། །ཀུན་དགའ་ར་བ་དེའི་ཐོག་ན། རྒྱལ་མཚན་དང༌། བ་དན་དང༌། གདུགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཞི་ནས་བརྒྱན་པའོ། །མུ་ཏིག་དང༌། རིན་པོ་ཆེ་དང༌། དྲིལ་བུ་གཡེར་ཁ་དང༌། དྲིལ་བུ་ཡང་གསེར་དང། དངུལ་ལས་གྲུབ་པ་སྟེ། དེ་རླུང་གིས་བཏབ་བས་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་སྒྲའི་རོལ་མོ་མཁན་མཁས་པས་རོལ་མོའི་སྒྲ་སྐད་སྣ་ཚོགས་འབྱིན་པ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་ར་བའི་ར་བ་རིན་པོ་ཆེ་བཻ་ཌཱུཪྻ་ལས་བྱས་པ་སྟེ། མཚམས་བཞི་བྱི་རུ་ལས་བྱས་པའོ། །དེའི་ཕྱི་ནང་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་ར་བ་དེའི་ཕྱི་ལོགས་ན་སྐྱེད་མོས་ཚལ་བཞི་ཡོད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་རྫིང་བུ་དང་བཅས་པའོ། །སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་རྫིང་བུ་ལ་ཡང་མེ་ཏོག་ཆུ་སྐྱེས་ཐང་སྐྱེས་སྣ་ཚོགས་ཡོད་དེ། དྲི་ཞི་མ་ཞིང་བལྟ་ན་སྡུག་པ། དཀར་པོ་དང༌། སེར་པོ་དང༌། དམར་པོ་དང༌། ལྗང་གུ་དང༌། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པས་མཛེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱ་རྣམས་ཀྱང་སྐད་སྣ་ཚོགས་འབྱིན་པས་མཛེས་ཤིང༌། ཤིང་ལྗོན་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། ཚོང་དཔོན་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་ཏིག་ནི། རུས་ལས་བཏགས་པའོ། །ཡང་ན་


DTG072_Page_0190
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐོགས་པ་མེད་པར་སྦྱིན་པས་ན་ཟས་སྦྱིན་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱལ་བུའི་ཚལ་ལས་གྲུབ་པས་རྒྱལ་བྱེད་ཚལ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོང་དཔོན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕུལ་བས་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་རབ་ན་ཞེས་པའོ། །བཞུགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང༌། ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པ་དང༌། དགེ་སློང་དང༌། དགེ་སློང་མ་དང༌། དགེ་བསྙེན་དང༌། དགེ་བསྙེན་མ་དང༌། ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པ་དང༌། ཐབས་ཅིག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་བྱེ་བ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ད་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་དང༌། མཐུ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ། རྡོ་རྗེ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དང༌། ཆོ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་དང༌། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དང་སྤྱོད་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཆོས་བསྟན་པ། སྣ་ཚོགས་མཉམ་པ་ཉིད་མཉམ་ཞིང་རྒྱ་ཆེ་ལ་ཟབ་པ་དང༌། སྤོབས་པ་དང༌། ཆོ་འཕྲུལ་དང་ལྡན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་མར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྤྲིན་གྱིས་མཆོད་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་དང༌། གཟུངས་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། དབང་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང༌། མ་འདྲེས་པ་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང༌། ལམ་དང། ས་དང༌། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང༌། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་དང༌། བྱམས་པ་དང༌། སྙིང་རྗེ་དང༌། དགའ་བ་དང༌། བཏང་སྙོམས་དང༌། བྱམས་པའི་སྟོབས་དང༌། བདེན་པ་དང༌། ཡོངས་སུ་བྱང་བའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་དང་ལྡན་པ་ཤ་སྟག་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སའི་སྙིང་པོ་དང༌། ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་དང༌། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དང༌། འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་དང༌། སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སེལ་བ་དང༌། ཀུན་དུ་བཟང་པོ་དང༌། ཉི་མ་གྲགས་པ་དང༌། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང༌། རྡོ་རྗེ་གྲགས་པ་དང༌།


DTG072_Page_0191
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འཇམ་དཔལ་གྲགས་པ་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་སོ། །ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ། ཟག་པ་ཟད་པ། སྲིད་པར་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ཆད་པ། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་སེམས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རྫུ་འཕྲུལ་སྟོབས་དང༌། ཆོ་འཕྲུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་མཐུ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པས། ལྟ་བ་ཆགས་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བོན་བསྲེགས་པ་ཤ་སྟག་འདི་ལྟ་སྟེ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་དང༌། ཚེ་དང་ལྡན་པ་བྱམས་མའི་བུ་གང་པོ་དང༌། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀ་པི་ན་དང༌། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་དང༌། ཚེ་དང་ལྡན་པ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོ་དང༌། ཚེ་དང་ལྡན་པ་སྐུལ་བྱེད་དང༌། ཚེ་དང་ལྡན་པ་དགའ་བྱེད་དང༌། ཚེ་དང་ལྡན་པ་འོད་སྲུངས་དང༌། ཚེ་དང་ལྡན་པ་འོད་སྲུངས་ཆེན་པོ་དང༌། ཆེ་དང་ལྡན་པ་ལྟེང་རྒྱས་འོད་སྲུངས་དང༌། དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ཉན་ཐོས་རབ་ཏུ་མང་པོ་དང༌། དགེ་སློང་དང༌། དགེ་སློང་མ་དང༌། དགེ་བསྙེན་དང༌། དགེ་བསྙེན་མ་དང༌། ལྷ་དང༌། མི་དང༌། ལྷ་མ་ཡིན་དང་དྲི་ཟལ་སོགས་པ་མང་པོ་འདུས་པའོ། །རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བའི་དབུས་སུ། རིན་པོ་ཆེ་རྡོ་རྗེ་པདྨའི་སྙིང་པོ་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་ཏེ། སེང་གེའི་ཁྲི་གང་ཞེ་ན། སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་དུ་གཤེགས་པའི་སར་འབྱུང་བའོ། །རིན་པོ་ཆེ་དང༌། རྡོ་རྗེ་པདྨའི་ཁྲིས་ཀུན་དགའ་རབ་མཛེས་པ་དང༌། རིན་པོ་ཆེ་དང༌། མུ་ཏིག་དང༌། དྲིལ་བུ་གཡེར་ཁའི་དྲ་བ་དུ་མ་སིལ་སྒྲ་འབྱུང༌། རྡོ་རྗེ་དང་རིན་པོ་ཆེ་དུ་མའི་སྟེགས་བུ་ལ་རྩ་བ་ལེགས་པར་བརྟེན་པ། རྡོ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་དུམ་ཆུ་སྲིན་གྱི་ཁ་ནས་བྱུང་བའི་མུ་ཏིག་དམར་པོའི་ཕྲེང་བ་དང༌། འདམ་པའི་གནམ་རྟེན་བཅུག་པ། རིན་པོ་ཆེ་དུ་མའི་སྙིང་པོ་ཅན། ཆགས་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ཀེ་ཀེ་རུ་དང༌། ཀེ་ཀེ་རུ་ཆེན་པོ་དང༌། ཨིནྡྲ་ནཱི་ལ་དང༌། ཨིནྡྲ་ནཱི་ལ་ཆེན་པོ་དང༌། མདུན་ནས་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་བར་


DTG072_Page_0192
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྣང་ལ་ཁྱབ་པས་ཀུན་ནས་མཛེས་པ་དང༌། རིན་པོ་ཆེ་རྡོ་རྗེ་ཐུར་མས་བརྒྱན་པའི་གདུགས་ཡུ་བས་བསྟོད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མའི་གྲིབ་མས་བསྒྲིབས་ཤིང་བསྐྱབས་པ། དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་དུ་མས་བརྒྱན་པས་མཛེས་པ། རྡོ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨའི་ཁྲི་ལ་ཀུན་དགའ་ར་བའི་དབུས་ན་བཞུགས་ཏེ། ཉི་མ་སྟོང་བས་ལྷག་པའི་འོད་ཟེར་གྱིས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཕྱོགས་ནི་རྣམ་པར་བརྒྱན། ཟླ་བ་ཉ་བ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་སྡུག་པར་སྣང༌། དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ལྗོན་པ་ཆེན་པོ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་ཏེ། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ། ཐོག་མར་དགེ་བ། བར་དུ་དགེ་བ། ཐ་མར་དགེ་བ། དོན་བཟང་པོ། །ཚིག་འབྲུ་བཟང་པོ། །མ་འདྲེས་པ། ཡོངས་སུ་དག་པ། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། ཡོངས་སུ་བྱང་བ། ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏོ། སྤྱི་གཙུག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བལྟ་བར་མི་མཐོང༌། བདུད་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་ལས་ནི་དེས་པར་རྒྱལ། དེ་ཁོ་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐུགས་སུ་ཆུད། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་ལྔ་ནི་མངའ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་མཆོག་དང་ནི་ལྡན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ནི་ལྡན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་ནི་ལྡན། བདུད་དང་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ནི་བཅོམ། གྲགས་པ་དང༌། སྒྲ་དང༌། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ནི་འཕགས། ཁྱུ་མཆོག་དང་སེང་གེ་སྒྲ་ནི་སྒྲོགས། མ་རིག་པའི་མུན་པ་ནི་ཀུན་ནས་བསལ། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པར་སྦྱིན་པ་དང༌། ཚུལ་ཁྲིམས་དང༌། བཟོད་པ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། ཤེས་རབ་དང༌། ཐབས་དང༌། སྟོབས་དང༌། སྨོན་ལམ་དང༌། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། དཀའ་བ་སྤྱོད་པས་མངོན་པར་གྲུབ་པའི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་སྐུ་བརྒྱན་པས་མཛེས་ཤིང་རིན་པོ་ཆེ་རྡོ་རྗེ་ཆེན་པོའི་པདྨའི་སྙིང་པོ་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་གནས་དང་འཁོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཏེ་དང་པོའོ།། །།དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི།


DTG072_Page_0193
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང༌། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་བཞི་ཚོགས་པའི་ཚེ་ནའོ། །མཉན་ཡོད་ན་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཛམ་བུའི་དབུས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་མཉན་ཡོད་ན། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ནི་སྔོན་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་རབས་བདུན་གྱི་བཞུགས་གནས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་མར་མེ་མཛད་དང༌། སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་དང༌། གཙུག་ཏོར་ཅན་དང༌། ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་དང༌། ལོག་པར་དད་སེལ་དང༌། གསེར་ཐུབ་དང་འོད་སྲུངས་དང་བདུན་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཞུགས་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང༌། དགེ་སློང་དང༌། དགེ་སློང་མ་དང༌། དགེ་བསྙེན་དང༌། དགེ་བསྙེན་མ་རྣམས་གནས་པའོ། །མ་འོངས་པའི་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །ད་ལྟར་ཡང་ཤཱཀྱ་སེང་གེ་བཞུགས་ཤིང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་ཅིང་ཆོས་སྟོན་པའོ། །ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པས་མཆོད་པར་འོས་པའི་གནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པའི་གནས་སོ། །དགེ་སློང་ས་རི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་གནས་ཤིང་གསར་དུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བའོ། །གཞོན་ནུ་ཐོར་བུ་ལང་ཚོ་ལ་བབ་པ། རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་རིང་བོ་མ་ལོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདུལ་བའི་ཆོས་མ་མཉན་པས། བཙུན་པའི་སྤྱོད་ལམ་མི་ཤེས་པས་དགེ་སློང་གི་སྤྱོད་ལམ་མི་བྱེད་ཅིང་རྩེ་བ་ལ་དགའ་བའོ། །བསྙེན་པར་རྫོགས་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཞག་བདུན་ལོན་ཏེ། བསྙེན་པར་རྫོགས་པར་མ་ཤེས་པས་གཞན་དང་སྤྱོད་ལམ་མ་མཐུན་པའོ། །ཆོས་འདུལ་བ་འདིར་འོངས་ནས་རིང་པོར་མ་ལོན་པ་ཞིག་གནས་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཞག་བདུན་ལོན་ཏེ། ལོ་གྲངས་བཅུ་གཉིས་ལོན་པ་དང༌། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་འདུལ་བའི་བྱ་བ་མི་ཤེས་པས་ཟག་པ་ཟད་པའི་དགེ་


DTG072_Page_0194
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འདུན་གྱི་གནས་སུ་བྱོན་ནས། རང་གི་སྟེན་ལ་མི་འདུག་ཅིང་རང་དགར་གནས་པའོ། །དགེ་འདུན་གྱི་བསྲོ་ཁང་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཤིང་གཤེགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་སློང་ས་རི་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཅང་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ན། དགེ་འདུན་གྱི་བསྲོ་ཁང་ལ་རྩེད་མོ་རྩེར་ཕྱིན་ནོ། །ཤིང་རུལ་པའི་སེར་ཀ་ཞིག་ནས་སྦྲུལ་ནག་པོ་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱུང་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདུལ་ཁྲིམས་ཉམས་པས་དེའི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་མཆེ་བའི་དུག་ཅན། ཀླུ་གདོལ་བའི་རིགས་དུག་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པ། སྦྲུལ་ནག་པོའི་གཟུགས་ཅན། མིག་ན་མཐོང་བའི་དུག་ཡོད་པ། བསམ་པའི་དུག་ཅན་རེག་པའི་དུག་ཡོད་པ་དུག་རྣམ་པ་བཞི་དང༌། རིགས་རྣམ་པ་བཞི་དང༌། གང་གི་དུས་ན་ཞེ་ན། ཉམས་པ་དང་གང་ཟག་གི་བྱ་བའི་བསམ་པ་གཏང་བ་དང༌། ཀླུ་དེའི་རིགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚོར་ཏེ། རིགས་ནི་བྲམ་ཟེ་ཡིན་ཏེ། ལོག་པའི་དུས་ཀྱང་དེའི་དུས་ན་འབྱུང་སྟེ། དུག་ཀྱང་དེའི་དུས་སུ་ཆུད་དོ། །དེ་ལ་བསམ་པའི་དུག་ཅེས་བྱའོ། །མཐོང་བའི་དུག་ནི་ཉམས་པ་དང་གང་ཟག་དང་གང་ཟག་གི་རྫས་རྣམས་མཐོང་སྟེ། དེ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ཁྲོས་ཤིང་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ཐལ་བར་བརླག་པའོ། །ལོག་པའི་དུས་ཀྱང་དེ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རིགས་ནི་རྒྱལ་རིགས་སོ། །རེག་པའི་དུག་ནི་དེ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་རེག་སྟེ། དེ་ནི་མཆེ་བའི་དུག་ཅེས་བྱའོ། །རིགས་ནི་རྗེའུ་རིགས་སོ། །ཁ་རླངས་ཀྱི་དུག་ནི། བསམ་པ་དང་མཐོང་བ་དང་རེག་པའི་སྒོ་ནས་འབྱུང་སྟེ། བསམ་པ་བཏང་བ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཁ་རླངས་ཀྱི་དུག་འབྱུང་ཞིང༌། མཐོང་བས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །རེག་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། ཁ་རླངས་ཀྱི་དུག་ནི་གཞན་དང་མི་འདྲའོ། །མི་སྲུན་ཏེ་གདོལ་བའི་རིགས་ཅན། ཁ་རླངས་ཀྱི་དུག་དེ་ནག་པོའི་དུག་ཅེས་བྱའོ། །དེའི་རིགས་ནི་སྦྲུལ་ནག་པོའོ། །ཤིང་གཤེགས་ནས་བྱུང་ཞིང་འཇིགས་སུ་རུང་བ། དུག་རྣམ་པ་བཞིའི་རང་བཞིན། དགེ་སློང་ས་རིས་མཚོར་བར་བྱུང་ངོ༌། །རྐང་པ་གཡས་པའི་མཐེ་བོང་ལ་ཟིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་སྲུན་པ་སྦྲུལ་ནག་པོས་ཀྱང་དགེ་སློང་ས་རི་བརྟུལ་ཞུགས་ཉམས་པ། མཆེ་བའི་དུག་གིས་ཟིན་པའོ། །དེ་ནི་གློ་བུར་གྱིས་ཉམས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་སྦྲིད་ནས་སལ་འགྱེལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དུག་གི་ནུས་པས་མདོག་ཤོར་


DTG072_Page_0195
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞིང༌། ལུས་ཐམས་ཅད་སྐྲངས་ཤིང་སེམས་ལ་དྲན་པ་མེད་ཅིང༌། ཁ་ནས་ཀྱང་དབུགས་མཐོན་ནོ། །དགེ་སློང་ས་རི་དེ་ཡང་ནད་ཆེན་པོས་བཏབ་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོས་ཉེན་པའོ། །དབུ་བར་སྐྱུག་ཅིང་མིག་ཀྱང་བསྐྱུར་ནས་ཉལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཆེ་བའི་དུག་གིས་བཏབ་བས། འཆི་བའི་དུས་ལ་བབ་ཅིང་མིག་ཤོར་ཞིང་ལྕེ་ཡང་རྡོག་པོར་སོང་བའོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེ་ཞིང་ཐོས་པ་ཆེ་བ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་མཛད་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ལས་མི་འདའ་བ། འདུལ་བའི་སྒོ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལ་བསྙེན་བཀུར་མཛད་པ། སྡོམ་པ་ལ་གནས་ཤིང༌། སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་ནི། དགེ་སློང་རི་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་མཐོང་ངོ༌། །མཐོང་བས་རིངས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་དེར་སོང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྦྲུལ་ནག་པོས་ཟིན་པ་མཐོང་སྟེ། ཐབས་མི་རྙེད་ཅིང་ཐབས་ཀྱི་དོན་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཕྱིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་སློངས་རི་སྙིང་རྗེ་ཞིང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལའོ། །ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་གོ །ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མདུན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང༌། ཉན་ཐོས་དང༌། དགེ་སློང་དང༌། དགེ་སློང་མ་དང༌། དགེ་བསྙེན་དང༌། དགེ་བསྙེན་མ་དང༌། ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་དབུས་སུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་སློང་ས་རིའི་དོན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞུ་བ་ཕུལ་བའོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་བཙུན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཐུལ་ཞིང༌། མི་དགེ་བ་བཅུ་སྤངས་ཤིང་དགེ་བ་བཅུ་དང་དུ་ལེན་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་རྗེས་ཁྱབ་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་གཏི་མུག་


DTG072_Page_0196
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང། ཞེ་སྡང་དང༌། འདོད་ཆགས་དང༌། སེར་སྣ་དང༌། ཕྲག་དོག་དང༌། དེ་རྣམས་བཅོམ་ཞིང་འཁོར་བ་ལས་ལོག་པའོ། །ཡང་ན་བག་ཆགས་ཀྱི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་བཅོམ་པའོ། །ལྡན་པ་ནི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །འདས་པ་ནི་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །མཉན་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡུལ་མ་ག་དྷཱའོ། །རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང༌། ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པ་དང༌། དགེ་སློང་དང༌། དགེ་སློང་མ་དང༌། དགེ་བསྙེན་དང་དགེ་བསྙེན་མ་ལ་སོགས་པའི་གནས། ཡང་ན་དངོས་གྲུབ་ཀྱིས་གཅེས་པའོ། །དགེ་སློང་ས་རི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ལས་བོས་པ་སྟེ། དགེ་སློང་ཡང་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་མིང་གྲགས་པའོ། །དེ་གཉིས་འཛོམ་པས་ན་དགེ་སློང་ས་རི་ཞེས་པའོ། །གཞོན་ནུ་ཐོར་བུ་ལང་ཚོ་ལ་བབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལོ་བཅུ་གཉིས་ལོན་པ་སྟེ། གཞོན་ནུའི་དུས་སུ་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་འདུལ་བ་ནི་མི་ཤེས་པའོ། །རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཞག་བདུན་ལོན་པ། དགེ་སློང་གི་སྤྱོད་པ་མི་ཤེས་པ། རྩེ་བ་ལ་དགའ་བའོ། །བསྙེན་པར་རྫོགས་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བསྙེན་པར་རྫོགས་ནས་ཞག་གཅིག་ལོན་པའོ། །ཆོས་འདུལ་བ་འདིར་མཆིས་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པ་ཞིག་གནས་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་འདུལ་བས་ན་འདུལ་བ་སྟེ། ཆོས་ཀྱང་དེ་ནས་གནས་པའོ། །འདིར་མཆིས་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པ་དགེ་སློང་གི་སྤྱོད་པ་མི་ཤེས་ཤིང༌། གཞོན་ནུའི་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པའོ། །དགེ་འདུན་གྱི་བསྲོ་ཁང་བགྱི་བའི་སླད་དུ་ཤིང་གཤེགས་པ་དང༌། ཤིང་རུལ་པའི་སེར་ཀ་ཞིག་ནས་སྦྲུལ་ནག་པོ་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱུང་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགེ་སློང་ས་རི་རྩེད་མོ་ལ་ཕྱིན་པ་སྟེ། ཀླུ་གདོལ་བའི་རིགས་མཆེ་བའི་དུག་ཅན་འཇིགས་སུ་རུང་བ་དུག་རྣམ་པ་བཞིའི་རང་བཞིན་ཅན། ཤིང་རུལ་པ་གཤེགས་པའི་ནང་ནས་བྱུང་བའོ། །རྐང་པ་གཡས་པའི་མཐེ་བོང་ལ་ཟིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གློ་བུར་གྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་གཟུང་བས་སོ། །ལུས་སྦྲིད་ནས་དོགས་ལ་འགྱེལ་ཏེ་


DTG072_Page_0197
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱོགས་རྣམས་མི་ཤེས་ཤིང༌། ལུས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྲངས་ཤིང་འགས་པར་གྱུར་པའོ། །དབུ་བར་སྐྱུག་ཅིང་ལུས་ཀྱང་བསྒྱུར་ནས་ཉལ་ཞིང་མཆིས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མིག་འཛུམས་མི་ཤེས་ཤིང་ལུས་ཀྱང་རེངས་ནས་ཁ་ནས་དབུགས་ཀྱང་མི་ཐོན་པའོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་བདག་གིས་ཇི་ལྟར་ནན་ཏན་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔགས་དང་ཐབས་ཅི་ཡོད་ཅེས་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་དགེ་སློངས་རི་སྦྲུལ་ནག་པོས་ཟིན་པའི་གནས་སྐབས་ཏེ་གཉིས་པའོ།། །།དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་སློང་ས་རིའི་དོན་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་སྨྲས་པའི་རྟིང་ལའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་བཟང་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྡན་པ། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་དང་ལྡན་པ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ། ཀུན་དགའ་བོའི་དྲུང་དུ་འཁོར་བཞི་དང་ཆས་ཏེ་ཁྱུ་མཆོག་དང་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོགས་པའོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀས་ཁྱོད་སོང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མར་མེ་མཛད་ཀྱི་དྲུང་དུ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་གསུངས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གཙུག་ཏོར་ཅན་ལ་སོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་གསུངས་པའོ། །ད་ལྟར་ཡང་ངས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་ལ་བརྟེན་ལ་མཛོད་ཅིག་ཅེས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཤེགས་པས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟེ། ཡང་ན་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་ཞིང་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རང་བཞིན་ཐོབ་པ། དེ་འདྲའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་ལ་ཉོན་ལ་གསུངས་ཤིག་ཅེས་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་


DTG072_Page_0198
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཆེན་མོ་འདིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཕྱིའི་རིག་པ་དང༌། ནང་གི་རིག་པའོ། །ཕྱིའི་རིག་པ་ནི། རིག་པ་རྣམ་པ་ལྔ་མཁྱེན་ཅིང༌། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱད་ནས་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའོ། །ནང་གི་རིག་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་ཞིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །རྒྱལ་མོ་ནི་ཐམས་ཅད་ལས་རྒྱལ་ཏེ། དེ་ཡང་བདུད་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཚུགས་ཤིང་འཁོར་བ་བཅོམ་པའོ། །ཆེན་མོ་ནི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཁྱབ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ཐུགས་རྗེས་ཁྱབ་པའོ། །རྨ་བྱ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་རྗེས་ཁྱབ་ནས་རིག་པའི་ལམ་ནས་འཇུག་པའོ། །ཡང་ན་རྨ་བྱ་ནི་སྐུ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ནི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །དེའི་གྲིབ་མ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའོ། །དེས་སེམས་ཅན་ལ་དོན་བྱེད་ཅིང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་ཁྱབ་སྟེ་སྦྲུལ་པའི་སྐུའོ། །ཡང་ན་རྨ་བྱ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཕྱིའི་དུག་དང་ནང་གི་དུག་བཅོམ་ཞིང་ཟས་སུ་དུག་ཟ་བའོ། །འདིས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། གཟི་བརྗིད་ཆེ་བ་དང༌། མཐུ་ཆེ་བ་དང༌། སྟོབས་དང་ལྡན་ཞིང༌། ངན་སོང་གསུམ་འཇོམས་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་བདེ་ལ་འགོད་པའོ། །འདི་ཞེས་པ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའོ། །དགེ་སློང་ས་རི་ལ་སྲུང་བ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། གདོན་རིགས་མི་གཅིག་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཞེས་པ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་གདོན་རེ་རེ་ལའང་ཡིན་ཏེ། ནད་རིགས་མི་གཅིག་པ་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི། ནད་ཀྱི་རིགས་གཅིག་པ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །དུག་རྣམ་པ་བཞི་སྲུང་ཞིང་ངོ༌། །དགེ་སློང་ས་ར་ལེ་མཆེ་བའི་དུག་བཅོམ་ཞིང་ཉམས་པ་ཐམས་ཅད་སྐོང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་དུག་ཀྱང་སྲུང་བར་བྱེད་པའོ། །སྲུང་བགྱིས་ཤིག་ཅེས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་དགེ་སློང་ས་རི་ལའོ། །སྦ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་འདིའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། དུག་དང་


DTG072_Page_0199
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འབྱུང་པོ་དང༌། ནད་དང༌། ཉམས་པ་དང༌། སྡིག་པ་དང༌། ངན་སོང་གསུམ་ན་གནས་པ་སྦེད་པའོ། །ཡང་ན་སྔ་བ་ནི། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཐར་ཞིང་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་མི་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྡུག་བསྔལ་ལས་བསྐྱབ་པ་སྟེ། ཆད་པ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ཞིང་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྐྱོབ་པའོ། །ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཐར་བར་བྱེད་ཅིང༌། འཇིགས་པ་ལ་མ་བཏང་སྟེ། མི་དགེ་བ་བཅོམ་ཞིང༌། དགེ་བ་གཟུང་བའོ། །ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ཞིང་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་བསྲུང་བ་སྟེ། མི་དགེ་བ་བཅོམ་ཞིང་དགེ་བ་ལ་བསྐྱང་བའོ། །ཞི་བ་དང་བདེ་ལེགས་སུ་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནད་དང༌། འབྱུང་པོ་དང༌། མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཞི་བར་བྱས་ཤིང༌། སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ཞིང་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་པའོ། །འདིའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་བཀྲ་ཤིས་ཤིང༌། ནད་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ཞིང་གང་ནས་གང་དུ་ཡང་བདེ་ལེགས་འབྱུང་བའོ། །ཆད་པ་སྤང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷའི་གདོན་ལ་སོགས་པའམ། རྒྱལ་བོའམ། རྐུན་མ་དང༌། ཆོམ་རྐུན་ནམ། ཆུ་དང་མེའམ། དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་བརྒྱད་དམ། མཁའ་འགྲོའམ། མ་མོའམ་གཤིན་རྗེའམ། དེ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང༌། བདེ་བར་གནས་པའོ། མཚོན་ཆ་སྤང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁྲག་ཁྲུག་ཀུན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་སྟེ། དེ་ལ་སོགས་པ་གློ་བུར་གྱི་མཚོན་ཆ་སྤངས་པའོ། །དུག་གཞི་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཆེ་བའི་དུག་ལ་སོགས་པ་སྤངས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཚུགས་ཤིང་དུག་བཅོམ་པའོ། །དུག་གསད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནང་གི་དུག་གསུམ་ཕྱིའི་དུག་གསུམ་སྟེ། ནང་གི་དུག་གསུམ་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གོ །འདུག་པ་དང༌། བྱས་པ་དང༌། འགྲོ་བའི་དུག་གོ །དེ་རྣམས་བསད་ཅིང་ཡེ་ཤེས་རྣམས་ཤར་བར་བྱེད་པས་སོ། །མཚམས་གཅད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁོར་ཁོར་ཡུག་ཙམ་མཚམས་གཅད་དེ། འདིའི་


DTG072_Page_0200
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ནུས་པས་ཉེ་བར་མི་ནུས་སོ། །ས་བཅིང་བགྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱོགས་མཚམས་སྟེང་རྣམས་བཅིངས་ཏེ་གང་གི་ངོས་ནས་ཀྱང་གླགས་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་འདིས་ལྷའི་གདོན་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ཞིང་ནད་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐར་བར་བྱེད་པའོ། །ལྷའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་གཙོ་བོ་བྱས་པ། ལྷའི་གདོན་རིགས་མི་གཅིག་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའོ། །ལྷའི་གདོན་ནི་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པ། སྐུ་མདོག་དཀར་མོ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་འཛིན་ཅིང༌། གླང་པོ་ཆེ་ལ་ཞོན་བའོ། །ཀླུའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཀླུ་རིགས་མི་གཅིག་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་སྟེ། དེ་ཡང་བྲམ་ཟེ་དང༌། རྒྱལ་རིགས་དང༌། རྗེའུ་རིགས་དང༌། དམངས་རིགས་དང་ངོ༌། །དེ་བཞིན་དུ་ས་བདག་དང་ས་སྲིན་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཀླུའི་གདོན་ནི་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་ཡིན་ཏེ། སྐུ་མདོག་སྣ་ཚོགས་སུ་གནས་ཤིང་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་བ། ཕྱག་ན་སྦྲུལ་ཞགས་འཛིན་ཅིང༌། དབུ་ལ་སྦྲུལ་གྱི་གདེངས་ཀ་དང་བཅས་པའོ། །ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཐགས་བཟངས་རིས་ཀྱིས་གཙོ་བོ་བྱས་པ་ལྷ་མ་ཡིན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་སྟེ། དེའི་སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་ནི་སྐུ་མདོག་མཐིད་ག་ཕྱག་ན་དབྱུག་ཏོ་བསྣམས་ཤིང༌། ཀུ་བེར་ལ་ཞོན་པའོ། །ཁྲོ་བོའི་ཚུལ་དུ་གནས་ཤིང་འཁྲུག་པ་ལ་དགའ་བའོ། །རླུང་ལྷའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རླུང་ལྷའི་གདོན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རླུང་ལྷའི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་གཟུགས་མི་གཅིག་པ་གང་ནས་གང་དུ་རྒྱུ་བའོ། །སྐུ་མདོག་སྔོ་སྐྱ། ཕྱག་ན་བ་དན་འཛིན་ཞིང་ཤ་བ་ལ་ཞོན་པའོ། །ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་རྒྱལ་པོ་གསེར་མིག་ལ་སོགས་པ་ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་རྒྱལ་པོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ལ་སོགས་བ། བྱའི་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་མི་གཅིག་པའོ། །མིའི་ལུས་ལ་བྱའི་མགོ་གནས་ཤིང་མདོག་སེར་པོའོ། །མིག་དམར་ཞིང་མཆུ་མཐིང་གའོ། །གཤོག་པ་ཡོད་ཅིང་དབུ་ལ་རྭ་གནས་པའོ། །དྲི་ཟའི་གདོན་དང་གཞེས་པ་ནི། དྲི་ཟའི་རྒྱལ་པོ་ཟུར་ཕུད་ལྔ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དྲི་


DTG072_Page_0201
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཟའི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ། གཟུགས་མི་གཅིག་པ་སྣ་ཚོགས་གནས་ཤིང༌། གླུ་དང་བྲོ་ལ་དགའ་བ་སྟེ། སྐུ་མདོག་སེར་པོ་ཕྱག་ན་པི་ཝང་བསྣམས་པའོ། །མི་འམ་ཅིའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྗོན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། མིའམ་ཅིའི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་སྟེ། མགོ་རྟ་མགོར་གནས་ཤིང༌། ལུས་མིའི་ལུས་པོ་ལ། མདོག་ནི་མགོ་དམར་པོ། །ལུས་སེར་པོ་ཕྱག་ན་གླིང་བུ་བསྣམས་པའོ། །གླུ་ལ་དགའ་ཞིང་དབྱངས་བཟང་པོ་དང་ལྡན་པའོ། །ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྟོ་འཕྱེའི་རྒྱལ་པོ་གསེར་ཅན་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ལྟོ་འཕྱེའི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་ཞིང༌། མིའི་ལུས་ལ་སྦྲུལ་གྱི་མགོ་ཅན་ནོ། །སྐུ་མདོག་ནི་མཐིང་ག །ལུས་དམར་བ་ལ་ཕྱག་གཉིས་ཆ་ལང་འཛིན་པའོ། །སྒྲའི་ཚོགས་ལ་དགའ་ཞིང༌། གར་ཡང་སྐད་ཅིག་གིས་སྒྱུར་བའོ། །གནོད་སྦྱིན་གྱི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གནོད་སྦྱིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་སོར་མོ་ལྔ་པ་ཡིན་ཏེ། གནོད་སྦྱིན་གྱི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་དང༌། གཟུགས་སྣ་ཚོགས་གནས་ཤིང་ཆང་ལ་དགའ་བ། སྐུ་མདོག་སེར་པོ། ཕྱག་ན་རིན་པོ་ཆེའི་དབྱུག་ཏོ་བསྣམས་པའོ། །སྲིན་པོའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདེན་བྲལ་གྱི་རྒྱལ་པོ་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲིན་པོའི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་དང༌། ལྷོ་ནུབ་ན་གནས་ཤིང་ཕྱིའི་རྒྱ་མཚོའི་འགྲམ་ན་གནས་བ། མདོག་ནག་པོ། ཕྱག་ན་རལ་གྲི་འཛིན་པ། སྲིན་པོའི་གདོན་སྣ་ཚོགས་བསྡུས་པའོ། །ཡི་དགས་ཀྱི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡི་དགས་ཀྱི་གདོན་གསུས་ཆེན་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡི་དགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ། གཟུགས་མི་གཅིག་པ་གནས་ཤིང༌། མདོག་ནག་པོ་སྐྲ་དང་སེན་མོ་རིང་བ། འཇིགས་སུ་རུང་བ་སྟེ། རུས་པ་ལ་པགས་པས་གཡོགས་པའི་གཟུགས་དང་འདྲ་བས་ཕྱག་ན་ཐོད་པ་བསྣམས་པའོ། །ཤ་ཟའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤ་ཟ་སུམ་གྱུར་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཤ་ཟ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ། ཤ་ཟ་མི་གཅིག་པ་གནས་ཤིང༌། ཕྱི་བའི་གདོང་ཅན་མདོག་སྣ་ཚོགས་གནས་ཤིང༌། ལག་ན་གྲི་གུག་ཐོགས་ཤིང་ནད་སྣ་ཚོགས་གཏོང་བའོ། །འབྱུང་པོའི་གདོན་དང་


DTG072_Page_0202
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྱུང་པོའི་འབྲས་བུ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་པོའི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ། གཟུགས་སྣ་ཚོགས་གནས་ཤིང་ཐལ་བའི་མདོག་ཅན། ཐལ་བའི་བུམ་པ་འཛིན་པའོ། །གྲུལ་བུམ་གྱི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གྲུལ་བུམ་གྱི་གདོན་མགྲིན་པ་གསུམ་པ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། གྲུལ་བུམ་གྱི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ། གསུས་པ་ཆེ་ཞིང་བཞིན་མི་སྡུག་པ། མགོ་བོ་ཆེ་ལ་མིག་གཡོ་བའོ། །མདོག་ལྗང་ནག་ཏུ་རབ་ཏུ་གནས་ཤིང་དབྱུག་པ་འཛིན་པའོ། །སྲུལ་པོའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྲུལ་པོའི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ། ཕག་པའི་མགོ་ཅན་ཏེ། ལུས་ནི་ཕག་པའི་མདོག་ཅན། བ་སྤུ་ཡང་ཁབ་དང་འདྲ་བ། ཕྱག་ན་མི་མགོ་འཛིན་པའོ། །ལུས་སྲུལ་པོའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལུས་སྲུལ་པོའི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ། ཕག་མགོ་ལྔ་ལྔ་ཡོད་པ། ཕག་གི་མགོ་བོ་དེ་ཡང་དཀར་པོ་དང༌། དམར་པོ་དང༌། སེར་པོ་དང༌། ནག་པོ་དང༌། ལྗང་གུའོ། །ལུས་ནི་ཐལ་བའི་མདོག་ཅན་ཏེ། ལག་ན་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའོ། །སྐེམ་བྱེད་ཀྱི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐེམ་བྱེད་ཀྱི་གདོན་དེ་ཡང་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་སྟེ། སྤྱང་ཀིའི་མགོ་ཅན་ལ་མིའི་ལུས་པོ་ཡོད། སྦྱང་ཀི་བཞིན་དུ་ལུས་ཀྱང་ཁྲ་བོར་གནས་ཏེ། མདའ་གཞུ་འཛིན་ཅིང༌། སེམས་ཅན་རྣམས་འདར་བར་བྱེད་པའོ། །སྨྱོ་བྱེད་ཀྱི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྨྱོ་བྱེད་ཀྱི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཝའི་མགོ་ཅན་ཏེ། མདོག་ཝ་བཞིན་དུ་ཡོད་ཅིང་མིའི་ལུས་པོ་སྟེ། ཕྱག་ན་ཞགས་པ་བསྣམས་པའོ།། གྲིབ་གནོན་གྱི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གྲིབ་གནོན་གྱི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་སྟེ། མིའི་ལུས་ལ་ཁྱིའི་མགོ་ཅན། མདོག་དམར་པོ་ལག་ན་འཁོར་ལོ་འཛིན་པའོ། །བརྗེད་བྱེད་ཀྱི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བརྗེད་བྱེད་ཀྱི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་གནས་ཤིང༌། མིའི་ལུས་པོ་ལ་བྱི་ལའི་མགོ་ཅན། མདོག་ནག་པོ་རལ་གྲི་འཛིན་པའོ། །གནོན་པོའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་ཡོད་དེ། དྲེད་མོའི་མགོ་ཅན་ལ། མདོག་ནི་སེར་མོ་ལག་ན་དགྲ་སྟ་འཛིན་པའོ། །སྐར་མའི་གདོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ཡང་རྒྱུ་སྐར་ཉི་ཤུ་


DTG072_Page_0203
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྩ་བརྒྱད་ཡིན་ཏེ། སྨིན་དྲུག་དང་ནི་སྣར་མ་དང༌། །མགོ་དང་ལག་དང་ནབ་སོ་དང༌། །རྒྱལ་དང་སྐག་ཅེས་བྱ་བའོ། །མཆུ་གྲེ་དབོ་དང་མེ་བཞི་དང༌། །ནག་པས་རི་ས་གའོ། །ལྷ་མཚམས་དང་ནི་སྣྲོན་དང་སྣྲུབས། །ཆུ་སྟོད་དང་ནི་ཆུ་སྨད་དང༌། །གྲོ་ཞུན་བྱི་ཞུན་བདུན་རྣམས་སོ། །མོན་དྲེ་དང་ནི་མོན་གྲུ་དང༌། །ཁྲུམས་སྟོད་དང་ནི་ཁྲུམས་སྨད་དང༌། ནམ་གྲུ་ཐ་སྐར་བྲ་ཉེའོ། །དེའི་སྐུ་མདོག་དཀར་པོ་དང༌། ནག་པོ་དང༌། སེར་པོ་དང༌། དམར་པོ་དང༌། ལྗང་གུའོ། །ཕྱག་མཚན་ནི་འཁོར་ལོ་དང༌། དབྱུག་ཏོ་དང༌། པདྨ་དང་རལ་གྲིའོ། །གཤེད་བྱེད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པར་གཤེད་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་གཤེད་བྱེད་ནི། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལས་སོ། །བསྒྱུར་བའི་ལས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་སྟེ། དེའི་ལུས་བཅོམ་ཞིང་རླག་བར་བྱེད་བའོ། །བྱད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང༌། འཕྲལ་གྱི་ལས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་ལས་ཀྱང་བཅོམ་ཞིང་སྲུང་བར་བྱེད་པའོ། །གཡེང་བྱེད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བརྗེད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་ལས་བཅོམ་ཞིང་སྲུང་བར་བྱེད་པའོ། །རོ་ལངས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་མ་ཡིན་གྱི་རིགས་རོ་ལས་འབྱུང་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་འཇིགས་བ་སྤོང་བར་བྱེད་ཅིང་ཟློག་པར་བྱེད་པའོ། །སེམས་བསྒྱུར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་བའི་སེམས་སྡིག་པའི་སེམས་སུ་སྒྱུར་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་སེམས་བསྒྱུར་རོ། །ཡང་ན་སེམས་བསྒྱུར་ནི། མི་དགེ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པར་བསྒྱུར་བ་དེ་སེམས་བསྒྱུར་རོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་དའི་སེམས་ཀྱང་ཟློག་པར་བྱེད་པའོ། །སྤོད་གཏོང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་རིག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཤིན་རྗེ་དང་མ་མོ་དང༌། རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པར་བད་པའོ། །བཟའ་ཉེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདུད་རྩི་དུག་ཏུ་སོང་བ་སྟེ། དེ་ཡང་བྱེ་བྲག་གིས་མ་ཞུ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་འབྱུང་བའོ། །མ་ཞུ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ནི། དངས་མ་དང་ཚིགས་མའོ། །ཡང་ན་སྦྲང་རྩི་དང༌། མར་དང༌། དེ་ལ་སོགས་པ་ཉེས་པའོ། །སྐྱུགས་ཉེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱུགས་ཉེས་པར་བྱས་ཏེ། དེ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའོ། །ཡང་ན་སྐྱུགས་པ་དེ་ནི་སྨན་ལ་


DTG072_Page_0204
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོགས་པའི་ནུས་པ་སྐྱུགས་ཉེས་པའོ། །གནོད་སྒྲིབ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་གདོན་ཡིན། གདོན་གྱི་རིགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པས་ན་སྒྲིབ་པའོ། །ཡང་ནབ་ག་ཆགས་དང༌། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པས་བསྒྲིབས་པ་ནི་སྒྲིབ་པའོ། །གནོད་ལྟས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་གིས་གནོད་པའི་ལྟ་བ་སྐྱེས་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་གནོད་ལྟས་སོ། །ཡང་ན་གནོད་ལྟས་བྱ་བ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་རྒྱལ་པོ་དང༌། རྐུན་མོ་དང༌། དགྲ་བོ་དང༌། དེ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བས་ན་ལྟ་བའོ། །ལྟ་བ་ངན་པ་མུ་སྟེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཆད་པར་ལྟ་བའི་རིགས་སོ། །བྲི་ཉེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་རས་རིས་དང༌། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྐུ་གླེགས་བམ་དང༌། དཀྱིལ་འཁོར་དང༌། དེ་ལ་སོགས་པ་བྲི་ཉེས་པའོ། །ཡང་ན་བྲི་བ་ཉེས་པ་ནི། ལྷག་པ་དང༌། ཆད་པ་སྟེ། སྦོམ་པ་དང༌། ཕྲ་བ་སྟེ། ཚད་དང་མི་ལྡན་པའོ། །སྒོམ་ཉེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བཀའ་ནས་བྱུང་བའི་ཡང་དག་པའི་དོན་བསྒོམས་པས་ཏེ། དེ་སྒོམ་ཉེས་ན་སྒོམ་ཉེས་ཏེ། དེ་ཡང་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང༌། རྫོགས་པའི་རིམ་པའོ། །ཡང་ན་སྒོམ་ཉེས་ནི། ཡང་དག་པའི་ཆོས་མི་སྒོམ་ཞིང་ལྟ་བ་ལོག་པར་གནས་པ། ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་བསྒོམ་པའོ། །སྨད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བླ་མའམ། སངས་རྒྱས་སམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འམ། དགྲ་བཅོམ་པ་དང༌། དགེ་སློང་ལ་སོགས་པ་འམ། དགེ་བཤེས་སམ། སྟོན་པའམ། མཁན་པོའམ། ཕ་མ་ལ་སོགས་པ་རང་ཆེ་བར་འདོད་ཅིང་གཞན་ལ་སྨོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྨོད་པའོ། །རིམས་ཉིན་གཅིག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡམས་ཀྱི་ནད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཚ་བ་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བ་སྟེ། ཉིན་གཅིག་པའོ་ཞེས་པའོ། །ཡང་ན་ཉིན་གཅིག་པ་ནི། ནང་དེ་དྲག་པོར་བྱུང་ཞིང་ཉི་མ་གཅིག་གིས་གློ་བུར་དུ་གསོད་པའོ། །ཉིན་གཉིས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔ་མ་བས་དྲག་པ་སྟེ། ཉི་མ་གཉིས་ཀྱིས་འཇོམས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་ཉིན་གཉིས་པའོ། །ཉིན་གསུམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ཉིན་གསུམ་པ་ལས་བྱུང་སྟེ། གསུམ་གྱིས་འཇོམས་པར་བྱེད་པས་ན་


DTG072_Page_0205
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གསུམ་པའོ། །ཉིན་བཞི་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉི་མ་བཞིར་བྱུང་སྟེ། དེའི་ནད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པས་ན་རིམས་ཏེ། ཞག་བཞིས་གསོད་པར་བྱེད་པས་ན་ཉིན་བཞི་པའོ། །ཉིན་བདུན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནད་དེ་ཡང་དྲག་པོར་བྱུང་ཞིང་ཞག་ལྔ་དང་དྲུག་པ་ལ་མི་ཤི་སྟེ། དེའི་ནད་ཞག་བདུན་གྱིས་འཇོམས་པར་བྱེད་པས་ན་བདུན་པའོ། །ཟླ་བ་ཕྱེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནད་དེ་ཡང་ཟླ་བ་ཕྱེད་ཀྱི་བར་དུ་འབྱུང་སྟེ། བྱུང་བའི་དུས་སུ་བྱུང་བས་ན་ཟླ་བ་ཕྱེད་པའོ། །ཟླ་བ་གཅིག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཟླ་བ་ཕྱེད་བཞིན་དུ་འཇོམས་པའོ། །ཉིན་མོ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིམས་དེས་ཉི་མ་གཅིག་གིས་འཇོམས་པས་ན་ཉིན་མོ་པའོ། །ཡང་ན་ཉིན་མོ་པ་ནི་ནམ་ལངས་ནས། ཉི་མ་མ་ནུབ་བར་དུ་འཇོམས་པས་ན་ཉིན་མོ་པའོ། །ཡུད་ཙམ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐད་ཅིག་མའི་ནད་ཡིན་ཏེ། ཡུང་ཙམ་གྱིས་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པས་ན་ཡུད་ཙམ་མོ། །ཡང་ན་ནད་དེ་བྱུང་ན་ལོང་ས་མེད་པས་ན་ཡུད་ཙམ་མོ། །རྟག་པའི་རིམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནད་དེ་བྲལ་བར་མི་འདོད་ཅིང༌། ཤི་མིན་གསོན་མིན་ཚེ་རིང་ཞིད་ཡུན་རིངས་སུན་བའོ། །ཤི་བའི་དུས་སུ་ཡང་ནད་དེས་ཁྱེར་བས་ན་རྟག་པའོ། །རིམས་ལྡང་དུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཟླ་བ་གཅིག་ཏུ་བྱུང་ཞིང་ན། ཟླ་བ་གཅིག་གིས་སོས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཞག་གཅིག་དང་གཉིས་དང་གསུམ་དང་བཞི་དང་བདུན་ལ་སོགས་པ་ཉི་མ་ཕྱེད་དང༌། ཕྱི་དྲོ་དང་སྐད་ཅིག་མའོ། །འབྱུང་པོའི་རིམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིམས་མི་གཅིག་པའི་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གླགས་ཚོལ་ཞིང༌། ནད་དྲག་པོ་འབྱུང་ཞིང༌། ལུས་ཀྱི་རྩ་རྣམས་ཀྱང་དྲག་པོའོ། །མིའི་རིམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཆོམ་རྐུན་ནམ། རྒྱལ་པོའམ། དེ་ལ་སོགས་པས་བསྡིགས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འབྱུང་སྟེ། ན་ཚ་དྲག་པོས་བཏབ་པས་ན་མིའི་རིམས་ཞེས་བྱའོ། །མི་མ་ཡིན་པའི་རིམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མེ་དང་ཆུ་དང་བྱོལ་སོང་གི་རིགས་སྡེར་མོ་ཅན་དང་མཆེ་བ་ཅན་དང༌། རྭ་ཅན་ལ་སོགས་པ་འཇིགས་པའི་ནད་ནི་མི་མ་ཡིན་པའི་རིམས་སོ། །རླུང་ལས་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རླུང་གི་ནད་རིགས་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་ལས་བྱུང་སྟེ་ནད་དེའི་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་རླུང་བཅུའོ། །


DTG072_Page_0206
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བཅུ་ལས་བསྡུས་པ་ལྔའོ། །ལྔ་ལས་བསྡུས་པ་གསུམ། གསུམ་ལས་བསྡུས་པ་གཅིག་སྟེ། སྲོག་རླུང་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མཁྲིས་པ་ལས་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མཁྲིས་པ་ལས་གྱུར་པ་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་ལས་བྱུང་སྟ། དེ་ཡང་གསུམ་ལ་འདུས་པའོ། །གསུམ་གཅིག་ལ་འདུས། ནད་དེ་ཡང་ཚད་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །བད་ཀན་ལས་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་སྟེ། དེ་ཡང་གཉིས་ལ་འདུས་སོ། །གཉིས་ནི་གྲང་བ་དང་ཚད་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་གཉིས་ནི་ཆུའི་ཁམས་སོ། །འདུས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གསུམ་འདུས་པས་འདུས་པའོ། །འདུས་པ་དེ་རླུང་ཤས་ཆེ་བ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་མཁྲིས་པ་དང་བད་ཀན་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཚད་པ་དྲག་པོ་སྐྱེ་ཞིང༌། བླ་འཆོལ་བྱེད་པ་སྟེ། རླུང་ཤས་ཆེ་བའོ། །ཚ་བར་ཡོད་ཅིང་ལྕེ་ལྐུགས་བ་ནི་མཁྲིས་པ་ཤས་ཆེ་བའོ། །ཚ་ཞིང་སེམས་གསལ་བ་ནི་བད་ཀན་ཤས་ཆེ་བའོ། །དེ་བས་ན་འདུས་པའོ། །གླད་པ་ན་བ་མེད་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། རླུང་དང་བད་ཀན་གྱིས་ཀྱང་ན་བ་སྟེ། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་གླད་པ་ན་བ་མེད་པར་བྱེད་ཅིང༌། དེ་བཞིན་དུ་ཡན་ལག་ན་བ་ཡང་མེད་པའོ། །རླུང་གིས་ན་བ་ནི་བཟི་བ་བཞིན་དུ་གླེན་བར་སྣང་བའོ། །ཡང་ན་ལྡང་དུབ་བྱུང་སྟེ་དྲག་པོའི་ཚུལ་དུ་ན་བའོ། །ལངས་པའི་དུས་སུ་མགོ་འཐོམ་ཞིང་འགྱེལ་བའོ། །མཁྲིས་པས་ན་བ་ནི་ཁོལ་ལེར་ན་བ་སྟེ། ལྡང་དུབ་བྱེད་ཅིང་ནད་དྲག་པོས་ཐེབས་པས་ལངས་པས་འགྱེལ་བ་ནི་རླུང་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུའོ། །བད་ཀན་གྱིས་ན་བ་ནི་གསལ་ཞིང་ཡང་བ་སྟེ། ན་བ་དྲག་པོ་ནི་གཉིས་པ་བཞིན་དུའོ། །ན་བའི་དུས་ནི་རླུང་ལ་དགོངས་མོའོ། །བད་ཀན་ནི་ཐོ་རངས་ཁའོ། །མཁྲིས་པ་ནི་ཉི་མ་ཕྱེད་ནའོ། །གཞོགས་ཕྱེད་ན་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ལངས་པའི་དུས་སུ་འཐོམ་པ་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་ན་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རླུང་དང་མཁྲིས་པ་དང་བད་ཀན་ལས་གྱུར་པའོ། །མེད་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཀུན་དགའ་བོས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་བདེན་པ་དང༌། ནད་དང༌། འབྱུང་པོ་དང༌།


DTG072_Page_0207
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དུག་རྣམས་གཞོམ་པའོ། །མཚན་མོ་བདེ་ལེགས་ཉིན་བདེ་ལེགས། །ཉི་མའི་གུང་གི་བདེ་ལེགས་དང༌། །ཉིན་མཚན་ཀུན་དུ་བདེ་ལེགས་དག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་སློང་ས་རི་དང༌། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདིའི་རིག་པའི་གསང་སྔགས་ཀྱིས་དུག་རྣམས་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ཞིང༌། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང་འདི་གང་ན་བཞུགས་པའི་ས་ན་བདེ་བར་གནས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱིས་བདག་ལ་སྩོལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་ཡང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པ་རྣམས་ཀྱང་ངོ༌། །ད་ལྟར་བཞུགས་པ་ཡང་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཤིང༌། བདེ་བར་གནས་པའོ། །བདག་ནི་གང་ཟག་སེམས་ཅན་རྣམས་དང༌། དགེ་སློང་ས་རིའོ། །ཡང་ན་ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་བ་གདབ་པའོ། །གསོལ་བ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་ལའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་སྟོང་བ་ཉིད་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ཡང་ཤེས་རབ་བོ། །ཤེས་རབ་ནི་མཚོན་པ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མཚོན་བྱེད་ནི་རིག་སྔགས་ཉིད་དེ། ཐབས་ལྟ་བུའོ། །རིགས་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཆུའི་ཁམས་སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔ་དང་ལྡན་ཞིང་སངས་རྒྱས་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་ཅན། དབུ་ལ་རྡོ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་བརྒྱན་པ། སྤྱན་གསུམ་པ་ལ་ཞལ་གསུམ་པ། །ཕྱག་དྲུག་པ་ལ་སྐུ་མདོག་སེར། །ཞལ་དང་པོ་ནི་སྒེག་པའི་ཚུལ། །གཡས་ཁྲོ་བ་ལ་གཡོན་འཛུམ་པའོ། །གཡས་མཐིང་བ་ལ་གཡོན་དམར་བའོ། །རྒྱན་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། །པདྨའི་སྟེང་ན་ཟླ་བའི་གདན། །ཞབས་གཉིས་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་བཞུགས། །ཉི་མའི་འོད་དང་ལྡན་པའོ། །གཡས་པ་ཡི་ནི་ཕྱག་གསུམ་ན། །རལ་གྲི་རྡོ་རྗེ་མདའ་གཞུའོ། །གཡོན་པ་ཡི་ནི་ཕྱག་གསུམ་ན། །བུམ་པའི་སྟེང་ན་རྡོ་རྗེ་དང༌། །རིན་ཆེན་སྟེང་ན་རྡོ་རྗེ་དང༌། །རྨ་བྱའི་སྒྲོ་ནི་བསྣམས་པའོ། །བཅུ་གཉིས་པ་ཡི་ཆ་བྱད་ཅན། །དུག་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་བཅོམ་ཞིང༌། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཐུགས་རྗེས་ཁྱབ། །དུག་བཅོམ་པ་ཡི་ཐབས་དག་ནི། །ལྕགས་དང་གསེར་


DTG072_Page_0208
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དད་དངུལ་དང་ནི། །དུག་དང་གླ་རྩི་རྨ་བྱའི་སྒྲོ། །གུ་གུལ་དཀར་ནག་གཉིས་དང་ནི། །མུ་ཟི་རྣམས་ནི་བསྲེས་ཤིང་བདུག །ཡང་ན་བྱུག་པ་བྱས་ཤིང་བསྲུང༌། །རིག་སྔགས་ངོ་བོ་འདི་ལྟ་སྟེ། །རིག་སྔགས་གསང་སྔགས་ཀུན་འདོན་ཞིང༌། །དུག་དང་འབྱུང་པོ་རྣམས་བཟློག་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་ཤིང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ནི། ཨི་དི་བི་དི་ལ་སོགས་པའི་རིག་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་དུག་བཅོམ་པའི་བརྟག་པ་དང་པོ་རྫོགས་སོ།། །།རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་དགེ་སློང་ས་རི་བསྲུང་བའི་གནས་སྐབས་ཏེ་གསུམ་པའོ།། །།ང་ནི་ཡུལ་འཁོར་སྲུང་ལ་བྱམས། །ས་སྲུང་བུ་ལ་བྱམས་པ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བྱམས་པ་ནི། སེམས་ཅན་ཁྱད་པར་མེད་ཅིང་བྱམས་པའོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བུ་གཅིག་པ་ལྟ་བུའི་བྱམས་པས་ཁྱབ་ཅིང༌། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཡུལ་འཁོར་སྲུང་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་ས་སྲུང་ལ་ཡང་ངོ༌། །ད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་སོ། །ཡང་ན་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་སྐྱེས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བྱམས་པའོ། །ད་ནི་མིག་མི་བཟད་ལ་བྱམས། །གཽ་ཏ་མ་ནི་ནག་མོ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་མིག་མི་བཟང་དང༌། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་གཽ་ཏ་མ་ནག་མོ་རྣམས་ལ་ཡང་བྱམས་པས་ཁྱབ་ཅིང༌། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བསྒོམ་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀས་དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱམས་པས་ཁྱབ་པའོ། །ད་ནི་ཀླུ་རྒྱལ་ནོར་བུ་དང༌། །ད་ནི་ནོར་རྒྱས་བུ་ལ་བྱམས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ནོར་བུ་དང༌། ནོར་རྒྱས་ཀྱི་བུ་ལ་བྱམས་ཏེ། དེ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱིས་བྱམས་པའོ། །དབྱུག་པ་རྐང་གི་ཀླུ་དག་དང། །གང་བ་བཟང་ལ་ང་རྟག་ཏུ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དམིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་དབྱུག་པ་རྐང་པ་དང༌། གང་བ་བཟང་པོ་རྣམས་ལའོ། །ཀླུ་གང་དགའ་བོ་ཉེར་དགའ་བོ། །ཁ་དོག་ལྡན་ཞིང་གྲགས་དང་ལྡན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟི་


DTG072_Page_0209
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བརྗིད་ཆེ་ཞིང་མཐུ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། སྐད་ཅིག་གིས་ཀྱང་ཁམས་གསུམ་རྒྱུ་ནུས་ཤིང༌། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་དེ། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དེ་རྣམས་ལ་ཡང་བྱམས་པས་ཁྱབ་པའོ། །རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་ཞིང་ལྷ་མིན་དང༌། །ལྷ་ཡི་ཡུལ་ཡང་མྱོང་བར་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱང་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་ཞིང་གྲགས་དང་ལྡན་ཏེ། སོ་སོའི་ཁ་དོག་དང་ལྡན་ཞིང་ཡུད་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་ཡུལ་འཁྲུག་པར་ནུས་པའོ། །མ་དྲོས་པ་དང་ཆུ་ལྷ་དང༌། །འཇམ་པ་ལེན་པ་ལ་ཡང་བྱམས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་བྱང་ངོས་ན་གནས་ཤིང་མ་དྲོས་པའི་མཚོ་ལ་གནས་ཏེ། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་ཅིང༌། སེམས་ཅན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་ལྡན་ཞིད་། དེ་དང་དེ་རྣམས་ལ་བྱམས་པས་ཁྱབ་པའོ། །འཇོག་པོ་དང་ནི་མཐའ་ཡས་དང༌། །དེ་བཞིན་ནོར་གྱི་སྒོ་དང་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་པའི་དུག་དང་ལྡན་ཞིང༌། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དེ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་ལ་ཡང་བྱམས་པས་ཁྱབ་ཅིང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའོ། །གཞན་ལས་རྒྱལ་ལ་ང་བྱམས་ཏེ། །གཅོད་དང་ལྡན་པའི་བུ་ལ་བྱམས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་བུ་གཅིག་པ་ལྟ་བུར་བྱམས་པ་སྟེ། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་གཞན་ལས་རྒྱལ་བ་དང༌། བུ་དང་བཅས་པའོ། །རྟག་པར་གཟི་ཅན་ཆེན་པོ་དང༌། །གཟི་ཅན་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་བདེན་པ་བདར་ཞིང་བྱམས་པས་ཏེ། མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བསྒོམ་ཞིང༌། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྟག་པར་གཟི་ཅན་དང་གཟི་ཅན་ལ་བྱམས་པའོ། །ཕུབ་མ་མེད་དང་དུས་མཚན་དང༌། །ལོངས་སྤྱོད་ལྡན་དད་དགེ་ཚུལ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ངུས་དུས་སུ་ཆར་འབེབས་ནུས་ཤིང༌། དུས་དུས་སུ་ལོ་ཐོག་སྨིན་པར་བྱེད་པའོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་བྱེད་ཅིང་ཐུགས་རྗེས་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་ལ་བྱམས་པའོ། །ཁ་ནས་ཞོ་ངང་ནོར་བུ་དང༌། །པདྨ་དཀར་པོ་ཕྱོགས་དག་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀླུ་རྒྱལ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ་སྲུང་སྟེ། ནོར་འཕེལ་བར་བྱེད་ཅིང་ཕྱུགས་ལ་བྱམས་པ། དེ་ལྟ་བུའི་


DTG072_Page_0210
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ལ་བྱམས་པས་ཁྱབ་པའོ། །སྟོབས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་དུང་སྐྱོང་དང༌། །ལ་བ་དང་ནི་མགྱོགས་མཆོག་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་བསྟན་ཅིང་སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྱོང་བ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཟླ་བའི་བདུང་རྩི་བཞིན་དུ། ཕན་ཐོགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་བདུད་རྩིས་ཕན་ཐོགས་པའོ། །དེ་རྣམས་ལ་ཡང་བྱམས་པས་ཁྱབ་པའོ། །ཀླུ་ཡི་རྒྱལ་པོ་དེ་དག་ལ། །ད་ནི་རྟག་ཏུ་བྱམས་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྲུལ་པའི་སྐུས་ཁྱབ་ཅིང་བདེན་པའི་ཚིག་བྱིན་ཏེ། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་སྤྱི་བོའི་གཙུག་ནས་སྤྲུལ་ནས་དུག་རྣམ་པ་བཞི་བཅོམ་པའོ། །ཡང་ན་ཀླུའི་རིགས་རྣམ་པ་བཞི་དང༌། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ལ་བྱམས་པས་ཁྱབ་པའོ། །གནས་བཅས་ཆུ་སྲིན་ཀུམྦྷི་ར། །དེ་བཞིན་ཁབ་ཀྱི་སྤུ་དག་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པའི་ཚིག་འདིས་ཀྱང་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ལ་བྱམས་ཏེ། རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ཀྱང༌། བྱོལ་སོང་གི་རིས་ནས་འཐོན་པའོ། །བྲང་འགྲོའི་བདག་པོ་ནག་པོ་དང༌། །དྲང་སྲོང་ལ་ཡང་ད་བྱམས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་བྱོལ་སོང་གི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པའི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ལ་བྱམས་པའོ།། དེ་བཞིན་རྣ་བ་ཚོང་བ་དང༌། །ཤིང་རྟའི་བཞིན་ལ་བྱམས་པ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀླུ་དེ་རྣམས་ལ་ཡང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བུ་གཅིག་པ་ལྟ་བུར་ཁྱབ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལའོ། །གཟི་ཅན་དང་ནི་རབ་དགའ་དང༌། །པདྨའི་བུ་ལ་ང་རྟག་ཏུ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་ནམ་མཁའ་དངས་འོག་ཏུ་རྟག་ཏུ་རྒྱུ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱང་དུག་རྣམ་པ་བཞི་ངང་ལྡན་ཏེ་ས་ལ་གནས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཡང་རྟག་ཏུ་བྱམས་པའོ། །ང་ནི་ཨེ་ལའི་འདབ་ལ་བྱམས། །འཕྱང་བའི་ཚུལ་ལ་འང་དབྱམས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཨེ་ལའི་ལོ་མ་བཞིན་དུ་དྲི་ཞིམ་ཞིང༌། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཚེ་བར་མི་བྱེད་ཅིང་སྐྱོང་བའོ། །དེ་རྣམས་ལ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའོ། །མི་མིན་ཀླུ་ནི་གང་དག་དང༌། །དེ་བཞིན་མི་ཡི་བླ་མ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པར་བརྫུ་ཞིང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་བ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྔོམ་པ་ལ་གནས་


DTG072_Page_0211
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཤིང་བསྟན་པ་བསྲུང་བའོ། །དེ་རྣམས་ལ་ཡང་བྱམས་པའོ། །ཀླུ་ཆེན་ཚོལ་བའི་ཚུལ་ཅན་དང༌། །བཏང་བཟུང་ཞེས་ནི་གྲགས་པ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་སུམ་བརྒྱ་བདུན་ཅུའི་གཙོ་བོ་སྟེ། ཀླུའི་རིགས་བཞི་ལ་བརྒྱད་དུ་གནས་ཤིང་བཞི་ལས་བརྒྱད་དུ་གྱེས་པའོ། །བརྒྱད་ནི་གང་ཞེ་ན། བྲམ་ཟེའི་བྲམ་ཟེའི་རིགས་སོ། །རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་རྒྱལ་རིགས་ཏེ། རྗེའུ་རིགས་ཀྱི་རྗེའུ་རིགས་སོ། །དམངས་རིགས་ཀྱི་དམངས་རིགས་ནི་གདོལ་པའི་རིགས་དང་བརྒྱད་དོ། །དུག་ཀྱང་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བཞི་སྟེ། བསམ་པའི་དུག་དང་མཐོང་བའི་དུག ། རེག་པའི་དང་ཁ་རླངས་ཀྱིའོ། །བསམ་པ་ལས་གྱེས་པ་ནི་ཚོར་བའི་དུག་གོ །མཐོང་བ་ལས་གྱེས་པ་ནི་རྣ་བས་ཐོས་པ་ཙམ་མོ། །རེག་པ་ནི་མཆེ་བ་སྟེ། ཁ་རླངས་ནི་བཞི་ཀ་ལ་གཏོགས་པའོ། །དེ་ནི་ཀླུའི་དུག་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྦྲུལ་དང༌། སྡིག་པ་དང༌། སྦལ་པ་དང། བྱི་བ་དང༌། སྲེ་མོ་དང༌། བུང་བ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང༌། འགྲོ་བའི་དུག་མཆེ་བ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་རྣམས་ལ་ཡང་བྱམས་ཤིང༌། སྙིང་རྗེ་དང་བཏང་སྙོམས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའོ། །ཀླུ་གང་ས་ལ་རྒྱུ་དག་དང༌། །དེ་བཞིན་ཆུ་ལ་གནས་རྣམས་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་དང་ལྡན་ཞིང༌། གྲགས་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ཚེ་སྔ་མའི་དྲན་པ་ཡང་ཕྱིར་སྙེག་ཅིང་ནད་རྣམས་ཐམས་ཅད་བཏང་བའི་བདག་དང༌། སྐད་ཅིག་མས་ཁམས་གསུམ་རྒྱུ་ནུས་པའོ། །གང་དག་བར་སྣང་རྒྱུ་བ་དང༌། །གང་དག་ལྷུན་པོར་གནས་པ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀླུའི་རིགས་ལ་ཡང་ནམ་མཁའ་ལ་རྒྱུ་ཞིང༌། རི་རབ་ཀྱི་རྩེ་མོ་ལ་གནས་ཤིང༌། ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་འཁྲུག་པར་ནུས་ཤིང༌། གྲགས་པ་དང༌། ཁ་དོག་དང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང་ལྡན་ཞིང༌། གང་ཡང་གང་དག་དང་ལྡན་པའོ། །མགོ་གཅིག་པ་དང་མགོ་གཉིས་པ། །དེ་དག་ལ་ནི་ང་རྟག་བྱམས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ནི་མིའི་གཟུགས་སུ་གནས་ཤིང༌། སྦྲུལ་གྱི་གདེངས་ཀ་བཅས་ཤིང༌། རིགས་བཞི་ལ་བརྒྱད་དུ་གནས་པ་སྟེ། བྲམ་ཟེ་ལ་ནི་སྦྲུལ་མགོ་བཅོ་ལྔ་པ་སྟེ། རྒྱལ་རིགས་ལ་བཅུ་གསུམ་པའོ། །རྗེའུ་རིགས་ལ་


DTG072_Page_0212
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བཅུ་གཅིག་པ་སྟེ། དམངས་རིགས་ལ་བདུན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྲམ་ཟེའི་བྲམ་ཟེའི་རིགས་དང༌། རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་པོའི་རིགས་དང༌། རྗེའུའི་རྗེའུའི་རིགས་དང༌། དམངས་ཀྱི་དམངས་རིགས་ལ་ནི་གདོལ་པའོ། །རིགས་དེ་ལ་ནི་དེ་ཡང་ངེས་པ་མེད་པས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྦྲུལ་མགོ་ཡང་བཅུ་གསུམ་པ་དང་བཅུ་གཅིག་དང་བདུན་དང་གསུམ་དང་ལ་ལ་ཡང་གཉིས་དང་གཅིག་ལ་ངེས་པ་མེད་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཁ་དོག་ལ་ཡང་དཀར་པོ་དང་སེར་པོ་དང་དམར་པོ་དང་ལྗང་གུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དཀར་པོ་དང༌། སེར་པོ་དང༌། དམར་པོ་དང༌། ལྗང་གུ་དང༌། གཞན་དམངས་རིགས་ཀྱི་ཁ་དོག་ལ་ངེས་པ་མེད་དོ། །རྒྱལ་པོ་ཇི་བཞིན་དུ་འཁོར་རྣམས་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ས་བདག་ས་སྲིན་ས་བླ་མོ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་སྣང་ཞིང༌། ཀླུའི་གདོན་སྟོང་ཕྲག་བཞི་སྟོང་བརྒྱད་ཅུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་བྱམས་པའོ། །རྐང་པ་མེད་ལ་ང་བྱམས་ཏེ། །རྐང་གཉིས་པ་ལ་ང་བྱམས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཤཱཀྱ་སེང་གེས་ཁྱབ་ཅིང་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་དགའ་བ་དང༌། བཏང་སྙོམས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་རྐང་མེད་པ་དང་རྐང་གཉིས་པ་ལ་སོགས་ཏེ་ང་བྱམས་པའོ། །རྐང་བཞི་པ་ལ་ང་བྱམས་ཏེ། །རྐང་མངས་ལ་ཡང་ང་བྱམས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པའོ། །གཞན་རྣམས་ལ་ནི་དམིགས་པ་དང་བཅས་ཤིང་རྟོག་པ་ལ་གནས་པའོ། །དེ་བཞིན་རྐང་བཞི་རྐང་མངས་ལ་ཡང་བྱམས་པས་ཁྱབ་པའོ། །རྐང་མེད་ད་ལ་གནོད་མ་བྱེད། །རྐང་གཉིས་ང་ལ་གནོད་མ་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་བདེན་པའི་ཚིག་དང༌། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་གཟི་བརྗིད་དང༌། སྟོབས་དང་མཐུས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པར་མི་ནུས་པའོ། །རྐང་བཞི་ང་ལ་གནོད་མ་བྱེད། །རྐང་མངས་ང་ལ་གནོད་མ་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་


DTG072_Page_0213
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱམས་པ་ལ་སོགས་པས་ཁྱབ་ཅིང་རྐང་བཞི་དང་རྐང་མངས་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གཞན་ཡང་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེན་པའི་ཚིག་དང༌། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་གནོད་པར་མི་ནུས་པའོ། །གང་དག་ཆུ་ལ་གནས་པ་ཡི། །ཀླུ་རྣམས་ཀུན་ལ་ང་བྱམས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆུ་ལ་གནས་པའི་ཀླུའི་རིགས་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ཁྱབ་ཅིང་ཀླུའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཀླུའི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཞེ་ན། ས་གཡོ་བ་དང༌། མེའི་ཕྱེ་མའི་ཆར་འབབ་པ་དང། གང་གི་མི་གཙང་པའི་རུལ་པའི་འཇིགས་པ་དང༌། རྒྱལ་པོ་དང་བྱ་ཁྱུང་གི་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །དཔེར་ན་སྔོན་གྱི་དུས་སུ་བྱ་ཁྱུང་གི་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ་ནི། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་རིག་པའི་རྒྱལ་པོ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྦྱིན་པའི་རྒྱལ་བུར་སྐྱེས་ཏེ། ཡུམ་ནི་བཀྲ་ཤིས་སྦྱིན། བཙུན་མོ་ནི་བཀྲ་ཤིས་ལྕམ་ཡུལ་ནི་རིགས་བཟང་དམ་པའོ། །དེའི་ཡུལ་ན་ཆོས་དར་ཞིང་མི་རིགས་པ་ནི་མི་བྱེད་ཅིང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དང་ལྡན་པའོ། །རྒྱལ་པོ་རྣམ་ཤེས་སྦྱིན་གྱི་སྲས་མཚན་ཡང་རྣམ་ཤེས་གསོན་སྦྱིན་པའོ།། རྒྱལ་བུ་དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ནོར་དང་འབྲུ་དང་གོས་ལ་སོགས་པའི་སྦྱིན་པ་བྱིན་པའོ། །རྒྱལ་བུ་དེ་ཡང་ནམ་ཞིག་ན་སྙིང་དགའ་བཤེས་གཉེན་དང་འགྲོགས་ནས་མ་ལའི་རྩེ་མོར་ཕྱིན་ཏེ། མ་ལའི་རིའི་རྩེ་མོ་ལ་ཀླུའི་ཀེང་རུས་མཐོང་ནས་སྙིང་དགའ་བཤེས་གཉེན་ལ་དྲིས་པའོ། །ཀྱེ་ཧོ་སྙིང་གི་གྲོགས་གཉེན་འདིའི་ཀེང་རུས་ནི་གང་གི་ཀེང་རུས་ཡིན་གསུངས་པའོ། །གྲོགས་གཉེན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཀྱེའི་རྒྱལ་བུ་ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་རྒྱལ་པོ་གསེར་མིག་གིས་ནང་མ་རེ་རེ་རྒྱ་མཚོའི་ནང་ནས་འོངས་ནས་ཀླུ་རྣམས་ཀྱི་ཀེང་རུས་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་བསྟན་པ་དང༌། རྒྱལ་བུས་ཞལ་རོག་བཞུགས་ཤིང་སྙིང་མི་དགའ་བར་གནས་པའོ། །དུས་གཅིག་ཏུ་གྲོགས་གཞན་དང་མ་འགྲོགས་ཤིང་རྒྱ་མཚོའི་འགྲམ་དུ་ཕྱིན་ནོ། །ཀླུའི་ཇོ་མོ་རྒྱལ་བུ་གཙུག་ཏོར་ཅན་གྱི་ཡུམ་བཤུམས་པ་དང་རྒྱ་མཚོའི་


DTG072_Page_0214
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འགྲམ་དུ་ཕྲད་དོ། །ཀྱི་ཧུད་ཀྱི་ཧུད་དུང་གི་གཙུག་ཏོར་ཅན། །ཀྱི་ཧུད་ཀྱི་ཧུད་ཟླ་བའི་སྤྱན་མངའི་བུ། །ཞེས་ཐོས་པ་དང༌། སྙིང་རྗེ་ལྡན་ཞིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྩར་ཕྱིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀླུའི་ཇོ་མོ་ལ་སྨྲས་པ། ཀྱེ་ཧོ་ཇོ་མོ་ཙིའི་དོན་ལ་བཤུམས་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཡུམ་གྱིས་སྨྲས་པ། ངའི་དོན་མི་འགྲུབ་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཡང་རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་དོན་འགྲུབ་པར་གྱུར་ན་ཅི་སྟོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཡུམ་གྱིས་སྨྲས་པ་བཤུམས་ཤིང་ཁ་ནས་མི་ཐོན་ཡང་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་ཧོ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ངའི་བུ་དུང་གི་གཙུག་ཏོར་ཅན་སང་ཉི་མ་ཕྱེད་ན་ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་རྒྱལ་པོ་གསེར་མིག་ཅན་གྱིས་ཁྱེར་ནས་ཟ་བའི་དུས་ལ་བབ་པས་ཐབས་འདྲ་བ་མངའ་འམ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྨྲས་པ། ངས་རྗེས་ནི་ཇི་ཙུགས་བྱེད་དུ་འོང་སྨྲས་སོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང༌། རྒྱ་མཚོའི་ནང་དུ་ཁྲིད་དོ། །དེ་ནས་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དུང་ཅན་གྱི་བུ་དུང་གི་གཙུག་ཏོར་ཅན་ལོ་བརྒྱད་ལོན་པ་བལྟ་ན་སྡུག་པ་ཁ་དོག་དང་ལྡན་པ་དེ་བལྟས་ནས། ཀླུའི་བུ་མོ་ཙམ་འདུས་སོ། །དེའི་རྟིང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྔར་འོང་བའི་ཁྲི་ལ་དར་དམར་པོ་གྱོན་ནས་གཟིམས་སོ། །དེ་ནས་ཉི་མ་ཕྱེད་ཀྱི་དུས་ལ་ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་རྒྱལ་པོ་གསེར་མིག་ཅན་མཆུ་དེ་ནི་བཻ་ཌཱུ་ཪྻ་དང་འདྲ་བ་མཐོ་བ་རྣོ་བ། མིག་སེར་ཞིང་དམར་བ་ལ་སོགས་པ་རིང་ཞིང་སྔོ་བ། ཡན་ལག་སྡེར་མོ་རིང་ཞིང་རྣོ་བ། བྱ་ཁྱུང་གི་གཟུགས་བཞིན་དུ་འཇིགས་པ། ནམ་མཁའ་ལ་འབྲུག་སྒྲ་དང་འགྲོགས་ཤིང༌། མེའི་གློག་བཞིན་བསྟན་ཞིང། བར་སྣང་ནས་གཤོག་པ་རྒྱ་མཚོའི་ནང་དུ་རྡེབས་པ། གཡས་པའི་གཤོག་པ་བརྡབས་པས་རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །གཡོན་པ་བརྡབས་པས་བདུན་བརྒྱའི་སའི་འོག་ཏུ་སླེབས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲི་ལ་ཉལ་བ་དེ་ཏོག་གིས་བླངས་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་ཁྱེར་རོ། །དེའི་རྟིང་བར་སྣང་ལ་ཁྱེར་བ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡབ་དང་ཡུམ་དང༌། ཇོ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་ནས་ཆོ་ངེས་འདེབས་ཤིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེ་ནས་བྱ་ཁྱུང་དེས་རི་མ་ལ་ཡའི་རྩེ་མོར་ཁྱེར་ནས་ཤ་ཟོས་ཁྲག་འཐུངས་ཏེ། ཤ་གཞོགས་


DTG072_Page_0215
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཅིག་ཟད་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གཞོགས་གཅིག་ཏུ་ཟློགས་སོ། །དེ་ནས་བྱ་ཁྱུང་འཇིགས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་ཏེ། ཟ་བ་འཕྲོ་བཅད་ནས་ངོ་མཚར་ཆེ་ཞིང་ཀླུ་རྣམས་སྔར་ཇི་ཙམ་ཟོས་པ་ལ་འདི་འདྲ་བ་མ་བྱུང་སྙམ་ནས་འཕྲོ་བཅད་དེ་འདུག་གོ །དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་དཔས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་པོ་ནམ་མཁའ་ལྡིང་ཁྱོད་ཀྱི་གསོས་ཡིན་མོད་ཁྲག་འཐུང་ཤ་ཟོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང༌། བྱ་ཁྱུང་གིས་ངོ་མཚར་ཆེ་ནས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་ཁྱོད་སུ་ཡིན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་མ་བྱུང་ངོ༌། །ངས་ཀྱང་སྔར་ཇི་ཙམ་ཟོས་ཏེ་ཁྱོད་བཞིན་ངས་མ་མཐོང་ངོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཞལ་ནས་ཁྱོད་ཀྱིས་འདིས་ཅི་སྨོས་ཟོ་ཞིག་འཐུངས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡབ་ཡུམ་གྱིས་ཀྱང་སླེབས་ནས་བྱ་ཁྱུང་གི་དྲུང་དུ་ཆོ་ངེས་འདེབས་ཤིང་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་ཧོ་ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་རྒྱལ་པོ། ངའི་བུས་ཉེས་པ་ཅང་ཡོད་དམ་ཁྱོད་ཅི་ཉེས་ཅི་བསམས་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་སྐད་གསུངས་པ་དང༌། བྱ་ཁྱུང་དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཟིན་ཏོ། །དེ་ནས་བྱ་ཁྱུང་གིས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་ཧོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངས་ངོ་མ་ཤེས་ན། བཟོད་པར་གསོལ། དས་ལྷ་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་ནས་བདུད་རྩི་ཁྱེར་ནས་འོངས་ནས་བསྐུས་ཏེ་སོས་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་ཧོ་རྒྱལ་པོ་ཁྱེད་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་མི་བྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དང་ལྡན་ན་ལུས་སྔར་བཞིན་དུ་སོང་ཤིག །དེའི་སེམས་དང་མི་ལྡན་ན་ད་ལྟ་བཞིན་དུ་སོང་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དེའི་ཚིག་གི་བདེན་པས་ལུས་སྔར་བཞིན་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བྱ་ཁྱུང་ལ་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྒྱ་མཚོའི་ནང་དུ་སོང་ལ་ཀླུ་རྣམས་བོས་ཤིག །ཅེས་གསུངས་པ་དང༌། བྱ་ཁྱུང་ལངས་ནས་རྒྱ་མཚོའི་ནང་དུ་སོང་ངོ༌། །ཀླུ་རྣམས་བྱ་ཁྱུང་མཐོང་བ་དང༌། འཇིགས་ནས་ད་ཡང་ང་ཅག་རྣམས་ཐམས་ཅད་བོས་ཏེ་གསོད་སྙམ་ནས། དེའི་འཇིགས་པས་ཀླུ་རྣམས་མ་ཁུགས། བྱ་ཁྱུང་ཡར་ལོག་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དྲུང་དུ་གནས་སོ། །ཀྱེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ངས་ཀླུ་རྣམས་མ་ཁུགས་སོ་ཞེས་སོ། །བྱང་ཆུབ་


DTG072_Page_0216
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སེམས་དཔས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ལྷའི་ཡུལ་ནས་བདུད་རྩི་ཁྱེར་ནས་འོངས་ནས་ཁྱོད་ཀྱིས་ཟོས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་བདུད་རྩི་གཏོར་ཅིག་གསུངས་སོ། །དེ་ནས་བྱ་ཁྱུང་གིས་བདུད་རྩི་གཏོར་ནས་སྔར་ཤི་བའི་ཀླུ་རྣམས་སོས་ནས་བྱུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱན་སྔར་གནས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཞལ་ནས། བྱ་ཁྱུང་གིས་ཀླུ་རྣམས་མ་ཁུགས་པས། ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་ཀླུ་རྣམས་བོས་ལ་ཤོག་ཅིག་ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང༌། ཀླུ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་མཚོའི་ནང་ན་ཡོད་པ་རྣམས་བོས་ནས་འོངས་སོ། །དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀླུ་རྣམས་ལ་སྔོམ་པ་ཕོག་སྟེ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའམ་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་པའམ་དེ་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་བྱེད་བྱ་ཁྱུང་གིས་འཇིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱ་ཁྱུང་གིས་ཀྱང་སྔོམ་པ་ལ་གནས་ཤིང༌། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གཟི་བརྗིད་དང༌། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས་ཀླུ་རྣམས་ལ་ཡང་བྱ་ཁྱུང་གི་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་ཀྱང༌། ཀླུ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་པའོ། །གད་དག་ས་ལ་གནས་པ་ཡི། །འབྱུང་པོ་ཀུན་ལ་ང་བྱམས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོ་ལྷ་དང༌། ཀླུ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང༌། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང༌། རླུང་ལྷ་དང༌། དྲི་ཟ་དང༌། མིའམ་ཅི་དང་ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང༌། གནོད་སྦྱིན་དང༌། སྲིན་པོ་དང༌། གྲུལ་བུམ་དང༌། སྲུལ་པོ་དང༌། ལུས་སྲུལ་པོ་དང༌། ཤ་ཟ་དང༌། གྲིབ་གནོན་དང༌། སྐེམ་བྱེད་དང༌། སྨྱོ་བྱེད་དང༌། གནོན་པོ་དང༌། རྒྱུ་སྐར་ལ་སོགས་པའི་གདོན་རྣམས་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱང་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་བརྒྱད་ཅུ་གནས་ཏེ། དེ་དག་ས་ལ་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའ་དང༌། ས་སྟེངས་སུ་རྒྱུ་བའོ། །དེ་ཀུན་ལ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བྱམས་པའོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་གནས་པར་བཅས། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ང་བྱམས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནས་གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང༌། བདེན་པའི་ཚིག་དེས།


DTG072_Page_0217
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྡུལ་ཕྲ་མོ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་བྱམས་སོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་དང་སྲོག་ཆགས་ཀུན། །འབྱུང་པོ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པའི་ཚིག་འདིས་དུག་གི་ནད་བསམ་པ་དང༌། ཚོར་བ་དང༌། ཁ་རླངས་རྣམས་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འགྲོ་བའི་དུག་གོ །བསྡད་པའི་དུག་ནི་རྩ་བ་དང་ལོ་མ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱེད་པའི་དུག་ནི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའོ། །དུག་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་ཅན་དང་སྲོག་ཆགས་དང་འབྱུང་པོ་རྣམས་ལ་ཡང་བྱམས་པའོ། །ཐམས་ཅད་བདེ་བ་འབའ་ཞིག་ཤོག །ཐམས་ཅད་ནད་ནི་མེད་གྱུར་ཅིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བརྒྱད་དང༌། རླུང་དང༌། མཁྲིས་པ་དང་བད་ཀན་ལས་གྱུར་པ་དེ་ལ་སོགས་པ་ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་རྣམས་ཡིན་ཏེ། བདེན་པའི་ཚིག་དེས་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང་བདེ་བར་གནས་པའོ། །ཀུན་དུ་བཟང་པོ་མཐོང་བར་ཤོག །གང་ཡང་སྡིག་པར་མ་གྱུར་ཅིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་མནར་མེད་པའི་སེམས་ཅན་ནས་ཚངས་པའི་ཡུལ་མན་ཆད་ཀྱི་བདེ་བར་གནས། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང༌། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང༌། བག་ཆགས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཡང་ན་ཤེས་ནས་བྱས་པ་དང་མི་ཤེས་ནས་བྱས་པ་རྣམས་དང་ཡང་བྲལ་བའོ། །བྱམས་པའི་སེམས་ལ་གནས་ནས་སུ། །དུག་ནི་རབ་ཏུ་གསད་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱམས་པ་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་བུ་གཅིག་པོ་ལམ་བྱམས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་སེམས་ཀྱིས་སྙིང་རྗེ་འབའ་ཞིག་ཏུ་འཁོར་བ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་རྗེ་བའོ། །དེས་སེམས་ཅན་ཐོན་པའི་སེམས་ཀྱིས་དེས་རབ་ཏུ་དགའ་བའོ། །དེ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གཞག་པས་བཏང་སྙོམས་སོ། །འདིར་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས། དགེ་སློང་ས་རིའི་དོན་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་གྱིས་ནང་གི་དུག་གསུམ་དང་ཕྱིའི་དུག་གསུམ་ཟད་པའོ། །ནང་གི་དུག་གསུམ་ནི་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གསུམ་མོ། །ཕྱིའི་དུག་གསུམ་ནི་དེ་ཉེ་བར་གཞག་པས་བྱུང་བ། འགྲོ་བ་དང་བསྡད་པ་


DTG072_Page_0218
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང་བྱེད་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེན་པས་བྱམས་པས་དུག་ཟད་པའོ། །བསྲུང་དང་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དང༌། །དེ་བཞིན་ཡོངས་སུ་བསྐྱང་བར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་བདེན་པ་འདིས་ཏེ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བཀའོ། །དེ་ཡང་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་གཟིགས་དང༌། །གཙུག་ཏོར་ཅན་དང་ཀུན་སྐྱོབ་དང༌། ལོག་དང་སེལ་དང་གསེར་ཐུབ་འོད་སྲུངས་སོ། །དེ་ལ་སོགས་པའི་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པའོ། །མ་འོངས་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ད་ལྟར་བ་ནི་ཤཱཀྱ་སེང་གེ་སྟེ། དགེ་སློང་ས་རིའི་དོན་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གསུངས་པའོ། །དེ་བཞིན་དེ་དང་དེ་འདྲའི་སྲུང་བ་དམ་བ་ནི། སྲུང་བ་དམ་པ་སྦ་བ་དང་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་དང༌། སྡིག་བ་ཟད་པ་དང༌། མཚམས་སྦྱོར་བ་དང༌། ཆད་པ་གཅོད་པ་དང༌། འདིའི་རིག་པ་གང་འཛིན་པས་སྲུང་ཞིང་ཡོངས་སུ་བསྐྱང་བར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཕྱག་འཚལ་བྱང་ཆུབ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་ཞིང་དམིགས་པ་མེད་པ་སྟེ། འདས་པ་དང་སྲིད་པའི་ངོ་བོ་མེད་ཅིང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡང་མེད་པའོ། །དེའི་སྒྲིབ་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། མེ་ལོང་གི་ལྟོ་བའི་གྲིབ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ནི་གཟུགས་སྐུ་དང་པོ་སྟེ། དེ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་ངོ་བོས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཡང་གཟུགས་སྐུ་གཉིས་པའོ། །མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྡན་ཞིང་དཔེ་བྱད་བརྒྱད་ཅུས་སྐུ་ལ་བརྒྱན་པ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ནི་ཐུབ་པའི་སྐུའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་སྐུ་གསུམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བྱང་ཆུབ་ནི་ཚད་མེད་པ་བཞིའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བྱམས་པ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུའི་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་སྟེ། ས་བཅུ་ལ་གནས་པའོ། །དེ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། བྱམས་པ་དང་འཇམ་དཔལ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་པའོ། །གྲོལ་གྱུར་ཕྱག་འཚལ་གྲོལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བག་ཆགས་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པས་མ་གོས་པ་སྟེ། དེ་ནི་


DTG072_Page_0219
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེའི་ངོ་བོ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ། །དེ་ལྟ་བུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཞེས་པའོ། །ཞི་གྱུར་ཕྱག་འཚལ་ཞི་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞི་ནི་ལམ་ཡིན་ཏེ། གྱུར་ནི་འབྲས་བུའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་ལམ་ནས་སངས་རྒྱས་པ་དང༌། སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའོ། །དེ་བས་ན་ཞི་གྱུར་རོ། །འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ་འགྱུར་བ་མེད་པ་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བས། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་གསལ་བ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དེ་ཡང་དམིགས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་འབྲས་བུའོ། །གཞི་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་ཞི་འགྱུར་རོ། །གཞི་དང་གཞི་ལ་མི་གནས་པས་ཕྱག་འཚལ་ཞེས་པའོ། །རྣམ་གྲོལ་ཕྱག་འཚལ་གྲོལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བས་ན་གྲོལ་བ་སྟེ། འཁོར་བ་ནི་མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མིང་དང་གཟུགས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང༌། རེག་པ་དང༌། ཚོར་བ་དང༌། སྲེད་པ་དང༌། ལེན་པ་དང༌། སྲིད་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་དང༌། རྒ་ཤི་དང་བཅུ་གཉིས་སོ། །འདུ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར་ན། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་སྟེ། དེ་གྲོལ་ན་མ་རིག་པའི་མིང་ཡང་ཅི་སྨོས་ཏེ། དེ་བས་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བྲམ་ཟེ་གང་དག་སྡིག་པའི་ཆོས་རྣམས་བསལ་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཚངས་པར་སྤྱོད་ཅིང་དགྲ་བཅོམ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཟག་པ་ཟད་ཅིང་བག་ཆགས་ཀྱི་དྲི་མས་མི་བསྒོ་བའོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་སྡིག་པས་མི་བསྒོ་བ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཡང་ན་བྲམ་ཟེའི་ཚུལ་དུ་གནས་པས་བྲམ་ཟེའོ། །དེ་དག་གིས་བདག་ལ་སྲུང་བ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གཟི་བརྗིད་དང་བདེན་པའི་ཚིག་གིས་གང་ཟག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཀུན་བདེ་བར་གནས་པའོ། །འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་ཕྱིའི་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་འཇིགས་པ་དང༌། རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་ང་ལྟར་བྱུང་བའི་འཇིགས་པའོ། །ཚེ་ཕྱི་མའི་ངན་སོང་འབྱུང་བ་ནི་དང་པོ་དམྱལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཚ་བའི་དམྱལ་བ་ལ་བརྒྱད་དོ། །དེ་ཡང་ཡང་


DTG072_Page_0220
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སོས་དང༌། ཐིག་ནག་དང༌། ཚ་བ་དང༌། རབ་ཏུ་ཚ་བ་དང༌། བསྡུས་འཇོམས་དང༌། ངུ་འབོད་དང༌། ངུ་འབོད་ཆེན་པོ་དང༌། མནར་མེད་པ་དང་བརྒྱད་དོ། །ཡང་གྲང་བ་ལ་ཆུ་བུར་ཅན་དང༌། ཆུ་བུར་ཅན་ཆེན་པོ་དང༌། སོ་ཐམས་ཅད་དང༌། ཨ་ཆུ་ཆུ་དང༌། འདར་ཆུག་ཆུག་དང༌། ཨུཏྤ་ལ་ལྟར་གས་པ་དང༌། པདྨ་ལྟར་གས་པ་དང༌། པདྨ་ཆེན་པོ་ལྟར་གྱེས་པ་དང་བརྒྱད་དོ། །དམྱལ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་ནི་རེ་རེ་ལ་ཡང་བཅུ་དྲུག་བཅུ་དྲུག་གོ །དེའི་མིང་ནི་མཚོན་གྱི་སེན་མོ་དང༌། ཤལ་མ་རི་དང༌། ལྕགས་ཀྱི་ཐུ་ལུམ་དང༌། ཁྱིའི་གླིང་དང༌། ཆུ་བོ་རབ་མེད་དང། འཁྲུལ་པའི་ཐོང་པ་དང༌། འཁོར་ལོ་དང༌། སྦུ་གྲིའི་ལམ་དང༌། བྲག་དཀར་པོ་དང༌། མེ་མ་མུར་དང༌། རྒྱ་འཇིགས་དང༌། ལྕགས་ཀྱི་སོག་ལེ་དང༌། ལྕགས་ཀྱི་ཐུར་མ་དང༌། བུམ་པ་དང༌། ལྕེ་ལ་རྨོ་བ་དང༌། སླ་ངས་བརྔོ་བ་དང་བཅུ་དྲུག་གོ །དེ་ནི་ཚེ་ཕྱི་མའི་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་འཇིགས་པའོ། །ཡང་གཉིས་པ་དུད་འགྲོའི་འཇིགས་པ་ནི་གང་གིས་གང་ཟ་བའི་འཇིགས་པ་སྟེ། སྲོག་དང་འབྲལ་བའི་རང་བཞིན་གྱིས་དུད་འགྲོའི་སྡུག་བསྔལ་ནི་ཤིན་ཏུ་འཇིགས་པའོ། །གསུམ་པ་ཡི་དགས་ཀྱི་འཇིགས་པ་ནི། འཐུང་བ་དང་ཟ་བ་མེད་ཅིང་གང་གིས་ཡང་མཐོང་བ་ལ་ཡང་ཕྲག་དོག་གིས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཅིང༌། ཡི་དགས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དེ་རྣམས་སོ། །ད་ལྟར་རྐྱན་གྱིས་འཇིགས་པ་ནི། འབྱུང་པོའི་གདོན་མ་རུངས་པའི་འཇིགས་པ་དང༌། གཞན་དགྲ་བོ་དང་ཕྲད་པ་དང༌། དེ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་བརྒྱད་དང་དེ་ལ་འཇིགས་པས་ན་འཇིགས་པ་དང་ཞེས་པའོ། །གནོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་གནོད་པ་སྟེ། བདུད་བཞིའི་རང་བཞིན་གྱིས་བགེགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བྱས་ནས་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པས་གནོད་པ་སྐྱེལ་བའོ། །ནད་འགོ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིམས་དང༌། ལྷོག་པ་དང༌། འབྲས་དང༌། ཁྲག་རྣག་གཟེར་ཐུང་དང༌། དེ་རྣམས་ནི་ཡུད་ཙམ་ལ་འགོས་པའོ། །ཡང་ན་འབྲུམ་བུའི་ནད་དང་གཞན་གྱིས་མི་ཐུབ་ཅིང༌། སྡིག་པའི་ནང་དུ་གསུངས་པའོ། །འཁྲུག་པ་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་གྱི་དཔུང་གིས་འདྲེན་པ་དང༌། རང་ཡུལ་དུ་ཁྲག་ཁྲུག་འབྱུང་བ་དང༌། གཟའ་


DTG072_Page_0221
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

འཐབས་ལ་སོགས་པའོ། །རིམས་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བད་ཀན་དང་མཁྲིས་པ་དང༌། རླུང་ལས་གྱུར་པ་དེ་ནི་འདུས་པ་སྟེ། གཉིས་གཉིས་འགྲོགས་པ་ནི་ལྡན་པའོ། །ནད་དེ་དང་ལྡན་པས་ན་རིམས་སོ། །ནད་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞོགས་ཕྱེད་ན་བ་དང༌། ཡི་ག་འཆུས་པ་དང༌། མིག་ན་བ་དང༌། རྣ་བ་ན་བ་དང༌། ཁ་ན་བ་དང༌། མགུལ་པ་ན་པ་དང༌། སྙིང་ནད་དང༌། ལྐོག་མའི་ལྷ་གོར་ན་བ་དང༌། རྣ་བ་ན་བ་དང༌། སོ་ན་བ་དང༌། སྙིང་ན་བ་དང༌། རྩི་བ་ལོགས་ན་བ་དང༌། རྒྱབ་ན་བ་དང༌། ལྟོ་བ་ན་བ་དང༌། མཁུར་བ་ན་བ་དང༌། ཆུ་སོ་ན་བ་དང༌། སྐྱེ་གནས་ན་བ་དང༌། རབ་ཏུ་སྐྱེ་གནས་ན་བ་དང༌། རྐེད་པ་ན་བ་དང༌། བརླ་ན་བ་དང༌། བྱིན་པ་ན་བ་དང༌། ལག་པ་ན་བ་དང༌། རྐང་པ་ན་བ་དང༌། ཡན་ལག་ན་བ་དང༌། ཉིང་ལག་ན་བ་ལ་སོགས་པ་ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞིའོ། །གདོན་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷའི་གདོན་ལ་སོགས་པ་བགེགས་རིགས་མི་གཅིག་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །དུག་ཐམས་ཅད་ལས་སྲུང་བ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེན་པའི་ཚིག་གིས་འགྲོ་བ་དང༌། བསྡད་པ་དང་བྱེད་པའི་དུག་བཅོམ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་གནས་པའོ། །ལོ་བརྒྱ་འཚོ་བར་གྱུར་ཅིག །སྟོན་བརྒྱ་མཐོང་བར་ཤོག་ཤིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདི་འཆང་བ་དང༌། ཀློག་པ་རྣམས་ནི། ཚེ་རིང་ཞིང་བཀྲ་ཤིས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་བདེན་པའི་ཚིག་གི་གནས་སྐབས་ཏེ་བཞི་པའོ།། །།ཀུན་དགའ་བོ་སྔོན་བྱུང་བ་རིའི་རྒྱལ་པོ་གངས་རིའི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་ངོས་ལ། རྨ་བྱའི་རྒྱལ་མོ་གསེར་དུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཅིག་གནས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གཙུག་ཏོར་ཅན་གྱི་བསྟན་པ་ལ། དགེ་སློང་ས་རི་བཞིན་མཆེ་བའི་དུག་གིས་བཏབ་པ་ལ། དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་སོས་བར་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་ནད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་ཤིང༌། གདོན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །བསྒྱུར་བའི་ལས་དང༌། བྱད་དང༌། གཡེང་བྱེད་དང༌། རོ་ལངས་


DTG072_Page_0222
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང། སེམས་བསྒྱུར་བ་དང༌། སྦོད་གཏོང་དང༌། བཟའ་ཉེས་དང༌། སྐྱུགས་ཉེས་དང༌། གནོད་སྒྲིབ་དང༌། གནོད་བལྟས་དང༌། བྲི་ཉེས་དང༌། སྒོམ་ཉེས་དང༌། སྨད་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་ཤིང༌། དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་སོས་པར་འགྱུར་རོ། །གངས་ཀྱི་རི་ནི་ལྷོའི་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་རྡོ་རྗེའི་གདན་གྱི་བྱང་ཕྱོགས་ན། རི་བོ་སྤོས་ལྡན་གྱི་རྩ་ན་མཚོ་ཆེན་པོ་མ་དྲོས་པའི་འགྲམ་ན། མཚོ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ཡང་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་འབབ་སྟེ། དེ་ཡང་གངྒཱ་དང༌། པཀྵུ་དང༌། སིནྡྷུ་དང༌། སི་ཏ་དང་བཞིའོ། །ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་དེ་ཡང་ཤར་ཕྱོགས་ནས་བབས་ནས་གཡས་སྐོར་དུ་བསྐོར་ནས་ཤར་ཕྱོགས་ས་སུ་འབབ་པོ། །དེ་བཞིན་དུ་བསྐོར་ནས་ལྷོ་དང་ནུབ་དང་བྱང་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་གསེར་དུ་སྣང་བ་ཡང༌། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་གངས་ཀྱི་རི་ལ་གནས་ཤིང༌། ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང༌། གནོད་སྦྱིན་དང༌། ཀླུ་དང་མི་མ་ཡིན་ལ་སོགས་པས་མཆོད་ཅིང་རྨ་བྱའི་གཟུགས་སུ་སྣང་བའོ། །བཞིན་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་གསེར་གྱི་མདོག་འདྲ་བ། དེའི་ལུས་ལ་མཆུ་བཻ་ཌཱུཪྻས་བྱས་པ། གཤོག་པ་དང་མཇུག་མ་ནི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བྱས་པ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བྱས་པའི་ཁྲི་ལ་བསྡད་ཅིང༌། དུག་གི་མེ་ཏོག་གིས་བརྒྱན་ཅིང་དུག་ཟ་བའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་འདི་ནི། འདས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་དང༌། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པས་རྨ་བྱ་སྟེ། ཡང་ན་རྨ་བྱའི་ཕྱག་རྒྱས། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་རིག་སྔགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱས་བཏབ་པས་ན་རྨ་བྱའོ། །ཆེན་མོ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བའོ། །གསེར་དུ་སྣང་བ་ནི་གསེར་བཞིན་དུ་དཀོན་པ་སྟེ། གསེར་གྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བལྟ་ན་སྡུག་པ་གསེར་དུ་སྣང་བའོ། །ཡང་ན་གསེར་རིན་པོ་ཆེས་དུག་ཐམས་ཅད་ཐུབ་པའོ། །དེ་ནང་པར་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདིས་བདེ་ལེགས་སུ་འགྱུར་བར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་འདིའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས་ཚེ་འདི་ལ་མ་ཤི་བར་དུ་ཉིན་མོ་བདེ་ལེགས་ཤིང༌།


DTG072_Page_0223
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ནུབ་ཀར་ཡང་བདེ་ལེགས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚེ་ཕྱི་མ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཀྲ་ཤིས་པར་འགྱུར་རོ། །མཚན་མོ་བདེ་ལེགས་སུ་གནས་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྨི་ལམ་ངན་པ་མི་རྨི་ཞིང༌། གདུག་པ་ཅན་གྱི་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གནོད་པར་མི་བྱད་ཅིང༌། བདེ་བར་གཉིད་ལོག་ཅིང་ནང་པར་ཡང་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དོན་བྱེད་པ། སེར་པོ་དང༌། དམར་པོ་དང༌། སྔོན་པོ་དང༌། ནག་པོ་ལ་སོགས་བའོ། །ཚོན་གྱི་མདོག་གིས་མ་གྲུབ་པ། མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་ཞིང་དོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཆོས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱ་ཆེ་ཞིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རིག་པ་མཐར་ཐུག་པ་ཆོས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཞེས་པའོ། །དགེ་འདུན་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགྲ་བཅོམ་པ་ཟག་པ་ཟང་པ། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་ཞིང༌། གང་ཟག་གི་ཆོས་ལ་གནས་པ་དེ་བསྟན་བསྲུང་ཞིང༌། དགེ་འདུན་ཚོ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་ཚད་ཡིན་ཏེ། རིག་སྔགས་ཀྱི་ཚད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིང་དེ་ཡང་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ནི་རིན་པོ་ཆེ་རྡོ་རྗེའི་རིགས་སོ། །དེའི་མཚོན་པ་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། མཚོན་བྱེད་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའོ། །ཞལ་བཞི་ཕྱག་བརྒྱ་ད་སྐུ་མདོག་མཐིང་ག །དབུ་ལ་དི་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་ཅན། སྤྱི་བོའི་གཙུག་ཏུ་རྡོ་རྗེས་མཚན་པ། ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ཞལ་དང་པོ་ཁྲོ་བའོ། །སྤྱན་གསུམ་པ། གཡས་ཞི་བ། གཡོན་འཛུམ་པ། རྒྱབ་དྲེགས་ཚུལ་དང་ལྡན་པའོ། །གཡས་དཀར་གཡོན་དམར་རྒྱབ་ལྗང་གུའོ། །རྒྱན་ཐམས་ཅད་དང་སྦྲུལ་གྱིས་བརྒྱན་ཅིང༌། གཡས་བརྐྱང་གཡོན་བསྐུམ་པའི་ཞབས་ན་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་གདུག་པ་ཅན་མནན་པའོ། །ཕྱག་གཡས་པ་རྣམས་ན་རལ་གྲི་དང༌། འཁོར་ལོ་དང༌། རྡོ་རྗེ་དང༌། པདྨ་བསྣམས་པའོ། །ཕྱག་གཡོན་པ་རྣམས་ན་སྡིགས་མཛུབ་དང༌།


DTG072_Page_0224
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཞགས་པ་དང༌། རྨ་བྱའི་སྒྲོ་དང༌། རིན་པོ་ཆེ་དང༌། བུམ་པ་བསྣམས་པའོ། །ཕུང་པོ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཡིན། ཁམས་ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་ནི་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །པདྨ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཉི་མའི་གདན་ལ་བཞུགས་ཤིང༌། བསྐལ་པ་མེ་ལྟར་འབར་བའི་འོད་དང་ལྡན་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ཡི་གེ་ཧཱུཾ། དེའི་འོག་ཏུ་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར། དེ་ཡང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྙིང་གར་བསམ་མོ། །སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱིས་རིན་པོ་ཆེ་རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཀྱི་སྙིང་པོའོ། །ཀླུའི་སྲོག་སྙིང་དེ་རིག་སྔགས་ཀྱིས་ཉིད་པོ་འདོན་པ་ཙམ་གྱིས་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་རླག་པར་བྱེད་ཅིང༌། དུག་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཀླུ་དང་འབྱུང་པོ་རྣམས་འཕོ་བར་འདོད་ན། འབུམ་ཕྲག་ཁྲི་བཟླས་པ་བྱས་ནས་གུ་གུལ་དང་བཙན་དུག་གི་དུ་བ་བཏང་ཞིང་ཡུངས་ཀར་གྱིས་གདུག་པ་ཅན་གྱི་གནས་ལ་བརྡེག །རིན་པོ་ཆེ་རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཀྱི་རིག་སྔགས་སུ་བསམས་ལ། གདུག་པ་ཅན་རྣམས་བརླག་པར་བྱའོ། །ནད་པ་གསོ་པར་འདོད་ན། དུག་དང་གུ་གུལ་ནག་པོ་བསྲེས་ནས་ན་སར་བདུག་པར་བྱ་སྟེ། བྱུག་པའི་སྨན་ནི་བཙན་དུག་ནག་པོ་དང༌། མུ་ཟི་ནག་པོ་དང༌། ཟི་ར་ནག་པོ་དང༌། དནད་རོག་པོ་དང༌། རུ་རྟ་དང༌། ལྡོད་རོས་དང༌། ཤུ་དང་ནག་པོ་དང༌། མིའི་ཞུན་གྱིས་སྦྱར་ལ་བྱུག་པ་བྱའོ། །སྔགས་ཀྱིས་བརྡེགས་འདོད་ན་ཡུངས་ཀར་དང་རྨ་བྱའི་སྒྲོས་བརྡེག་གོ །དུག་ཟོས་ན་ཆུ་ལ་གདབ་པོ། །རིག་སྔགས་ཀྱ་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་ཀླུའི་སྲོག་སྙིང་ནི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཧུ་ཧུ་ཧུ་ཧུ་ནཱ་ག་ལེ་ལེ་ལེ་ལ་སོགས་པའོ། །དེས་དུས་གཞན་ཞིག་ན་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདིས་སྲུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲུང་བའི་དམ་པའོ། །ཀླུའི་གཉེན་པོ་འདི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུངས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་ཡང༌། བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་འོང་ཞིང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་དུག་ནད་ཐམས་ཅད་མི་གནས་པར་བྱ་སྟེ། འབྱུང་པོ་རྣམས་རྐྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །བདེ་ལེགས་སུ་འགྱུར་བར་མ་བྱས་ན། འདོད་པ་རྣམས་ལ་ཞེན་ཅིང་ཆགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞིང་གནས་ཏེ། གང་ནས་གང་དུ་གནས་པའི་ས་ནས་ཀྱང་བཀྲ་ཤིས་པར་འགྱུར་ཞིང་འཇིགས་པ་མེད་ཅིང༌། རིམས་འགོ་པའི་ནད་


DTG072_Page_0225
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣམས་དང༌། རིམས་དྲག་པོ་དང༌། ནད་དང༌། མཛེ་དང༌། ཕོལ་མིག་དང༌། ཤ་བཀྲ་དང༌། ལྷོག་པ་དང༌། འབྲས་དང༌། གཡན་པ་དང༌། མེ་དབལ་དང༌། འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་ཚུགས་སོ། །རྒྱགས་པས་མྱོས་ནས་རབ་ཏུ་རྨོངས་ཤིང་བརྒྱལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མྱོས་པས་བྱས་ཤིང་འདི་འཆང་བ་ནི། རྒྱལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་ཐེ་ཚོམ་མེད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་གང་ལ་བལྟས་ནས་ཀྱང་བཀྲ་ཤིས་ཤིང་རྒྱལ་བ་སྟེ། འབྱུང་པོའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཉེ་བར་མི་ནུས་སོ། །རབ་ཏུ་ཞེན་ཏེ་ནགས་ཀྱི་རྨ་བྱ་གཞོན་ནུ་མང་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདི་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཅིང༌། བྱའི་རྒྱལ་པོ་རྨ་བྱའི་གཟུགས་སུ་སྣང་སྟེ། རྨ་བྱའི་ནང་ནས་གསེར་དུ་སྣང་བའི་རིག་སྔགས་སུ་གནས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱིས་སེམས་ཅན་སེམས་མི་གཅིག་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཞིང༌། བྱའི་རྒྱལ་པོ་རྨ་བྱའི་གཟུགས་སུ་སྣང་སྟེ། རྨ་བྱའི་ནང་ནས་གང་ལ་གང་གི་གཟུགས་སྟོན་ཏེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་གཟུགས་སུ་བྱས་ནས་འདུལ་བའོ། །སེམས་ཅན་བྱའི་གཟུགས་སུ་བྱས་ཤིང་འདུལ་བ་སྟེ། དེ་དག་གི་གཟུགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་འདུལ་བའོ། །སེམས་ཅན་ལྷའི་གཟུགས་སུ་བྱས་ནས། དེ་དག་གི་གཟུགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་འདུལ་བའོ། །སེམས་ཅན་འབྱུང་པོའི་གཟུགས་སུ་བྱས་ནས། དེ་དག་འདུལ་བ་སྟེ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདུལ་བའོ། །ཀུན་དགའི་ར་བ་ནས་ཀུན་དགའི་ར་བའི་བར། སྐྱེད་མོས་ཚལ་ནས་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ། རིའི་ངོས་ནས་རིའི་ངོས་སུ་རྒྱུ་ཞིང་སོང་སོང་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་གསེར་དུ་སྣང་བ་ལས་བྱའི་གཟུགས་སུ་མང་དུ་སྤྲུལ་ཅིང༌། དེའི་དབུས་སུ་རྨ་བྱ་གསེར་གྱི་མདོག་ཅན་བལྟ་ན་སྡུག་པ། མཆུ་བཻ་ཌཱུཪྻ་ལས་བྱས་པ་འདྲ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་སྤྲས་པའི་བ་སྤུ་དང་གཤོག་པ་སྣང་བ་དེ། དེ་བཞིན་དུ་མཇུག་མ་ཡང་བལྟ་ན་སྡུག་པའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་རྨ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་དབུས་སུ་གནས་པའོ། །རི་ཁྲོད་སྡིག་ཅན་གྱི་མི་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་ནས། བལྟ་ན་


DTG072_Page_0226
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྡུག་པའི་ཕྱིར་བལྟས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་ཀུན་དགའ་ར་བ་ནས་ཀུན་དགའ་ར་བར་གནས་སོ། །སྐྱེད་མོས་ཚལ་ནས་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིའི་ངོས་ནས་རིའི་ངོས་སུ་རྒྱུ་བའོ། །དེ་བག་མེད་པར་གྱུར་པས་རིའི་སེར་ཀ་ཞིག་ཏུ་ཆུད་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིགས་ངན་དེ་རྣམས་ཀྱིས་དེད་པས་རྨ་བྱ་དེ་རྣམས་སེར་ཀ་ལ་ཆུད་དོ། །དེ་དེར་རིགས་ངན་གཞོན་ནུ་ཡུན་རིང་དུ་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིགས་ངན་གྱི་རི་ཁྲོད་པ་སྙིང་རྗེ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སླེབ་པོ། །དགྲར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསོད་སྙིང་ཆེ་ཞིང་སྡིག་ལ་མི་ལྟ་བའོ། །འཚེ་བར་གྱུར་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཏུམ་མོའི་རིགས་ཅན་སེར་སྣ་ལ་སྲེད་པའོ། །གླགས་ལྟ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྨ་བྱའི་རྙིས་གཟུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་བདུད་ཀྱི་རིགས་ཅན། གླགས་ཚོལ་ཞིང་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་སྐྱེལ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་སྡིག་ཅན་གྱིས་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་གསེར་དུ་སྣང་བ་བཟུང་ངོ༌། །དེ་མི་མཛའ་བའི་ནང་དུ་སོན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདུད་ཀྱི་རིགས་ཅན་རིགས་ངན་དེ་ཡང༌། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་གསེར་དུ་སྣང་བ་དེའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས་སྙིང་རྗེའི་སྟོབས་རྙེད་པའོ། །དྲན་པ་སླར་རྙེད་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་ཞིང་མི་དགེ་བ་བོར་ཏེ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་བདེན་པ་དང་རིག་སྔགས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་དྲན་པ་རྙེད་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདི་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་སྙིང་རྗེ་རྙེད་ཅིང༌། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ཞིང་རིག་སྔགས་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་དག་པ་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱ་ཆེ་ཞིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྐྱོབ་ཅིང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །དགེ་འདུན་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགྲ་བཅོམ་པ་ཟག་པ་ཟད་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མིང་དེ་དྲན་པ་དེ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་


DTG072_Page_0227
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དྲན་ནོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སོ། །དེ་མཚོན་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མཚོན་བྱེད་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའོ། །དེའི་སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་ནི། ཞལ་བཞི་ལ་ཕྱག་བརྒྱད་པ་སྐུ་མདོག་དཀར་བ་དབུ་ལ་སངས་རྒྱས་ལྔས་བརྒྱན་པ། སྤྱི་བོའི་གཙུག་ཏུ་འཁོར་ལོས་མཚན་པ། སྤྱན་གསུམ་པ། ཞལ་དང་པོ་ཞི་བ་གཡས་ཁྲོ་བོ། །གཡོན་དྲེགས་ཚུལ་དང་ལྡན་པ། རྒྱབ་སྒེག་པའོ། །གཡས་མཐིང་གཡོན་དམར་རྒྱབ་སེར་བའོ། །རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། གཡས་བརྐྱང་གཡོན་བསྐུམ་པའི་ཞབས་ཀྱིས་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་མནན་ཅིང༌། པདྨའི་གདན་ལ་བཞུགས་པའོ། །ཕྱག་གཡས་པ་རྣམས་ན་ནི། རལ་གྲི་དང༌། འཁོར་ལོ་དང༌། རིན་པོ་ཆེ་དང༌། མདའ་བསྣམས་པའོ། །གཡོན་པ་རྣམས་ན་ནི་ལྕགས་ཀྱུ་དང༌། ཐོ་བ་དང༌། རྩེ་གསུམ་པ་དང༌། པདྨ་བསྣམས་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རང་བཞིན་སའི་ཁམས། སྐྱེ་མཆེད་མིག །ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ཉི་མའི་འོད་དང་བཅས་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རིགས་དང་བཅས་ཤིང༌། ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ་བསམ་པ་དང༌། ཚོར་བ་དང༌། རེག་པ་དང༌། ཁ་རླངས་ཀྱི་དུག་བཅོམ་ཞིང༌། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བར་གནས་པའི་རིག་སྔགས་སོ། །རིག་སྔགས་ནི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཧུ་ཧུ་ཧུ་ཧུ་ཧུ་ཧུ། ནཱ་ག་ལེ་ལེ་ལེ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ནས་སྡུག་བསྔལ་དེ་ལས་ཐར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་གཏུམ་པ་དང་སེར་སྣ་དང༌། ཞེ་སྡང་དང་འདོད་ཆགས་དང་གཏི་མུག་དང༌། ཕྲག་དོག་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བའོ། །དེ་ནས་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་ཙམ་གྱིས། དེའི་ཡུལ་ཙམ་ལ་བཀྲ་ཤིས་ཤིང༌། མི་ནད་དང༌། ཕྱུགས་ནད་དང༌། འབྲུམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ནད་དང༌། ཡུལ་དེ་ཡང་བདེ་ལེགས་ཤིང་བཀྲ་ཤིས་ཤིང་ཞི་བར་གནས་པའོ། །དགའ་བ་དང༌། བདེ་བ་དང༌། བདག་གི་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་ནས་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་དག་ཀྱང་བཟླས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་དེས་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་གསེར་དུ་སྣང་བའི་གཟི་བརྗིད་དང༌། སྟོབས་དང༌། བྱིན་


DTG072_Page_0228
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གྱི་རླབས་ཀྱིས། རིན་པོ་ཆེའི་རིན་ཆེན་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་ཚིག་སྨས་པའོ། །ཞི་བ་དང་རྒྱས་པར་འདོད་པར་གྱུར་ན་འདི་གཞུང་བཞིན་དུ་ཞག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་འཁོར་ལོ་བྲིས་ལ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་རྩེ་མོ་འམ། མཆོད་རྟེན་གྱི་རྩེ་མོ་འམ་ཡུལ་ལྷའི་རྩི་མོར་བཏགས་ན་དེ་ན་གནས་པའི་ལྷ་འདྲེ་རྣམས་ཞི་བར་འགྱུར་ཞིང༌། མི་ནད་དང་ཕྱུགས་ནད་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་གང་ཟག་རང་གི་ཉལ་བའི་སའི་སྟེང་ངམ། ཡ་ཐེམ་ལ་བཏགས་ན་བཀྲ་ཤིས་ཤིང་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །འཆང་བ་དང་ཀློག་པ་བྱས་ན་ཚེ་ད་ལྟའི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་ཏེ། ཚེ་ཕྱི་མ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་དག་པ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་རིན་པོ་ཆེའི་རིན་ཆེན་རིགས་ཡིན་ཏེ། དེ་མཚོན་པ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མཚོན་བྱེད་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའོ། །ཕུང་པོ་ནི་ཚོར་པའི་ཕུང་པོ་སྟེ། ཆུའི་ཁམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་ནི་སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེའི་སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་ནི། ཞལ་བཞི་པ་ཕྱག་བརྒྱད་པ་སྐུ་མདོག་སེར་མོའོ། །དབུ་ལ་རིགས་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་ཅན། སྤྱི་བོའི་གཙུག་རིན་པོ་ཆེས་བརྒྱན་པ། སྤྱན་གསུམ་པ་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། ཞལ་དང་པོ་དྲེགས་ཚུལ་དང་ལྡན་པ། གཡས་ཁྲོ་བོ། །གཡོན་བགད་པ། རྒྱབ་ཞི་བའི་ཚུལ་དང་ལྡན་པའོ། །གཡས་དཀར་བ་གཡོན་དམར་བ་རྒྱབ་མཐིང་བའོ། །ཞབས་གཡས་བརྐྱང་བ་གཡོན་བསྐུམ་པ་པདྨའི་སྟེང་དུ་ཟླ་བའི་གདན་ལ་བཞུགས་པའོ། །ཕྱག་གཡས་དང་པོ་ན་རལ་གྲི་བར་མ་གཉིས་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་འཁོར་ལོ། །ཐ་མ་ན་རྨ་བྱའི་སྒྲོ། །གཡོན་དང་པོ་ན་རྡོ་རྗེ། བར་མ་གཉིས་པདྨ་དང་རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ། ཐ་མ་ན་རྨ་བྱའི་སྒྲོ། །ཉི་མའི་འོད་དང་ལྡན་ཞིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་བྱེད་པའོ། །རིག་སྔགས་བཀླགས་པ་ཙམ་གྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་གནས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔོན་དུ་མི་གནས། ཕྱིས་མི་གནས། ད་ལྟར་མི་གནས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ། །ཆོས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་གཟུང་


DTG072_Page_0229
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མི་གནས་རྒྱ་ཆེར་ཁྱབ་པ། རྟོག་པའི་རང་བཞིན་སེམས་ཉིད་ལའོ། །དགེ་འདུན་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་བ་མང་པོ་དེ་འདུས་པ་དེས་སྡིག་པ་བཤགས་པ་སྟེ། འཕགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་དག་པའོ། །རྨ་བྱའི་རྒྱལ་མོ་གསེར་དུ་སྣང་བ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྨ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པའོ། །བྱ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་རིག་མུན་པ་རང་བསལ་གཉུག་མའི་རང་བཞིན་ནོ། །འདི་ནི་གནས་མེད་ཅིང་གང་གིས་མི་འགྲུབ་མི་སྐྱེ་བ་མེད་པའོ། །ཡང་ན་རྨ་བྱ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡུམ་མོ། །གསེར་དུ་སྣང་བ་ནི་གསེར་བཞིན་དུ་ཁ་དོག་གསལ་ཞིང་བལྟ་ན་སྡུག་པའོ། །རྒྱལ་མོ་ནི་བདུད་བཞི་ལས་རྒྱལ་བའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་ཤེས་རབ་བོ།། ཤེས་རབ་ནི་མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །སྔགས་ནི་མ་མནདའི་དོན་གྱིས་བསྐྱབ་པ་དང༌། སྐྱོབ་པའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གནས་པའོ། །རྒྱལ་མོ་ནི་མ་རིག་པ་ལས་རྒྱལ་བ་སྟེ་མ་རིག་པ་དེ་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱུའོ། །འཁོར་བའི་རྒྱུ་དེ་ནི་བདུད་བཞིའོ། །དེ་ལས་རྒྱལ་བསན་རྒྱལ་མོའོ། །ཆེན་མོ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅིང་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་ལ་ཁྱབ་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སིདྡྷེ་སུ་སིདྡྷེ་ལ་སོགས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་ཕྱག་རྒྱས་བཏབ་པ། འདས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་དང༌། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་སོ། །བདག་ལ་དགེ་བ་དང༌། བསྲུང་བ་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ཟག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོས་བསྲུང་བའོ། །ལོ་བརྒྱ་འཚོ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལ་འཆང་པ་དང་གུས་པར་བྱེད་པ་ཚེ་རིང་ཞིང་བཀྲ་ཤིས་ཏེ། ནད་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའོ། །སྟོན་བརྒྱ་མཐོང་བར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཇི་སྲིད་མ་ཤིའི་བར་དུ་བདེ་བར་གནས་ཤིང་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཚེ་བསྣན་པར་འགྱུར་རོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་


DTG072_Page_0230
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མོ་འདི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་དག་པས་ཐབས་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་མེད་སྤ་མཚོན་པར་བྱེ་དེ་པ་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། མཚོན་བྱེད་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའོ། །རིགས་ནི་རིན་པོ་ཆེ་དང་པདྨའི་རིགས་སོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་མེའི་ཁམས་ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་གསལ་ཞིང༌། ཕྱག་བརྒྱད་སྐུ་མདོག་དམར་མོའོ། །སངས་རྒྱས་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་ཅན། དབུ་ལ་པདྨས་བརྒྱན་པ། སྤྱན་གསུམ་པ་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། ཞལ་དང་པོ་ཅུང་ཟད་ཁྲོ་བ། གཡས་ཞི་བ་གཡོན་དྲེགས་ཚུལ་དང་ལྡན་པ། རྒྱབ་ཁྲོ་མོར་བསམ་མོ། །གཡས་དཀར་པོ། །གཡོན་མཐིང་ག །རྒྱབ་ལྗང་གུའོ། །ཞབས་གཡས་བརྐྱང་བ། གཡོན་བསྐུམ་པ། པདྨའི་སྟེང་དུ་ཟླ་བའི་གདན་ལ་བཞུགས་པའོ། །ཕྱག་གཡས་པ་རྣམས་ན་རལ་གྲི་དང༌། པདྨ་དང༌། འཁོར་ལོ་དང༌། རིན་པོ་ཆེའོ། །ཕྱག་གཡོན་པ་རྣམས་ན། ཞགས་པ་དང༌། ལྕགས་ཀྱུ་དང༌། རྨ་བྱའི་སྒྲོ་དང༌། དགྲ་སྟ་རྣམས་བསྣམས་པའོ། །འོད་ཉི་མའི་འོད་དང་ལྡན་ཞིང༌། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུགས་རྗེའི་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས་པའི་རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་འདིས་ཆར་འབེབས་པའི་ཐབས་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་དུ་བྱས་ནས། རི་འམ་ཆུ་མིག་གཉེན་པོར། སྔགས་འདི་བྲིས་ནས་མནན་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀླུ་གང་གནས་པའི་མིང་བྱང་བྲིས་ལ། གུ་གུལ་ནག་པོའམ། མུ་ཟི་ནག་པོ་འམ། ལྡོང་རོས་སམ། མི་ཞུན་བསྲེས་ལ་སྡོང་བུ་བྱས་ཏེ། དེ་མནན་པ་དང་བསྲེག་པར་བྱའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དྲག་པོར་བཟླས་ཤིང༌། ཀླུ་མཐའ་ཡས་ལ་སོས་པ་བསྐུལ་བར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཏུ་ཙི་གུ་ཙི། །ཧུ་ཙི། མུ་ཙི་སྭཱ་ཧཱ། ཞེས་བྱ་བ་བཟླས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱས་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་ཅིང༌། ཆར་འབེབས་པར་འགྱུར་རོ། །རིན་ཆེན་རིགས་ཀྱི་པདྨའི་རིག་སྔགས་འདིས་དུག་ཟ་བར་གྱུར་ན། ཟས་ལ་བཏབ་ལ་སྤྱིན་ནོ། །འབྱུང་པོ་རྣམས་བྱུང་ན་སྙིང་ག་ལ་བཏབ་པོ། །རིམས་ནད་བྱུང་ན་སྤྱི་བོའི་གཙུག་ཏུ་སྔར་ཤད་པའི་སྨན་དང་སྔགས་གདབ་བོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་དོ། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་


DTG072_Page_0231
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བཀའོ། །ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་མི་དེའི་དུས་ན་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་བྱུང་བའི་དུས་སོ། །རྨ་བྱའི་རྒྱལ་མོ་གསེར་དུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་དང༌། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་གསུང་ཞིང༌། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ། ཕྱིའི་དུག་དང་ནང་གི་དུག་འཇོམས་པའོ། །གཞན་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་ཁྱོད་སེམས་ན། དེ་ལྟར་མི་ལྟའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔོན་ཡང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཁྲི་བརྒྱད་ཅུ་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་ངས་གསུངས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གསུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རང་བཞིན་སློབ་དཔོན་ལས་ཀྱི་རྡོ་རྗེས་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་གསུངས་པ། སེམས་ནི་སེམས་ཀྱིས་རིག་མ་ཡིན། ཇི་སྲིད་སྒྲོ་བཏགས་ཐམས་ཅད་ནི། །དེ་ཀུན་ཐམས་ཅད་མེད་པས་ན། །རིག་པའི་དོན་ལ་སྒྲོ་བཏགས་མེད། །དེས་ནི་དགག་དང་སྒྲུབ་བ་མེད། །ཤེས་པ་གང་ཞིག་ལྷུན་གྲུབ་པ། དེ་ལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བརྗོད། །བསམ་བཞིན་དུ་ནི་མི་ཁྱབ་པ། །དེ་ལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བརྗོད། །གང་ཞིག་འགྲོ་བ་མ་སྐྱེས་ཞེས། །བློ་ནི་རྟག་པ་རྟོག་པ་ཉིད། །འགྲོ་བའི་གཉུག་མ་བདེ་བ་ཉིད། །བློ་དང་ལྡན་བས་འབད་པ་མེད། །སྒྲོ་བཏགས་ཀུན་ལས་ངེས་གྲོལ་བ། །བདག་གི་དེ་ཉིད་དུ་ནི་བརྗོད། །སྟོང་པ་ལ་སོགས་མངོན་བརྗོད་པ། །དེ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་བརྗོད་པ་ཡིས། །ཞེས་བསྟན་པའོ། །དབུ་མའི་ལམ་ནས་རིག་པའི་དོན་བསྟན་བའོ། །དེ་བས་ན་ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བརྗོད་པའོ། །ད་ཉིད་དེའི་ཆེ་དེའི་དུས་ན་རྨ་བྱའི་རྒྱལ་མོ་གསེར་དུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་རིག་པའི་རྒྱལ་མོར་སྣང་སྟེ། དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་སྣང་བར་གྱུར་པའོ། །


DTG072_Page_0232
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་བཀའ་སྩལ་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་སྙིང་པོ་འདི་ཡང་དག་པར་བཟླས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་གླགས་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པས། མ་མནྟྲའི་དོན་དུ་སྐྱབས་དང་སྐྱོབ་པའི་དོན་གྱིས་རིན་ཆེན་རིགས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའོ། །དེ་ཡང་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ནི་འཆིང་བའོ། །ཤེས་རབ་དང་ཐབས་དང་འཛོམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་གྲོལ་བའོ། །སུས་གསུངས་ཤེ་ན་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས། འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ནས་ཀྱང་གསུངས་སོ། །ཤེས་རབ་བྲལ་བའི་ཐབས་ཀྱང་འཆིང་དོ། །ཐབས་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱང་འཆིང་བའོ། །ཤེས་རབ་དང་བཅས་པའི་ཐབས་ནི་ཐར་པའོ། །ཐབས་དང་བཅས་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ཐར་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་དག་དེའི་བདག་ཉིད་ནི་བླ་མའི་མན་ངག་ཉིད་ནས་སྒྲོན་མ་དང་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ལྟར་བསྒྲུབ་པ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པའོ། །འདིར་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་དེ་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །བདག་ཉིད་ལྟ་བུའི་མཚོན་བྱེད་ནི་རིན་ཆེན་ལས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའོ། །ཞལ་བཞི་སྟོན་པ་ནི། བྱམས་པ་དང༌། སྙིང་རྗེ་དང༌། དགའ་བ་དང༌། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་དག་པའོ། །སྐུ་མདག་ལྗང་གུར་བསྟན་པ་ནི། རིག་སྔགས་འདིས་ལས་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་བསྟན་བའོ། །རྣམ་པར་དག་པའོ། །ལྗང་གུ་དང༌། སེར་པོ་དང༌། དཀར་པོ་དང༌། དམར་པོའི་ཞལ་ནི་ཞི་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་རྣམ་བཞི་བསྟན་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་ཅན་ནི། ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་བསྟན་པའོ། །དབུ་ལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེས་བརྒྱན་པ་ནི། རིགས་མ་ངེས་པ་ལས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །སྤྱན་གསུམ་པ་ནི། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཉེ་བར་བསྟན་པའོ། །ཁྲོ་མོར་སྒོམ་པ་ནི་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་


DTG072_Page_0233
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བསྟན་པའོ། །སྦྲུལ་གྱིས་ཡན་ལག་བརྒྱན་པ་ནི། མ་རུངས་པའི་གདུག་པ་ཅན་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་འདུལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་ནི། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་རྣམ་པར་དག་པའོ། །ཕྱག་བརྒྱད་དུ་བསྟན་པ་ནི། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དོ། །གཡས་དང་པོ་ན་རལ་གྲི་བསྣམས་པ་ནི། ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །དེའི་འོག་མ་ན་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ཐབས་སོ། །གཡོན་དང་པོ་སྡིགས་མཛུབ་ཞགས་པ་ནི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བཅིངས་པའོ། །དེའི་འོག་མ་རྩེ་གསུམ་འཛིན་པ་ནི། ངེས་པར་སྲིད་པ་གསུམ་འཇོམས་པའོ། །བར་མ་གཡས་གཡོན་གཉིས་ན་མདའ་གཞུ་འགེངས་པ་ནི་ཐབས་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་བརྡ་བསྟན་པའོ། །འོག་མ་གཡས་གཡོན་གཉིས་ན་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་བསྣམས་པ་ནི། ནང་གི་དུག་དང་ཕྱིའི་དུག་ངེས་པར་འཇོམས་པའོ།། ཞབས་གཡས་བརྐྱང་པས་ཀླུ་མནན་པ་ནི། སྲིང་པ་འཇོམས་པའོ། །གཡོན་བསྐུམ་པས་གནོད་སྦྱིན་མྱ་ངན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་མནན་པའོ། །པདྨ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གདན་ནི་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་པའོ། །ཉི་ཟླ་གདན་ལ་བཏིང་བ་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའོ། །འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ནི་ཁྲོ་བོའི་ཚུལ་གྱིས་གདུག་པ་ཅན་རྣམས་འདུལ་བའོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ནི་རིགས་ལྔ་རྣམ་པར་དག་པའོ། །རིན་ཆེན་རིགས་ཀྱི་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་ནི། ལས་ཐམས་ཅད་གྲུབ་ཅིང་དུག་ཐམས་ཅད་བཅོམ་པའོ། །སེར་བ་སྲུང་བར་འདོད་ན། རིག་སྔགས་བཟླས་ཤིང་གདོང་བཟློག་སྟེ། རིག་སྔགས་ཀྱི་རང་བཞིན་བྱས་ནས་གཡས་ན་ཟོར་བ་འཛིན་པ་གཡོན་ན་ཞགས་པ་འཛིན་པ། རིག་སྔགས་བཟླས་ཤིང་དྲག་བོར་གདོང་བཟློག་པར་བྱའོ། །བདག་ཉིད་བསྲུང་བར་འདོད་ན། གྲོ་བ་འམ་ཤིང་ཤུན་ནམ་རས་ལ་བྲིས་ལ། མགུལ་ལམ་ལག་པ་གཡས་པ་ལ་གདགས་སོ། །ནད་པ་གསོ་བར་འདོད་ན་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་འདི་བཟླས་པར་བྱའོ། །གུ་གུལ་ནག་པོ་དང༌། ལྡོང་རོས་དང༌། མུ་ཟི་དང༌། ཤུ་དག་དང༌། གླ་རྩི་དང༌། བཙན་དུག་དང༌། བྲག་ཞུན་དང༌། མི་ཤ་དང༌། ཁྱི་ཤ་དང༌། རྟ་ཤ་དང༌། ཡུངས་ཀར་དང༌། ཟི་ར་ནག་པོ་


DTG072_Page_0234
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང། མིའི་ཞུན་གྱིས་སྦྱར་བར་བྱའོ། །བདུག་པ་དང༌། བྱུག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་བྱས་ན་ནད་རྣམས་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དུག་འཐུངས་ན་ཆུ་ལ་བཏབ་ལ་སྦྱིན་ནོ། །ལས་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའི་རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཨི་ཏི་མི་ཏི་ལ་སོགས་པའོ། །ཡང་ལས་ཀྱི་རྡོ་རྗེས་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་གསུངས་པ། གང་ཞིག་གང་ཟག་འདི་གྲུབ་ན། །དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འདི་ཡིས་འགྲུབ། །རྣམ་པར་ཐར་པ་འདི་ཡིས་འགྲུབ། །དྲི་མ་ཐམས་ཅད་འདིས་བྲལ་ལོ། །སྐད་ཅིག་མས་ནི་བསྒོམ་བྱས་ན། །རིག་སྔགས་འཆང་ནི་འདིར་འགྲུབ་པོ། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་གསུངས་པ། །གཉིས་པའི་སེམས་ནི་འདིར་མེད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་གསུངས་པའོ། །ཀུན་དགའ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཞལ་ནས་སེམས་ཅན་དོན་དུ་བཀའ་སྩལ་པའོ། །འདི་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་སྙིང་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བསྲུང་བའི་དམ་པ་ལས་ཀྱི་སྙིང་པོ་གང་དུ་ཡང་དྲན་པར་གྱུར་ན་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་ནས་ཡང་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་གི་དོན་དུ་གསུངས་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདི་གྲོང་ན་འདུག་ན་ཡང་ཡིད་ལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་འདི་འདུག་པར་གྱུར་ནས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ནས། རྨི་ལམ་ངན་པ་དང་ལྟས་ངན་པ་བཟློག་པར་འགྱུར་རོ། །དགོན་པ་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒོམ་པ་ལ་བར་ཆོད་མེད་ཅིང་མྱུར་དུ་བསྒོམ་པ་འགྲུབ་པའོ། །ལམ་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བའི་བསམ་པ་གྲུབ་ཅིང༌། མྱུར་དུ་བཀྲ་ཤིས་པར་སླེབ་པའོ། །ལམ་གོལ་བ་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བའི་དུས་སུ་དགྲ་དང་མི་ཕྲད་ཅིང་འགྲོ་བའི་བསམ་པ་གྲུབ་ཅིང༌། མྱུར་དུ་ཁྱིམ་དུ་སླེབ་པའོ། །རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱལ་པོས་ཆད་པས་མི་གཅོད་ཅིང་བྱམས་པའི་གཏམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོམ་རྐུན་གྱི་ནང་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་རྣམས་ཀྱིས་མི་མཐོང་ཞིང་རང་གི་ཡུལ་དུ་ཉེ་བར་སླེབ་སྟེ། གལ་ཏེ་མཐོང་བར་གྱུར་ན་རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་འཇོམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མེའི་ནང་ན་འདུག་གམ་ཞེས་


DTG072_Page_0235
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱ་བ་ནི། ཁྱིམ་མམ་ཡུལ་ལམ་ནགས་ཚལ་མེས་ཚིག་པར་གྱུར་ན། དེའི་ནང་དུ་ཆུད་ནས་ཀྱང་མེའི་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཆུའི་ནང་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱ་མཚོའི་ནང་ན་རྫིང་ཆེན་པོ་ལས་རྒལ་བ་འམ། གྲུའི་ནང་ན་ཆུད་པའམ། རབ་རྒལ་ལ་སོགས་པའི་ཆུའི་ནང་དུ་ཆུད་པས་ཀྱང༌། ཆུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་འཇིགས་པ་མེད་ཅིང༌། བཀྲ་ཤིས་པས་རང་གི་ཁྱིམ་དུ་སླེབ་བོ། །དགྲའི་ནང་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་ཡང་གླགས་ཚོལ་ཞིང་དགྲ་བོར་གྱུར་པའམ། དོ་མི་ཤེས་ཤིང་དགྲའི་ཡུལ་དུ་སོང་བ་ལ། རིག་སྔགས་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་དགྲ་བོའི་ནང་ནས་ཡང་ཐར་བར་འགྱུར་རོ། །ཕྱིར་རྒོལ་བ་དང་དགྲ་བོའི་ནང་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐུངས་ཀྱི་ནང་དུ་ཆུད་པའམ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དམག་འདྲེན་པའམ། འདི་ཡིད་ལ་བྱས་པས་ན་དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཆུད་ན་ཡང་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །འཁོར་གྱི་ནང་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཁོར་དེ་ཡང་ངན་སེམས་སྐྱེད་པར་འགྱུར་པས་ན། དེའི་སེམས་དེ་བཟློག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་རིག་པ་དེ་ཡང་ཡིད་ལ་བྱའོ། །རྩོད་པའི་ནང་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྩོད་པ་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། ཕྱི་རིག་པ་ལ་སྦོས་པས་རྩོད་པ་དང༌། ནོར་གྱི་ཁྱིམ་ལ་མི་མཐུན་པས་རྩོད་པའོ། །དེ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་གྱུར་ན་ཡང་རྒྱལ་བར་འགྱུར་རོ། །སྦྲུལ་གྱིས་ཟིན་ཏམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གདུག་པ་ཅན་རྣམས་འཆི་བའི་དུག་གིས་ཟིན་པ་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་འདི་ཡིད་ལ་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་དུག་དེས་ཀྱང་མི་ཚུགས་པར་འགྱུར་རོ། །དུག་འཐུངས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྦྱོར་བའི་དུག་དང་བསྡད་པའི་དུག་འཐུང་བར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་འདི་ཚར་བདུན་ནམ། ལན་གྲངས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གམ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དམ་དེ་ཆུ་ལ་བཏབ་ནས་འཐུངས་ན་ཡང་མི་ཚུགས་སོ། །འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་འདུས་པ་ན་ཡང་ཡིད་ལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་གྱིས་མི་ཐུབ་པའི་རིག་སྔགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ནི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པ་འདི་ཡིད་ལ་བྱས་པར་གྱུར་ན། དུས་མ་ཡིན་པའི་འཆི་བའི་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ལས་ཀྱང་ཐར་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་འཇིགས་པ་


DTG072_Page_0236
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཕྲ་མོ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། རླུང་ལས་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རླུང་གི་ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་ཡང་རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །མཁྲིས་པ་ལས་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་མཁྲིས་པའི་ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་ལས་ཀྱང་ཐར་བར་འགྱུར་རོ། །བད་ཀན་ལས་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བད་ཀན་ཀྱང་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་ཡིན་ཏེ། རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང་ཡིད་ལ་བྱས་པར་གྱུར་ན་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་ཚུགས་སོ། །འདུས་པ་ལས་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རླུང་དང་མཁྲིས་པ་དང༌། བད་ཀན་དང༌། དེ་གསུམ་འདུས་པས་ན་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།། ལྡན་པ་ནི་གང་དག་གཉིས་ལྡན་པས་ན་ལྡན་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ནད་ལ་ཡང་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་གྱུར་ན། ནད་དེ་ཀུན་གྱིས་ཀྱང་མི་ཚུགས་སོ། །ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་ལས་ནད་གང་ཡང་རུང་བས་བཏབ་པར་གྱུར་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་མི་གཅིག་པ་རེ་རེ་ལ་ཡང་མི་གཅིག་པ་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་གནས་ཏེ། ནད་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་ཚུགས་སོ། །ཕོངས་པར་གྱུར་ན་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕོངས་པ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། མིས་ཕོངས་པ་དང༌། ནོར་གྱིས་ཕོངས་པ་དང༌། རིག་པས་ཕོངས་པའོ། །དེ་ཀུན་གྱིས་ཕོངས་ན་ཡང་རིག་སྔགས་འདི་ཡིད་ལ་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སྨྲས་པའོ། །ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ལན་དུ་གསུངས་པའོ། །གསད་པའི་རིགས་པ་ནི་ཆད་པས་བྲལ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱལ་པོའམ་གཞན་ཡང་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་པས་གསད་པའི་སེམས་ཡོད་པ་ལ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་ཚུགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཆད་པས་གཅད་པའི་རིགས་པ་ནི་གཞུ་བཙོག་གིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ངན་ཞིང་ཆད་པ་གཅོད་འདོད་པའི་སེམས་དེ་ལ་ཡང་བྱམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པའོ། །གཞུ་བཙོག་གི་རིགས་པ་ནི་བརྒྱད་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞུ་བཙོག་ཅིང་སྐུར་པ་གདབ་འདོད་པ་དེ་ཡང་བཀག་ཅིང་སྙིང་རྗེའི་སེམས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །བརྒྱད་བཀག་པའི་རིགས་པ་ནི་དམ་བཅས་པས་སོ། །བརྒྱད་དེ་བྱེད་པར་འདོད་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པར་བྱེད་པ་ཡང་བརྒྱ་ཁྲོལ་ཞིང་མི་སྣང་བར་བྱེད་པའོ། །དམ་བཅས་


DTG072_Page_0237
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པའི་རིགས་པ་ནི་སྤུ་ཟིང་ཞེས་བྱ་བས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཏི་མུག་དང༌། འདོད་ཆགས་དང༌། ཞེ་སྡང་དང༌། སེར་སྣ་དང༌། ཕྲག་དོག་གོ །སྤུ་ཟིང་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ཐར་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དུག་ལྔའི་རང་བཞིན་གྱིས་བཀག་པའི་མུན་པ་ནི། རང་བསལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སྣང་བར་འགྱུར་བའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་རིག་པས་སྣང་བའོ། །དེའི་ནད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མ་རིག་པའི་མུན་པས་བཀག་ནས། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ནད་ཡིན་ཏེ། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་མེ་མར་གྱིས་ཀྱང་ནད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐར་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་རིན་ཆེན་རིགས་ཀྱི་རིགས་ལྔ་ཕྱེ་བའི་གནས་སྐབས་ཏེ་ལྔ་བའོ།། །།ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བའི་ཕྱིར། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སྨྲས་པའོ། །རིག་སྔགས་དང༌། གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞི་འདི་ཡང་ཡིད་ལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་འདི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་དག་པ། ཐབས་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས། མཚོན་བྱ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མཚོན་བྱེད་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའོ། །ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི་ཆུའི་ཁམས། སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་གསལ་བ་ནི། ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པ་སྐུ་མདོག་སེར་མོ། །དབུ་ལ་རིགས་ལྔས་བརྒྱན་པ། སྤྱན་གསུམ་པ་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། ལོ་བཅུ་གཉིས་པའི་ཆ་བྱད་ཅན། ཕྱག་གཡས་པ་ན་མཆོད་སྦྱིན་མཛད་པ། གཡོན་པ་ན་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་བསྣམས་པའོ། །ཞབས་ཕྱེད་སྐྱིལ་དུ་བཞུགས་པ། པདྨའི་སྟེང་ན་ཟླ་བའི་གདན། ཉི་མའི་འོད་ཟེར་དང་ལྡན་པ། ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་དེ་ལྟ་བུའི་རིག་སྔགས་ཡིད་ལ་བྱའོ། །འདི་ཡིད་ལ་བྱས་པར་གྱུར་ན་གླགས་ཚོལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གླགས་མི་རྙེད་དོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཙི་ལི་མི་ལི་ལ་སོགས་བའོ། །ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་འགྲོ་བ་


DTG072_Page_0238
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རིགས་དྲུག་གི་དོན་དུ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་གསུངས་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་སྲུང་བ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྲུང་བར་འགྱུར་རོ། །ད་ལྟར་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྲུང་བའོ། །དེ་བཞིན་དྲུག་པ་ལ་སོགས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཁྲི་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྲུང་སྟེ། དེ་ཡང་རང་རང་གི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྲུང་བའོ། །རང་གི་གཟི་བརྗིད་ནི་གང་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང། །གཙུག་ཏོར་ཅན་གྱི་སྟོབས་རྣམས་དང༌། །ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་ཀྱི་བདེན་ཚིག་དང༌། །ལོག་དད་སེལ་གྱི་ཏིང་འཛིན་དང༌། གསེར་ཐུབ་ཀྱི་ནི་ཡེ་ཤེས་དང༌། །འོད་སྲུངས་ཀྱི་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་ལོ། །ཤཱཀྱ་སེང་གེའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས། །བྱམས་པ་མགོན་པོས་ཤེས་རབ་བསྟན།། འདས་དང་མ་འོངས་ད་ལྟར་དང༌། །དེ་བཞིན་རིག་སྔགས་རིམ་བཞིན་སྲུངས། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་འདི་ཡང་མཐུ་ཆེ་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཐུགས་རྗེས་ཁྱབ་པའོ། །སྲུང་བ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། གང་ཟག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལའོ། །ཡོངས་སུ་སྦ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་དོན་གསང་བར་བྱས་བ་སྦ་བའོ། །གར་སྦ་ཞེ་ན། འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་སྦས་པའོ། །ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་འདིའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་དང༌། ངན་སོང་གསུམ་ལས་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་དང༌། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཇིགས་པ་ལས་བསྐྱབ་པའོ། །ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མ་རིག་པའི་ཞེན་པས་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལམ་ལ་འཇུག་པ་སྟེ། དེར་འགྲོར་མ་སྟེར་བས་ན་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའོ། །ཡང་ན་འཁོར་བར་འགྲོ་འདོད་པ་རམས་གཟུང་བར་བྱ་འོ། །ཡོངས་སུ་བསྐྱང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མ་རིག་པའི་མུན་པ་བསལ་བ་སྟེ། རང་བཞིན་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བསལ་བའོ། །ཞི་བ་དང་བདེ་ལེགས་སུ་འགྱུར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནད་རྣམས་ཞི་བ་དང༌། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བའོ། །ནོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང༌། མི་ཕུན་


DTG072_Page_0239
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སུམ་ཚོགས་པ་དང༌། འབྲུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །ནད་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང་འབྱུང་བོ་འམ་མིའམ་ཅབ་ཅོབ་ཀྱི་འཇིགས་པ་མི་འབྱུང་ཞིང་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཆད་པ་སྤང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱལ་པོའམ། འབྱུང་པོའམ། གཤིན་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་ཆད་པ་སྤང་བའོ། །མཚོན་ཆ་སྤང་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དམག་གམ་དགྲ་འཁྲུག་གམ། གཞན་ཡང་ལོང་མེད་པར་འབྱུང་བའམ། དེ་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྤང་བར་འགྱུར་རོ། །དུག་གཞིལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་འགྲོ་བའི་དུག་དང་བསྡད་པའི་དུག་དང་བྱས་པའི་དུག་དང་གསུམ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །དུག་གསད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་པའི་དུག་གསུམ་སྟེ། དེ་ཡང་ནད་གི་དུག་དང་ཕྱིའི་དུག་གོ །ནང་གི་དུག་ནི་གཏི་མུག་དད། འདོད་ཆགས་དང༌། ཞེ་སྡང་གསུམ་མོ། །ཕྱིའི་དུག་ནི་མཆེ་བ་རྩ་བ་ལ་སྦྱོར་བའོ། །མཚམས་གཅད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱོགས་མཚམས་བརྒྱད་དང་བཅུ་གཅད་དེ། དེ་ལས་གཅད་པས་ན་མཚམས་གཅད་པའོ། །ས་བཅིང་བ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ས་ལ་རྒྱུ་བའི་འབྱུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་བཅིང་བའོ། །ལོ་བརྒྱ་འཚོ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་ཞིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ལོ་བརྒྱར་འཚོ་བར་འགྱུར་བའོ། །སྟོན་བརྒྱ་མཐོང་བར་ཤོག་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ནད་མེད་ཅིང་ཚེ་རིང་བ་སྟེ། བཀྲ་ཤིས་ཤིང་ཕོངས་པ་མེད་པ། ཤི་བའི་དུས་སུ་ཡང་རྒས་པ་མ་ཚོར་བར་འཆི་བའོ། །ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བསྲུང་བའི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའོ། །གང་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདིས་སྲུང་བ་བྱས་ཤིང་སྦས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལ་གུས་ནས་འཆང་བའི་གང་ཟག་དེ་ཀློག་པ་དང༌། སྒོམ་པ་དང༌། བཤད་པ་དང༌། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང༌། མཆོད་པ་དང༌། སྨོན་ལམ་གདབ་པ་དང༌། བླ་མར་བྱེད་པ་དང༌། དཀྱིལ་འཁོར་བཞེངས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས་ཡོངས་སུ་སྦ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞིང་མཐུ་ཆེ་བ་སྟེ།


DTG072_Page_0240
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཟི་བརྗིད་དང༌། སྟོབས་དང༌། ཁ་དོག་དང༌། གྲགས་པ་དང་ལྡན་ཏེ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་ཕྱག་རྒྱའི་རྒྱས་གདབ་ཅིང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་གསུངས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་འདིའི་ལྷ་རྣམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དམྱལ་བའི་གནས་ནས་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་རྣམས་སོ། །དམྱལ་བ་ལ་ཚ་བའི་དམྱལ་བ་དང༌། གྲང་བའི་དམྱལ་བ་དང་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བརྩིས་ཏེ་བརྒྱད་དོ། །བྱོལ་སོང་དང་ཡི་དགས་གཉིས་ཏེ་བཅུའོ། །མི་ཡུལ་གླིང་བཞི་ལ་སོ་སོར་བགྲངས་པས་བཞི། ལྷ་ལ་དྲུག་གོ །དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་འདོད་པའི་ཁམས་སོ། །བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་བཟུང་ནས། གཙང་མའི་རིས་ཀྱི་ལྷ་མན་ཅན་ནི་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནོ། །སྐྱེ་མཆེད་མུ་བཞི་གཟུགས་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སོ། །དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་འདིའི་ལྷ་རྣམ་དང་ཞེས་པའོ། །བདུད་རྣམས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ག་ར་དབང་ཕྱུག་གི་འཁོར་བདུད་ཀྱི་ལྷ་རིགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའོ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བདག་པོ་ཚངས་པ་ནས་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་མན་ཆད་དོ། །དགེ་སློང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་གཟུགས་སྣང་བའོ། །བྲམ་ཟེའི་ལུས་སུ་སྐྱེས་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མིའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་རིགས་བཟང་པོར་སྐྱེས་ནས་གནས་པ་རྣམས་སོ། །སྐྱེ་དགུའི་བདག་པོ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷ་དང་མིའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་སོ། །ལྷ་དང་མི་དང་ལྷ་མ་ཡིན་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་ཡང་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་ལ་གུས་པར་བྱས་ནས། དེ་རྣམས་ལ་ཡང་བསྲུང་བ་དང༌། སྦ་བ་དང༌། བསྐྱད་བར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ས་བཅིང་བ་ལས་རྣམ་པར་འཚེ་བའི་ཕྱིར་འོད་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྱུང་པོ་དེ་རྣམས་དགེ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་ཅིང་གླགས་ཚོལ་བ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བདུད་ཀྱི་རང་བཞིན་འཁོར་བ་ལ་གནས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནད་རྣམས་སྣ་ཚོགས་བཏང་བའི་བདག་པོ་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པ་སྐྱེལ་ཞིང་ས་དང་བར་སྣང་ས་འོག་ཆུ་ལ་རྒྱུ་བ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་སྟོབས་ནི་རི་


DTG072_Page_0241
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རབ་ཙམ་སྒུལ་ཞིང་ས་གཡོ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གླགས་ཚོལ་ཞིང་འཚེ་བར་བྱས་པའོ། །ལྷའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷའི་འབྱུང་པོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའོ། །ལྷ་མོའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷ་མོའི་གཟུགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའོ། །ལྷའི་བུའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷའི་བུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའོ། །ལྷའི་བུ་མོའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷའི་བུ་མོའི་གཟུགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའོ། །ལྷ་རྒན་པོའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷ་རྒན་པོའི་གཟུགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའོ། །ལྷ་རྒན་མོ་འམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷ་རྒན་མོའི་གཟུགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའོ། །ལྷའི་འཁོར་ཕོའམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷའི་འཁོར་ཕོའི་གཟུགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའོ། །ལྷའི་འཁོར་མོ་ནས་གནོན་པོའི་འཁོར་མོ་འམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་བརྒྱད་ཅུ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱིས་གླགས་ཚོལ་བ་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འབྱུང་པོ་མ་རུངས་པ་རྣམས་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྦྲུལ་ཞིང་གླགས་ཚོལ་བའོ། །དེ་དག་གི་ནི་མདུན་རྒྱུག་པ། །འབྱུང་པོ་གནོད་སྦྱིན་ལུས་པོ་ཆེ། །ལག་པ་བཞི་པ་མ་རུངས་པ། །རྐང་མངས་དང་ནི་རྐང་གཅིག་པ། །རྐང་བཞི་པ་ལ་རྐང་གཉིས་པ། །རྐང་པ་བསྒྲེང་བ་སྤྱིའུ་ཚུགས་དང༌། །ལུས་མང་མགོ་བོ་གཅིག་པ་དང༌། །ལུས་གཅིག་པ་ལ་མགོ་བཞི་པ། །མིག་མང་པོ་ལ་ལུས་གཅིག་དང༌། །མིག་གཅིག་ལྟོ་ནི་བཅུ་གཉིས་དང༌། །བོང་བུ་རྔ་མོ་གླང་ཆེན་མགོ །རྐང་པ་བསྒྲེང་ལ་མགོ་བཏུད་དང༌། །མཚོན་ཆའི་སོ་དང་མཚོན་ཆའི་ལག །མཚོན་ཆའི་རྐང་བའི་སྲིན་པོ་རྣམས། །ཟངས་ཀྱི་སྐྲ་དང་ཟངས་ཀྱི་སོ། །ཟངས་ཀྱི་མིག་དང་ཟངས་ཀྱི་ལག །ཟངས་ཀྱི་ཐོ་བའི་རྐང་པ་དང༌། །ཟངས་ཀྱི་སྣ་དང་ལྕགས་ཀྱི་ཁ། །རྐང་ལག་ཀུན་དུ་འབར་བ་དང༌། །མི་ཡི་ལུས་སུ་གནས་པ་རྣམས། །སྒུར་ཞར་ལྦ་བ་གསུམ་ཡོད་པ། །མིག་མི་སྡུག་ལ་ཁ་གླལ་བ། །ཆུ་སྲིན་སྟག་གི་གཟུགས་དང་ནི། །གཟུགས་མི་སྡུག་དང་ཁ་རལ་བོ། །མཆུ་འཕྱངས་པོ་དང་སོ་ཡོན་པོ། །རབ་ཏུ་གཏུམ་པོ་ཁྲོ་གཉེར་ཅན། །གསུས་པོ་ཆེ་དང་བུམ་སྣའོ། །སྣ་འཕྱངས་པོ་དང་རྣ་བ་མེད། །ལག་རིངས་པོ་དང་


DTG072_Page_0242
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

རྣ་བ་རིང༌། །སྣ་ཡི་རྩེ་དང་ལག་རྩེ་རིང༌། །ལུས་སྐམས་ལུས་ནི་རིང་བ་དང༌། །སྐྲ་རིང་རབ་ཏུ་བརྒྱན་པ་དང༌། །རྐང་པ་མིད་པ་ཕྲ་བ་དང༌། །དྲི་ང་བ་དང་བུམ་ལྟོ་བོ། །ཡན་ལག་ཆུ་སྲིན་འདྲ་བ་དང༌། །གཏུན་ཤིང་ཐོ་བ་འདྲ་བའི་ལྟོ། །གནམ་ལྟོ་བོ་ལ་རྣ་བོ་ཆེ། །གྱེན་དུ་སྐྲ་བརྫེས་རབ་ཏུ་དམར།། མགོ་བོ་ཆེ་ལ་གཞུ་མགྲིན་པོ། །སྐེམ་པོ་སྒུར་པོ་བུམ་ལྟོ་བོ། །རི་རབ་རྩེ་མོ་བསྒུལ་ནས་སུ། །མེ་མདག་གི་ནི་ཆར་པ་འབེབས། །ལྗོན་ཤིང་རི་ཡི་རྡོ་བ་དང༌། །སྤྲིན་གྱི་ཚོགས་ཀྱི་མདོག་འདྲ་བ། །དུང་དང་རྔ་ཆེན་རྫ་རྔ་དང༌། །གྲུལ་བུམ་རྔ་ཆེན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲ། །འཇིགས་པའི་སྒྲ་ནི་རབ་ཏུ་འབྱིན། མིག་པོ་ཆེ་ལ་བོང་བུའི་སྒྲ། །ནག་པོ་སྔོན་པོ་སེར་པོ་དང༌། །དམར་སེར་མེ་དང་དམར་སེར་དང༌། །ཁབ་འདྲའི་སྤུ་དང་རལ་གྲིའི་སྐྲ། །དམར་པོའི་ཁྲག་གིས་བསྐུས་པ་རྣམས། །མི་རོ་དག་ནི་ཁྱེར་ནས་སུ། །ཟ་བཞིན་དུ་ནི་རྣམ་པར་རྒྱུག །སོ་རྣོན་ལག་པ་དམར་བ་དང༌། །མཆུ་ནི་ཁྲག་གིས་བསྐུས་པ་དང༌། །ལུས་ཕྱེད་དག་ནི་ཟོས་པ་དང༌། །མཁལ་མ་སྙིང་དང་ནང་གྲོལ་གྱིས། །སྙིམ་པ་ཤིན་ཏུ་བཀང་བ་དང༌། །བྱིས་པ་དག་ནི་ཟ་བཞིན་དུ། །མེར་མེར་པོ་དང་སྲོག་ཆགས་ཀྱི། །རྐང་ལག་རྣམས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱང་འཕྲོག །ཀེད་རུས་ཀྱི་ནི་ལུས་ཀྱིས་སུ། །སྐྱེ་བོ་མང་པོ་སྐྲག་པར་བྱེད། །ཁྲག་གིས་རབ་ཏུ་བཀང་བ་ཡི། །མི་ཡི་བགས་པ་ཐོགས་ནས་སུ། །མི་བཟད་དུག་གིས་ཀུན་བསྐུས་ཏེ། །ཕྱོགས་ཕྱོགས་དག་ཏུ་རྣམ་པར་རྒྱུག །གྲོང་ཁྱེར་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་དག་དང༌། །ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་དུ་རྣམ་པར་འཐོར། །རླུང་དང་བད་ཀན་མཁྲིས་པ་རྣམས། །ཕྱོགས་བཞི་དག་ཏུ་འཁྲུག་པར་བྱེད། །དེ་ལྟར་དེ་ནི་རྒྱལ་པོ་ཡི། །གདོན་དང་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་རྣམས། །ལྷགས་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང༌། །འབྱུང་པོ་དེ་དག་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང༌། །གླགས་ཚོལ་བ་ཡི་དུས་སུ་ཡང༌། །མིའི་འཇིག་རྟེན་འདི་ལ་རྨི་ལམ་དང་རྟགས་བསྟན་པའོ། །ཕྱོགས་བཅུ་དག་ཏུ་འཇིགས་པ་སྐྱེད། །བུད་མེད་དག་དང་སྐྱེས་པ་དང༌། །དེ་བཞིན་ཁྱེའི་བུ་མོ་དང༌། །མངལ་ན་གནས་པའང་འཇིགས་པ་སྐྱེད། །དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་གཏོགས་ལའང་འཚེ། །སྐར་མ་དག་དང་ཉི་ཟླ་དང༌། །གཏུམ་པའི་གཟའ་རྣམས་གནོད་པར་བགྱིད། །


DTG072_Page_0243
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ལོ་ཏོག་ས་བོན་འབྲས་བུ་དང༌། །མེ་ཏོག་སྨན་དང་ཟས་སྐོམ་དང༌། །མི་རྣམས་ཀྱི་ནི་དཔལ་འཕྲོག་ཅིང༌། །མཐོན་པོ་རྣམས་ཀྱང་དམའ་བར་བགྱིད། །འཇིག་རྟེན་དག་ན་ནོངས་པ་རྣམས། །དམག་དང་འཐབ་མོ་ཤ་གཉེར་དང༌། །ཚིག་གམ་ཞིག་གམ་གསད་བྱ་བ། །དེ་ཀུན་འབྱུང་པོའི་རྣམ་པས་གྱུར། །སྦེད་ཅིང་སླར་ཡང་བགྱིད་པ་དང༌། །བཟློག་པར་བགྱིད་ཅིང་དགོད་པར་བགྱིད། །འཇིགས་པར་བགྱིད་ཅིང་ལྟ་བར་བགྱིད། །དགྲར་འགྱུར་བ་ཡང་སྟོན་པར་བགྱིད། །སྡིག་པའི་རྨི་ལམ་མཐོང་བར་བགྱིད། །ཉལ་བ་དག་ལ་གནོད་པར་བགྱིད། །སྒོ་ནས་སེ་གོལ་སྒྲ་འབྱུང་ཞིང༌། །མི་སྙན་བརྗོད་དེ་ཟ་བར་བགྱིད། །མཛའ་བོ་གཉེན་བཤེས་གཟུགས་དག་ཏུ། །གདའ་ཞིང་བཀའ་མཆིད་སྨྲ་བར་བགྱིད། །བུ་མོ་སྡུག་གུའི་གཟུགས་དག་ཏུ། །འདོད་ལ་སྤྱོད་ལ་དགའ་བར་བགྱིད། །ཉི་མ་སྐར་མའི་གཟུགས་དག་དང༌། །ཟླ་བའི་གཟུགས་སུ་གདའ་བར་བགྱིད། །རླུང་དང་སྐར་མདའ་ལྕེ་གཟུགས་སུ། །དེ་ལ་གནོད་པ་དེ་དག་གདའ། །སྐར་མའི་ཚོགས་དང་འདྲ་བ་དག །འཇིགས་པར་བགྱིད་པ་ཝ་དང་ཁྱི། །རྣམ་པར་སྤྲུལ་ནས་ལྗོན་ཤིང་དང༌། །མཆོད་རྟེན་དག་གི་གནས་ན་གདའ། །སྐྱེས་པ་གཞོན་ནུའི་གཟུགས་མཛེས་པས། །འབར་ཞིང་ཤིང་རྟའི་སྒྲ་ཡང་འབྱིན། །གནས་རྣམས་དང་ནི་ཤུལ་དག་ཏུ། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་རྗེས་ཀྱང་སྟོན། །གྲོང་ཁྱེར་དག་ན་ཁྱིམ་རྣམས་ཀྱི། །སྒོ་ཡང་གདོན་ཆེན་དེ་དག་འབྱེད། །སྲོག་དང་ལུས་ཀྱང་བླང་བགྱིས་ཤིང༌། །ལམ་ངན་ཀུན་དུ་བསྐོར་བར་བགྱིད། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་དག་དང༌། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྒྲ་རྣམས་དང༌། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ནད་ཀྱི་རྣམས། །ལུས་ནི་ན་བར་གནས་པར་སྟོན། །ནད་རྣམས་ཀུན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང༌། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྟོན་པར་བགྱིད། །ཇི་སྙེད་འཇིག་རྟེན་རང་བཞིན་དག །ཐམས་ཅད་ལོག་པར་དེ་དག་སྟོན། །ཡང་ན་འབྱུང་པོ་དེ་རྣམས་མིའི་འཇིག་རྟེན་ལ་གནོད་པར་བྱས་ནས་གླགས་ཚོལ་ཞིང་གྲོང་ངམ་གྲོང་ཁྱེར་དུ་རྒྱུ་ན། མཚན་ཉིད་དེ་བཞིན་དུ་ཡིན་ཏེ། །གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྔལ་ཡུལ་འཁོར་དང༌། །ཕོ་བྲང་འཁོར་དུ་རྒྱུ་བ་ནི། །གནོད་སྦྱིན་མ་རུངས་མདངས་འཕྲོག་པ། །སྙིང་རྗེ་མེད་ཅིང་ཁྲག་འཐུང་བ། །ལུས་ཆེ་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་སྟེ། །


DTG072_Page_0244
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྟོབས་པོ་ཆེ་ལ་སྒྲ་ཡང་ཆེ། །མགྲིན་བཅུ་པོ་ལ་མིག་སྟོང་པོ། །གདོན་ཆེན་མིག་ནི་དམར་པོ་རྣམས། །འཁོར་ནི་མང་པོ་རྣམས་བཏང་སྟེ། །ལག་ན་མཚོན་ཐོགས་རབ་ཏུ་འཇིགས། །སྦྲུལ་གྱི་པགས་པ་ཐོགས་པ་དང༌། །ལག་བཞི་ལག་ན་སྒྲོན་མ་ཐོགས། །ལག་ན་མཚོན་དང་དབྱུག་པ་ཐོགས། །རྡོ་རྗེ་མདུང་རྩེ་དབྱུག་པ་ཐོགས། །རབ་ཏུ་དྲག་པའི་དམག་རྒལ་ནས། །ཕྱོགས་ཀུན་དུ་ནི་སྐྲག་པར་བྱེད། །སྡང་བའི་གནས་ན་འཁོད་པ་ཡི། །གསང་བ་པོ་ནི་དད་ཀུན་ཀྱང༌། །མི་ཡི་འཇིག་རྟེན་འདི་དག་ཏུ། །སྐྱེས་པ་བུད་མེད་གཞན་ཡང་འཛིན། །ཤ་ཁྲག་དྲོན་པོར་བཅས་པ་ལ། །རྣམ་པར་འཕྲུལ་ཞིང་འདོད་པའི་གཟུགས། །སེང་གེ་དང་ནི་སྟག་དང་རྟ། །མ་ཧེ་བ་ལང་བོང་བུ་རྔ། །གླང་པོ་ཆེ་ཡི་གཟུགས་འདྲ་དང༌། །དོམ་དང་གཟིག་དང་སྦྱང་ཀི་དང༌། །ཁྱི་དང་ཝ་དང་ར་དག་དང༌། །བྱི་ལ་བྱི་བ་སྦྲེའུ་ཡི་གཟུགས། །བསེ་དང་ཕག་དང་སྲེ་མོ་དང༌། །ཉ་དང་རུས་སྦལ་དག་གི་གཟུགས། །ཁ་ཅིག་དག་ནི་སྲམ་གྱི་གཟུགས། །ཁྭ་དང་འུག་ཕ་ཁུ་བྱུག་དང༌། །བྱ་རྒོད་ཁྲ་དང་ཉ་མིད་བཅས། །རྨ་བྱ་ངང་བ་ཐི་བ་དང༌། །ཁྲུང་ཁྲུང་དང་ནི་བྱ་རྣམས་དང༌། །ཁ་ཅིག་བྱ་གག་གཟུགས་རྣམས་སུ། །གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ནི་མི་ཡིས་མཐོང༌། །འདབ་བཟངས་བྱ་ཡི་ཚུལ་གྱིས་ཀྱང༌། །སྐྱེ་བོ་མང་པོ་སྐྲག་པར་བྱེད། །ཁ་ཅིག་མི་ཡི་མགོ་ཅན་ལ། །ལུས་ནི་བྱ་གག་བོང་བུ་འདྲ། །ཁ་ཅིག་མཚོན་གྱིས་རབ་ཏུ་འཚེ། །ལུས་དང་བྲལ་བ་དག་ཏུ་སྣང༌། །རྣམ་པར་འཁྲུགས་ཤིང་འདོད་ལ་མོས། །རྒྱུ་མའི་ཕྲེང་བས་ཀུན་དུ་དཀྲིས། །རྩེ་གསུམ་མདུང་གིས་རབ་འདེབས་ཤིང༌། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་གནོད་པར་བྱེད། །མི་བཟད་པ་ཡི་དབུགས་འབྱིན་ཞིང༌། །སྐྱེ་དགུ་འདི་དག་སྐྲག་པར་བྱེད། །སྲོག་ཆགས་རྒྱུད་ནི་ཇི་སྙེད་པ། །སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ནི་གཟུགས་སུ་སྣང༌། །ཁ་ཅིག་དག་ནི་རི་ཡང་ཐོགས། །ལ་ལ་རལ་གྲི་འཁོར་ལོ་ཐོགས། །གྲངས་ནི་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་གནས་ཏེ། །དབྱུག་པས་བསྡིགས་ཤིང་ཁ་དྲག་པོ། །མིག་ཕྱུང་བ་ལ་བཞིན་མི་སྡུག །སྲིན་པོའི་གཟུགས་ནི་སྔོ་བ་དང༌། །སྣ་དང་རྣ་བ་བཅད་པ་དང༌། །ལྕེ་བཅད་གདོང་ནི་གཉེར་མ་ཅན། །རྐང་ལག་


DTG072_Page_0245
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དག་ནི་གཏུབས་པ་དང༌། །མགོ་བོ་བཅད་པའི་སྲིན་པོ་རྣམས། །སྐབས་ནི་རབ་ཏུ་ཚོལ་བར་བྱེད། །སྡིག་པ་ཅན་རྣམས་གཟི་བརྗིད་འཕྲོག །མི་དག་གི་ནི་ལུས་རྣམས་ལ། །རབ་ཏུ་ཕྲ་བའི་གདོན་དུ་སྣང༌། །སྤུ་ཡི་བར་དང་གནད་རྣམས་དང༌། །དེ་བཞིན་རྨ་ཡི་ཁ་རྣམས་སུ། །ལྷགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང༌། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷ་ཕོ་མོ་དང༌། ཀླུ་ཕོ་མོ་དང་གནོད་སྦྱིན་ཕོ་མོ་ལ་སོགས་པས་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ལ། སེམས་ཅན་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པ་ནད་སྣ་ཚོགས་གཏོང་ཞིང་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གླགས་ཚོལ་བའོ། །གླགས་ཚོལ་བར་འདོད་ཅིང་གླགས་ལྟ་ན་ཡང་གླགས་མི་རྙེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྷའི་གདོན་དང་བཅས་པའི་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གནོད་པར་བྱེད་མི་ནུས་ཤིང༌། རྩར་ཡང་འོང་མི་ནུས་ཀྱི། གླགས་ཚོལ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་འདི། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས། རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་གསུངས་པ། །གཟི་བརྗིད་ཆེ་བ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ། འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོར་གསུངས་པའོ། །དེ་བས་ན་གླགས་ཚོལ་བས་མི་རྙེད་པའོ། །ལྷ་ནི་ལྷ་འདུ་བའི་གནས་སུ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས། གནོན་པོ་ནི་གནོན་པོ་འདུ་བའི་གནས་སུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་འདུ་བར་མི་ནུས་ཤིང་འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱང་སོ་སོར་འཁྱམས་ཏེ། གནོད་པར་མི་ནུས་ཤིང༌། རྩར་ཉེ་བར་མི་ནུས་པའོ། །གང་ལ་ལ་ཞིག་རིག་སྔགས་འདི་ལས་འགལ་བར་བྱེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་གླགས་ཚོལ་བ་རྣམས་རིག་སྔགས་ཀྱི་བཀའ་ལས་འདས་པར་གྱུར་ན། སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འཐོབ་སྟེ། དམྱལ་བ་མནར་མེད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དམྱལ་བ་དེ་ལས་ཐོན་ནས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གཞན་དུ་དམྱལ་བར་འཕོའོ། །དེའི་མགོ་བོ་ཨརྫ་ཀའི་དོག་པ་བཞིན་དུ་ཚལ་པ་བདུན་དུ་འགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་དམོད་མོས་མཛེ་འམ་ཕོལ་མིག་གམ། ལྷོག་པའམ་འབྲས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཏབ་ནས། ཤི་བའི་དུས་སུ་ཚོལ་བ་བདུན་དུ་འགས་སོ། །གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞི་དག་ཀྱང་ཡིད་ལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོ་རྣམས་


DTG072_Page_0246
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ཀྱི་གཉེན་པོ་ནི། རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་གཞན་གྱིས་མི་ཐུབ་པའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཐབས་བཤད་པར་བྱའོ། །སློབ་དཔོན་ལས་ཀྱི་རྡོ་རྗེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །དང་པོར་དགུག་པ། གཉིས་པ་བསྐྲད་པ། གསུམ་པ་མནན་པ། བཞི་བ་བསྲེག་པའོ། །གང་གནོད་པའི་འབྱུང་པོ་རྣམས། རིག་སྔགས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་བྱས་ནས། ཕྱག་གཡས་གཡོན་གྱིས་དགུག་པའི་ཕྱག་རྒྱ་བྱ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ཁུ་ཚུར་ཡང་དག་པར་བཅས་ལ། མཛུབ་མོ་གཉིས་ཀྱིས་དགུག་པའི་ཚུལ་དུའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ལ། ཨོཾ་བཛྲ་ཨཾ་ཀུ་ཤ་ཛཿ་ལ་རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་བཏགས་ལ་དགུག་པར་བྱའོ། །མ་རུངས་པའི་འབྱུང་པོ་རྣམས། ཨོཾ་དང་རྡོ་རྗེ་ཧཱུཾ་མཛད་ཀྱི། །རིག་སྔགས་སྨོན་གྱིས་འདུག་མི་ནུས། །རི་རབ་དུར་ཁྲོད་ཕོ་བྲང་དང༌། །རྒྱ་མཚོ་ལུང་སྟོང་ཤིང་གཅིག་དང༌། །ནགས་ཚལ་དག་དང་རྒྱ་གྲམ་དང༌། །རི་ཡི་རྩེ་མོ་མཆོད་རྟེན་རྩ། །ཁྲོན་པ་དག་དང་ཆུ་མིག་དང༌། །མཚོ་ཆེན་དང་ནི་ཚལ་གནས་དང༌། །དེ་བཞིན་གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་གནས་དང༌། །གྲོང་རྡལ་དང་ནི་ཕོ་བྲང་དང༌། །རི་ཡི་རྩེ་མོ་ནམ་མཁའ་དང༌། །བར་སྣང་ཆུ་དང་ས་ལ་གནས། །དེ་བཞིན་ས་འོག་ལམ་ལ་གནས། །ཛཿ་ཧཱུཾ་བཾ་ཧོཿ་འི་ཕྱག་རྒྱ་ཡིས། །འབྱུང་པོ་མང་པོ་རིག་སྔགས་དགུག །འབྱུང་པོ་མ་རུངས་པ་རྣམས་རིག་སྔགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱས་དགུག་པའོ། །ཡང་བསྐྲད་པ་ནི། ཡུངས་ཀར་སྐེ་ཚེ་དང་བསྲེས་ལ། ར་བར་ཚེར་མ་ཅན་གྱི་ཤིང་བུ་སྟེ། མཛོད་དང་ཁྱིམ་གྱི་ཕྱོགས་མཚམས་ཀྱིས་བླངས་ལ་སྐེ་ཚེ་དང་ཡུངས་ཀར་བསྲེས་ལ་ཡང་བདེན་པའི་ཚིགས་བཅད་བཏོན་ལ། བདེ་གཤེགས་རྣམས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། །གཙུག་ཏོར་ཅན་གྱི་སྟོབས་རྣམས་དང༌། །ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་པའི་བདེན་ཚིག་དང༌། །ལོག་དང་སེལ་གྱི་ཏིང་འཛིན་དང༌། །གསེར་ཐུབ་ཀྱི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། །འོད་སྲུངས་ཀྱི་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་ལོ། །ཤཱཀྱ་སེང་གེའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ། །འབྱུང་པོ་དེ་དག་བརླག་པར་ཤོག །ཨུ་ཙ་ཏ་ཡ་ཕཊ་རྣམས་ཀྱིས། །རིག་སྔགས་སྙིང་པོ་དེ་བཏགས་ལ། །རྔ་བོ་ཆེ་དང་འཁར་རྔ་དང༌། །དེ་ལ་སོགས་པ་སྒྲ་ཡི་ཚོགས། །དེ་བརྡུངས་འབྱུང་པོ་བསྐྲད་པར་བྱ། །མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་


DTG072_Page_0247
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

གཏོར་མ་དང༌། །རྩ་བ་སྣ་ཚོགས་ལོ་མ་དང༌། །འབྲུ་སྣ་ཆུ་དང་བཅས་པ་དང༌། །འོངས་པའི་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱལ་བར་བྱ། །དེ་བཞིན་བསྐྲད་ནས་མནན་པར་བྱའོ། །གྲོ་ག་ལ་སོགས་ཤིང་ལོ་ལ། །འབྱུང་པོའི་གཟུགས་དང་འཁོར་ལོ་བཅས། །དེ་ཡི་ནང་དུ་མིང་བྱང་བྲི། །ཡུངས་ཀར་ལན་ཚྭ་སྐེ་ཚེ་དང༌། །ཤང་ཚེ་དུག་རྫས་རོ་ཐང་དང༌། །དེ་རྣམས་བཅུག་ལ་དྲིལ་བར་བྱ། །རབས་ཆད་མཛེ་ཐོད་ནང་དུ་གཞུག །སྔར་བཤད་དགུག་གཞུག་འབྱུང་པོ་ལ། །རིག་སྔགས་ལ་ནི་སྟམྦྷ་ཡ་གདགས། །ལམ་མམ་རྒྱ་གྲམ་མཆོད་རྟེན་འོག །ཕོ་ཁྲོམ་སར་ནི་མནན་པར་བྱ། །དེ་བཞིན་མནན་ལ་བསྲེག་པར་བྱ། །ཙནྡན་ལ་སོགས་དྲི་རྣམས་ཀྱི། །དེ་ཡི་ཆུས་ནི་ལུས་རྣམས་བཀྲུ། །སྨྱུང་བར་བྱས་ནས་གོས་གཙང་གྱོན། །སེང་ལྡེང་ཤིང་ལ་ཞུགས་ཕུལ་ལ། །འབྲུ་དང་རྩ་བ་སྣ་ཚོགས་དང༌། །གནོད་བྱེད་གང་ལ་མིང་བཏགས་ལ། །ཞུགས་ཀྱི་ནང་དུ་གཏོར་བར་བགྱི། །གསང་སྔགས་ལ་ནི་མེ་སྔགས་གདགས། །འབྱུང་པོའི་རྣམ་པ་མ་ལུས་བསྲེག །གཏོར་མ་མེ་ཏོག་ལོ་མ་དང༌། །ཆོས་སྐྱོང་ལ་ནི་སྦྱིན་པར་བྱ། །དེ་ནས་བདེན་པའི་ཚིག་བཤད་འདི། །ཡང་དག་གིས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། །རང་རྒྱལ་དག་གི་གཟི་བརྗིད་དང༌། །དགྲ་བཅོམ་པ་ཡི་མཐུ་དག་གིས། །གསང་སྔགས་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་དང༌། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཡི་ཤེས་རབ་དང༌། །མཽད་གལ་བུ་ཡི་རྫུ་འཕྲུལ་དང༌། །མ་འགགས་པ་ཡི་མིག་དང་ནི། །འོད་སྲུངས་སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང༌། །ཀཽཎྜི་ནྱའི་སྔར་ཐོས་དང༌། །ཀུན་དགའ་བོ་ཡི་ཐོས་པ་དང། །ཚངས་པ་ཡི་ནི་བྱམས་པ་དང༌། །བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ནི་དབང་རྣམས་དང༌། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བའི་ཡུལ་རྣམས་ཐོབ། །དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་སྟོབས་དག་དང༌། །དེད་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་མཐུ་དག་གིས། །འཕྲོག་མའི་གཟི་བརྗིད་རྫུ་འཕྲུལ་ལྡན། །དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་མཐུ་དག་གིས། །བདག་གི་གནོད་བྱེད་བསྲེག་པར་ཤོག །འབྱུང་པོ་དུག་དང་དགྲ་བོ་དང༌། །བདག་གི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང༌། །སངས་རྒྱས་བདེན་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས། །སེམས་ཅན་དག་དང་བདག་རྣམས་དང༌། །སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་བསྲེག་པར་ཤོག །གསང་སྔགས་ཚིག་རྣམས་བདེན་


DTG072_Page_0248
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

པར་ཤོག །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གསང་སྔགས་ལ་མེའི་སྔགས་བཏགས་ལ་བསྲེག་པར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་རིག་སྔགས་ནི་གང་ཞེ་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་མེད་པའོ། །མཚོན་པ་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མཚོན་བྱེད་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའོ། །རྡོ་རྗེའི་རིགས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའོ། །ནམ་མཁའི་ཁམས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །ཞེ་སྡང་གི་རང་བཞིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་རིགས་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་ནོ། །སྤྱན་གསུམ་པ་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་པ། ཁྲོ་གཉེར་ཅན་ཁ་གདངས་པ། མཆེ་བ་གཙིགས་པ། འཇིགས་སུ་རུང་བ། སྐུ་མདོག་ནག་མོ། །ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་རིན་པོ་ཆེ་དང་སྦྲུལ་གྱིས་བརྒྱན་པ། ཤམ་ཐབས་སྟག་གིས་བྱས་པ། གཡས་དང་པོ་ན་རྡོ་རྗེ་རྩེ་ལྔ་གདེངས་པ། དེའི་འོག་མ་ན་ནི་རལ་གྲི་།གཡོན་དང་པོ་ན་སྡིགས་མཛུབ་དང་ཞགས་པ། དེའི་འོག་མ་ན་ལྕགས་ཀྱུ། ཞབས་གཡས་བསྐུམ་པ་གཡོན་བརྐྱང་བ་གཉིས་ན་མ་རུངས་པའི་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་མནན་པའོ། །ཉི་མའི་གདན་ལ་མེ་ཡི་འོད། སྐྲ་སེར་བོ་གྱེན་དུའོ། །མེ་ལྟར་འབར་བ་རིགས་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་དེ་ནི་ཐོད་པས་བརྒྱན་པའོ། །དབུའི་སྤྱི་བོའི་གཙུག་ན་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་ལྔས་བརྒྱན་པ། དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ནོ། །པདྨའི་གདན་ལ་བཞུགས་ཤིང་ཁྲོ་མོར་བསམ་མོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཡིད་ལ་བྱའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་ནི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཨི་ལི་མི་ལི་ཀི་ལི་ལ་སོགས་པའོ། །གསང་སྔགས་འདིའི་ཚིག་ལ་འགལ་ན། ཤི་བའི་དུས་སུ་མགོ་བོ་ཚལ་པར་འགས་ཤིང༌། ཤི་མ་ཐག་མནར་མེད་པར་འགྲོ་བའོ། །བདག་ལ་བསྲུང་བ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་སེམས་ཅན་རྣམས་ལའོ། །སྦ་བ་དང་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁམས་གསུམ་ན་རྒྱུ་བའི་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་སྦ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བསྐྱབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཔེར་ན་རང་གི་ནོར་གཞན་དུ་མི་སྟེར་བ་བཞིན་ནོ། །འབྱུང་པོ་དེ་རྣམས་ལ་ཡང་མི་སྟེར་བའོ། །ཡོངས་སུ་བསྐྱང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིག་


DTG072_Page_0249
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། གླང་ཆེན་སྨྱོན་པ་བཞིན་དུ་ཐུབ་པ་མེད་པའོ། །ཞི་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ནད་ཞི་བར་བྱེད་པའོ། །བདེ་ལེགས་སུ་འགྱུར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བཀྲ་ཤིས་ཤིང་ནད་རྣམས་བཅོམ་པའོ། །ཆད་པ་སྤང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་གླགས་ཚོལ་བར་འདོད་པས་གླགས་མི་རྙེད་པའོ། །མཚོན་ཆ་སྦང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །རིག་སྔགས་ཀྱི་དམོད་མོས་འབྱུང་པོ་དེ་རྣམས་ལ་ནུས་པ་མེད་དེ་གཟི་བརྗིད་འཕྲོག་པའོ། །དུག་གཞིལ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྱུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཁ་རླངས་ཀྱི་དུག་རེག་པ་དང་མཐོང་བ་རྣམས་སོ། །དུག་གསད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་རང་བཞིན་གྱི་དུག་ཕྱུང་སྟེ། རིག་སྔགས་ཀྱི་དམོད་མོས་དུག་གསད་པའོ། །མཚམས་གཅད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོ་དེ་རྣམས་ལ་གཅད་དེ། རིག་སྔགས་འདིའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་དཔག་ཚད་གཅིག་གི་བར་དུ་འོང་བར་མི་ནུས་པའོ། །ས་བཅིང་བ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ས་འོག་ཏུ་མནན་ཅིང་དཔག་ཚད་གཅིག་ཏུ་འོང་བར་མི་ནུས་པའོ། །ལོ་བརྒྱ་འཚོ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བྲལ་ཞིང༌། དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་མེད་པའོ། །སྟོན་བརྒྱ་མཐོང་བར་ཤོག་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཚེ་བསྣན་ཅིང་ནད་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཚུགས་ཏེ། བཀྲ་ཤིས་ཤིང་ཚེ་རིང་བའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོའི་འབྱུང་པོ་རྣམས་གླགས་ཚོལ་འདོད་པ་མ་རྙེད་པའི་སྐབས་ཏེ་དྲུག་པའོ།། །།འདི་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོག་ཏུ་ལྟ་སྟེ་འོག་ཏུ་གང་བལྟས་ཤེ་ན། འདས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་ཡོད་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ། དགྲ་བཅོམ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ལྷ་དང་བཅས་པ་ཡང༌། ཚངས་པ་དང་བརྒྱ་བྱིན་དང༌། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་མཐུ་ཆེན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་མཐུ་ཆེན་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་དང༌། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་དང༌། འཇིག་རྟེན་སྐྱོད་བ་བཅུ་དང༌། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་སོར་མོ་ལྔ་པ་དང༌། འཕྲོག་མའི་བུ་ལྔ་བརྒྱ་དང་བཅས་པ་ཡང་ལྷའི་གདོན་ལ་སོགས་པ། བགེགས་


DTG072_Page_0250
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

དང་འབྱུང་པོའི་རིགས་སུ་གྱུར་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །གཞན་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་གཉེན་པོར་གནས་པའོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཀྱིས་གསོ་བའི་སྨན་དང༌། གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་ནི་གང་ཞེ་ན། འདིར་ནི་དུག་གི་རང་བཞིན་གྱིས་ཟས་མ་ལེགས་པ་འབྱུང་བ་སྟེ། ཟས་མ་ལེགས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་འབྱུང་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་དུག་ལྔའོ། །དུག་ལྔ་ནི་གཏི་མུག་ཡིན་ཏེ། གཏི་མུག་གི་རང་བཞིན་གྱིས་ཞེ་སྡང་བྱུང་ངོ༌། །ཞེ་སྡང་ལས་འདོད་ཆགས་བྱུང་ངོ༌། །འདོད་ཆགས་ལས་ང་རྒྱལ་བྱུང་ངོ༌། །ང་རྒྱལ་ལས་ཕྲག་དོག་བྱུང་ངོ༌། །དེ་ལྔ་འདུས་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་དུག་གསུམ་ལ་འདུས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་དུག་གསུམ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་དང་གསུམ་མོ། །དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་སྟེ། འཁོར་བ་ལ་ཕྱིའི་དུག་གསུམ་བྱུང་ངོ༌། །ཕྱིའི་དུག་གསུམ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ལས་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ཡང་འགྲོ་བ་དང་བསྡད་པ་དང་བྱེད་པའོ། །འགྲོ་བའི་དུག་ནི་བསམ་པ་དང༌། མཐོང་བ་དང་རེག་པ་དང་ཁ་རླངས་སོ། །བསམ་པ་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། རེག་པས་བསམ་པ་དང༌། མཐོང་ནས་བསམ་པའོ། །རེག་པ་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། ང་རྒྱལ་གྱིས་རེག་ཏུ་འགྲོ་བ་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་དབང་དུ་མེད་པར་རེག་ཏུ་འཇུག་པའོ། །མཐོང་བ་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། རང་དད་པས་མཐོང་བ་དང༌། རེག་ནས་མཐོང་བའོ། །ཁ་རླངས་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། མཆེ་བ་དང༌། དབུགས་རང་བཞིན་གྱིས་དཔག་ཚད་གཉིས་གཉིས་ལ་སླེབས་པའོ། །དེའི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་རིགས་ལ་ཡང༌། བྲམ་ཟེ་དང༌། རྒྱལ་རིགས་དང་རྗེའུ་རིགས་དང་དམངས་རིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་བྲམ་ཟེའི་བྲམ་ཟེ་དང༌། རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་པོ་དང༌། རྗེའུའི་རྗེའུ་དང༌། དམངས་རིགས་ཀྱི་དམངས་རིགས་ནི་གདོལ་བའོ། །དུས་ནི་སྔ་དྲོ་དང༌། ཉི་མ་ཕྱེད་དང། སུམ་ཆ་གཅིག་དང་དགོངས་མོའོ། །སྲོད་དང་ནམ་བྱེད་དང༌། སུམ་ཆ་གཅིག་དང་ཐོ་རངས་སོ། །རིམ་པ་བཞིན་ཀླུ་རྣམས་རྒྱུ་བའོ། །བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཀྱིས་སྡང་དྲོ་ཟིན་ན་ནི། །ནད་བདག་ཀན་གྱི་དུས་ཡིན་ཏེ། གཅོང་དང་ཚིགས་རྣམས་ན་ཞིང་མིག་སེར་ཏེ། སྐྱུག་པར་འདོད་ཅིང་དང་


DTG072_Page_0251
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

ག་མི་བདེའོ། །རྒྱལ་པོའི་དུས་ནི་ཉི་མ་ཕྱེད་ཡིན་ཏེ། མཁྲིས་པའི་དུས་སོ། །མཆིན་པ་ལ་ནད་བབས་ཤིང་མིག་དམར་བའོ། །རོ་སྟོད་མི་བདེ་ཞིང་མགོ་ན་བ་སྟེ། ལྷོག་པ་དང་འབྲས་དང་ཚད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཉི་མ་སུམ་ཆ་ནི་རྗེའུ་རིགས་ཀྱི་དུས་ཡིན་ཏེ། ནད་ཆུ་སེར་གྱི་དུས་སོ། །གྲང་ཤུམ་བྱེད་ཅིང་ལུས་པོ་ཐམས་ཅད་འདར་བའོ། །སྲོད་ལ་ཕོལ་མིག་དང༌། ཤ་བཀྲ་དང་ཚིགས་ན་ཞིང་མཁལ་མ་སྐྲང་བའོ། །དམངས་རིགས་ཀྱི་དུས་ནི་དགོངས་མོ་སྟེ། མགོ་མཇིད་རེངས་ཤིང་ན་བ་སྟེ། རྐན་འཁལ་ཞིང་སྐད་འགགས་ཏེ་རྣ་བ་འོན་ཞིང་མིག་དམར། ཁ་དོག་སྐྱ་བ། མིག་འགུལ་ཞིང་ལུས་པོ་ཐམས་ཅད་འགུལ་བའོ། །ལུས་པོ་སྐབས་སྐབས་སུ་སྦྲིད་ཅིང་རྐང་ལག་ལྗི་བ་སྟེ། སྙིང་མི་དགའ་ཞིང་ལུས་པོ་གྲང༌། ཤ་རོར་སོང་ཞིང་ཤུ་བ་འབྱུང་སྟེ། སྐྲ་རྣམས་འབྱི་ཞིང་ལུས་པོ་སྐྲངས་བའོ། །རུས་པ་དང་རྐང་ལས་བྱུང་བ་ནི། ཡང་དམངས་རིགས་ཀྱི་ནད་ཡིན་ཏེ། ལུས་པོ་སྐམ་ཞིང་དང་ག་འགགས་པ་སྟེ། སྨེ་བ་འབྱུང་ཞིང་གཡན་པའི་ནད་ཀྱིས་ཐེབས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིགས་གཞན་ལ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །འགྲོ་བའི་དུག་ནི་ཀླུའི་རིགས་ཡིན་ཏེ། མཆེ་བའི་དུག་ཀྱང་ཀླུའི་རིགས་ཤེས་ཏེ། སེམས་ཅན་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡང་བསྡད་པའི་དུག་ལ་རྩ་བ་དང་ལོ་མ་ལས་བྱུང་བའོ། །རྩ་བ་ལས་བྱུང་བ་ནི་བཙན་དུག་དང༌། བོང་ང་ནག་པོ་དང༌། ར་དུག་དང༌། ཐར་ནུ་དང༌། རེའུ་ལྕག་དང༌། ཐང་ཕྲོམ་དང༌། བོང་དུག་དང༌། རི་ཤོ་མ་དང༌། འཇི་དུག་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་ལོ་མའི་དུག་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་ལོ་མའོ། །དེ་ཟོས་པའི་ནད་ནི་ཤི་བ་དང༌། གྲང་བ་དང༌། སྨྱོ་བ་དང༌། བརྒྱལ་བ་དང༌། ནར་ནུས་པས་སོ། །དེ་ནི་བསྡད་པའི་དུག་གི་ནུས་པའོ། །ད་བྱེད་པའི་དུག་ནི་རྒྱ་ཚ་ཤིང་ཀུན་དང་སུམས་པའི་ཤའོ། །དེའི་ནད་ཀྱིས་སྙིང་མི་དགའ་སྟེ། སྙིང་ལ་བྱུང་བའོ། །བོད་ཕྲུག་གི་ཤ་དང་འུག་པའི་ཤ་ཤིང་ཀུན་དང་ངོ༌། །དེ་ཡན་ལག་ལ་བབས་ཏེ། གྲང་ཤུམ་བྱེད་ཅིང་ཚ་བ་སྐྱེ་སྟེ། རྟའི་མཆིན་པ་དང༌། ཆུ་བྱའི་ཤ་དང༌། ཐར་ནུ་རྣམས་སོ། །དེ་ལུས་ལ་བབས་ཏེ་རུས་པ་འགགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་ཟས་


DTG072_Page_0252
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

མི་ལེགས་པ་ཡང་སྦྱོར་པའི་དུག་ཡིན་ཏེ། སྦྲང་རྩི་དང་མར་གཉིས་མཉམ་པོར་བྱས་ནས་འཁར་ཕོར་གྱི་ནང་དུ་ཞག་བདུན་བཞག་སྟེ། དེ་ཡང་བྱེད་པའི་དུག་གོ །མཁྲིས་པ་ལ་ཚ་བ་བཏང་ན་དེ་ཡང་དུག་ཡིན་ཏེ། རླུང་ལ་གྲང་བ་གཏང་བ་ཡང་དུག་གོ །འཇིག་རྟེན་པའི་དུག་འདི་ནི་རང་བཞིན་རང་ལས་འབྱུང་སྟེ། མ་རིག་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་རང་ལ་རང་གནོད་པའོ། །སློབ་དཔོན་ལས་ཀྱི་རྡོ་རྗེས་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་གསུངས་པ། གཏི་མུག་དང་ནི་འདོད་ཆགས་དང༌། །ཞེ་སྡང་རང་བཞིན་རང་དུག་སྟེ། །འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་དུག་གསུམ་འདི། །ཕྱི་ཡི་དུག་ཀྱང་དེ་ལས་བྱུང༌། །འགྲོ་དང་བསྡད་དང་སྦྱོར་བ་དང༌། །སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་གྱིས། །ཕྱི་ཡི་དུག་ནི་འཇོམས་པར་ནུས། །རིག་སྔགས་གཟི་བརྗིད་དེ་འཇོམས་ནུས། །གཏི་མུག་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་དང༌། །རང་གི་སེམས་ཀྱིས་བཅོམ་པ་ལ། །གཞན་གྱིས་དེ་ནི་མི་ཆོམས་སོ། །བདག་གིས་དེ་ནི་བོར་བར་བགྱི། །དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་སོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་བྱ་ཆེན་མོ་དུག་གི་གཉེན་པོ་འདི། དུག་གསུམ་གསོ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་ནུས་པའོ། །གསང་སྔགས་དང་སྨན་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་གསོ་བར་བྱ་བའོ། །འགྲོ་བའི་དུག་གསོ་བ་ནི། ནད་པ་ལ་རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས་ལ། རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ལ་འཇུག་པའོ། །ལྟོར་བཏང་བའི་སྨན་ནི། མུ་ཟི་དང༌། འབྲས་བུ་གསུམ་དང༌། རམ་ཉེ་བའི་རྩ་བའི་ཁུ་བ་དང༌། དེ་རྣམས་ལྟོར་བཏོད་བའོ། །གྲང་བ་ཆེན་ཚ་བ་གསུམ་དང༌། ཚ་དང་བསྲེས་པ་སྦྲང་རྩིས་སྦྱར་ལ་བཏང་ངོ༌། །ཆུ་སེར་བབས་ན་ཐལ་ཀ་རྡོ་རྗེ་དང༌། བ་ཀུ་ལ་དང༌། སེ་འབྲུམ་གྱི་ཕྱི་སྐོགས་དང་བསྲེས་ལ་བཏང་ངོ༌། །རིག་སྔགས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཞག་བདུན་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །ཕོལ་མིག་དང་ལུས་པོ་གས་པར་གྱུར་ན་མུ་ཟི་དང་མར་ནག་བསྐོལ་ལ་དུག་དང་འབྲས་བུ་གསུམ་དང་བསྲེས་ལ་སེར་ཀ་རྣམས་ལ་བྱུག་གོ །བྱབ་པར་འདོད་ན་དང་པོ་ཕྱག་གིས་བགྱི་སྟེ། གཉིས་བ་རྩྭ་དཱུར་བས་བྱའོ། །གསུམ་པ་རྩྭ་ཀུ་ཤས་ཏེ། བཞི་པ་རྨ་བྱའི་སྒྲོའོ། །ལྔ་པ་རང་གི་སོས་དུག་དབྱུང་ངོ༌། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྨ་


DTG072_Page_0253
[མ་དཔེ་གཟིགས་ན་འདིར་གནོན།]

བྱ་ཆེན་མོའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་བྱས་ལ། ཤུ་བ་དང༌། གཡའ་བ་དང༌། མཛེ་དང༌། ཕོལ་མིག་དང༌། གཡན་པ་དང༌། མེ་དབལ་དང༌། ལྷོག་པ་དང༌། འབྲས་དང༌། ཤ་བཀྲ་དང༌། དམུ་ཆུ་དང༌། འབྲུམ་བུ་དང༌། ཤ་རོ་ལ་སོགས་པའི་མཛེའི་རིགས་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་བཞིན་དུ་བྱའོ། །བྱུག་པ་དང༌། བདུག་པ་འདོད་ན། སྔར་བཤད་པའི་ནག་པོའི་སྦྱོར་བ་ལ་བྱའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་མཉམ་པར་བཟླས་པ་དྲག་པོ་ལ་འཇུག་གོ །དེ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བའི་དུག་གསོ་བའི་བྱ་ཐབས་སོ། །བསྡད་པའི་དུག་གསོ་བ་ནི། སྔོ་མ་ཧཱ་ར་ཙ་དང༌། ཆུ་གྲང་མོ་ལ་སྦྱར་ནས། སྔགས་ལན་བདུན་ནམ། ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གམ། བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བཏབ་ལ་འཐུང་དུ་གཞུག་གོ །འདི་ནི་བཙན་དུག་དང་བོང་ང་ནག་པོའི་གཉེན་པོའོ། །ར་དུག་ལ་འབྲས་བུ་གསུམ་དང་ལྕགས་ཕྱེ་བཏབ་ལ། བུ་ཆུང་འོ་མ་འཐུང་བའི་ཆུ་འམ། རང་གི་ཆུ་ལ་བཏབ་ལ་འཐུང་དུ་གཞུག་གོ །དེས་ནི་བཙན་དུག་ཀྱང་ཐུབ་པོ། །སྲིབས་ཤིང་གི་འབྲུ་གུ་ལ་འབྲས་བུ་གསུམ་གྱིས་བྱའོ། །སྨྱོ་བར་གྱུར་ན་སྐྱུར་མོའི་ཆུ་རྩའམ་ཁུ་བ་བླུད་དོ། །དེ་ནི་ཐང་ཕྲོམ་གྱི་གཉེན་པོའོ། །གས་པར་གྱུར་ན་མར་ནག་དང༌། གུ་གུལ་དཀར་པོ་དང་སྦྱར་ལ་བྱུག་གོ །སྐྲངས་པར་གྱུར་ན་ཐང་ཕྲོམ་གྱི་རྩ